T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2019/1158
KARAR NO: 2020/225
DAVA: Ticari Şirket (Şirkete Özel Denetçi Tayin Edilmesi)
DAVA TARİHİ: 30/12/2019
KARAR TARİHİ: 17/06/2020
Tarafları yukarıda belirtilen davanın Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından ibraz edilen dilekçe ile davalı şirketin toplam ----- hissenin davacıya ait olduğu ve davacının davalı şirkete ----- oranında ortak olduğu, davalı şirketin 2018 yılı faaliyet yılına ilişkin genel kurul toplantısının dilekçede belirtilen şekilde ve davacının talebi üzerine bir ay süre ile ertelenmesi üzerine 07/10/2019 tarihinde genel kurul toplantısının yapıldığı, bu toplantıda davacının sorularına cevap alamadığı ve özel denetçi tayinine ilişkin talebinin de oy çokluğu ile reddedildiği, davacı adına tutanağa muhalefet şerhinin düşüldüğü, şirket kayıtlarının gerçek durumu yansıtmadığı yönünden ciddi emarelerin bulunduğu ve genel kurulun 3 ve 4. Maddelerinde sorulan soruların cevaplanması ve bu konuda kapsamlı bir rapor temin edilmesi gerektiği ileri sürülerek TTK. madde 439 ve devamı maddeleri uyarınca şirkete----tayin edilmesi talep ve dava edilmiştir.
Davacı vekili duruşmada da dava dilekçesini tekrar etmiştir.
Davalı vekili tarafından ibraz edilen ve duruşmada da tekrar edilen cevap dilekçesinde ileri sürülen iddiaları genel, soyut ve afaki olduğu, ileri sürülen meselelerin inceleme ve bilgi alma haklarına konu edilebilecek niteliğe dair sahip olmadığı, özel denetçi atanması için gereken şartların oluşmadığı; söz konusu 3 ve 4. Maddelerin müzakeresinde yöneltilen soruların davalı şirket tarafından --- tarihli bildirim ile ayrıntılı ve eksiksiz bir şekilde yanıtlanmış olduğu ve bu nedenle işlevi itibariyle bilgi alma ve inceleme hakkının tamamlayıcısı olan ve ancak bu haklar karşılanmadığı takdirde devreye giren özel denetime hükmedilmesi için gereken yasal koşulların mevcut olmadığı savunularak davanın reddine karar verilmesi istenmiştir.
---------- davaya konu olan genel kurul toplantı tutanağı, hazirun cetveli temin edilerek deliller toplanmıştır.
Davalı şirketin adresinin -------adresi olduğu ve TTK Madde 439 düzenlemesine göre ---- yetkili olduğu anlaşılmıştır.
Dava konusu talebin reddedildiği genel kurul tarihinin ------ olması nedeni ile davanın hak düşürücü süre içerisinde açılmış olduğu belirlenmiştir.
Davadan önce bilgi edinme hakkı yönünden yasal prosedürün işletilip işletilmediği hususunun değerlendirildiği ve taraf vekillerinin bu konudaki beyanlarının --------- tarihli duruşma tutanağı:
''Davacı vekilinden soruldu: dava dilekçemizi tekrar ederiz, cevapları kabul etmiyoruz, bu davadan önce bize sorduğunuz şekilde bilgi edinme hakkı yönünden herhangi bir prosedür işletilmemiş ise de biz doğrudan doğruya genel kuruldaki sorularımıza cevap verilmemesine bağlı olarak ve TTK 439.madde doğrultusunda doğrudan özel denetçi atanması talebimiz genel kurulda reddedildiği için doğrudan bu davayı açtık, şirket kayıtlarının gerçek durumu yansıtmadığı yönünde ciddi emarelerin de bulunduğu dikkate alınarak davamızın kabulüne karar verilsin dedi.
Davalı vekilinden soruldu: cevap dilekçemizi tekrar ederiz, olayda özel denetçi atanması şartları oluşmamıştır, genel kurulda sorulan sorulara ilişkin de yazılı bilgi verilmiştir, davanın reddini talep ediyoruz dedi. ''şeklinde olup gerekli kısımlar yukarıya aynen aktarılmıştır.
Dava ile ilgili 6102 sayılı TTK'nın ilgili maddeleri:
'' Madde 438- (1) Her pay sahibi, pay sahipliği haklarının kullanılabilmesi için gerekli olduğu takdirde ve bilgi alma veya inceleme hakkı daha önce kullanılmışsa, belirli olayların özel bir denetimle açıklığa kavuşturulmasını, gündemde yer almasa bile genel kuruldan isteyebilir.
(2) Genel kurul istemi onaylarsa, şirket veya her bir pay sahibi otuz gün içinde, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinden bir özel denetçi atanmasını isteyebilir.
Madde 439- (1) Genel kurulun özel denetim istemini reddetmesi hâlinde, sermayenin -- birini, halka açık anonim şirketlerde yirmide birini oluşturan pay sahipleri veya paylarının itibarî değeri toplamı en az birmilyon Türk Lirası olan pay sahipleri üç ay içinde şirket merkezinin bulunduğu yer asliye ticaret mahkemesinden ----- atamasını isteyebilir.
(2) Dilekçe sahiplerinin, kurucuların veya şirket organlarının, kanunu veya esas sözleşmeyi ihlal ederek, şirketi veya pay sahiplerini zarara uğrattıklarını, ikna edici bir şekilde ortaya koymaları hâlinde özel denetçi atanır.
Madde 440- (1) Mahkeme, şirketi ve istem sahiplerini dinledikten sonra kararını verir.
(2) Mahkeme istemi yerinde görürse, istem çerçevesinde inceleme konusunu belirleyerek bir veya birden fazla bağımsız uzmanı görevlendirir. Mahkemenin kararı kesindir. ''
şeklinde düzenlemeler içermektedir.
Davacı vekilinin son duruşmadaki imzalı beyanına ve dosya kapsamına göre davacının öncesinde bilgi edinme hakkı yönünden herhangi bir prosedür işletmediği belirlenmiştir.
Sonuç olarak yukarıya aynen aktarılan ilgili yasal düzenlemeler, TTK. Madde 438 düzenlemesinde yer alan "... bilgi alma veya inceleme hakkı daha önce kullanılmışsa ..." şeklindeki düzenleme ve tüm dosya kapsamına nazaran davanın niteliği gereği öncesinde bilgi edinme hakkının kullanılmış olmasının dava şartı niteliğinde olduğu ve bu dava öncesinde bu dava şartının yerine gelmediği anlaşıldığından dava şartı eksikliğine bağlı olarak davanın usulden reddine ilişkin olmak üzere aşağıdaki karar verilmiştir.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davanın bilgi edinme prosedörünün işletilmemiş olmasına bağlı dava şartı eksikliğinden ve usulden reddine,
2-Maktu karar harcından peşin harcın mahsubu ile eksik 10 TL harcın davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan harç ve giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı vekili için tarife gereğince belirlenen ------maktu ---- davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
5-Davalı tarafça yapılmış bir gider olmadığından bu konuda başkaca bir karar oluşturulmasına yer olmadığına,
6-Artan avansın ilgilisine iadesine,
İlişkin olmak üzere taraf vekillerinin yüzlerine karşı aleni olarak yapılan yargılama sonunda oy birliği ile yasa gereği kesin olarak verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.