T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/94 Esas
KARAR NO: 2020/266
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 13/01/2020
KARAR TARİHİ: 07/07/2020
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı dava dilekçesi ile; ----------adresinde bulunan mağazanın --------------- tarihinde meydana gelen yangın sebebi ile V.U.K'nun ve TTK ile durması zorunlu defterler ve pos cihazları( fatura suretleri, fatura ciltleri, ---------- beyannameleri ve yazar kasa, pos cihazı)nın zayi olduğunu, şahıs şirketinin mağazasında bulunan -------- yılı dahil olmak üzere envanter defteri,--------- beyannameleri, yazar kasa----------- raporlarının zayi olduğuna dair zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.
Deliller
------------- yazılan müzekkerelere yanıt verilmiş, celp edilen bilgi ve belgeler incelenmiştir.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:
Dava, TTK 82/7 maddesi hükümleri gereğince açılan zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
6102 Sayılı TTK 82/7 madde uyarınca bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içerisinde ziyaa uğraması halinde ziyanın öğrenildiği tarihten itibaren -------- gün içerisinde ticari defterlerin zayi olduğuna dair belge verilmesinin talep olunması gerekmektedir.
Tüm dosya kapsamından dava dilekçesindeki anlatıma göre, davacıya ait iş yerinde -------- tarihinde yangın çıkması sonucu dava dilekçesinde ve beyan dilekçesinde bahsi geçen yazar kasa, pos cihazı ve faturaların zayi olduğunun iddia edildiği, her ne kadar dava dilekçesinde birtakım ticari defterlerden de bahsedilmiş ise de tensip zaptında iki haftalık süre içerisinde bu defterlere ilişkin beyanda bulunulmasının istenmesine rağmen davacı tarafça sunulan beyan dilekçesinde zayi olduğu bahsedilen ticari defterlerin yıllarına ilişkin herhangi bir beyanda bulunulmadığı, davanın ise ---------- tarihinde açıldığı gözönüne alındığında somut olayda yangın olayından itibaren --------günlük hak düşürücü süre geçtikten sonra zayi belgesi talep ettiği anlaşılmış olup; Olumsuz dava şartının gerçekleşmediği, bu hususun da hakim tarafından re'sen gözetilmesi gereken ve eksikliği giderilemeyecek bir konu olduğu, 6100 sayılı HMK 114/2 maddesi gereğince özel kanunlardaki dava şartlarının da incelenmesi gerekeceğinden HMK 115/2 maddesi gereğince davanın dava şartı yokluğundan reddine karar vermek gerekmiştir.. ---------------
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 138. Maddesi Gereğince: ''(1) Mahkeme, öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verir; gerektiği takdirde kararını vermeden önce, bu konuda tarafları ön inceleme duruşmasında dinleyebilir. ''
Ayrıca her ne kadar iş bu dosyaya ön inceleme günü tayin edilmiş ise de davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiş olup, dava şartlarının hakim tarafından yargılamanın her aşamasında resen incelenmesi gerektiğinden davacının yokluğunda yapılan inceleme sonucu karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın 6100 sayılı HMK 114/2 ve HMK 115/2 maddeleri gereği dava şartı yokluğundan usulden reddine,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken harç peşin alınmış olduğundan başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Karar kesinleştiğinde varsa bakiye gider avansının yatırana iadesine,
Dair, davacı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ---------------Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi.07/07/2020