T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/761 Esas
KARAR NO: 2023/328
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 11/10/2022
KARAR TARİHİ: 11/05/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/
DAVA/TALEP;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin sigortalısı ----- akrilik ve karışımlık iplikler, polipropilen, iplik, tops, akrilik, elyaf, yün, polyamid vs. ticareti yapan bir şirket olduğunu, davalı şirket ise deniz yoluyla uluslararası taşımacılık faaliyeti yürüttüğünü, müvekkili şirket ile sigortalısı arasından 26/08/2021 tarihinde 1 yıllık Primli Abonman Sigorta Poliçesi akdedildiğini, müvekkili şirket sigortalısı ile davadışı ----, toplam 1530 koli muhtelif iplik satışı konusunda 21.01.2022 tarihinde 150.852,90 USD bedelle anlaştığını, satışı gerçekleştirilen emtia, müvekkili şirket sigortalısının ----- bulunan tesislerinden 29/01/2022 tarihinde----- nolu 3 adet 40” --- konteynıra yüklendiğini, nakliyeci davalı----ile müvekkili şirket sigortalısı arasında 11.475,00 GBP bedelle navlun sözleşmesi akdedildiğini, akabinde satışa konu emtialar davalının sorumluluğunda teslim alınarak---- Limanı’ndan gemi ile ----- Limanı’na sevk edilmek üzere yola çıktığını, ----- Limanından davalı tarafından temin edilen ----içi dahili nakliye aracı ile konteynerlar 16/02/2022 tarihinde alıcı firmaya teslim edildiğini, alıcıya yapılan teslimat esnasında ----- konteyner muhteviyatı emtiaların ıslak olduğu görüldüğünü, 16/02/2022 tarihinde konteynerdan tahliye öncesinde alıcı firmanın deposunda hasar fark edildiğini ilgili hasar notu taşıma belgesine düşüldüğünü, 28/04/2022 tarihinde müvekkili şirket tarafından alınan Ekspertiz Raporu alındığını, poliçede yer alan özel şart ile, ıslanma hasarları olay başı ve yıllık 50.000,00 TL ile sınırlı olmak kaydı ile poliçeye dahil edildiğini, deniz yoluyla eşya taşımalarında taşıma konusu eşyanın zıyaa veya hasara uğraması halinde, taşıyanın sorumluluğuna ilişkin düzelnemeler hem uluslararası hem de ulusal mevzuatta yer aldığını, uluslararası mevzuatta taşıyanın sorumluluğu Lahey Kuralları ile düzenlendiğini, denizyolu ile uluslararası eşya taşımacılığı önemli ölçüde Lahey Kuralları olarak anılan konvansiyona tabi olduğunu, lahey kurallarına göre taşıyanın sorumluluğu yüklemenin başlangıcından boşaltmanın sonuna dek sürdüğünü, TTK'nın ilgili hükümleri uyarınca davalı taşıyan tedbirli bir taşıyandan beklenen dikkat ve özen göstermediğini, aksini ispat yükü taşıyana ait olduğunu, davaya konu alacak miktarı davalı tarafça kolayca belirlenebilir olduğundan ve davalı-borçlu tarafından bu husus bilinerek kötü niyetli olarak borca ve icra takibine itiraz edildiğinden, icra takibine haksız itirazın iptali ile takibin devamına, haksız ve kötü niyetli itiraz sebebiyle davalıların %20’den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkûm edilmesini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP /TALEP :
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava, deniz taşımasından kaynaklanan bir tazminat davası olup, denizcilik ihtisas mahkemesi görevini ifa eden ----Asliye Ticaret Mahkemesi'nde açılması gerekirken huzurda açılması sebebi ile yetkisizlik kararı verilerek dosyanın resen-----Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesi gerektiğini, malın-----alıcıya teslim tarihi 16.02.2022 olduğunu, hasarın taraflarına ihbar tarihi ise e-postada da görüleceği üzere 13. Nisan 2022 olduğunu, TTK 1184. Maddeye göre tespit yapılmadığını, -----ünvanlı Ekspertiz Şirketince verilen ekspertiz raporuna göre ekspertize başvurma tarihi 08.04.2022 olduğunu, malın teslim tarihi 16.02.2022 olup, raporun düzenlenme tarihi ise 28.04.2022 olduğunu, yasa gereği, ekspertiz raporu, fiziksel muayene ile düzenlenmek mecburiyetinde olduğunu, huzurdaki davaya esas teşkil eden ekspertiz raporu ise alıcı firmanın verdiği bilgiler doğrultusunda düzenlendiği gibi, sigortalının talep yazısına dayanıldığını, hasara ilişkin tespitin ise net olmadığını, konu hasarın kendilerince görülmemiş, tespit edilmemiş, alıcı ve satıcının beyanına dayanan Yönetmeliğe aykırı bir tespit ve beyan olduğunu, raporun geçersiz olduğunu, resimler incelendiği zaman, ipliklerin naylona sarıldığı gözükmediğini, buna rağmen, iplikler su aldı ise demek ki ambalajın da kifayetsiz olduğunu, konteynerine su basmadığını, iddiaya göre ya kapaklardan ya da delikten girdiğini, diğerlerinde ıslanma yok ise demek ki kısmen ambalajların yetersiz olduğunu, buna rağmen, sigorta tazminat ödedi ise poliçe şartlarına aykırı para ödendiğinden davanın bu sebeple de reddi gerektiğini, arz ve izah edilen sebeplerden dolayı haksız ve mesnetsiz davanın reddi ile mahkeme masrafları ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, haksız başlatılan icra takibi nedeniyle %20'den aşağı kalmamak kaydıyla kötüniyet tazminatına da hükmedilmesine karar verilmesini beyan ve talep etmiştir.
DELİLLER: -----. İcra Dairesinin ------- Esas sayılı İcra dosyası, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Son Tutanağı, Primli Abonman Sigorta Poliçesi, Fatura, Fotoğraflar , Ekspertiz Raporu, E-Mail yazışmaları, Hasar dosyası ,Dosya kapsamındaki tüm bilgi ve belgeler.
DEĞERLENDİRME VE SONUÇ :
Dava, Deniz Taşıma Sözleşmesi Kapsamında Taşıma Sırasında Oluşan Hasar Nedeniyle Abonman Sigorta Poliçesine Göre Sigortaliya Ödenen Tazminatın Ttk'nin 1472.maddesince Halefiyet Gereği Davalı Taşıyıcıdan Rücuen Tahsili Amacıyla Başlatılan İcra Takibine Vaki İtirazın İptali Ve Tazminat İstemine İlişkindir. Anayasa'nın 37. maddesine göre "Hiç kimse kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaz". 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 1. maddesine göre, "Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir." 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/(1)-c maddesine göre, mahkemenin görevli olması dava şartıdır. 115. maddesine göre, "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir." Bu yasal çerçevede mahkemelerce görev konusu her aşamada resen gözetilmesi gerekmektedir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak da söz konusu değildir. Bu kapsamda duruşmada dosya görev dava şartı yönünden incelenmiş ve sonuçlandırılmıştır.6102 sayılı TTK'nın 5/2. maddesi "Bir yerde asliye ticaret mahkemesi varsa, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve 4. madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere asliye ticaret mahkemesinde bakılır. Bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı münhasıran bu Kanundan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebilir" şeklinde düzenlenme bulunmaktadır.Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun 24.03.2005 tarih ve---- sayılı kararının 18. maddesi ile İstanbulda kurulup faaliyete geçirilen Deniz İhtisas Mahkemeleri'nin yargı alanı, ---- il mülki sınırları olarak belirlenmiştir. ---- ili mülki sınırları içerisinde bulunan---- mahkemeleri bakımından da Deniz Ticaret ve ----- Sigortaları'ndan kaynaklanan uyuşmazlıklarda HSK tarafından görevlendirilen Ticaret Mahkemeleri ihtisas mahkemesi olarak görevlidir. HSK tarafından Deniz ihtisas mahkemesi olarak ilimizde---- Asliye Ticaret Mahkemesi görevlendirilmiştir. Somut olayda uyuşmazlığın temeli deniz ticaretinden ve taşımasından kaynaklanmakta olup 6102 sayılı TTK'nin “Deniz Ticareti” başlıklı beşinci kitabı kapsamında kalmaktadır.
Yukarıda açıklanan hususlara göre 6100 sayılı HMK'nin 114/1-c maddesi uyarınca mahkememizin görevli olmaması nedeniyle (Görevli Mahkemenin ----Denizcilik İhtisas Mahkemesi sıfatıyla ------ ; davanın 6100 sayılı HMK'nın 115/1-2 maddesi uyarınca dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-)Davanın, 6100 sayılı HMK'nin 114/1-c maddesi uyarınca mahkememizin görevli olmaması nedeniyle;6100 sayılı HMK'nin 115/1-2 maddesi uyarınca dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE,
2-)6100 sayılı HMK'nin 1, 114/1-c ve 6102 Sayılı TTK'nin 5/2 maddeleri uyarınca görevli mahkemenin ----- ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ (Denizcilik İhtisas Mahkemesi Sıfatıyla) OLDUĞUNUN TESPİTİNE,
3-)6100 Sayılı HMK'nin 20/1 maddesi uyarınca taraflardan birininin, süresi içinde Kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; veya Kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde mahkememize başvurarak talepte bulunması halinde dava dosyasının GÖREVLİ-----. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,
4-)Yargılama giderlerinin 6100 Sayılı HMK'nin 331/2 maddesi uyarınca görevli ve yetkili mahkemece değerlendirilmesine, görevsizlik kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmezse talep halinde dosya üzerinden davacının yargılama giderlerini ödemeye mahkum edilmesine,
5-)6100 Sayılı HMK'nin 20/1 maddesi uyarınca taraflardan birininin,süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmemesi halinde mahkememiz tarafından davanın açılmamış sayılmasına karar verilerek 6100 Sayılı HMK'nin 331/3 maddesi uyarınca yargılama giderlerinin davacıya yükletilmesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda ; 6100 sayılı HMK'nin 341/1, 342, 343, 344 ve 345/1 maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf harç ve giderleri yatırılmak suretiyle mahkememize veya başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçeyle -----Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.