T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2020/34
KARAR NO:2022/833
DAVA: Tazminat (Ticari Niteliktekinde Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç))
DAVA TARİHİ: 06/01/2020
KARAR TARİHİ: 07/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Niteliktekinde Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 09.12.2018 tarihinde, ------- adresinde bulunan davacıya ait tesisteki makine, ekipman ve binanın, davalı tarafından sökümlerinin yapıldığı ve tesisten çıkartılma girişimlerinde bulunulduğunun öğrenildiğini, ortaya çıkan durum üzerine davalıya keşide edilen ihtarname ile makine, ekipman vs. eşyanın yedi gün içerisinde kurulu durumda tesise iadesi gerektiğini, aksi takdirde aleyhlerine dava açılacağı gibi cezai kovuşturması yapılmak üzere Cumhuriyet Savcılığına da başvuruda bulunulacağı hususlarının ihtar edildiğini, davalı tarafından gönderilen cevabi ihtarnamede tesiste bulunan bina-tesis-makine ve ekipmanların tümünün kullanımı, satımı, 2.el hurda olarak satışı konusunda Yönetim Kurulu Başkanı tarafından kendilerine yetki verilmiş olduğunun öne sürüldüğünü, vekil eden şirketin yönetim kurulunun tescil ve ilan edilen 15.06.2016 tarihli kararına göre şirketin temsili ve ilzamının yönetim kurulu başkanı------- ve başkan yardımcısı ------ müşterek imzaları ile mümkün olduğunu, ------- münferid imzası ile vermiş olduğu belge ile şirketin borç altına sokulması olanağının mevcut olmadığını, oluşan hasarın tespiti için değerleme şirketi tarafından yerinde yapılan inceleme sonucunda, makine ve ekipmanların hasarlı durumda bırakılarak fabrika sahasının terk edilmiş olduğunu, ------ tesis binasının tamamen yıkılmış olduğu ve enkazının bina önündeki beton platformun altındaki arazide bulunduğunu, tesis binasının önündeki beton platformda yerleşik bulunan iki adet sallantılı masanın enkazının da beton platformun altındaki arazide olduğunu, yıkılan tesis binasının, konsantre masaların bulunduğu bölümle olan ana bağlantılarının hasar gördüğünü, sallantılı masaların bulunduğu bölümün sac çatı örtüsünde hasarlar oluştuğunu, konsantre masaların bulunduğu bölümün mal giriş ünitesi tarafındaki koruyucu duvarın yıkıldığını, ------- binanın üst kısmında bulunan su tanklarında yırtıklar ve hasarlar bulunduğunu ve iki adet su tankının bina önündeki beton platformun altındaki arazide olduğunun tespit edildiğini, doğrudan maliyet metodu kullanılarak değerlemesi yapılan,-------tesis binasının toplam hasar bedelinin bina maliyeti olarak, günümüz piyasa koşullarında KDV dahil 130.000,00 TL olarak belirlendiğini beyan ederek binada meydana gelen hasar bedeli tutarı 10.000,00 TL, makina ve ekipmanların hurda haline gelmiş olması sonucunda ortaya çıkan değer kaybı tutarı 10.000,00 TL olmak üzere toplam 20.000,00 TL'nin --------faizi ile birlikte taraflarına ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı adına çıkartılan tebligatın iade dönmesi üzerine, TK 35'teki usule göre tebligat yapıldığı, davalı tarafın davaya cevap vermediği görülmüştür.
Dava açılmadan önce davacı tarafça, dava şartı olan zorunlu arabuluculuk yoluna başvurulmuş, bu hususa ilişkin dava şartı yerine getirilmiştir.
Davacı vekili 30/03/2022 tarihli ıslah dilekçesinde özetle; Düzenlenmiş olan 12.01.2022 tarihli bilirkişi raporunda makine ve ekipman hasarının 628.248,00 TL ve binada meydana gelen hasarın 96.800,00 TL tutarında olduğunun tespit edildiğini, binada meydana gelen hasar için 10.000,00 TL, makine ve ekipmanlarda meydana gelen hasar için 10.000,00 TL olmak üzere toplam 20.000,00 TL'nin tahsili talep edildiğini, dava değerini, binada meydana gelen hasar bedeli taleplerini 86.800,00 TL daha artırarak 96.800,00 TL'ye, makine ve ekipmanlarda meydana gelen değer kaybı taleplerini 618.248,00 TL daha artırarak 628.248,00 TL'ye yükselttiklerini beyan ile davanın kabulüne, binada meydana gelen hasar bedeli olan 96.800,00 TL ile makine ve ekipmanlarda meydana gelen hasar bedeli 628.248,00 TL'nin ------- avans faizi ile birlikte taraflarına ödenmesine karar verilmesini talep ederek davayı ıslah etmiştir.
Deliller
Tarafların ticaret sicil sorguları dosya arasına alınmıştır.
------yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.
-------yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.
-----Noterliğine yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.
------ yevmiye numaralı ihtarnamesi ve ihtarnamenin tebliğine ilişkin şerh dosyaya sunulmuştur.
-------yevmiye numaralı cevabi ihtarnamesi dosyaya sunulmuştur.Hasar tespit ve değerleme raporları dosyaya sunulmuştur.-------soruşturama sayılı dosyasının Uyap kayıtları dosya arasına alınmıştır.-------Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan talimat cevabı dosya arasına alınmıştır.------bilirkişi ile-------bilirkişi heyeti raporu dosyaya sunulmuştur.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:
Dava, 09.12.2018 tarihinde davacıya ait tesiste yapıldığı iddia edilen uygulamalar sebebiyle herhangi bir hasar meydana gelip gelmediği, geldi ise miktarının ne olduğu, ticaret hukuku anlamında gerekli ihtarların yapılıp yapılmadığına bağlı olarak varsa hasar bedeli ve değer kaybına ilişkin alacak davasıdır.
Dosyada, 29.12.2020 tarihli ön inceleme duruşmasında,------Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmasına ve dava dilekçesinde belirtilen "-------" adresinde keşif yapılmasının istenmesine dair ara karar oluşturulduğu, refakate iki hasar ve değer kaybı konusunda ------ bilirkişi ile ------ öğretim görevlisi bilirkişinin alınmasının talep edildiği; 16.11.2021 tarihli celsede yapılan tespite göre;
"...
Celse arasında -----Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından -------görevlisi bulunmadığından ----- alanında uzman yerine başka ünvanda bilirkişi------ görevlendirilip keşfin yapılıp yapılamayacağına yada ------bilirkişiler ile keşfin yapılıp yapılamayacağının bildirilmesi talep edilmiş olup, mahkememizce 07/06/2021 tarihinde yazılan yazıda "Mahkemenizce mahkememize gönderilen keşif erteleme tutanağından da anlaşıldığı üzere ------ alanında bilirkişi temininde fiili bir imkansızlık bulunduğu, dosyanın ve talimatın sürüncemede kalmaması amacıyla 29/12/2020 tarihli duruşma ara kararında "iki hasar ve değer kaybı konusunda------" bilirkişilerin yanına,-------alanında uzman bilirkişi yerine bir -------bilirkişi görevlendirilerek keşif yapılabileceği hususu bilgilerinize rica olunur." belirtildiği, bunun üzerine talimat mahkemesince -------ve ------- bilirkişi refakatinde keşif icra edildiği, bilirkişi heyetinin raporunu sunduğu raporun taraflara tebliğ edildiği görüldü." şeklinde tespitler yapıldığı, talimat mahkemesince icra edilen 07.07.2021 tarihli keşif tutanağına göre, mahkeme gözlemi olarak, "-------dava konusu yerde beton temellerin olduğu, herhangi bir makine olmadığı, taşınmazın zemin seviyesinden aşağıya doğru kazılmış olduğu" hususlarının tespit edildiği, icra edilen keşfe bağlı olarak, keşfe katılan makine mühendisleri tarafından sunulan 14.07.2021 tarihli rapora göre------ bölgesinde istinat duvarı üzerinde belirli aralıkla ------ vaziyette, ------ kolonlarının birbiri üzerinde 2 adet taban ayaklarının olduğu, bunların ölçülerinin ise 330x280x8,5 mm ve 250x250xt ------ olduğu, -------- bölgesinde yer alan istinat duvarı üzerinde ise belirli aralıklarda------vaziyette, ----- kolonların taban ayaklarının olduğu, bunların ölçülerinin ise 330x280x12 mm olduğu, söz konusu ------ bölgesinde yer alan ------ taban ayaklarının üzerinde kolonların oksijen----- ile önceden kesildiği (et kalınlıklarının 5,5 ve 12 mm olduğu), ---- bölgesinde ise -------" şeklinde bir istinat duvarının yer aldığı, söz konusu tesiste yapılan gözlemlerde her ne kadar ------yapısı daha önceden olduğuna dair bir emare olmasına rağmen gerek yapıyı oluşturan ------ebatları gerekse de kullanılan malzeme cins ve çeşitleri ------ bilinmediğinden değerleme yapılamadığı rapor edilmiş, yine keşfe katılan -----bilirkişi tarafından sunulan 23.08.2021 havale tarihli rapora göre, TTK 370 ve 371 maddeleri uyarınca 28 Haziran 2016 tarih, 9106 sayılı ----- sayfa 647'de------yönetim kurulu kararına göre, şirket Yönetim Kurulu Başkanı ----- ile Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı ------ her ikisinin müştereken şirket unvanı veya kaşe üzerine atacağı imza ile müştereken yetkili olduklarına karar verildiği, Yönetim Kurulu Başkanı ------ tek başına yetkili olmadığı, şirket adına dava açan kişilerin 23.12.2011 tarih 51919 sayılı -------- Noterliğinin vekaletnamesinden de anlaşılacağı üzere ------olduğu, şirket demirbaşlarının sökülmesi, taşınması ve hurdaya çıkarılmasının şirket yetkililerince talep edilmesinin somut olaya göre uygun olmadığı, buna ilişkin herhangi bir sözleşme de bulunmadığı rapor edilmiştir.
Dosyada, davacı vekilinin rapora itiraz dilekçesi ile bu dilekçede belirttiği dosya içinde mevcut değerleme raporlarının irdelenerek rapor sunulması amacıyla dosya ------bilirkişi ile----bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, 11.01.2022 tarihli, görev tanımına uygun sunulan rapora göre, ------- yapının eski hale getirilmesi hususunda, ilgili formüllere bağlı yapılan hesaplamaya göre hasar bedelinin 96.800,00 TL olduğu, tesiste hurda hale gelen makinelerin, ilgili formüllere bağlı yapılan hesaplamaya göre değer kaybı bedelinin 628.248,00 TL olduğu, davacının davalıdan toplam alacağının 725.048,00 TL olduğu rapor edilmiştir.
Davacı vekili, bilirkişi raporu doğrultusunda 30.03.2022 tarihli talep artırım dilekçesi ile binada meydana gelen hasar bedeline ilişkin taleplerini 96.800,00 TL'ye, makine ve ekipmanlarda meydana gelen değer kaybına ilişkin taleplerini 628.248,00 TL'ye çıkarmıştır. Yapılan talep artırımına bağlı olarak 21.06.2022 tarihli celsede, 6545 sayılı yasanın 45.maddesi ile değişik 5235 sayılı yasanın 5.maddesi gereğince davanın, değere bağlı olarak Mahkeme heyetine tevdiine karar verilmiştir.Ticaret sicil kaydına göre, olay tarihini de kapsar şekilde, davacı şirketin temsilinin çift imzaya bağlı olduğu, davalının bu durumu bilebilecek konumda olduğu gibi cevabi ihtar içeriğine göre de, geçerli bir sözleşme kurulmadan dava konusu yere el attığı ve soruşturma kapsamına göre, el atılan yere ilişkin ekipmanları dava dışı şahsa sattığı belirlenmiştir.Mahkememizce aldırılan bilirkişi heyet raporunun bu yönleriyle hükme esas alınmaya uygun, gerekçeli ve denetlenebilir bulunduğu, davacı vekilinin 14.11.2022 tarihli dilekçesindeki dosya kapsamına uygun açıklamalarına, çift imzalı temsil durumuna, geçerli sözleşme olmadan el atılıp dava dışı şahsa satıma ilişkin davalı tarafın cevabi ihtarına ve davaya yansıyan işlemlerine, ------gelen müzekkere cevabına, alınan bir kısım beyanlara ve tüm dosya kapsamına nazaran, davacı şirket tarafından bu yönde bir istek, talep ve yazılı sözleşme bulunmamasına rağmen, davalı tarafça, davacıya ait tesisteki makine, bina ve ekipmanların sökümlerinin yapılarak tesisten çıkarıldığı, bu hususta davacı tarafça davalı tarafa gerekli noter ihtarnamelerinin tebliğ edildiği, tesisin hali hazır durumunun keşif yapan talimat mahkemesince de tespit edildiği, buna bağlı olarak davacının davalıdan bina hasarı ile makine ve ekipmanların değer kaybına ilişkin alacağının doğduğu, uygun formüller doğrultusunda yapılan hesaplamaların hükme esas alınması gerektiği kanaatine varılarak, tarafların tacir olmasına bağlı olarak davacının avans faizi talep edebileceği, ayrıca faizin başlangıç tarihi yönünden, dava dilekçesinde ve ıslah dilekçesinde açıkça başka bir tarih öngörülmediğinden, temerrüdün dava tarihi ile gerçekleştiği tespitleriyle beraber, davanın ıslahlı hali ile kabulüne, binada meydana gelen hasar bedeli yönünden 96.800,00 TL ile makine ve ekipmanlarda meydana gelen değer kaybı yönünden 628.248,00 TL olmak üzere toplam 725.048,00 TL'nin 06/01/2020 dava tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın ıslahlı hali ile kabulü ile;
Binada meydana gelen hasar bedeli yönünden 96.800,00 TL ile makine ve ekipmanlarda meydana gelen değer kaybı yönünden 628.248,00 TL olmak üzere toplam 725.048,00 TL'nin 06/01/2020 dava tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 49.528,03 harçtan peşin alınan 341,55 TL ve 12.040,46 TL ıslah hacının toplamını oluşturan 12.382,01 TL'nin mahsubu bakiye 37.146,02 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine adına irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan, 54,40 TL başvurma harcı, peşin alınan 341,55 TL ve 12.040,46 TL ıslah hacının toplamını oluşturan 12.436,41 TL harç gideri, 3.500,00 TL bilirkişi ücreti, 810,65 TL keşif ve posta masrafı olmak üzere toplam 16.747,06 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Arabuluculuk Kanununun 18/A-(13).maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliği’nin 26/2. Maddeleri ile ------bütçesinden ödenen ------ arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak Hazineye irad kaydına,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan------ vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından Mahkememize mükerrer olarak yatırıldığı anlaşılan 384,90 TL keşif harcının ilgili tarafa iadesinin Mahkememiz Yazı İşleri Müdürlüğünce gözetilmesine,
7-Davalı tarafça yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Karar kesinleştiğinde varsa bakiye gider avansının yatırana iadesine,
İlişkin olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı aleni olarak yapılan yargılama sonunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ------Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.