T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/75 Esas
KARAR NO: 2023/111
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 31/01/2023
KARAR TARİHİ: 10/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasında dosya tensiben incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/
DAVA/TALEP;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili tarafından ------sayılı dosya ile borçlu aleyhine 7.100 USD tutar ve 29.06.2021 tarihli -------- ücreti açıklamalı fatura alacağımıza istinaden icra takibi başlatıldığını, borca itiraz edildiğini ve takibin durduğunu, müvekkilinin kara, deniz, hava yolları araçları ile ve özellikle kara yolu ulaştırma vasıtalarıyla ticari emtianın uluslararası veya dahide taşınması, şirket ana faaliyet alanları ile ilgili her türlü ticari transit, her türlü ticari emtianın ithalat, ihracat, alım satım işlemleri ile uzun yıllardır uğraşan, sektörde tanınan saygın bir firma olduğunu, müvekkili şirketin ana faaliyet alanları ile ilgili olarak, anlaşması olan dava dışı müşterilerinin ticari emtiasının ihracatının gerçekleştirilebilmesi amacı ile tedarikçi firmalar ile çalıştığını, bu kapsamda müvekkilinin müşterisine ait emtiaların ----- deniz yolu ile nakliye ve ihracatı için dava dışı tedarikçi ----- firmasının acentası olan davalı/borçlu -----firması ile anlaşıldığını, davalı firmanın, müvekkilinin müşterisine ait emtiaların----- deniz yolu taşımacılığı ile 06.07.2022 tarihinde ------ isimli gemi ile ------ yapılacak ihracat sürecinde yükleme ve nakliye işlemlerini üstlendiğini, 06.07.2022 tarihinde------ isimli gemi ile ------ deniz yolu ihracat yüklemesinde müvekkilinin müşterisine ait emtialar haricinde, dava dışı birden fazla farklı gönderici ve alıcı bulunduğunu, bu nedenle müvekkili şirketin söz konusu deniz yolu nakliye, ihracat ve yükleme işlemlerinde-----kullanmak zorunda kaldığını ve 1 adet---- ile deniz yolu nakliye ve taşıma sürecini devam ettirdiğini, somut uyuşmazlıkta, davalı firma tarafından ticari emtiayı varış limanında alıcı firma ve/veya acentesine teslim edilmiş olmasına rağmen, söz konusu taşıma hizmetine ilişkin ------bedeli ve ------ ücretini kusurlu olmasına rağmen müvekkili şirkete ödemediğini, taşıyan sıfatına sahip olan davalı firmanın----- bedeli ve------ ücretinden bizzat ve tek başına sorumlu olduğunu, ----- bedelinin -------satış olması nedeni ile genel kabul gönderici tarafından ödenmesi gerektiği olsa da kanuni düzenlemeler uyarınca davalı/borçlu ------- firmasının taşıyan sıfatı ile dikkat ve özen sorumluluğunu yerine getirmemesi neticesinde; müvekkili şirket tarafından-----bedeli ve ------ ücreti ödendiğini, müvekkili şirketin deniz yolu yükleme, taşıma ve nakliye işlemine yönelik olan ------ geliri ve------- ücretini davalı/borçlu firmadan talep etmekte haklı olduğunu, somut olayda taşıyan sıfatına sahip olan davalı firmanın bu bedeli müvekkili şirkete ödemekle yükümlü olduğunu, ancak söz konusu yükümlülüğüne aykırı davranan davalı taraf işbu bedelleri müvekkili şirkete ödemeyerek müvekkilinin zararına neden olduğunu, davalı böyle bir borcunun olmadığını ileri sürerek itirazda bulunduğunu, ancak yapılan bu itirazın dayanaktan yoksun olup; hiçbir hukuki geçerliliği bulunmadığını beyan etmiş, açıklanan nedenlerle davanın kabulüyle; borçlunun borca, faize ve ferilerine yaptığı itirazın iptaline,------- Esas sayılı dosyasına konu takibin devamına, haksız itiraz eden borçlu aleyhine alacağın %20’undan az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleriyle vekâlet ücretinin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP/TALEP:Dosya üzerinden karar verildiğinden bu aşamada 6100 Sayılı HMK'nın 322/1 maddesi yollamasıyla aynı yasanın 126-131 maddeleri kapsamında verilmiş cevap dilekçesi bulunmamaktadır.
DELİLLER: Hukuk Uyuşmazlıklarında Dava Şartı Arabuluculuk Son Tutanağı, Fatura, Dosya kapsamındaki tüm bilgi ve belgeler.
DEĞERLENDİRME VE SONUÇ :
Dava,2004 Sayılı İİK'nin 67. Maddesi kapsamında açılmış İtirazın İptali, takibin devamı ve tazminat (Deniz Taşıma Sözleşmesinden Kaynaklanan ) istemine ilişkindir.
Somut uyuşmazlığı konu olay, deniz yolu taşımacılığından kaynaklanan ------ ücretine ilişkin olup anılan husus 6102 sayılı TTK’nin “Deniz Ticareti” başlıklı beşinci kitabı kapsamındadır.
Mahkememize tevzi edilen ve yukarıdaki esasa kaydı yapılan basit yargılama usulüne tabi deniz ticaretine havi işbu dava üzerine mahkememizce Anayasa'nın ----Sayılı HMK'nin 30.maddesi gereğince usul ekonomisi ilkesi de gözetilerek 6100 sayılı HMK'nin 114 ve 115. maddelerinde bulunan düzenleme kapsamında dava şartlarına yönelik yapılan ilk inceleme ve değerlendirme sonucunda aşağıdaki hüküm sonuca ulaşılmıştır. Anayasa'nın 37. maddesine göre "Hiç kimse kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaz". 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 1. maddesine göre, "Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir." 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/(1)-c maddesine göre, mahkemenin görevli olması dava şartıdır. 115. maddesine göre, "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir." Bu yasal çerçevede mahkemelerce görev konusu her aşamada resen gözetilmesi gerekmektedir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak da söz konusu değildir.
6102 sayılı TTK'nin 5/2. maddesinde "Bir yerde asliye ticaret mahkemesi varsa, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve 4. madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere asliye ticaret mahkemesinde bakılır. Bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde ------asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı münhasıran bu Kanundan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebilir" şeklinde yasal düzenlenme bulunmaktadır.----- sayılı kararının 18. maddesi ile-----kurulup faaliyete geçirilen Deniz İhtisas Mahkemeleri'nin yargı alanı, ----- ili mülki sınırları olarak belirlenmiştir.-----ili mülki sınırları içerisinde bulunan------ Adliyesi mahkemeleri bakımından da Deniz Ticareti ve-----Sigortalarından kaynaklanan uyuşmazlıklarda HSK tarafından görevlendirilen Ticaret Mahkemeleri ihtisas mahkemesi olarak görevlidir. HSK tarafından Deniz ihtisas mahkemesi olarak ilimizde-----. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ görevlendirilmiştir.
Yukarıda açıklanan hususlar muvacehesinde; 6100 sayılı HMK'nin 114/1-c maddesi uyarınca mahkememizin görevli olmaması nedeniyle ----- Denizcilik İhtisas Mahkemesi-------) ; davanın, 6100 sayılı HMK'nin 115/1-2 maddesi uyarınca dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm ihdas edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-)Davanın, 6100 sayılı HMK'nin 114/1-c maddesi uyarınca mahkememizin görevli olmaması nedeniyle;6100 sayılı HMK'nin 115/1-2 maddesi uyarınca dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE,
2-)6100 sayılı HMK'nin 1, 114/1-c ve 6102 Sayılı TTK'nin 5/2 maddeleri uyarınca görevli mahkemenin ------ ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ (Denizcilik İhtisas Mahkemesi Sıfatıyla) OLDUĞUNUN TESPİTİNE,
3-)6100 Sayılı HMK'nin 20/1 maddesi uyarınca taraflardan birininin, süresi içinde Kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; veya Kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde mahkememize başvurarak talepte bulunması halinde dava dosyasının GÖREVLİ-------. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,
4-)Yargılama giderlerinin 6100 Sayılı HMK'nin 331/2 maddesi uyarınca görevli ve yetkili mahkemece değerlendirilmesine, görevsizlik kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmezse talep halinde dosya üzerinden davacının yargılama giderlerini ödemeye mahkum edilmesine,
5-)6100 Sayılı HMK'nın 20/1 maddesi uyarınca taraflardan birininin,süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmemesi halinde mahkememiz tarafından davanın açılmamış sayılmasına karar verilerek 6100 Sayılı HMK'nin 331/3 maddesi uyarınca yargılama giderlerinin davacıya yükletilmesine, Dair, davacı vekilinin ve davalı şirket temsilcisinin yokluğunda dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda ; 6100 sayılı HMK'nin 341/1, 342, 343, 344 ve 345/1 maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf harç ve giderleri yatırılmak suretiyle mahkememize veya başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçeyle ------Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.