T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/237
KARAR NO : 2024/790
DAVA : Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 04/04/2023
KARAR TARİHİ : 01/11/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu akülü zemin yıkama makinesine ilişkin satın alım bedeli müvekkil şirket tarafından ifa edilmiş olmasına rağmen davalı şirket söz konusu ürünü ayıplı bir şekilde teslim ettiğini, müvekkil şirket, davalı ---- makinelerinden dava konusu akülü zemin yıkama makinesi için mail üzerinden fiyat teklifi aldığını, bu fiyat teklifinde; ürünün kdv dahil 10.856,00 tl olduğu ve ürünün 2 yıl boyunca garantisi bulunduğu iletildiğini, taraflar arasında anlaşma yapılmış ve ürün satın alındığını, anlaşmaya göre; ----marka zemin yıkama makinesi 10.856,00 tl bedel karşılığında müvekkil şirkete teslim edildiğini, ancak davalı tarafından teslim edilen temizleme cihazı kullanılmaya başlandıktan belirli bir süre sonra arızalanmış ve müvekkil bu durum ortaya çıkar çıkmaz 03.03.2022 tarihindeki çağrı ile satıcı firmaya bildirdiğini, dava konusu zarar, davalının ayıplı ifasından kaynaklandığını, davalı şirket tarafından teslim edilen akülü zemin yıkama makinesine ilişkin ayıp, gizli ayıp niteliğindedir. müvekkil şirket gizli ayıp ortaya çıktığı anda ihbar külfetini yerine getirdiğini, davalı ekiplerince yapılan incelemede; makinenin vakum motoruna pis su çekmiş olduğu, vakum motoru bir çalışıp bir durduruğuve enerji kesmesi yaptığı tespit edilmiş, tüm bu durumların garenti kapsamına girmediği iddia edilmiş ve parça değişimi için 2.021,00tl+kdv müvekkil şirket'ten talep edildiğini, işbu dava konusu ayıplar bakımından ttk'da yer alan 2 ve 8 günlük zamanaşımı süreleri uygulanamayacağını, tüm bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla açılan davanın kabulüne, delil tespiti taleplerinin kabulüne ve davalıdan satın alınan ---- akülü zemin yıkama makinesi ürününün ayıplı ifası nedeniyle ürün üzerindeki arızaların tespit edilmesine, dava konusu akülü zemin yıkama makinesinin rayiç bedeli hesaplanarak, dava tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi ile birlikte müvekkile iadesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davacı vekili ıslah dilekçesinde özetle; dava konusu akülü zemin yıkama makinesinin dava tarihi itibariyle rayiç bedeli olan 58.779,75 tl'nin dava tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi ile birlikte müvekkile iadesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini ıslah ve talep etmiştir
SAVUNMA
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil dava konusu 01/2022 yılına kadar dava dışı dava konusu makine üreticisi olan -----bayiliğini yaptığını, öncelikle belirtmek isteriz ki davanın sadece müvekkile yöneltilip de makine üreticisine yöneltilmemesi davacının kötü niyetini ortaya koyduğunu, davacı yan dava konusu ----- seri nolu akülü zemin yıkama makinesi siparişi vermiş olup müvekkil üzerine düşen tüm yükümlülükleri yerine getirerek dava konusu makinenin ayıpsız ve çalışır bir şekilde davacı yana teslimini gerçekleştirdiğini, 02.06.2021 tarihinde şirket çalışanı ---- bey "makinenin kontrolünü sağlayıp ödemeyi yapacağız" ifadesiyle esasen davacının dava konusu malı ayıpsız bir şekilde teslim aldığının kanıtı olduğunu, Davacı, dava konusu makinenin tesliminden 3 ay sonra makinenin su tankından arızalandığını müvekkile iletmiş müvekkilde kendilerini dava dışı ---- yetkili bayisine yönlendirildiğini Esasen meydana gelen arıza kullanıcı hatasından kaynaklanması nedeniyle garanti kapsamına dahil edilemeyecekken müvekkil müşteri memnuniyeti için ve davacının mağdur olmaması adına makinenin tamirini garanti kapsamına alınmasını sağladığını, müvekkililnin yukarıda bahsi geçen arıza dışında başkaca herhangi bir arızadan haberdar olmamış kendisine herhangi bir ayıp ihbarı kesinlikle yapılmadığını,. Müvekkil daha sonra haricen yetkili servis ile görüştüğünde davacının ayıp olarak bahsettiği 08.03.2023 servis formuna konu arızanın tamamen kullanım hatasından kaynaklanması nedeniyle garanti kapsamında alınmadığını öğrendiğini, Müvekkil dava dışı --- -- Bayisi olarak sadece yetkili bayisi olarak faaliyet göstermiş olup bir arızanın garanti kapsamına girip girmemesi konusunda herhangi bir insiyatif alma yetkisine sahip olmadığını, Müvekkil dava konusu makineyi ayıpsız bir şekilde davacıya teslim ederek üzerine düşen tüm yükümlülükleri eksiksiz olarak yerine getirmiş olup davacı basiretli bir tacir gibi davrandığını, hiçbir şekilde dava konusu makinenin ayıplı olarak teslim edildiğini kabul etmemekle beraber belirtmek isteriz ki bir an dahi makinenin ayıplı olduğunu varsayacak olursak dahi davacı kanunda belirtilen ayıp ihbar süreleri ve şekline uymadığını, tüm bu nedenlerle açılan davanın reddine, davanın ---- ihbar edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini beyan etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.Bilirkişi tarafından alınan raporda özetle; Vakum motorunun sızdırmazlık elemanlarının, garanti süresi içerisinde işlevini yitirerek, vakum motorunun içerisine sıvı sızdırarak makinenin bozulmasına neden olması, üretim aşamasında makine üzerinde var olan, makinenin tüketici tarafından satın alma esnasında makul bir inceleme ile fark edemeyeceği türden olan, makinenin belli bir süre kullanılması ile birlikte ortaya çıkan, tüketicinin temizlik makinesinden beklediği makul faydayı ortadan kaldıran gizli ayıp niteliğinde ayıp olduğu, Davalının ürünün satıcısı olarak, satış esnasında ürün üzerinde var olduğu anlaşılan, dava konusu ayıptan sorumlu olduğu, Dava konusu ---- marka akülü zemin yıkama makinesinin, sıvı ile temas eden vakum motorunun değiştirilmesi ile makinenin tekrar kullanılabilir hale gelebileceği, tüketicinin makineden faydalanmaya devam edebileceği, yetkili servis ---- Makine firmasının makinenin onarımına yönelik olarak servis fişi ile yapmış olduğu vakum motorunun yenisi ile değiştirilmesi tespitinin yerinde olduğu hususlarını beyan ve rapor etmiştir.
Bilirkişi tarafından alınan ek rapor da özetle; Dava konusu makinenin 03.06.2021 tarihli satın alma faturasından KDV dahil 10.856,00 TL'ye satın alınmış olduğu görülmüş, Satın alma esnasındaki dolar kuru; 8,61 TL üzerinden, makinenin satın alma aşamasında 1.260,85 USD doları olduğu hesaplandığı Dava tarihindeki dolar kuru; 19,21 TL üzerinden makinenin dava tarihindeki değerinin (1.260,85x19,21=) 24.221,00 TL olduğu hesaplandığı, Yapılan inceleme ve piyasa araştırmasına göre makinenin güncel satış fiyatının 78.587,20 TL +KDV = 94.304,64 TL ( KDV ), 3.059,85 USD doları olduğu tespit edildiği, Piyasa araştırmasına göre makinenin dava tarihindeki değerinin 3.059,85 USD karşılığı (3.059,85 x19,21 TL=) 58.779,75 TL (KDV ) olduğu tespit edildiği Davacının satın aldığı fiyat üzerinden yapılan hesaplamaya göre, makinenin dava tarihinde davacıya maliyetinin 24.221,00 TL olduğu, Piyasa araştırmasına göre makinenin dava tarihindeki değerinin 58.779,75 TL olduğu Sonuçlar arasındaki farkın, Dava tarihinde piyasa değeri 58.779,75 TL olan makineyi, davacının kurum olmasından, piyasa şartlarının altında pazarlık ile ürün alabilme kabiliyetinden veya davalı satıcının ilk satışta makineyi piyasa şartlarının altında davacıya satmış olmasından kaynaklandığı, Dava tarihi itibarıyla, ilk satın almada davacının ödediği ücret üzerinden makinenin davacıya maliyetinin 24.221,00 TL olacağı hususlarını beyan ve rapor etmiştir.
Dava konusu akülü zemin yıkama makinesinin davalı şirket tarafından davacıya ayıplı bir şekilde teslim edilip edilmediği hususunda yapılan teknik incelemede , davaya konu vakum motorunun sızdırmazlık elemanlarının, garanti süresi içerisinde işlevini yitirerek, vakum motorunun içerisine sıvı sızdırarak makinenin bozulmasına neden olması, üretim aşamasında makine üzerinde var olan, makinenin tüketici tarafından satın alma esnasında makul bir inceleme ile fark edemeyeceği türden olan, makinenin belli bir süre kullanılması ile birlikte ortaya çıkan, tüketicinin temizlik makinesinden beklediği makul faydayı ortadan kaldıran gizli ayıp niteliğinde ayıp olduğu, ayıbın davalının ürünün satıcısı olarak, satış esnasında ürün üzerinde var olduğu anlaşılan, dava konusu ayıptan sorumlu olduğu, dava konusu ---- marka akülü zemin yıkama makinesinin, sıvı ile temas eden vakum motorunun değiştirilmesi ile makinenin tekrar kullanılabilir hale gelebileceği, tüketicinin makineden faydalanmaya devam edebileceği akabinde alınan ek raporda dava konusu makinenin 03.06.2021 tarihli satın alma faturasından KDV dahil 10.856,00 TL'ye satın alınmış olduğu görülmüş, satın alma esnasındaki dolar kuru; 8,61 TL üzerinden, makinenin satın alma aşamasında 1.260,85 USD doları olduğu hesaplandığı Dava tarihindeki dolar kuru; 19,21 TL üzerinden makinenin dava tarihindeki değerinin (1.260,85x19,21=) 24.221,00 TL olduğu hesaplandığı, Yapılan inceleme ve piyasa araştırmasına göre makinenin güncel satış fiyatının 78.587,20 TL +KDV = 94.304,64 TL ( KDV ), 3.059,85 USD doları olduğu tespit edildiği, Piyasa araştırmasına göre makinenin dava tarihindeki değerinin 3.059,85 USD karşılığı (3.059,85 x19,21 TL=) 58.779,75 TL (KDV ) olduğu tespit edildiği Davacının satın aldığı fiyat üzerinden yapılan hesaplamaya göre, makinenin dava tarihinde davacıya maliyetinin 24.221,00 TL olduğu, Piyasa araştırmasına göre makinenin dava tarihindeki değerinin 58.779,75 TL olduğu Sonuçlar arasındaki farkın, Dava tarihinde piyasa değeri 58.779,75 TL olan makineyi, davacının kurum olmasından, piyasa şartlarının altında pazarlık ile ürün alabilme kabiliyetinden veya davalı satıcının ilk satışta makineyi piyasa şartlarının altında davacıya satmış olmasından kaynaklandığı, Dava tarihi itibarıyla, ilk satın almada davacının ödediği ücret üzerinden makinenin davacıya maliyetinin 24.221,00 TL olacağı hususları rapor edilmekle yapılan yargılama kapsamında davalı tarafça davacıya satılan emtianın davaya konu vakum motorunun sızdırmazlık elemanlarının, garanti süresi içerisinde işlevini yitirerek, vakum motorunun içerisine sıvı sızdırarak makinenin bozulmasına neden olması, üretim aşamasında makine üzerinde var olan, makinenin tüketici tarafından satın alma esnasında makul bir inceleme ile fark edemeyeceği türden olan, makinenin belli bir süre kullanılması ile birlikte ortaya çıkan, tüketicinin temizlik makinesinden beklediği makul faydayı ortadan kaldıran gizli ayıp niteliğinde ayıp olduğu ve bir kez onarım hakkının kullanıldığı ve ayıbın niteliği gözetilerek ürünün satıcısı olan davalının ayıptan sorumlu olacağı hususu gözetilerek TBK madde 227' nin 2. Fıkrası uyarınca ayıplı malın davalıya iadesi ile malın piyasa fiyatı üzerinden indirimli alındığı hususundaki tespitler ve dava tarihi itibarıyla, davacının ödediği ücret üzerinden makinenin davacıya maliyetinin 24.221,00 TL olarak hesaplandığı bu bedel usul ve yasaya uygun olmakla iş bu bedelin yukarıda izah olunun nedenlerle davacıya iadesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kısmen kabülü ile 24.221,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davalıya ödenmesine, davaya konu emtianın davalıya iadesine
2-Karar harcı 1.654,54 TL 'den davacı tarafça yatırılan 185,40 TL peşin harç ve 819,00TL ıslah harcından mahsubu ile bakiye 650,14 TL harcın davalı taraftan tahsili ile hazine adına irad kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 179,90 TL başvurma harcı, 185,40 TL peşin harç ve 819,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.184,30 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere gideri ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.007,50 TL yargılama giderinin haklılık oranına göre 1.239,28 TL sinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, kalan tutarın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davanın kabul edilen kısmı için davacı yararına karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 24.221,00 TL maktu/ nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davanın reddedilen kısmı için davalı yararına karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 30.00,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin haklılık oranına göre 642,82 TL'nin davalıdan, 917,18 TL'nin ise davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
9-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ---- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.