T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/765 Esas
KARAR NO: 2022/677
DAVA: İtirazın İptali ( Vekalet Ücretinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 09/12/2021
KARAR TARİHİ: 25/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Vekalet Ücretinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/
DAVA/TALEP ;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili, davalı ------- karşı, trafik kazası sonucu oluşan hasar onarım bedeli ve değer kaybı tahsili talepli olarak----- tarihinde başvuru numarası ile başvuruda bulunduğunu, işbu başvurusuna istinaden verilen ---- tarihli ---- kısmen kabulüne, --- ücretinin başvuru sahibinden alınarak sigorta şirketine ödenmesine karar verildiğini, bu karara binaen ----- vekalet ücreti ödendiğini, yapılan ödemeye rağmen davalı tarafça, ---- sayılı dosyası ile ilamlı icra takibi başlatıldığını -----mükerrer olarak talep edildiğini, mahkemenizce de görüleceği üzere icra takibinin başlatılmasından ----- sonra ve fakat icra emrinin tarafımıza tebliğinden önce yapılan ödeme neticesinde müvekkilin davalıya hiçbir borcu kalmadığını, ancak yapılan ödemeye rağmen tebliğ edilen icra emri karşısında, haciz tehdidi altında kalmamak adına işbu karara konu vekalet ücreti ve başvuru ücretinin asıl alacağı, işlemiş faizi ve ferileri olmak üzere toplamda -------olarak icra dosyasına ödenmek zorunda kalındığını, taraflarınca sigorta şirketine ödeme yapıldığı sırada, henüz icra emri taraflarına tebliğ edilmediğinden, icra takibi başlatılmasından habersiz olarak ödeme yapıldığını, ayrıca söz konusu ------ taraflarınca itiraz yoluna gidilmiş, itiraz sonucunda ---------- verildiğini, söz konusu itiraz hakem heyeti kararı ile itirazının kabulü ile ----- kararında sigortacı lehine hükmedilen vekalet ücreti takdirinin kaldırılmasına karar verildiğini, itiraz hakem heyetince verilen karar ile uyuşmazlık hakem kararı ile davalı sigorta şirketi lehine hükmedilen vekalet ücreti kaldırıldığını, bu nedenle taraflarınca yapılan her iki ödeme de konusuz ve sebepsiz kaldığını, taraflarınca işbu icra takibinin başlatılmasından sonra ---- tarihinde davalı ----- tarafından ---- edildiğini, ancak işbu iade yetersiz kaldığından ve icra takibine ------ tarafından haksız ve kötü niyetli olarak itiraz edildiğinden, huzurdaki davayı ikame etme zarureti hasıl olduğunu beyan etmiş, ------ Sayılı İcra dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine takip konusu alacağın % 20'sinden aşağı olmayacak şekilde icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP /TALEP :
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Somut olayda davacı --- tarihinde ödeme yaptığı halde aynı tarihte----dosyada icra takibi başlatılarak icra tehdidi altında --- mükerrer ödeme yaptığını beyan etmişse de müvekkili----- açılan icra takibi davacının ödemesinden daha önce olduğunu, müvekkili tarafından icra takibi ---- açılmışken davacı tarafından yapılan ödeme -----olduğunu, bu hususta dosyada ödeme dekontu mevcut olduğunu, davacı iddiasına göre ödeme yapıldığı halde icra takibi açıldığı beyan edilmişse de bu iddianın değerlendirilmesi için İİK. 33 gereği davacı tarafından icra mahkemesi nezdinde şikayet yoluna başvurulmak suretiyle ödemenin takipten önce yapılıp yapılmadığı, takipten önce yapılmışsa davacının ödemeden haberdar edilip edilmediği hususlarının incelenmesi gerekmekte iken huzurdaki davanın açılmasında hukuki yarar olmadığı gözetilmesi gerektiğini, ayrıca davacı vekili tarafından sürekli şekilde hem icra dosyasın hem de tarafına haricen ödeme yapıldığını, davacı taraf-----kararı ile kaldırılan ve daha öncesinden ödemiş bulunduğu vekalet ücretinin iadesi için ---- icra takibini başlattığını, davacı tarafın iadesini talep ettiği vekalet ücreti, davalı----- şirketi tarafından ---- olarak iade edildiğini, --- tarihli ödeme emrinde belirtilen alacak miktarı----olup müvekkilinin ---- ödemede bulunduğunu beyan etmiş, davacının ikame etmiş bulunduğu istirdat talepli itirazın iptali davasının reddine, takibinde haksız ve kötü niyetli olan alacaklı hakkında takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini beyan ve talep etmiştir.
DELİLLER: Hukuk Uyuşmazlıklarında Dava Şartı Arabuluculuk Son Tutanak Aslı,------------, dosyadaki sair bilgi ve belgeler.
DEĞERLENDİRME VE SONUÇ :
Dava, 2004 Sayılı İİK'nin 67/2 Maddesine Göre Açılmış İtirazın İptali, Takibin Devamı Ve Tazminat İstemine İlişkindir.
6100 Sayılı HMK'nın 316 ilâ 322 maddelerinde düzenlenen basit yargılama usulüne tabi işbu davada mahkememizce dilekçeler aşaması tamamlanmış ve usulüne uygun olarak yapılan davet sonucunda duruşma açılarak ön inceleme duruşması icra edilmiş ve uyuşmazlık belirlenmiştir. Akabinde esasları, süreci ve hukuki sonuçları açıklanarak taraf vekillerinin sulh olmaya davet ve teşvik edilmelerine karşın, tarafların sulh olmak istememeleri üzerine tahkikata geçilerek tahkikat işlemleri yerine getirilmiş, deliller toplanıp incelenmiş ve karar duruşmasına katılan davacı vekilinin son sözleri dinlenip zapta geçilerek aşağıdaki hüküm sonucuna ulaşılmıştır.
Öncelikle davaya esas ----- üzerinden getirtilerek, incelenmiştir. Yapılan incelemede icra dosyasının davanın tarafları ve konusu ile uyumlu olduğu görülmüştür. Dosyaya mübrez Arabuluculuk tutanağına göre de hukuk uyuşmazlıklarında dava şartı zorunlu arabuluculuk sürecinin yerine getirildiği ve anlaşma sağlanamaması üzerine işbu davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Davanın yasal dayanağı olan ---------- Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. ---- Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın ----- yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir. İtiraz eden veli, vasi veya mirasçı ise, borçlu hakkında tazminat hükmolunması kötü niyetin sübutuna bağlıdır.----Birinci fıkrada yazılı itirazın iptali süresini geçiren alacaklının umumi hükümler dairesinde alacağını dava etmek hakkı saklıdır. ----- Bu Kanunda öngörülen icra inkar tazminatı, kötü niyet tazminatı ve benzeri tazminatların tespitinde, takip talebi veya davadaki talep esas alınır." hükmü bulunmaktadır.
Bilindiği üzere henüz alacaklı tarafından itirazın iptali davasının açılmadığı dönemde, borçlunun itiraza konu borcu kısmen veya tamamen ödemesi mümkündür, bunu engelleyen herhangi bir yasa maddesi bulunmamaktadır. Takibe konu borcun kısmen ödendiği durumlarda ödenmeyen borç tutarına yönelik itirazın iptali davasında, itirazdan sonra ödenmiş olan miktar bakımından itirazın iptalinin istenilmesinde hukuki yararın mevcut olmayacağı kuşkusuzdur. Sonuç itibariyle, icra takibinden sonra ve itirazın iptali davası açılmadan önce borçlu tarafından ödeme yapılması halinde, yapılan bu ödeme düşüldükten sonra kalan miktar üzerinden dava açılması gerekir. Yani takipten sonra, ancak davadan önce yapılmış olan ödemeler yönünden dava açılmasında, davacı tarafın hukuki yararı bulunmamaktadır. --------
Yapılan açıklamalar, anılan yasal düzenlemeler, toplanan deliller ve yapılan yargılama sonucunda somut olaya bakıldığında evvela, ---- sayılı dosyasından davalı-borçlu hakkında ---- tarihinde mükerrer ödenen karşı vekalet ücretinin iadesi için icra takibi başlatıldığı ,icra takibine yapılan itiraz üzerine icra takibinin durdurulduğu ve bir senelik yasal hak düşürücü süre içinde işbu davanın açıldığı anlaşılmıştır. Mahkememizce açılan dava üzerine taraf teşkili sağlanarak işin esasının incelenmesine geçilmiş, taraf vekillerince gösteriler deliller ve davanın niteliği gereği resen toplanması ve getirtilmesi gereken deliller celbedilmiş ve olay bizatihi hukuki değerlendirmeye göre çözülebileceğinden başkaca bir delil araştırmasına ve tahkikata gerek görülmemiştir. Bu kapsamda davalı şirket vekili tarafından her iki tarafın kabulünde olduğu üzere takibe konu asıl alacak olan ---- tarihinde takipten sonra fakat dava tarihi olan ------ tarihinden önce iade edilmiş olduğundan davacının asıl alacağa ilişkin dava açmasında hukuki yararı görülmemiş ve bu kısım yönünden davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir. Yeri gelmişken davacı mevcut ödemeyi TBK'nin 100.maddesi kapsamında düşüp bakiye için dava açmadığından ve iade edilen ödemenin asıl alacağa ilişkin olduğu taraflar arasında uyuşmazlık dışı olduğundan taleple bağlılık ilkesi de gözetilerek miktarların tespit edildiği ve buna göre hüküm verildiği de ifade edilmelidir. Bu cümleden hareketle davalı tarafından iade edilen miktarın sadece asıl alacağa ilişkin olduğu kabul edildiğinde takibin ferilerine yönelik itiraz ise haksız bulunmuş ve işbu kısma yönelik davalı -borçlunun itirazının iptaline ve takibin feriler yönünden devamına karar vermek gerekmiştir. Taraf vekillerinin ---- gereğince karşılıklı olarak icra inkar ve kötü niyetli haksız takip tazminatına yönelik talepleri de koşulları oluşmadığından dinlenmemiştir.
Yukarıda yapılan açıklamalar ışığında, 6100 Sayılı HMK'nin 332/1 maddesine göre, 323. maddesinde sayılan yargılama giderlerinden sorumluluk ise aynı yasanın 326/2 maddesi gereğince tarafların haklılık durumu ve oranı (kabul-ret) esas alınarak belirlenmiştir. Bu kapsamda Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliğinin 26/2. maddeleri gözetilerek dava öncesi ---- bütçesinden ödenen arabuluculuk ücretinin de kabul ve ret oranına göre karşılıklı olarak taraflardan alınarak hazineye gelir kaydına da karar verilmek suretiyle 6100 Sayılı HMK'nin 297/2 maddesi gereğince aşağıdaki şekilde hüküm ihdas edilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
A-1) Davanın, 6100 sayılı HMK'nin 114/1-c maddesi uyarınca asıl alacak yönünden (478,30) 'davacının, hukuki yararının bulunmaması nedeniyle; 6100 sayılı HMK'nin 115/1-2 maddesi gereğince dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE,
B-1)Davanın,----- sayılı dosyasının ferileri yönünden kabulü ile---- sayılı takip dosyasına yapılan itirazın işbu takibin ferileri (işlemiş faiz ve giderleri) yönünden İTİRAZIN İPTALİ İLE, takibin icra takibinin ferileri yönünden yasal faiz işletilmek suretiyle aynen devamına,
2-)Davacının, 2004 sayılı İİK'nin 67/II maddesi gereğince icra inkar tazminatı talebinin koşulları oluşmadığından REDDİNE,
3-)Davalının, 2004 sayılı İİK'nin 67/II maddesi gereğince haksız ve kötü niyetli takip nedeniyle tazminat talebinin, koşulları oluşmadığından REDDİNE,
4-)Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 80,70 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 59,30 TL harcın mahsubuyla bakiye 21,40 TL harcın davanın kabul (%0,02) ve ret (0,98) oranına göre 19,93 TL kısmının davacıdan alınarak hazineye gelin kaydına 1,47 TL harcın ise davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-)Davacı tarafından yapılan 18,60 TL posta ücreti, yargılama giderinden davanın kabul (%0,02) ve ret (0,98) oranına göre 0,34 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerine bırakılmasına, davalı tarafından vekille temsil dışında yapılmış yargılama gideri bulunmadığından işbu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-)Arabuluculuk Kanununun 18/A-(13).maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliği’nin 26/2. Maddeleri ile AÜT uyarınca ------bütçesinden ödenen red edilen miktar üzerinden hesaplanan 1.296,02 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
7-)Arabuluculuk Kanununun 18/A-(13).maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliği’nin 26/2. Maddeleri ile AÜT uyarınca ----- bütçesinden ödenen red edilen miktar üzerinden hesaplanan 23,98 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
8-)Davalı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. 13/1 maddesi uyarınca hesaplanan 478,30 TL nispi vekalet ücretinin ve 8,5 TL vekalet harcının davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-)Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. 13/1 maddesi uyarınca hesaplanan 8,85 TL nispi vekalet ücretinin ve 8,5 TL vekalet harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
10-)6100 sayılı HMK'nin 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra kullanılmayan avansın yatırana iadesine, ---------
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda ; 6100 sayılı HMK'nin 341/2. maddesi gereğince karar tarihi itibariyle kararın, miktar yönünden (487,15 TL