T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/433
KARAR NO : 2025/168
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 26/06/2024
KARAR TARİHİ : 04/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 05.06.2022 tarihinde -----adresinde davalının kendi arsası üzerinde kazı çalışması yaparken, müvekkilinin işletmesindeki yer altı şube kablolarına hasar verildiğini, hasarın yüklenici eliyle giderilmiş olup; malzeme ve işçilik bedelinden ibaret fatura bedeli 9.138,45 TL olduğunu, alacağın tahsili amacı ile icra takibi yapıldığını, yapılan itiraz üzerine takibin durduğunu, yapılan arabulculuk görüşmelerinden de bir sonuç alınamadığını beyanla; davanın kabulü ile itirazın iptaline ve takibin devamına, davalı aleyhine %20.den az olmamak kaydı ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Hak düşürücü süre yönünden, ikame edilmiş olan huzurdaki davanın yasal süresi içerisinde ikame edilmemiş olup usul yönünden davanın reddi gerektiğini, Mahkeme huzurunda görülmekte olan davada tarafların arasındaki ticari bir uyuşmazlıktan kaynaklanmadığını, taraflar arasında herhangi bir ticari ilişki, cari hesap/ fatura ilişkisi, sözleşme bulunmadığını, söz konusu davanın genel görevli mahkemeler olan Asliye Hukuk Mahkemeleri’nde görülmesi gerektiğini, davacı tarafından müvekkiline 27.10.2022 tarihli ve "Hasar Bedeli" konulu bir yazı gönderildiğini, bunun üzerine yazıya cevaben 02.11.2022 tarihinde cevap ve açıklamalarını içeren dilekçe ile davacı şirket genel müdürlüğü'ne itiraz edildiğini, icra takibi öncesinde de izah edildiği üzere dava konusu hasar gördüğü iddia edilen kabloların hiçbir şekilde öncesinde müvekkiline haber dahi verilmeden, süre tanınmadan, alelacele, kanun ve yönetmeliklere aykırı bir şekilde ve olması gerektiği derinliğin çok daha yukarısına hatalı ve tehlikeli bir şekilde döşendiğini, müvekkili şirkete ait araç ve personel giriş çıkışlarında söz konusu voltajlı elektrik kabloları çok büyük bir tehlike taşımakta olup müvekkili şirket söz konusu hususu öğrenir öğrenmez davacı şirkete defalarca kez bu kabloların havai hatla çekilmesi gerektiğini aksi halde büyük bir tehlike teşkil ettiğini izah ettiğini ancak sonuç alınamadığını beyanla; re'sen gözetilecek nedenlerle, davanın usul, hak düşürücü süre, görev ve esastan reddine, davacı tarafın haksız ve mesnetsiz olarak talep ettiği, alacağın %20’si tutarındaki icra ve inkar tazminatı taleplerinin reddine mahkemece reddolunacak alacak miktarının %20’sinden az olmamak üzere davacı yanın kötüniyet tazminatı ödemesine karar verilmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE: Dava hukuki niteliği itibariyle, ---- İcra Müdürlüğünün ----sayılı icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın İİK 67 maddesi gereğince iptali ile icra inkar tazminatı isteminden ibarettir.
İİK. mad. 67/I -III, V‟de düzenlenmiş bulunan itirazın iptali davası, borçlunun itirazının hükümsüz kılınarak, itiraz ile duran ilâmsız takibe konu olan alacağın varlığının saptanarak, icra takibinin devam etmesini (ve bu suretle, takip konusu alacağın borçludan alınmasını) sağlamak amacı ile açılır.
İtirazın iptali davası açılabilmesi için; a) Yetkili icra dairesinde yapılmış geçerli bir ilamsız icra takibi bulunmalıdır. İtirazın iptal davası, icra takibi ile bağlantılı olduğundan, davalı aleyhine yapılmış geçerli bir icra takibi bulunmadıkça, itirazın iptali davası dinlenmez. Yetkili icra dairesinde yapılmış usulüne uygun bir icra takibi bulunmadıkça, itirazın iptali davası açılamaz. Eğer, icra mahkemesince “ödeme emrinin iptaline” ya da “icra takibinin iptaline” karar verilmişse, iptal davası konusuz kalır.
b) Borçlu tarafından süresi içinde yapılmış -ve hakkındaki takibi durdurmuş olan- geçerli bir itiraz bulunmalıdır. Borçlu tarafından süresinden sonra ödeme emrine itiraz edilmiş olduğu için ya da süresi içinde olmakla beraber yanlış (yetkisiz/görevsiz) yere itiraz edildiği için takip kesinleşmisse veya takip, borçlunun itirazı nedeniyle değil de icra mahkemesinin kararıyla durdurulmuşsa bu gibi durumlarda itirazın iptali davası açmakta hukuki yarar bulunmayacaktır.
c) Alacaklı tarafından, borçlunun itirazının kendisine tebliğinden itibaren bir yıl içinde itirazın iptali davasının açılmış olması gerekir. Alacaklının, “itirazın kendisine tebliğinden itibaren” bir yıl içinde borçlunun itiraz ettiği alacağının tespiti ve itirazın iptali dileğiyle açtığı dava “itirazın iptali” davası niteliğini taşır. Bu davanın açılabildiği, “bir yıllık süre” hak düşürücü süredir. Bir yıllık dava açma süresinin başlangıcı, “itirazın alacaklıya tebliğ tarihi”dir. Bu halde; borçlunun itirazı, alacaklıya tebliğ edilmemişse, bir yıllık dava açma süresi işlemeye başlamayacaktır. Davacının, itirazı herhangi bir şekilde öğrenip öğrenmemesi de sürenin başlamasını gerektirmez. İtirazın iptali istemine konu, ---. İcra Müdürlüğünün ---- esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklının, davalı borçlu aleyhine genel haciz yolu ile icra takibinde buludğu, ödeme emrinin borçluya tebliğ edildiği; borçlu tarafından Borca itiraz edildiği, itiraz dilekçesinin davacı tarafa tebliğ edilmediği huzurdaki davanın yasal süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Bilirkişi tarafından verilen raporda özetle; " Hasarı Oluşturan Şirketin Kusur ve Sorumluluğu: Davacı ---- kablosunu, davalı ----. hasara uğratmış olduğundan kusurlu ve zarardan sorumlu olduğu, davalı taraf, davacının kablolarının taşınmaz sınırları içerisinde olduğunu beyan etmiştir. Konu ile ilgili tespit uzmanlık alanımda bulunmamakta olup tespitin harita / kadastrocu tarafından yapılabileceği, İcra Takip Tarihine Kadar Birikmiş Yasal Faiz: Dava konusu talep, davacının tesislerine zarar verilmesi olgusuna dayandığından hasar tarihinde temerrüt oluşmuş ise de davacı takibi son ödeme tarihi itibariyle başlattığından son ödeme tarihinden takip tarihine kadar %9 yasal faiz oranı ile 14,56 TL birikmiş yasal faiz hesaplanmıştır. Davacı Şirketin İcra Takip Tarihi İtibarıyla Alacağı: Davacı şirketin asıl alacağı 2.329,75 TL, İcra takip tarihine kadar birikmiş faiz 14,56 TL, Faizin %18 KDV'si 2,62 TL Davacı şirketin toplam alacağı 2.346,93 TL, Davacı ----, icra takip tarihi itibariyle 2.346,93 TL'yi davalı ----talep edebileceği," şeklinde rapor sunulmuştur.
6098 sayılı Yasanın 49 ve devam maddeleri gereğince kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler. Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler. Zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise hâkim, tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir. Zarara hafif kusuruyla sebep olan tazminat yükümlüsü, tazminatı ödediğinde yoksulluğa düşecek olur ve hakkaniyet de gerektirirse hâkim, tazminatı indirebilir.
Somut olayda davacı taraf davalının yapmış olduğu kazı çalışmaları sebebiyle kablo ve tesislerinin zarar gördüğünü iddia etmektedir. Davacı şirketin kabloları yüzeye çok yakın döşediği, kablonun
üzerine koruyucu tuğla koymadığı, ikaz bandı sermediği yani hasarlanan kabloların, --- Kablo Tesis Teknik Şartnamesine ve Enerji Kabloları Uygulama Usul ve Esaslarına uygun döşenmediği, kablo hasarının oluşmasında davacı ----%30 müterafik kusurlu
olduğu, davalının ise %70 kusurlu olduğu, davalının kusuruna tekabül eden zararın 2.329,75 TL olduğu usul ve yasaya uygun bilirkişi raporu ile sabit hale geldiğinden bilirkişi raporu hükme esas alınarak davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.
İcra ve İflas Kanununun 67.maddesinin 2.fıkrası gereğince, icra tazminatına hükmedilebilmesi için, borçlunun takip sırasında ödeme emrine itiraz etmesi ve alacaklının alacağını mahkemede dava ederek haklı çıkması yasal koşullardandır. Borçlunun itirazının kötüniyetli olması ise yasal koşul değildir. İcra inkar tazminatı, aleyhindeki icra takibine itiraz eden ve işin çabuk bitirilmesine engel olan borçluya karşı konulmuş bir yaptırımdır. Alacağın likit ve belli olması da gerekir. Alacağın gerçek miktarı belli, sabit veya borçlu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurlar bilinmekte ya da bilinmesi gerekmekte, böylece borçlu tarafından borcun tutarının tahkik ve tayini mümkün ise; başka bir ifadeyle borçlu yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda ise, alacağın likit ve muayyen olduğunun kabulü zorunludur. Alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden, mahkemece koşulları oluşmayan icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KISMEN KABULÜ İLE,
1-Davalının ---İcra Müdürlüğünün ----- Sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazının kısmen iptali ile, takibin 2.329,75 TL asıl alacak, 14,56 TL işlemiş faiz, 2,62 TL KDV olmak üzere 2.346,93 TL üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Şartları oluşmayan icra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-Karar harcı 615,40-TL 'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 427,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80- TL harcın davalı taraftan tahsili ile hazine adına irad kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 427,60-TL başvurma harcı, 427,60-TL peşin nispi harc olmak üzere toplam 855,20-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine
5-Davacı tarafından yapılan 64,00-TL tebligat ve müzekkere gideri, 4.500,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.564,00-TL yargılama giderinin haklılık oranına göre 1.163,54-TL sinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, kalan tutarın davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davanın kabul edilen kısmı için davacı yararına karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 2.346,93 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davanın reddedilen kısmı için davalı yararına karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 6.858,92 -TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
10-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin haklılık oranına göre 795,41-TL.sinin davalıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına, 2.324,59-TL.sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Dair; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı miktar itibari ile kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.