T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2019/835 Esas
KARAR NO: 2019/85
DAVA: İpoteğin Fekki (Aile Konutundan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 28/11/2019
KARAR TARİHİ: 03/12/2019
Mahkememizde görülmekte olan İpoteğin Fekki (Aile Konutundan Kaynaklanan) davasında dosya incelendi:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ /
DAVA/TALEP ;
Davacılar dava dilekçesinde özetle; ------------------------- Şirketi ile alacaklı arasındaki ticari ilişkinin teminatı olmak üzere müvekkilinin maliki olduğu -------parselde kayıtlı taşınmaz üzerinde 20/03/2017 tarih ve ----- yevmiye nolu------Derece 654.000,00.-TL bedelli alacaklı lehine ipotek tesis ettirildiği, sözleşme gereğinin yerine getiremediği edimler nedeniyle alacaklı taraınfından müvekkili aleyhine İstanbul Anadolu ----. İcra Müdürlüğünün 2019/33648 Esas sayılı dosyası ile ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip başlatıldığını, ipotek edilen evin aile konutu olduğunu, söz konusu ev üzerinde ipotek tesis edilmesi ancak diğer eşin rızasıyla yapılabileceğini, müvekkilinin davalıy böyle bir borcunun olmadığını, maliki olduğu taşınmaz üzerindeki ipoteğin geçersiz olması nedeniyle de kaldırılmasının gerektiğini, bu nedenlerle müvekkillerinin davalıya borcunun olmadığının tespitini, müvekkili ...'ün maliki olduğu taşınmaz üzerinde---- tarih ve ---- yevmiye nolu -----. Derece 654.000,00.-TL bedelli alacaklı lehine etsis edilmiş olan ipoteğin kaldırılmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP/TALEP : Cevap dilekçesi bulunmamaktadır.
DELİLLER : Dosya kapsamındaki bilgi ve belgeler.
DEĞERLENDİRME VE SONUÇ:
Dava, hak sahibi eş tarafından diğer eşin rızası alınmadan, davalı banka lehine verilen aile konutu üzerindeki ipoteğin kaldırılması istemine ilişkindir (TMK m. 194)
6100 sayılı HMK'nın 1.Maddesine göre Mahkemelerin görevi ancak kanunlu düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir. 6100 sayılı HMK'nın 114/1-c ve 115. maddeleri gereğince de mahkemenin görevli olması dava şartlarındandır. Bu nedenlerle taraflar ileri sürmese bile yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu değildir. Mahkemece ilk önce re'sen görevli olup olmadığı incelenip karara bağlanmalıdır. Bu kapsamda davanın görev yönünden incelenmesi gerekmiştir.
6102 Sayılı TTK'nun 4.maddesine göre bir davanın ticari dava sayılması için uyuşmazlığın konusu işin her iki tarafında ticari işletmesiyle ilgili olması yada tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmamasına bakılmaksızın TTK veya diğer kanunlarda o davaya Asliye Ticaret Mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme olmalıdır. Yine Kanunun 19/2.maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri içinde ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmemektedir.
4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 194/1. maddesinde "Eşlerden biri, diğer eşin açık rızası bulunmadıkça, aile konutu ile ilgili kira sözleşmesini feshedemez, aile konulunu devredemez veya aile konutu üzerindeki hakları sınırlayamaz.” hükmü bulunmaktadır.
4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanunun, 5133 sayılı kanunla değişik 4. Maddesi; 4721 sayılı TMK.nun 2. kitabında 3. kısım hariç olmak üzere (m.118-395) kaynaklanan bütün davaların, Aile Mahkemeleri kurulan yerlerde bu mahkemelerce bakılacağını; aynı yasanın 2. maddesinde, Aile Mahkemesi kurulmayan yerlerde bu kanun kapsamına giren dava ve işlerin Asliye Hukuk (Aile) Mahkemelerinde bakılacağı hükme bağlanmıştır. Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanunun geçici 1. maddesi de aile mahkemesi kurulan yerlerde bu mahkemelerin faaliyetine giren ve görev alanına giren sonuçlanmamış davaların yetkili ve görevli aile mahkemesine devredileceğini hükme bağlamıştır.
Yukarıda yazılan yasal düzenlemeler ve yapılan açıklamalara göre somut olayda; davacıların karı-koca oldukları ve nüfus kayıtlarına göre 01/01/1964 tarihinden günümüze evli bulundukları, davanın iddianın ön sürülüş biçimine ve dosya kapsamına göre TMK'nun 194/1 maddesinden kaynaklandığı ve ilgili maddenin TMK'nın 2. Kitabında yer aldığı anlaşılmıştır. Buna göre davanın TTK. 4.maddesince mutlak ve ticari dava kapsamında kalmadığı anlaşıldığından işbu davada görevli mahkemenin 4787 sayılı yasa gereğince özel görevli Aile Mahkemesi olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır. Bu nedenlerle davanın 6100 sayılı HMK'nın 114/1-c maddesi uyarınca mahkememizin görevli olmaması nedeniyle 6100 sayılı HMK'nın 115/1-2 maddesi uyarınca dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;
1-) Davanın, 6100 sayılı HMK'nın 114/1-c maddesi uyarınca mahkememizin görevli olmaması nedeniyle; 6100 sayılı HMK'nın 115/1-2 maddesi uyarınca DAVA ŞARTI YOKLUĞUNDAN USULDEN REDDİNE,
2-)6100 sayılı HMK'nın 114/1-c ve 20/1 ,4787/4 maddeleri uyarınca görevli mahkemenin İSTANBUL ANADOLU AİLE MAHKEMESİ OLDUĞUNUN TESPİTİNE,
3-)6100 Sayılı HMK'nın 20/1 maddesi uyarınca taraflardan birininin, süresi içinde Kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; veya Kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliği tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize başvurarak talepte bulunması halinde dava dosyasının GÖREVLİ İSTANBUL ANADOLU AİLE MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE
4-)Yargılama giderlerinin 6100 Sayılı HMK'nın 331/2 maddesi uyarınca görevli ve yetkili mahkemece değerlendirilmesine, görevsizlik kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmezse talep halinde dosya üzerinden davacının yargılama giderlerini ödemeye mahkum edilmesine,
5-)6100 Sayılı HMK'nın 20/1 maddesi uyarınca taraflardan birininin,süresi içinde Kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; Kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliği tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmemesi halinde mahkememiz tarafından davanın açılmamış sayılmasına karar verilerek 6100 Sayılı HMK'nın 331/3 maddesi uyarınca yargılama giderlerinin davacıya yükletilmesine,
Dair, davacıların, davacılar vekilinin ve davalının yokluğunda dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.