T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/146 Esas
KARAR NO: 2020/76
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 17/01/2020
KARAR TARİHİ: 07/02/2020
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı dava dilekçesinde özetle; -------- şubesinden almış olduğu çek karnesinin boş ve bedelsiz olduğunu bu çek karnesindeki ---- yaprağın kaybolduğunu bu nedenle çek karnelerinin kaybolması nedeniyle ödemeden men kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:
Dava çek iptali davasıdır.
Davacı tarafa tensip zaptı ile HMK 119/1-ğ gereği talebini somutlaştırması, talep sonucunu ve çek bilgilerini açık bir şekilde bildirmesi amacıyla ihtarat yapılmış;
Davacı tarafça sunulan ----- dilekçede; çeklerin numaralarının, bedelsiz ve boş olduğunun beyan edilmesi üzerine--------tarihli tensip ---- nolu ihtarata ve duruşma günü tayinine ilişkin ara karardan dönülmesine, davanın hasımsız niteliği ve davanın mahiyeti itibariyle herhangi bir ilan yaptırılamayacağı, beyan dilekçesi ve dava dilekçesi, usul ekonomisi ilkesi ve yargıda hedef süre gözetilerek dava şartlarının ve aşamalarının dosya üzerinden incelenmesine dair ara karar oluşturulmuş olup, bilgi edinmesi amacıyla ara kararın davacıya tebliğ edildiği anlaşılmıştır.
6102 sayılı TTK 651.maddesi: "(1) Kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. (2) Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyan ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir."
6102 sayılı TTK 818.maddesi: "(1) Poliçeye ait aşağıdaki hükümler çek hakkında da uygulanır: s) İptal hakkındaki 757 ilâ 763 üncü maddelerle 764 üncü maddenin birinci fıkrası.”
6102 sayılı TTK 757.maddesi: "(1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.”
Yargıtay -------Hukuk Dairesi'nin ------------- tarihli ve --------- E., ------------K. sayılı ilamında vurgulandığı üzere; "...TTK'nın 818(1)-s maddesi, 757 ila 763 maddeler ile 764. maddesinin 1. fıkrasına göre ancak kıymetli evrakların zayi olması durumunda iptale tabi olduğunun hüküm altına alındığı, henüz kıymetli evrak vasfını kazanmayan boş çek yapraklarının zayi nedeniyle iptale konu edilemeyeceği...", dava konusu olayda da kıymetli evrak vasfını haiz olmayan boş çek yaprakları hakkında dava açıldığı, 6100 sayılı HMK 114/1-h maddesi gereği davacının dava açmasında hukuki yararının bulunması gerektiği ve bunun dava şartı olduğu, dava şartlarının mahkemece yargılamanın her aşamasında re'sen dikkate alınarak eksiliği tamamlanamayacak dava şartı noksanlığı halinde davanın 6100 sayılı HMK 115/2 maddesi gereği usulden reddine karar verilmesi gerekeceği; bir kimsenin boş çek yaprakları ile ilgili çekin iptalini istemesinde hukuki yararının olmadığı vicdani ve hukuki kanaatine varılarak davanın 6100 sayılı HMK 114/1-h ve 115/2 maddesi gereği hukuki yarar yokluğundan usulden reddine karar vermek gerekmiştir.
Ayrıca usulen dinlenmesi mümkün olmayan davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiş olup, dava şartlarının hakim tarafından yargılamanın her aşamasında resen incelenmesi gerektiğinden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın 6100 sayılı HMK'nın 114/1-h ve HMK 115/2 maddeleri gereği dava şartı olan hukuki yarar yokluğundan USULDEN REDDİNE,
2-Kararın mahiyeti gereği davacının ödemeden men tedbir talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
3-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 54,40 TL karar ve ilam harcı peşin alınmış olduğundan başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Karar kesinleştiğinde varsa bakiye gider avansının yatırana iadesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ------ Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.07/02/2020