T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/444 Esas
KARAR NO: 2022/588
DAVA: Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (Menfi Tespit)
DAVA TARİHİ: 19/07/2021
KARAR TARİHİ: 13/09/2022
Mahkememizde görülmekte olan Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (Menfi Tespit) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin davalı kurumdan ticari faaliyetleri kapsamında kredi çektiğini ve düştüğü mali kriz nedeniyle iflas ettiğini, bu nedenle kredisini ödeyemediğini, ----- tarihinde emekli olduğunu, emekli maaşını da kredi çekmiş olduğu banka şubesinden almakta olduğunu, emekli maaşının krediye teminat olarak gösterilmediğini, hiçbir rızası olmadığı halde, emekli olunan tarihten itibaren sürekli olarak emekli maaşının------- haciz konmaya başlandığını, müvekkili tarafından bu hususta davalı kuruma defalarca başvuru yapılmış ise de taleplerinin yerine getirilmediğini, emekli maaşının haczinin belli ve istisnai şartlarda mümkün olduğunu, müvekkilinin -----yaptığı başvuru neticesinde, ilgili hakem heyeti tarafından her ne kadar maaş üzerindeki blokenin kaldırılması ve maaşından yapılan kesintilerin müvekkile iadesi yönünde karar verilmiş ise de, bu karara karşın davalı bankanın-----sayılı dosyasıyla dava açtığını, taraflar arasında kullanılan kredirin ticari kredi olduğu ve ticari hizmetler sözleşmesinden doğan uyuşmazlıklarda ---- gerekçesiyle hakem heyeti kararının iptal edildiğini, dosyanın tarafına -----tevdi edildiğini ve müvekkilin maaşından başka bir geliri olmadığını, maaşından yapılan kesintiler nedeni ile ekonomik buhran yaşadığını ve buna ilişkin fakirlik belgesinin mevcut olduğunu, bu nedenlerle davanın ve adli yardım taleplerinin kabulüne, müvekkilinin bankadaki hesabında bulunan -------- kaldırılarak, bu aşamadan sonra kesinti yapılmamasına, yapılan tüm kesintilerin ise, yasal faizi ile müvekkile iade edilmesine -----, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davada görevsizlik kararı verilmesi gerektiğini, davacı borçlunun davaya konu taleplerinin reddinin gerektiğini, davacı ile--- banka arasında,---- imzalanarak, sözleşmelere istinaden davacıya bir ticari kredi, ------kullandırıldığını, ancak davacının, kredisini ve kredi kartı borcunu ödemediği için --- tarıhınde hesaplarının kat edilerek, iadeli taahhütlü ihtarnamenin gönderildiğini, kredi kartı borcu için----dosyası ile, ticari ihtiyaç kredisi için, aynı icra müdürlüğünün ----- esas sayılı dosyası ile icra takipleri başlatıldığını, buna rağmen davacı borçlunun ödeme yapmadığı gibi, ödeme hususunda da kendisi ile anlaşılamadığını belirttiğini, davacı borçlu ile müvekkili ----- arasında imzalanmış olan sözleşmelere göre; ------ her türlü hak ve alacakları üzerinde bankanın rehin ve hapis hakkı olduğunu kabul eder" ibaresinin yer aldığını, yine aynı maddede bankanın hiçbir ihbara gerek olmaksızın bu alacaklar üzerince takas, mahsup ve her türlü virman yetkisinin olduğunun açıkça belirtildiğini, davacının bunu bilerek kredi kullandığını ve müvekkili bankanın da iş bu maaşı dolayısıyla kendisine kredi verdiğini, hiçbir geliri olmayan, çalışmayan, ödeme durumu olmadığı belli olan kişilere kredi verilmediğinin bilinmekte olduğunu, davaya konu emekli maaşına ilişkin tahsilatın, borcun ödenmemesine karşın karşılıklı imzalanan sözleşmelerin ilgii maddeleri ile tüm alacakların, mevduat ve hesapları üzerinde bloke, hapis, mahsup ve takas etme yetkisinin verildiğine işaret edildiğini, bu nedenlerle davann reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili ---- tarihli ıslah dilekçesinde özetle; Bilirkişi tarafından yapılan tespitlere göre dava tarihine kadar toplam --- kesinti yapıldığı, bu kesintilerin ---- yasal faizi olduğu, dava tarihine kadar faizleriyle birlikte yapılan kesinti miktarının toplam ---- olduğu, bedel yönünden dava ıslah edilerek dava tarihine kadar yapılmış toplam---- davacıya ödenmesine, bu alacağa karar tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, müvekkilin banka hesabındaki blokenin kaldırılmasına, bu aşamadan sonra kesinti yapılmamasına karar verilmesini talep etmiştir.
Deliller
----- yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.
--- yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.
----- alanında uzman bilirkişi kök ve ek raporları dosyaya sunulmuştur.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:
Dava, taraflar arasında akdedilen kredi sözleşmesi uyarınca davacı tarafın emekli maaşından kesinti yapılıp yapılmadığı, yapıldı ise yasal şartların oluşup oluşmadığı, hesaptaki blokenin kaldırılmasına dair yasal şartların oluşup oluşmadığı, şimdilik ----olmak üzere yapılan kesintilerin iadesine dair menfi tespit ve istirdat davasıdır.
Dosyada, ön inceleme duruşmasında dava şartları incelenmiş, davaya konu kredinin ticari kredi olması sebebiyle mahkememizin görevli olduğu kabul edilerek yargılamaya devam olunmuş, davacı tarafın adli yardım talebi yönünden, dava dilekçesine eklenmiş muhtarlıktan alınmış fakirlik belgesi------- genelinde adına kayıtlı gayrimenkul, menkul bulunmadığına dair --- sorgusu,--- sorgusu da nazara alınarak davacının adli yardım talebinin 6100 Sayılı HMK 334 "Kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin, gereken yargılama veya takip giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olan kimseler, iddia ve savunmalarında, geçici hukuki korunma taleplerinde ve icra takibinde, taleplerinin açıkça dayanaktan yoksun olmaması kaydıyla adli yardımdan yararlanabilirler." maddesi gereğince talebin kabulüne karar verilerek yargılama yapılmıştır.
2004 sayılı İİK 83.maddesi gereğince: -----Maaşlar, tahsisat ve her nevi ücretler, intifa hakları ve hasılatı, ilama müstenit olmayan nafakalar, tekaüt maaşları, sigortalar veya tekaüt sandıkları tarafından tahsis edilen iratlar, borçlu ve ailesinin geçinmeleri için icra memurunca lüzumlu olarak takdir edilen miktar tenzil edildikten sonra haczolunabilir.
----Ancak haczolunacak miktar bunların dörtte birinden az olamaz. Birden fazla haciz var ise sıraya konur. Sırada önde olan haczin kesintisi bitmedikçe sonraki haciz için kesintiye geçilemez."
5510 sayılı Kanunun 93.maddesi gereğince:----- Bu Kanun gereğince sigortalılar ve hak sahiplerinin gelir, aylık ve ödenekleri, sağlık hizmeti sunucularının genel sağlık sigortası hükümlerinin uygulanması sonucu Kurum nezdinde doğan alacakları, devir ve temlik edilemez. Gelir, aylık ve ödenekler; 88 inci maddeye göre takip ve tahsili gereken alacaklar ile nafaka borçları dışında haczedilemez. Bu fıkraya göre haczi yasaklanan gelir, aylık ve ödeneklerin haczedilmesine ilişkin talepler, borçlunun muvafakati bulunmaması halinde, icra müdürü tarafından reddedilir."
Dosya, ------- alanında uzman bilirkişiye tevdi edilmiş,--- tarihli rapora göre, davacı tarafa davalı banka tarafından, karşılıklı imzalanan ---- istinaden krediler ve kredi kartı kullandırıldığı, davacının ---- nolu hesabına geçtiği, bu hesaptan ödenmekte olan kredilerin de doğal olarak emekli maaşının hesaba geçmesi ile sistem tarafından hesapta para olduğundan ödemelerin davacının hesabına geçen emekli maaş tutarından yapıldığı, kredilerin davacı tarafından ödenmemesi nedeniyle, emekli maaşının geçtiği hesaba, davalı banka tarafından --- oranında bloke konulması nedeniyle, hesaba ---- tarihinde ve sonraki tarihlerde geçen emekli maaşından--- oranında kesintinin yapıldığı ve tüm borcun takip edildiği, banka tarafından açılmış olan kanuni takip hesabına aktarıldığı, davacının emekli maaş hesabına konulan---- oranındaki blokeye ve yapılan kesintilere olan itirazına --- tarihli dilekçesinden sonra --- tarihine kadar hesapta bloke olmadığından, emekli maaşından kesinti yapılmadığı fakat, --- tarihinden sonra yine maaş hesabına bloke konularak, kesintilerin yapılmasına tekrar başlandığı, davalı banka tarafından----maddesine dayanılarak kredi verildiği belirtilmiş ise de, sözleşmenin tek tip sözleşmelerden olduğu ve bu maddenin sözleşmeyi imzalayan davacı ile müzakere edildiğinden söz edilemeyeceği, ayrıca davacıdan bu konuda ilgili sözleşme dışında bir muvafakatname alındığına ilişkin bir belge sunulmadığı, davacının emekli maaşından yapılan kesintilerin toplam -- olduğı, her bir kesintinin dava tarihine kadar olan yasal faizlerinin tek tek hesaplanması sonucu, yasal faizler toplamının ---- olduğu, ilgili kredi borçlarının davacının tek geliri olduğu görülen emekli maaşından ödenebileceğine dair davacıdan bir muvafakat alınmadığından, yapılan kesintilerin yasal faizi ile birlikte davacıya iade edilmesi gerektiği kanaati oluştuğu rapor edilmiş olup, davalı tarafın rapora karşı itirazlarının değerlendirilmesi amacıyla aynı bilirkişiden ek rapor alınmış, itirazlar irdelenerek ve aydınlatılarak sunulan ek rapora göre, bilirkişinin ek rapordaki görüş ve düşüncelerinin, kök rapordaki görüş ve düşüncesi ile aynı olduğu görülmüş, bilirkişi kök ve ek raporlarının denetime elverişli, gerekçeli ve hükme esas alınabilir nitelikte olması sebebiyle yeni bir bilirkişiden rapor alınması cihetine gidilmeyerek, davacı vekilinin mahkememize vermiş olduğu --- tarihli ıslah dilekçesi ile talebini artırarak ---- yasal faiz olmak üzere toplam --- çıkardığı da göz önüne alınarak; ---- olduğu, bu sözleşmeyi imzalayan davacı ile banka arasında müzakerenin söz konusu olmadığı, ayrıca davacı ile sözleşme dışı muvafakatname de imzalanmadığı, yukarıda anılan yasal düzenlemelere göre, bankanın icra yoluna başvurmaksızın maaş kesintisi yaptığı, kesintinin ancak icra yolu ile yapılabileceğinin düzenlendiği, yapılan hesaplamanın mer'i mevzuat hükümlerine uygun yapılmasından dolayı hükme esas alınması gerektiği anlaşılmış olup, davacının -- kesinti bedeli,---- yasal faiz olmak üzere toplam --- davalıdan alacağı olduğu, davacı yanca, ıslah dilekçesinde, karar tarihinden itibaren yasal faiz talebinde bulunulmuş olup, taleple bağlılık ilkesi uyarınca yasal faize hükmedilebileceği tespitiyle beraber davanın kabulüne, davacının davalı bankanın ---- nezdinde bulunan ------ numaralı hesabındaki blokenin kaldırılmasına ve hesap üzerinde kesinti yapılmamasına, toplam -----karar tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile,
-Davacının davalı bankanın ----- numaralı hesabındaki blokenin kaldırılmasına ve hesap üzerinde kesinti yapılmamasına,
-Toplam ----- karar tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 1.285,24 TL karar ve ilam harcı ile davacı tarafın adli yardım talebinin kabulüne karar verilmiş olması sonucu dava açılış yılı olan 2021 senesi için 59,30 TL başvuru harcının toplamı olan 1.344,54 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir irad kaydına,
3-Adli yardım kurumundan yararlanılmasına bağlı olarak devlet ödeneğinden karşılanan 1.200,00 TL bilirkişi ücreti, 54,10 TL posta masrafı olmak üzere toplam 1.254,10 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 15,00 TL posta masrafından oluşan yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Arabuluculuk Kanununun 18/A-(13).maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliği’nin 26/2. Maddeleri ile AÜT uyarınca ----- bütçesinden ödenen 1.360,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Davalı tarafça yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Karar kesinleştiğinde varsa bakiye gider avansının yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ----------- Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
13/09/2022