T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/596
KARAR NO: 2024/375
DAVA: Tazminat (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç))
DAVA TARİHİ: 08/09/2023
KARAR TARİHİ: 28/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Sürücü ----- idaresindeki müvekkili şirkete ait ------plaka sayılı aracın, 25.08.2020 günü saat 11:00 sıralarında ---- otoyolu ----- Kavşağı istikametinden ----- istikametine seyir halinde iken; ----- Hastanesi kavşağına gelmeden orta şeritte giderken, köpeğin aniden yolun karşısına geçmek istediği sırada, aracın sağ ön kısmı ile hayvana çarpılması ile trafik kazası meydana geldiğini, kaza neticesinde müvekkili şirkete ait araçta hasar meydana geldiğini, bahsi geçen yolun sorumluluğunun, kaza tespit tutanağında da sorumluluğun ----olduğunun yazılması nedeniyle, ----- olduğu kanaatiyle dava şartı zorunlu arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ve anlaşamama neticesinde -----. Asliye Ticaret Mahkemesi -----sayılı dosyası ile dava ikame edildiğini ve yargılama sonucunda iş bu davada, kazanın meydana geldiği otoyolun işletmesinin bir bütün olarak ----- olduğu tespit edilmiş, bu doğrultuda-----karşı ikame ettikleri davanın pasif husumet yokluğundan reddedildiğini, tüm bu sebeplerle ve ilgili dosyada sorumlu işletmenin ----- olduğunun açıkça tespit edilmesi nedeniyle, zorunlu arabuluculuk dava şartının tamamlanmasının ardından iş bu davayı ikame etme zarureti hasıl olduğunu beyan ederek 3.507,18 TL hasar bedeli, 4.912,87 TL değer kaybı bedeli, 960,00 TL kira kaybı bedeli olmak üzere toplam 9.380,05 TL zararın, kaza tarihinden itibaren işleyecek ---- avans faiz oranı ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama harç ve giderleri ile ücreti vekaletin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın yetkisiz mahkmemede açıldığını, müvekkilinin, Uygulama Sözleşmesi ve ekleri doğrultusunda hazırlamış olduğu projeleri Karayolları Genel Müdürlüğü onayı sonrasında projelere uygun şekilde inşa ettiğini ve bu süreç boyunca tüm imalatlar bizzat Karayolları Genel Müdürlüğü ve Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından görevlendirildiğini, ---- firma elemanları tarafından kontrol edildiğini, yapım sonrasında ise müvekkili şirket işletme, bakım, onarım, tadilat, temizlik ve güvenlik çalışmalarını 6001 sayılı kanun uyarınca Otoyol’un emniyetle kullanılmasını sağlayacak şekilde, Karayolları Genel Müdürlüğü ile imzalanan Uygulama Sözleşmesi ve eklerine uygun olarak, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ile sair mevzuat tahtında eksiksiz bir şekilde yerine getirdiğini, müvekkili şirketin her türlü projelendirme, yapım, bakım ve onarım çalışmasını yerine getirirken Karayolları Genel Müdürlüğü Teknik Şartnamelerinde belirtilen standartlara uygun hareket ettiğini, bu standartlara göre düzenlenerek, çalışmanın yapıldığı bölgeden sorumlu emniyet amirliği ve Karayolları Genel Müdürlüğünce onaylanmış trafik projelerine uygun olarak trafik işaretlemesi yaptıklarını, Otoyol’da sürücülerin uyması gerekli trafik kuralları 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ile ilgili mevzuat kapsamında belirlendiğini beyan ederek bu davaya konu ----- plakalı aracın 25.08.2020 tarihinde karışmış olduğu hayvana çarpma kazasının gerçekleştiği Otoyol mevkiinde, kaza öncesi ve sonrası tarihlerde müvekkili şirket tarafından onarım ve eksiklerinin tespitine ilişkin çalışma yapıldığı ve herhangi bir eksiklik tespit edilmediğini beyanla davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte; talep edilecek faizin dava tarihinden itibaren yasal faiz olabileceği hususunda itiraz etktiklerini, davacı tarafça açılmış bulunan iş bu haksız ve hukuka aykırı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Deliller
Tarafların ticaret sicil sorguları dosya arasına alınmıştır.
---- Noterler Birliğine yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.
Mahkememizin ------ Esas ------karar dosyası dosya arasına alınmıştır.
Trafik kusuru konusunda uzman makine mühendisi bilirkişi ile sigorta hukuku alanında uzman aktüer bilirkişi heyet raporu dosyaya sunulmuştur.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:
Dava, 25.08.2020 tarihinde meydana gelen kaza sebebiyle davalı şirketin işlettiği otoyolda, davacıya ait olan ---- plakalı aracın yola çıkan köpeğe çarpması sonucu, kusurun irdelenmesi, ---- plakalı araçta hasar oluşup oluşmadığı, hasar onarım alacağı varsa miktarının ne olduğu, araçta değer kaybı olup olmadığı, davacının kira kaybı alacağı olup olmadığı hususlarında, fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla açılmış 3.507,18 TL hasar bedeli, 4.912,87 TL değer kaybı bedeli, 960,00 TL kira kaybı bedeli davasıdır.Mahkememizce dava dilekçesi, cevap dilekçesi, gelen müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirilmiştir.
Davalı vekilinin yetki itirazı ön inceleme duruşmasında değerlendirilmiş, HMK 6 ve 16 maddeleri uyarınca davanın yetkili mahkemede açıldığı kabulüyle yargılamaya devam olunmuştur.
Dosya, trafik kusuru konusunda uzman makine mühendisi bilirkişi ile sigorta hukuku alanında uzman aktüer bilirkişi heyetine tevdi edilmiş; 24.04.2024 tarihli rapora göre dosyadaki bilgi, belge, sigorta poliçesi, hasar dosyası ve ibraz edilen deliller ışığında, davalı ---- Şirketi'nin, otoyola yabani hayvan girişini engelleyecek önlemi sağlayamamış olmakla hizmet kusuru meydana geldiği, davacıya ait aracın uğradığı zararın trafik güvenliği ile denetimi kapsamında bulunduğu ve %100 oranında kusurlu bulunduğu,----- plakalı araç sürücüsünün, meydana gelen söz konusu kazada kusurunun bulunmadığı, söz konusu tek taraflı trafik kazasında, olay yeri resimleri ve trafik kazası tespit raporunun incelenmesi neticesinde meydana gelen trafik kazası ile hasarın birbiriyle uyumlu, KDV dahil 4.138,32 TL hasar tutarının olay tarihi itibarıyla kadri maruf olduğu, AYM iptal kararı doğrultusunda, kaza tarihi olan 2020 Ağustos ayı itibarıyla ---- plakalı ---- model ------araçtaki değer kaybının 5.000 TL olabileceği, yapılan piyasa araştırması neticesinde kazaya uğrayan eşdeğer aracın 4 günlük kiralama güncel bedelinin 2.128,74TL olabileceği, ----- enflasyon verileriyle yapılan hesaplama neticesinde kaza tarihi olan 2023 Nisan ayı itibarıyla kira kaybı bedelinin 500,00 TL olabileceği rapor edilmiştir.Dava konusu araçta kaza tarihinden önce herhangi bir hasar yok ise; aracın kazasız piyasa rayici belirlenip buna göre hasarlı hali arasındaki fark değer kaybı kabul edilmelidir.
Davacıya ait araçta meydana gelen gerçek zararın belirlenmesi için mahkemece yapılacak iş, aracın kaza tarihindeki hasarsız piyasa değeri ve hasarlı haldeki piyasa değeri arasındaki farkı belirlemek için konusunda uzman bilirkişiden ayrıntılı denetime açık ve gerekçeli rapor alınarak, davalı sürücünün kusur oranı nispetinde tazminata hükmedilmesi olmalıdır.
Mahkememizce aldırılan bilirkişi heyet raporunun bu yönleriyle hükme esas alınmaya uygun, gerekçeli ve denetlenebilir bulunması sebebiyle ek rapor alınması cihetine gidilmeyerek, değer kaybı hesabına yönelik olarak da AYM iptal kararı doğrultusunda yapılan hesaplamanın hükme esas alınması gerektiği kanaatine varılmıştır.Yargıtay ----- Hukuk Dairesinin 28/05/2013 tarih ---- esas ----- karar sayılı ilamında:"Mahkemece, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davanın kısmen kabulüne, davalının icra takibine itirazının 65.000,00 TL asıl alacak üzerinden iptaline, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1-Dava, 6762 sayılı TTK.’nin 1301. maddesinden (6102 sayılı TTK'nin 1472. maddesi) kaynaklanan rücuan tazminat istemine ilişkindir.
Trafik kazaları, nitelikleri itibariyle haksız fiillerdendir. Haksız fiillerde temerrüt tarihi, haksız fiilin meydana geldiği tarih olup, zarar sorumlusunun ayrıca ihbar ve ihtar edilmesine gerek yoktur. Sigorta ettirenin dava hakkı, tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal eder. Ödeme tarihi aynı zamanda 3. şahsa rücu edebilme tarihidir. Bu nedenle işleten ve sürücünün faizden sorumluluğunun başlangıcının halefiyet başlangıcı olan ödeme tarihi olarak kabulü gerekir. Bu durumda mahkemece, hükmedilen tazminata ödeme tarihinden itibaren faiz yürütülmesine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.
2-Davacı tarafça temerrüt faizi olarak avans faiz istenilmiştir. Davalının işleteni olduğu araç minibüs olup ticari araçtır. O halde, davada temerrüt faizi olarak ticari faiz niteliğindeki avans faizine hükmedilmesi gerekirken yasal faize hükmedilmesi de doğru değil bozma nedeni ise de; bu yanılgıların giderilmesi yargılamanın tekrarını gerektirir nitelikte görülmediğinden hükmün 6100 sayılı HMK.nun geçici 3/2 maddesi delaletiyle 1086 sayılı HUMK.nun 438/7 maddesi uyarınca düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir." belirtilmiştir.
Yukarıda anılan içtihat uyarınca davacı tarafça ticari işlerde uygulanan avans faizi talebinde bulunulmuş, davacıya ait araç ticari araç olduğundan ve taraflar da tacir olduğundan avans faizine hükmetmek gerekmiş, kaza tarihi itibariyle temerrüdün gerçekleştiği kabul edilmiş, her ne kadar davacı tarafça 3.507,18 TL hasar bedeli, 4.912,87 TL değer kaybı bedeli, 960,00 TL kira kaybı bedeli olmak üzere toplam 9.380,05 TL üzerinden dava açılmış ise de, davacının tespit edilen zararının, 3.507,18 TL hasar bedeli, 4.912,87 TL değer kaybı, 500,00 TL kira kaybı bedeli olmak üzere toplam 8.920,05 TL olduğu anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, toplam 8.920,05 TL'nin (3.507,18 TL hasar bedeli, 4.912,87 TL değer kaybı, 500,00 TL kira kaybı bedeli olmak üzere) 25.08.2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 609,33 TL harçtan peşin alınan 269,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 339,48 TL harcın davalıdan tahsili ile hazine adına irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan peşin alınan 269,85 TL harç gideri, 6.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 66,75 TL posta masrafı olmak üzere toplam 6.336,60 TL yargılama giderinin davanın kabul edilen kısmı dikkate alınarak 6.019,77 TL'sinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Arabuluculuk Kanununun 18/A-(13).maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliği’nin 26/2. Maddeleri ile AÜT uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul edilen kısmı dikkate alınarak 2.964,00 TL'sinin davalıdan tahsili ile; 156,00 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 8.920,05 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 460,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Karar kesinleştiğinde varsa bakiye gider avansının yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, 6100 sayılı HMK 341/2 maddesi uyarınca miktar itibarıyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.