T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/569
KARAR NO: 2022/430
DAVA: Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)
DAVA TARİHİ: 17/07/2020
KARAR TARİHİ: 18/05/2022
Tarafları yukarıda belirtilen davanın Mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından ibraz edilen dava dilekçesi ile-----yönünden bağımsız bölümler/işyeri/makine/demirbaş/emtia ve diğer muhtelif menfaatlerin; ---- adına; davacı sigorta şirketi nezdinde ---- başlıklı sigorta poliçesi kapsamında yangın ve diğer rizikolara karşı -- kapsamında sigorta kuvertürüne alındığı; ----- tarihinde meydana gelen yangın rizikosu sonrasında sigortalı menfaatlerin hasara/ziyaa uğradığı ------şekilde yangının zarara yol açtığının tespitine yer verildiği; olay sonrasında başlatılan hasar inceleme, araştırma ve ekspertiz çalışmaları kapsamında temin edilen ------ tarihli uzman görüşü raporuna göre yangının --------konumundayken kontrol panosunda meydana gelen kısa devre arızası ve buna ilişkin olarak ortaya çıkan kısa devre akımının yaratmış olduğu yüksek akım, yüksek ısı ve sıcaklık nedeni ile başlamış ve ilerlemiş olduğunun tespit edildiği, söz konusu------- kontrol panosundaki arıza ile inceleme konusu yangının meydana gelmesi arasındaki asli oranda illiyet bağının mevcut olduğu, bu arızanın yangının meydana gelmesinde asli oranda kusur ve katkısının bulunduğu, söz konusu------- temin/tedarik/tesis eden davalı şirketin yangının meydana gelmesinde asli oranda ve %100 kusur, katkı ve sorumluluğunun olduğu; yangına sebebiyet veren------- ve onun ayrılmaz parçasını teşkil eden kontrol panosunun davalı tarafından üretildiği, yangının söz konusu kontrol panosundan kaynaklanıp yayıldığı; üreticinin ürettiği ürünün güvenli olmasını sağlamak mecburiyetinde olduğu; ekspertiz yönünden ------ numaralı ekspertiz raporuna göre hasara uğrayan ve bu davanın konusunu teşkil eden hasar kalemlerinin; emtia -----olduğunun belirlendiği ve bu miktarın ----tarihinde tadilat için ------- firmasına ödendiği; TTK. Madde 1472 ve TBK. Madde 183 düzenlemelerine bağlı halefiyet ilkeleri uyarınca davacı şirketin sigorta tazminatını ödeyerek sigortalısının yasal halefi sıfatını ve aynı zamanda alacağın belli hükümleri uyarınca da temlik alan sıfatını kazandığı; alacağın sulhen tahsili amacıyla davalı şirketten talepte bulunulmuş ise de bu talebin reddedilmesi üzerine zorunlu arabuluculuk yoluna gidildiği ancak arabuluculuk----- numaralı dosyasına kayden yapılan arabuluculuk görüşmesine rağmen anlaşma sağlanamadığı için bu davanın açılmak durumunda kalındığı ileri sürülerek --- sigorta tazminatının----- ödeme tarihinden itibaren işleyecek ------ işlemlerinde uygulanan faizi (ticari avans faizi) ile davalıdan tahsiline ve yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalıya yüklenmesine karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.
Davacı vekili duruşmada da dilekçesini aynen tekrar etmiştir.
Davalı vekili duruşmada da tekrar ettiği cevap dilekçesinde davaya konu yangının meydana gelmesinde davalı şirketin herhangi bir kusur ve sorumluluğunun bulunmadığı; davaya konu ------ garanti süresinin sona erdiği, ayrıca dava dışı sigortalı ile davalı şirket arasında akdedilmiş periyodik bakım sözleşmesinin de bulunmadığı; dava dışı sigortalıya ----- tarihli sözleşme ile bu sözleşmede belirtilen ürün grubunun satıldığı, davalı şirket tarafından verilen transfer pano kurulum teklifinin dava dışı sigortalı tarafından kabul edilmemesi üzerine ''transfer panosu kurulumundan kaynaklı sorumluluk kabul edilmeyeceği'' bildirimi yapılarak ------- tarihinde transfer panosuz ve ------- olmadığından faz yönü kontrolü dahi yapılmaksızın manuel çalıştırılarak dava dışı sigortalıya teslim edildiği; ürünlerin garanti süresinin --- yıl olması nedeni ile rizikonun gerçekleştiği tarihte garanti süresinin sona ermiş olduğu; dava dışı sigortalı ile davalı şirket arasında satış sonrası bakıma ilişkin herhangi bir sözleşme bulunmadığı gibi ürün grubunun bakımlarının da davalı şirket tarafından gerçekleştirilmediği; yangının gerçekleştiği---- tarihine kadar dava dışı sigortalı tarafından düzenli bakım servisi istenmediği, yalnızca arıza ve filtre bakım zamanlarında servis hizmeti talep edilmiş olduğu ve bu hizmetin de davalı şirket dışında ------ tarafından eksiksiz olarak yerine getirilmiş olduğu; davalı şirketin satıcı firma olarak sadece standart garanti süresinin başlatılmasına yönelik işlemleri gerçekleştirdiği, bunun haricinde------ grubunun satış sonrası bakım ve onarımlarına ilişkin herhangi bir hizmet vermediği gibi transfer pano teklifinin müşteri tarafından kabul edilmemiş olması nedeni ile------ transfer panosunun dahi müşteri/sigortalı tarafından 3. bir kişiye yaptırılmış olduğu; bütün bu süreçlere ve garanti süresinin sona ermiş olmasına rağmen ürün grubunun satışından 5 yıl sonra meydana gelen yangın sebebi ile davalı şirketin herhangi bir oranla dahi kusurlu ve sorumlu olduğunun kabulünün açıkça hukuka aykırı olduğu; davacı tarafından davaya dayanak gösterilen tek taraflı ve yanlı -------- tarihli uzman görüş raporunun gerçeği yansıtmadığı, bu rapora itiraz edildiği, ayrıca ekspertiz raporunun da bilirkişi raporu hazırlama tekniğine ve etiğine aykırı olduğu ileri sürülerek davanın reddine karar verilmesi istenmiştir.
Davacı vekili tarafından ibraz edilen cevaba cevap dilekçesinde ise kontrol panosunun------ ayrılmaz parçası olduğu, sorumluluğun garanti süresiyle sınırlı olmadığı ileri sürülerek dava dilekçesi tekrar edilmiştir.
İbraz edilen dava şartı arabuluculuk son tutanağına göre tarafların oturuma katıldıkları halde anlaşamadıkları belirlenmiştir.
Ön inceleme duruşmasında dava şartları yönünden bir engel olmadığı belirlenerek sigorta ettiren ve sigortalı konumunda olan -----ünvanlı dava dışı şirketle yapılan ----- tarihli poliçe kapsamındaki adreste meydana gelen yangına------- ve kontrol panosunun sebep olup olmadığı, üreticisi sıfatıyla davalının bu yangından sorumlu olup olmadığı, -------- garanti süresinin dolmuş olması ile sigortalı ve davalı arasında bakım sözleşmesi bulunmaması hususlarının sorumluluğa etkisinin olup olmadığı, varsa kusur paylaşımının ne olduğu ve bütün bunlara bağlı olarak sonuçta davacı tarafça dava dışı sigortalıya ve tadilatı yapana ödenen bedelin davalıdan rücuan tahsilinin talep edilip edilemeyeceğinin aydınlatılmasına yönelik ihtilaf noktaları belirlendikten sonra deliller toplanarak bildirilen tanıklar dinlenmiştir.
Tanık beyanları:
''...DAVACI TANIĞI:------BEYANINDA: bana sorduğunuz dava konusu yangının meydana geldiği yerin olduğu aynı binada faaliyette bulunan --- ünvanlı şirketin satın alma departmanında çalışıyorum. Söz konusu şirkette ---- buyana ve hala aynı yerde çalışıyorum, benim çalıştığım şirket --- kullandığı için ve sigorta şirketi ------olduğu için bana sorduğunuz tarafları genel olarak tanıyorum, bunun dışında taraflarla bir ilgim yoktur, bana sorduğunuz dava konusu yangını tahminen başladıktan--- dakika sonra gördüm, bizim bulunduğumuz bina ---- bina olup bana dosyada ekspertiz raporu içinden gösterdiğiniz binadır. Bu binanın yan tarafında binaya kamyonların girişini sağlayan ve binayla bitişik rampa bulunmaktadır, rampa zeminden 1. kat hizasına kadar eğime sahiptir, binayla buluştuğu 1. katta bu rampanın üzerinde çatı şeklinde bir sahanlık bulunmaktadır, işte bu sahanlığın üzerinde------- vardı, yangın orada çıkmış, yangından sonra------ bilirkişi tarafından vinçle alınıp başka bir yerde parçalarına ayrılarak incelendi, ben yangını gördüğümde bu tarif ettiğim------ olduğu yerden yangının çıktığını gördüm, belirttiğim şekilde gelen bilirkişi bizim şirketin teknisyenlerinin de yardımıyla------- parçalara ayırıp inledi ve rapor hazırlayıp gitti, hatırladığım kadarıyla bilirkişi yangının olduğu günden sonraki gün geldi ve geldiği gün incelemesini bitirip raporunu hazırladı, gitti. Şuanda söz konusu yerde yine ------- başka bir model------- bulunmaktadır. Yangın olduğuna dair bağırışma üzerine ben 5. Kattan yangının olduğu yere indiğimde tarif ettiğim yerdeki jeneratörden siyah dumanlar çıktığını gördüm. Benim görgüm ve bilgim bunlardan ibarettir, tanıklık ücreti istemiyorum dedi.
Davacı vekilinin isteği üzerine soruldu: ifademde geçen incelemeyi yapan bilirkişi Osman isminde bir profesördü tahminime göre ------ yaş civarındaydı, bize incelemeden sonra sözlü olarak bu yangının başlangıç noktasının------- olduğunu söylemişti, dedi. Beyanı okundu, imzası alındı.
...
Davacı tanığı ------ huzura alındı, kimliğinin tespitine geçildi.
DAVACI TANIĞI: ---- BEYANINDA: ben -------şirketinde kapıda gelen araçları depoya veya yükleme alanına yönlendirme, gelen misafirleri yönetim bölümüne yönlendirme ve bu konuda bilgilendirme işleri yaptım. bana sorduğunuz tarafları genel olarak biliyorum. Huzurda bulunan diğer tanığı söz konusu aynı şirkette çalıştığımız için tanıdım, çalıştığımı söylediğim şirket dosyadan bana ekspertiz raporundan fotoğrafını gösterdiğiniz ------ katlı binadır. Bana sorduğunuz dava konusu yangını biliyorum hatta ilk müdahaleyi bizzat ben yaptım, yangın olduğunda ben henüz işten ayrılmamıştım, hatırladığım kadarıyla yangın ---- da meydana geldi, ben böyle hatırlıyorum, şimdi farkettim ki biraz önce işten ayrıldığım tarihin yılını yanlış söyledim, yangından sonra ayrıldığım için demek ki işten ayrıldığım tarih ---- tarihidir ayrıca ----- şubat benim doğum günümdür, bu nedenle ay ve günü net olarak hatırlıyorum fakat yılını başlangıçta karıştırdım. Ben sigortalı çalıştım, o nedenle işe giriş ve çıkış tarihlerim sigorta kaydında olduğu gibidir. Ben bu konuda daha önce sadece incelemeye gelen----- isminde profesöre sözlü olarak beyanda bulunmuştum, bunun dışında başka bir beyanda bulunmadım, ilk defa şimdi beyanda bulunuyorum, yangını ilk gören yan fabrikanın bekçisi olan soyadını bilmediğim ---- isminde bir şahıstır, bu şahıs bana bağırarak ---- ağabey------- oradan dumanlar yükseliyor, bir baksana'' diye seslenince ben koşarak söylenen yere doğru gittiğimde binanın 1. katına paralel olup, altından depolara inen yolun geçtiği bir alanda bulunan jeneratörde duman ve yükselen alev gördüm ve hemen 1. kata çıkıp yangın tüpünü aldım, bu esnada da itfaiyeyi çağırın diye bağırdım, bunun üzerine aynı yerde soyadını bilmediğim ve birlikte çalıştığımız ------ isimli arkadaş da benim arkamdan koştu, onun da yardımıyla büyük yangın tüpüyle yangına müdahale ettik ancak alev birden harlandı, patlama gibi oldu, camlar kırıldı, alevler içeri girdi, biz uzaklaşmak zorunda kaldık ve ''yangın var'' diye bağırarak binanın tahliye edilmesini söyledim, bu arada elektriğin ana şartelini indirdim. Hatırladığım kadarıyla 8 dakika sonra itfaiye gelip müdahale etti, itfaiye yangının olduğu yere çok yakın bir adrestedir, ifademde geçen------ isimli bilirkişi hatırladığım kadarıyla 1 hafta, bilemedin 10 gün içinde geldi ve bizim de yardımımızla yani benim ve ifademde geçen ---- isimli arkadaşımızın yardımıyla------- önce vinç yardımıyla aşağıya indirip inceledi. ---- isimli arkadaş teknisyendir. Bilirkişinin gösterdiği şekilde ----- ve ben------- parçalarını ayırdık, incelemeyi aynı gün bitirdi, sabah 9 da başladı, akşam 16:30 sularında bitirdi. Bu inceleme sırasında bilirkişiyle aramızda gelişen sohbet sırasında bilirkişi yangının----- pano kısmından kaynaklandığını söylemişti. Tanıklık ücreti istemiyorum dedi.
Davalı vekilinin isteği üzerine soruldu: yangın saat 13'te paydos olacağı için iyi hatırlıyorum ---- isimli bekçi bana yangını haber verdiğinde paydosa 10 dakika vardı, o nedenle yangının saat 12:50 sularında çıktığını söyleyebilirim o sırada-------- çalışır vaziyette değildi dedi. Beyanı okundu, imzası alındı....
Çelişki nedeni ile tanık -----alınan kimliği ve yaptırılan yemini ahdinde huzura alındı. Çelişkili noktalar açıklandı. Soruldu:
Tanık -- beyanında: ben net hatırlamıyorum ama yangının --- meydana gelmiş olması gerekiyor, bina zemin üstü 5 kat ve ayrıca 2 bodrum kat olduğu için ve genelde bu gibi durumlarda zemin üstü katlar söylendiği için ben 5 kat demiştim, bodrum katlar sayılırsa 7 katlı binadır. İfademi bu şekilde düzeltiyorum, ayrıca ben bilirkişinin ertesi gün geldiğini hatırlıyorum ama net olarak hatırlayamıyorum, olayın üzerinden çok zaman geçti, belki diğer tanık daha doğru hatırlamış olabilir. Bana dosyada okuma ve inceleme imkanı sunduğunuz ------- tarihli karakoldaki ifadem doğrudur, bir diyeceğim yoktur. Bu ifademde geçen itfaiye ekiplerinin ilk belirlemelere göre söylediği yangının elektrik kontağından çıktığı yönündedir. Ben bu ifadeyi bir itfaiye erinden duymuş olabilirim yoksa itfaiye raporunu görmedim ve itfaiye raporu hakkında bilgim yoktur, dedi. Beyanı okundu, imzası alındı.
...
-----alınan kimliği ve yaptırılan yemini ahdinde huzura alındı. Çelişkili noktalar açıklandı. Soruldu:
Tanık ------ beyanında: biraz önce verdiğim ifadem doğrudur, ben bodrum katlarıda saydığım için binanın 7 kat olduğunu söylemiştim, biraz önceki verdiğim ifademi aynen tekrar ediyorum, ben itfaiye ekiplerinden herhangi bir beyan duymadım, dedi. Beyanı okundu, imzası alındı.
...
Söz konusu tanıkların beyanları arasındaki çelişki giderildi.
Davalı tanığı ----- huzura alındı, kimliğinin tespitine geçildi.
DAVALI TANIĞI:---- BEYANINDA: ben --- yılından buyana ve hala -------ünvanlı şirkette servis müdürü olarak çalışıyorum. Bu şirkete ait araçlar davacı sigorta şirketine sigortalı olduğu için genel olarak tanıyorum ayrıca çalıştığım bu şirket davalı şirketin ------- bayisi olduğu için de davalı şirketi biliyorum, bunun dışında davanın tarafı olan şirketlerle bir ilişiğim yoktur. Bana sorduğunuz dava konusu yangının olduğu adres benim çalıştığım yere yaklaşık--- mesafededir. Yangını görmedim, bu konuda başka yerde bir ifade vermedim. Bana gösterip sorduğunuz huzurdaki diğer tanıkları tanımıyorum. Bana sorduğunuz--------ünvanlı şirketi biliyorum. Bu şirketin şuan kullandıkları---- aylık bakım ve servis hizmetini -----olarak biz yapıyoruz. Zaten servis sunduğumuz------ de biz satmıştık, ifade ettiğim bu------ yangından sonra kurulan jeneratördür. Yangının olduğu sırada bulunan------ bizden almamıştır ancak o------- seneden seneye bakımını da ---- olarak biz yapmıştık ayrıca arızaya bağlı talep olduğunda da servis hizmeti vermiştik. Hatırladığım kadarıyla ---- defe arızaya bağlı servis hizmeti sunmuştuk. Arıza sebeplerini birebir ve net olarak hatırlayamıyorum ama genel olarak hatırladığım kadarıyla ya hava yapmıştır, ya yağ müşirinde problem vardır ya da makine hararet yapmıştır ve bu sebeplere bağlı olarak arıza bildirimi olmuştur diye hatırlıyorum. Hatırladığım kadarıyla son servis hizmetimiz ------ yılı olabilir, ay ve gün olarak hatırlayamıyorum, tanıklık ücreti istemiyorum dedi.
Davalı vekilinin isteği üzerine soruldu: şirketlere alınan jeneratörlerde aylık olarak düzenli bakım yaptırılması gerekir dedi. Beyanı okundu, imzası alındı.
...
Davalı tanığı ---- huzura alındı, kimliğinin tespitine geçildi.
DAVALI TANIĞI: ---- BEYANINDA: benim tebligat adresim iş yeri adresimdir, söz konusu adreste davalı şirketin satış ve servis şubesinde şube müdürü olarak çalışıyorum. Elektrik mühendisi olarak davalı şirket merkezinde ---- yılında işe başlamıştım,---- tarihinden buyana da bu iş yeri adresinde çalışıyorum, bana gösterip sorduğunuz huzurdaki diğer tanıklardan ---- beyi tanıyorum ve bu tanık davalı şirketin ------- bayisinde çalışmaktadır, o nedenle tanıyorum, diğer tanıkları tanımıyorum. Bana sorduğunuz dava konusu yangını görmedim. Ben bu konuda daha önce başka biryerde ifade vermedim. Bana sorduğunuz -------ünvanlı şirketi biliyorum. Yangın olduğunda kurulu bulunan söz konusu------ bu şirkete biz satmıştık, hatırladığım kadarıyla ----- yılında satmıştık, satış esnasında müşterimize bakım ve servis hizmeti yönünden tercihini soruyoruz ve kabul etmesi halinde bakım ve servis hizmetini sunuyoruz, söz konusu ------- sattığımız söz konusu------- satışı sırasında bu durumu da alıcıya sorduğumuzda bakım ve servis hizmeti istemedikleri için sözleşmeye bu hizmet dahil edilmemişti o yüzden biz söz konusu----- nedeniyle bakım ve servis hizmeti sunmadık, ifademde geçen söz konusu------ montajını sözleşme gereği biz yapmadık, söz konusu alıcı------ çalıştığı başka bir elektrik firması yapmıştır. İfademde geçen------ satışı kapsamında transfer panosu bulunmamaktadır, alıcı transfer panosu satın almayarak bunu kendisinin yaptıracağını üstlenmiştir, o nedenle biz sadece------ kabinini manuel olarak çalıştırıp teslim etmiştik tanıklık ücreti istemiyorum dedi.
Davalı vekilinin isteği üzerine soruldu: bu şekilde müşteri transfer panosu satın almadığı takdirde biz müşteriyi --------- olarak bundan dolayı sorumluluk kabul etmediğimizi açıklıyoruz ve mail olarak bildiriyoruz, buna rağmen müşteri transfer panosu olmadan satın almak isterse ozaman bu şekilde satıp manuel olarak çalıştırıp teslim ediyoruz, ifademde geçen------ satışını da böyle yapmıştık. --------dışarıdan enerji aldığı birtek yer vardır oda şebekeden transfer panosu yoluyladır, o nedenle------ faal olmadığı dönemde transfer panosundan kaynaklanan sebeplerle yangına maruz kalabilir, yoksa transfer panosunda bir sebep olmadan bizatihi gayrı faal jeneratörden yangın çıkmaz dedi.
Davacı vekilinin isteği üzerine soruldu: start teslim formunu davalı ---- de dahil olduğu ------ şirket düzenleyip imzalamaktadır. İfademde geçen------ satışı yönünden de bu şekilde start teslim formu kesinlikle düzenlenmiştir, dedi. Beyanı okundu, imzası alındı.
...''
şeklinde olup yukarıya aynen aktarılmıştır.
Deliller toplanıp, tanıklar dinlendikten sonra davanın niteliğine ve tespit edilen ihtilaf noktalarına nazaran oluşturulan bilirkişi heyetinden rapor temini yoluna gidilmiş olup, bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen dosya kapsamına uygun ve davanın aydınlatılması yönünden Mahkememizce de yeterli görülen ------tarihli raporun gerekli kısımları:
''...
III- DOSYADA KAPSAMINDAKİ BELGELERİN İNCELENMESİ :
Dosya kapsamında bulunan tüm bilgi , belgeler , yangın itfaiye raporları ,ekspertiz raporu,
sigorta hasar belgeleri –fotoğrafları vb. heyetimizce incelenmiş ve değerlendirilmiştir.
1 - ----- tarihli Yangın Raporunda yangının çıkış nedeni olarak ;
“Yangının söndürülmesine müteakip yapılan araştırma ve inceleme sonucunda; işyerinin --kat balkonunda bulunan jeneratörde herhangi bir nedenle meydana gelen mekanik veya elektriksel bir arıza sonucu yanma olayının meydana geldiği ve gelişerek yanında ve üstünde bulunan camlardan ---- dahili kolilenmiş halde bulunan kozmetik ürünlerine sirayet ettiği “ belirtilmiştir.
2 ------- tarih – --------Sayılı ekspertiz raporun da ; -----sıralarında komşu işyeri bekçisinin sigortalı firmanın-------, hava kompresörü ve soğutma
ünitesinin bulunduğu balkon kısmından alevlerin/dumanların yükselmesini görmesi ve akabinde sigortalı firmanın bekçisine haber vermesiyle fark edildiği,
Sigortalı firmanın bekçisine haber verilmesi akabinde yangın algılama sisteminin devreye girdiği ifade edildiği , Sigortalı firma yetkililerinin ; meydana gelen yangın neticesinde bina, emtia, makine ve demirbaş kıymetlerinde hasar meydana geldiğini beyan ettiklerini , Yangın olayının başlamış olduğu , balkon kısmındaki makineler (kompresör, soğutma ünitesi, ---------) kablo bağlantılarından sökülerek , detaylı inceleme için işyerinin ön kısmına alındığını , İşyeri önüne alınan makineler incelendiğinde ; --------- ağır şekilde yanmış olduğu, ----kumanda panosu incelendiğinde kumanda panosunun da komple yanmış olduğunun tespit edildiği , Hava kompresörü ve soğutma ünitesi üzerinde yapılan incelemelerde ; bu makinelerin elektronik kısımlarında ve kablolarında kısa devre vb. herhangi bir izlemeye rastlanmadığı, Sigortalı tarafından çekilen yangın sonrası fotoğraflar incelendiğinde , -------- iç kısmının ağır şekilde yandığının görüldüğü ,...İtfaiye raporunda yangın çıkış sebebine ilişkin “işyerinin 1.kat balkonunda bulunan jeneratörde herhangi bir nedenle meydana gelen mekanik veya elektriksel bir arıza sonucu yanma olayının meydana geldiği” şeklinde açıklama bulunmakta olduğu , Ekspertizde yapılan incelemeler, temin edilen itfaiye raporu, bilirkişi raporu ve video kayıtlarına istinaden yangının jeneratörde meydana gelen elektriksel bir arıza sonucu başladığının kanaatine
varıldığı” Yazmaktadır.
6 - -------- tarihliUzman Raporunda ; Yangının Başlangıç Noktası
İş yeri Yetkilileri tarafından çekilen bu video kaydında , yangın alevinin İş yerinin 1. katında caddeye bakan dış cephe platformunda bulunan------ ile onun yanındaki soğutucu ------- arasındaki boşlukta başladığı ve ilerlediğinin görülmekte olduğu , Alevin bu iki ekipmanın arasındaki boşlukta ortaya çıkmış olduğu dikkate alındığında , yangının bu iki ekipman dışında başkaca bir ekipmandan kaynaklanmış olamayacağının mütalaa edilmekte olduğu ,
-------- çalışır durumda olmasa olsa dahi, ------------ daimi olarak elektrikle beslenmesi gerektiği ve bu elektrik ----- çalışır durumda olmasa dahi, şebekeden alınarak---- kontrol panosuna, oradan da bu elemanlara verilmesi gerektiği , Yangının tam olarak hangi ekipmandan ve hangi noktasından başladığının anlaşılabilmesi için
----------- içindeki tüm elemanların detaylı bir şekilde incelenmesi
gerektiği , Bu amaçla, ------- ve --------' in içindeki tüm elemanların yerlerinden sökülerek durumları detaylı bir şekilde incelendiği , Bu video kaydından ve İşyeri Yetkililerinin tarafımıza çizdiği basit yerleşim planından
alevlerin en çok çıktığı noktanın------ ile ------- arasındaki boşluk olduğu anlaşılmaktadır. Yangının NedeniMahallinde yapılan inceleme sonucunda; inceleme konusu yangının; aşağıdaki kısımda detaylı olarak
açıklanan nedenlerle, işyerinde stand-by güç kaynağı olarak kullanılan------ kontrol panosunda ortaya çıkan bir arıza nedeniyle meydana gelmiş olduğu, ------- kontrol panosundaki , arıza ile inceleme konusu yangının meydana gelmesi arasında asli oranda illiyet bağının mevcut olduğu , söz konusu arızanın inceleme konusu , yangının meydana gelmesinde asli oranda kusur ve katkısının olduğu , Yangın mahallinde yapılan inceleme esnasında; inceleme konusu---- ----- durumunda olduğu, fakat kontrol panosundaki "sıfır gerilim rölesi" den verilecek sinyal ile otomatik olarak
devreye girmeye hazır vaziyette olduğu, ------ ------ arasında çift yönlü geçişi sağlayan transfer anahtarının ------ tarafında olduğu, yani, --------- tarafının ----- durumunda olduğunun tespit edildiği , ---- üzerinde yapılan inceleme esnasında ilk olarak yapılan tespitin,--------- kasasının dış
yüzünde is/duman olmadığı, yani, temiz olduğu, yanmanın/boyalardaki kızarma izlerinin------- kasasının içinden dışarıya doğru olduğu , bu tespitin----- dışarıdan alev vurmadığının, alevin ve ısının------ kasasının içinden dışarıya doğru çıktığının işareti olduğu , Yukarıdaki fotoğraftan da görüldüğü gibi, alevler------- binanın duvarına yakın olduğu kontrol
panosunun bulunduğu taraftan çıktığı , Daha detaylı inceleme yapabilmek maksadı ile, ----dış kasası açılarak. içine girildiği ve burada yapılan incelemede , ----- ·kasasının iç yüzeyinde en yoğun islenme ve dumanın ;
kontrol panosu ve civarı olduğunun tespit edildiği , yangının odak noktasının------- kontrol panosu olduğu yönünde bir görüş ve kanaate varılmış bulunulmakta olduğu , Aşağıdaki fotoğraflar da görüldüğü gibi, -------- panosundaki kontrol kartının tamamen yanmış ve üzerindeki devre elemanları ergimiş/kararmış/dökülmüş durumda olduğu , ---- geldiği ve panonun
tabanına dökülmüş olduğu , Kabloların üzerindeki ------ kılıf kısa devre akımından kaynaklanan yüksek sıcaklık ve ısı nedeniyle tamamen yandığı için, geriye sadece bakır iletkenlerinin kaldığı , ------- yangının meydana geldiği esnada , stand-by (çalışmaz) durumda olup/olmadığını anlayabilmek için rotor ve stator sargılarının durumunun incelendiği ve bu sargıların temiz olduğu, yani, içlerinden kısa devre akımının geçmediğinin tespit edildiği , ------- yangının
meydana geldiği esnada gerçekten stand-by konumunda olduğunun anlaşılmış olduğu , Özet olarak; yangının ; -----konumundaki iken kontrol panosunda meydana gelen kısa devre arızası ve buna bağlı olarak ortaya çıkan kısa devre akımının yaratmış olduğu yüksek akım , yüksek ısı ve sıcaklık nedeniyle başlamış ve ilerlemiş olduğunun tespit edilmiş olduğu, Sonuç olarak ; yangının ------kontrol panosundaki eleman/ekipmanların arızalanmasından ve bu arıza sonucunda ortaya çıkan kısa devre akımından dolayı meydana gelmiş olduğu,
a )Söz konusu kontrol panosu ve içindeki eleman/ekipmanların------ ile birlikte temin/tedarik/tesis edilen bir cihaz olduğu, yani-------- ayrılmaz bir parçası olduğu,
b) Buna dayalı olarak da söz konusu------- kendisinden beklenen nominal gerilim altında elektrik servisi vermesi yönündeki görevini yerine getirememiş olması nedeniyle, tümüyle arızalı, yani kusurlu olduğunun kabul edilmesinin gerektiği,
c ) Söz konusu------ kontrol panosu ve içindeki eleman/ekipmanların mühendislik tasarımında, ve/veya kullanılan malzemede ve/veya kullanılan işçilikte kalitesizlik ve özensizlik ve/veya kural/tüzük ve yönetmeliklere aykırı olumsuz özellikler taşıdığı,
d ) İnceleme konusu yangının; aşağıdaki kısımda detaylı açıklanan nedenlerle, işyerinde ----------güç kaynağı olarak kullanılan------- kontrol panosunda ortaya çıkan bir arıza nedeniyle meydana gelmiş olduğu,
e ) Söz konusu-------- kontrol panosundaki arıza ile inceleme konusu yangının meydana gelmesi arasında asli oranda illiyet bağının mevcut olduğu ,bu arızanın yangının meydana gelmesinde asli oranda kusur ve katkısının olduğu ,
f ) Buna dayalı olarak da söz konusu------ temin/tedarik/tesis eden------
---inceleme konusu yangının meydana gelmesinde asli oranda (%100 oranında) kusur, katkı ve sorumluluğunun olduğu,
g) ------- yangının meydana gelmesinde herhangi bir dahlinin / kusurunun bulunmadığı “ yazdığı görülmüştür.
7 - TEKLİF VE SATIŞ SÖZLEŞMESİNİN İNCELENMESİ
Davalı ------arasında imzalanmış olan Satış Sözleşmesinde yapmış olduğumuz incelemede;
a ) Davalı ------- numaralı satış sözleşmesinin imzalanmış olduğu,
b ) Satış sözleşmesi konusunun -------izolasyon kabinli, otomatik dizel elektrojen grubu olduğu,
c ) Satın sözleşmesine konu elektrojen grubunun motorunun ----- olduğu,
-------marka olduğu,
d ) ----- ve çıkış şalteri verilmeyeceği,
e ) ---------röleler, sigortalar, kablo kanalları ve koruyucular vs. içeren------- kumanda panosu bulunacağı,
f ) Elektrojen grup motoru üzerinde standart olarak 1 set 90 derece patent dirsek, konpansatör , flanş, 1 set Endüstriyel egzoz soğutucu, 1 set ceket suyu ısıtıcısı, 1 adet yakıt tankı (kabin içi dahili tip) , 1 adet akü ve bağlantı kabloları, 1 set bakım ve kumanda kılavuzu ve elektrik bağlantı şemalarının bulunacağı,
g ) Elektrojen grubuna ait garanti belgesinin elektrojen grubu ile birlikte teslim edileceği, ------ grubunun garantisinin---- servis ve montaj ekipleri tarafından devreye alınması durumunda 2 yıl veya 2.000 (iki bin) saat olduğu,
h ) Garanti süresinin fatura tarihinde başlayacağı, kullanıcının garanti süresi içerisinde-------- yerinin değişmesi durumunda -----bilgi vermesi gerektiği, aksi takdirde garantinin geçersiz olacağı,
ı ) Garanti kapsamı içerisinde yapılacak olan onarımlarda garanti belgesinin ibrazının gerektiği,
i ) Garanti süresiyle birlikte-------- setinin 10 yıllık yedek parça temin garantisinin de başlamış olacağı,
j ) -------- grubunun nakliyesi, vinç ile yerine indirilmesinin, motoryağı ve antifriz ikmalinin, gerekli güç ve kumanda kablolarının çekilmesi ve buna bağlı------- -------- Yük bağlantılarının yapılmasının, uygun havalandırma koşullarının sağlanmasının, egzoz sistemi montajının, her türlü
inşaat işlerinin yapılması ve yakıt ikmalinin yapılmasının-----olduğu,
k ) (j) maddesinde belirtilen işlemler yapıldıktan sonra ------- tarafından grubun tüm mekanik ve elektriksel kontrolleri yapılarak ilk startın verilerek devreye alma işlemini yapılacağı,
l ) Satın alınan------- grubunun 6 ay içerisinde devreye alınmayacak ise montaj ve kullanım kılavuzunda belirtilen koruyucu tedbirlerin alınmasının kullanıcının sorumluluğunda olduğu,
m ) ------- grubunun fiyatı ve ödeme koşullarını içerdiği,
n ) Satış sözleşmesinin Diğer Şartlar kısmını (F) maddesine göre bu sözleşme nedeniyle talep edilebilecek olan her türlü tazminatın sözleşme bedelinin %10’unu geçemeyeceği belirtildiği görülmektedir.
8- SERVİS KAYITLARININ İNCELENMESİ
Davalı taraf ile dava dışı sigortalı arasında gerçekleşmiş olan servis hizmetlerine ait formlarda yapılan incelemede;
a ) -----tarafından------ grubunun devreye
alındığı, Devreye alma işlemi sırasında yapılan genel kontrollerin sonucunun uygun görüldüğü, ------- grubuna motor yağı, antifriz su konulduğu, gerekli bağlantı ve kontrollerin yapılarak------- devreye alındığı ve müşteriye teslim edildiği, müşteriye------ grubunun çalışması ve bakım zamanları hakkında bilgi verildiği belirtilmiştir.
b )------tarafından yapılan servis hizmetinde monifolt çevresinde yağlanma olduğu tespit edilmiştir. Kullanıcının ------- elektrik bağlantısı olmadığı için grubun düşük yükte kullanıldığı, monifolt çevresinde düşük güçte çalışmaktan dolayı yağlanma olduğu bilgisi müşteriye verilmiş ve grubun
bakım zamanının geldiği bilgisi müşteriye verilmiştir.
c ) ----- olan bakımda filtreler, ve motor yağının değiştirildiği, hortum ve kelepçelerin sıkıldığı, ------- çalıştırılarak kontrollerinin yapıldığı ve müşteriye çalışır durumda teslim edildiği belirtilmiştir.
d ) -----tarafından arıza nedeni ile yapılan servis hizmetinde yapılan incelemede------ panosu üzerinde bulunan cam sigortanın attığının tespit edilerek değiştirildiği, Transfer panosunda bulunan motorlu şalterin kurmadığının tespit edilerek müşteriye bilgisinin verildiği bildirilmiştir.
e ) ------ tarafından yapılan servis hizmetinde ----- bakımlarının yapıldığı, motor yağı ve tüm filtrelerin değiştirildiği,---- valf takıldığı ve kontrollerin yapılarak faal durumda teslim edildiği belirtilmiştir.
f ) ------ tarafından ------ gönderilmiş olan mailde -----panosunun motorlu şalterli
transfer panosu şeklinde olduğu, ekli dosyada gönderilmiş olan çalışma şeklinin mevcut projeye eklenmesi gerektiği ve alımın başka bir firmadan yapılması durumunda sistemin çalışması ve proje sorumluluğunun taraflarına ait olmadığı belirtilmiştir.
IV- TEKNİK İNCELEME VE DEĞERLENDİRMELER: HEYETİMİZCE YERİNDE YAPILAN İNCELEME VE DEĞERLENDİRMELER :
1 - Dosya kapsamında bulunan bilirkişi raporlarında, bina yangın tesisatının ve yangın yönetmeliğinin incelenmediği görülmüştür.
2- Heyetimizce ,----- tarihinde taraf vekilleri ile birlikte , dava dışı sigortalı iş yerinde yerin de yapılan incelemede ; ------ sisteminin olduğu , yangın sisteminin dava konusu yangından önce kurulmuş olduğu , Katlarda Yangın dolaplarının ve bu sisteme bağlı Yangın Pompasının ve Su Deposunun olduğu,
Yangın pompasının üretim yılının- tarihinde devreye alındığı , Depo bölümlerinde , sadece Yangın Algılama sistemlerinin olduğu ve yangın yağmurlama
sisteminin olmadığı görülmüştür.
3.1 - Dava dışı firma yetkilileri ile yangının çıktığı yerde yapılan incelemede firma yetkilisi -----tarafından yangının başladığı nokta olarak------- yol tarafına göre arkasında bulunan ----panosundan başladığı,
3.2 - Yangının çıktığı anda------- çalışmadığı, binanın beslemesinin ------- elektrik sistemi üzerinden sağlanmış olduğu,
3.3 - Sistemin ------- veya-------- sisteminden beslenmesini ayarlayan ------------- panosu; ------ sisteminde elektrik olması durumunda sistemi ------- enerjisi ile beslemektedir. ------- sisteminde bir arıza olması durumunda buradan ------- bağlı olan sinyal kabloları ile elektrik kesilmesi halinde --------- giden sinyal üzerine------- aktif hale gelerek sitemin------- üzerinden beslemesi sağlanmaktadır. ------------ transfer panosu bu dönüşümleri otomatik olarak yapmaktadır.
3.4 - ------------ transfer panosu ------ de enerji olması durumunda jeneratörden enerji gelse dahi sistemi ------ üzerinden besler. Bu nedenle ------ sisteminde enerji olması durumunda ------------ sisteminin düzgün çalışması durumunda------- çalışması ve bu panoya enerji vermesi
mümkün olmamaktadır. Mevcut olayda da yerinde yapılan incelemelerde firma yetkililerinin verdiği bilgi de------- çalışmadığı yönündedir.
3.5 - Dava dosyasında yapılan inceleme ve yerinde yapılan incelemede yapılan görüşmelerde ------------ Transfer Panosunun dava dışı sigortalı tarafından başka bir firmaya yaptırıldığı anlaşılmıştır.
3.6 - -------- devreye alındığı tarihte ------ elektriği olmadığı bu nedenle---------- boşta devreye alındığı belirlenmiştir.
3.7 - Taraflar arasında imzalanmış olan Satış Sözleşmesinin 4. Montaj Maddesinin ilk paragrafında “ Gerekli güç, kumanda kablolarının çekilmesi ve buna bağlı olarak----------------- Yük bağlantılarının dava dışı sigortalı tarafından yapılacağı belirtilmiştir.
4 - Görev, Yetki ve Sorumluluklar Yönünden Değerlendirme : ----- sayılı sayısında yayınlanan - Yangından Korunması Hakkında Yönetmelikte
Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik” hükümlerinin, dava dosyası kapsamında bulunan belgeler, itfaiye yangın raporu birlikte çıkan yangın incelendiğinde;
(1) Bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasından; 6.Maddenin (a)bendi yapı ruhsatı vermeye yetkili idareleri, (c) bendi yapı sahiplerini sorumlu tutmaktadır.,
(2) Yangın söndürme ve algılama, duyuru ve acil aydınlatma gibi aktif yangın güvenlik sistemlerinin yeterli olmamasından; projenin eksik veya hatalı olması veya standartlara uygun olmaması hâlinde proje müellifleri ve yapımın eksik veya hatalı olması veya standartlara uygun olmaması hâlinde ise yüklenici veya yapımcı firma sorumludur. Sistemin uygun çalışmaması işletmeden kaynaklanıyor ise, işletmeci kuruluş doğrudan sorumlu olur. Yangın güvenlik sistemlerinin yaptırılmasının gerekli olduğu yapı sahibine yazılı olarak bildirildiği hâlde, yapı sahibi tarafından yaptırılmamış veya standartlara uygun yaptırılmamış ise, yapı sahibi sorumlu olur.
(3) Bu Yönetmelik hükümlerine uyulmaması sebebiyle meydana gelen yangın hasarlarından dolayı;
a) Yapı inşasında yer alan yapı sahipleri, işveren ve işveren temsilcileri,
b) Tasarımda, uygulamada ve denetimde görevli mimar ve mühendisler,
c) Yapı denetimi kuruluşları,
ç) Müteahhitler, imalatçılar ve danışmanları, kusurlarına göre sorumludur.
(4) -------
Binaların yangın algılama ve söndürme projeleri, tesisat projelerinden ayrı olarak hazırlanır. Bir kat alanı ------ fazla olan katların tahliye projeleri mimari projelerden ayrı olarak hazırlanır.
Tahliye projeleri diğer yapılarda mimari projelerde gösterilir. Projeler; ilgili belediye itfaiye birimlerinin uygun görüşü alındıktan sonra, ruhsat vermeye yetkili merciler tarafından onaylanarak uygulanır. ------ itfaiye birimlerince, projelerde değişiklik veya ilâve gerekli görülmesi halinde, istenilen değişiklik veya ilâvenin bu yönetmeliğin hangi maddesine istinaden gerekli görüldüğünün belirtilmesi mecburidir. Yorumlanması gereken, açıklık gerektiren veya belirsiz olan konularda------ görüşü alındıktan sonra işlem ve uygulama yapılır.
(5) Yapı ruhsatı vermeye yetkili merciler; yangın söndürme, algılama ve tahliye projelerinin ve uygulamalarının bu Yönetmelik hükümlerine uygun olup olmadığını denetler.
(6) Sigorta şirketleri, yangına karşı sigorta ettirme talebi aldıkları binalarda, tesislerde ve işletmelerde, bu Yönetmelik hükümlerine uyulup uyulmadığını kontrol etmek mecburiyetindedir.
Dosya kapsamındaki belgeler ve yerinde yapılan incelemede ,----binasının , iki kat bodrum üzerine dört katlı --------- malzemelerinin toptan ticaretinin ve üretiminin yapıldığı ticari bir iş yeri olduğu görülmüştür.
Heyetimizce - yapılan incelemede ; dava dışı sigortalıya ait iş yerinde , yangından önce , Yangın yönetmeliğine uygun yangın hidroforu ve su deposunun olduğu ,her katta yangın algılama sistemi olduğu , üretim ve ofis katlarında yönetmeliğe uygun olarak yağmurlama tesisatı ve sisteminin olduğu , ancak binanın depo bölümlerinde yağmurlama sisteminin olmadığı görülmüştür.
Yangın — yönetmeliği açısından , bu bölümlerde de mutlaka — yağmurlama — sistemi olması gerekmektedir. Dava konusu yangında da , ---- büyük emtia zararının bu bölümlerde olduğu görülmüştür.
YANGIN OLAYININ İNCELENMESİ:
Erken müdahale edilmeyen yangın başlangıçları ve yayılma seyri irdelendiğinde;
Yangın dinamik bir olaydır, herhangi bir engel karşısına çıkmazsa büyür ve sürekli yayılır. Yangının ne kadar hızlı yayıldığı değişik deneyler sonucunda görülmüştür. Bazı durumlarda bir yangın, başlangıcından bir dakika sonra bir bardak su söndürülebilir. Yangının ikinci dakikasında ise söndürme işlemi için bir kova su ve üçüncü dakikasında belki de bir fıçı su gerekir. Yangın mahallinde ortalama sıcaklık değeri 1'inci dakikadan sonra hızla artar.
Somut yangın olayı değerlendirildiğinde; -----dava dışı sigortalı tarafından , yine dava dışı başka bir firmaya yaptırılan , ----- “ başladığı ” buradan da , --------- bulunduğu platformun yanında bulunan binaya cam kısmından etki ederek sirayet ettiği , bu alanın kimyasal kökenli kozmetik ürünlerinin depolandığı alan olduğu , binada yangın yönetmeliğine uygun yangın söndürme sistemi
olmasına rağmen , depo bölümlerinde yağmurlama sisteminin olmadığı , bununda yangının gelişerek büyümesine ve hasar tutarının artmasına neden olduğu , - Yangının çıkış yerinin , davalı firma tarafından satılan------- ve kontrol panosunun olmadığı , - Dava konusu------ temin/tedarik/tesis eden ----- yangının meydana gelmesinde kusur ve sorumluluğunun olmadığı ,
- Davalı firmanın tüm yazılı uyarılarına rağmen ,--- başka firmaya yaptıran ve yangında en çok hasarın görüldüğü depo bölümlerine yangın yönetmeliğine uygun yağmurlama sistemi yaptırmayan dava dışı ---% 100 ASLİ Kusurunun olduğu görüş ve kanaati oluşmuştur.
V - SONUÇ VE KANAAT :
Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere; takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere;
1 - Dava konusu yangının çıkış yerinin , davalı firma tarafından sigortalı şirkete satılan- olmadığı ,
2 - Yangının “ dava dışı sigortalı tarafından , yine dava dışı başka bir firmaya yaptırılan , ---------- başladığı ” buradan da , --------- bulunduğu platformun yanında bulunan binaya cam kısmından etki ederek sirayet ettiği , bu alanın kimyasal kökenli kozmetik ürünlerinin depolandığı alan olduğu , binada yangın yönetmeliğine uygun yangın söndürme sistemi olmasına rağmen , depo bölümlerinde yağmurlama sisteminin olmadığı , bununda yangının gelişerek büyümesine ve hasar tutarının artmasına neden olduğu ,
3 - Dava konusu------- temin/tedarik/tesis eden ----- yangının meydana gelmesinde kusur ve sorumluluğunun olmadığı ,
4 - Davalı firmanın tüm yazılı uyarılarına rağmen , ---- başka firmaya yaptıran ve yangında en çok hasarın görüldüğü depo bölümlerine yangın yönetmeliğine uygun yağmurlama sistemi yaptırmayan dava dışı----- yangının meydana
gelmesinde ve büyümesinde % 100 ASLİ Kusurunun olduğu ,
Yönündeki görüşümüzü kanaat olarak Nihai Takdiri tümüyle Muhterem Mahkemenize ait olmak üzere dava dosyasıyla birlikte iş bu bilirkişi heyeti raporumuzu saygı ile arz ederiz. -----şeklinde ve yukarıya aynen aktarılmış olup, raporda bütün deliller ve tanık beyanları irdelenmek suretiyle dosya kapsamına uygun ve teknik gerekçelere bağlı olarak sonuçta yangının dava dışı sigortalı tarafından yine dava dışı başka bir firmaya yaptırılan------- transfer panosunda başladığı, buradan da diğer bölümlere sirayet ettiği, depo bölümlerinde yağmurlama sisteminin olmamasına da bağlı olarak yangının gelişerek büyüdüğü ve hasar tutarının artmasına neden olduğu; yangının çıkış yerinin davalı şirket tarafından satılan------ ve kontrol panosunun olmadığı; dava konusu---------------- temin/tedarik/tesis eden davalı şirketin ve servislerinin yangının meydana gelmesinde kusur ve sorumluluğunun olmadığı; davalı firmanın tüm yazılı uyarılarına rağmen------------ kontrol panosunu başka firmaya yaptıran ve yangında en çok hasarın görüldüğü depo bölümlerine yangın yönetmeliğine uygun yağmurlama sistemi yaptırmayan dava dışı sigortalı şirketin yangının meydana gelmesinde ve büyümesinde %100 asli kusurunun olduğu değerlendirmeleri yapılarak ulaşılan kanaat bu şekilde açıklanmıştır.
Davalı vekili tarafından ibraz edilen dilekçede raporun savunmaları teyit ettiği ileri sürülerek davanın reddine karar verilmesini istemişt