T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/143
KARAR NO: 2024/499
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 01/03/2023
KARAR TARİHİ: 11/07/2024
Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 9.maddesine göre Türk Milleti adına yargı yetkisini kullanan bağımsız ve tarafsız -----Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasında dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/
DAVA/TALEP;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirket ile davalı sigorta şirketi ve davalı ---- aleyhine başlatılan icra takibine karşı borçluların haksız olarak itiraz etmesi sonucu duran takibin devamı için iş bu itirazın iptali davası ikame edildiğini, dava konusu uyuşmazlık TTK 4/1 uyarınca her iki tarafın ticari işletmesinden kaynaklandığı için görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, işbu davaya konu uyuşmazlığın sebebini davacı şirkete ait ---- marka ---- model ----plakalı araç ile davalı araç sürücüsünün idaresindeki -----plakalı araç arasında ------meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası oluşturduğunu, davacı şirketin işleteni olduğu, dava dışı araç sürücüsü olan ---- idaresindeki ---- plakalı araç ile ---- Viyadüğü üzerinde seyir halinde iken, davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan ----- plakalı aracın, davacı şirkete ait araca çarpması sonucunda maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, çarpmanın sonucunda davacı şirkete ait araçta ciddi hasar meydana geldiğini, taraflar arasında anlaşmalı olarak maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı düzenlendiğini, davacı şirketin işletini olduğu aracın onarımının davacı şirket tarafından yapıldığını, onarıma ilişkin davacı şirkete ----. tarafından ----- No'lu 7.607,41 TL tutarında fatura tanzim edildiğini, ekspertiz raporundan da anlaşılacağı üzere davalı sigorta şirketinin sigortalısı asli ve %100 oranında kusurlu olduğunu, hasara maruz kalan araç üzerinde gerçekleştirilen onarımlar sonucunda davalı sigorta şirketine, davalı araç sürücüsünün kusuru oranında, ----- No'lu 7.607,41 TL tutarında yansıtma fatura tanzim edildiğini, hasarın tespiti için ekspertiz yapılmış olup ekspertiz ücretinin 289,10 TL tutarında olup davacı şirket tarafından ödendiğini, ekspertiz ücretinin yargılama giderlerinden olması ve tazminata eklenerek talep edilememesine istinaden, ekspertiz ücretinin yargılama giderleri içerisinde değerlendirilmesi gerektiğini, davalı sigorta şirketi, müvekkil şirkete 6.143,58 TL tutarında ödeme de bulunmuş olup kalan bakiye olan 1.463,83 TL nin tahsili için davalılar aleyhine için ----. İcra Müdürlüğü ----- sayılı icra dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalılar tarafından takibe, borca, faize ve ferilerine itiraz edilmesi üzerine takibin durmasına karar verildiğini, bunun üzerine arabuluculuk yoluna başvurulmuş olup büro dosya numarası ---- arabuluculuk numarası ---- olan arabuluculuk dosyasında anlaşmaya varılmaması neticesinde 18.08.2022 tarihinde arabuluculuk son tutanağı düzenlendiğini, hasarın oluşumunda davalı sigorta şirketinin sigortalısı Karayolları Trafik Kanunu 84/1-d bendi uyarınca kusurlu olduğunu, araç malikinin sorumluluğu bir kusursuz sorumluluk türü olmakla birlikte Karayolları Trafik Kanunu madde 85'te düzenlendiğini, dolayısıyla bir motorlu aracın bir şeye zarar vermesi halinde motorlu araç işleteninin doğan zarardan sorumlu olacağı belirtildiğini, haksız fiil sorumluluğu şartlarının gerçekleşmesi halinde araç işleten, sıfatı dolayısı ile sorumlu olduğunu, bu doğrultuda araç maliki olan ----- kusursuz sorumluluğu bulunmadığını, davalı araç sürücüsü ve davalı araç maliki müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, davalıların kötüniyetli itirazının ödemede gecikmeye sebep olmasından dolayı icra inkar tazminatı taleplerinin bulunmadığını, davalı taraf yasal evraklar ile likit bir alacağa karşı kötüniyetli olarak borcu olmadığı yönünde itiraz etmiş olup davacı şirketin alacağını almasında gecikmeye sebebiyet verdiğini, arz edilen nedenlerle, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla,haklı ve hukuka uygun davanın kabulüne, borçlunun takibe, asıl alacağa, ferilerine ve faize ilişkin haksız itirazlarının iptaline,----- İcra Müdürlüğü ------ sayılı icra dosyasındaki takibin devamına, alacağın %20'sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatı taleplerinin kabulüne, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP /TALEP :
Davalı ----- vekili cevap dilekçesinde özetle; Huzurda görülmekte olan işbu davada kaza sebebiyle davacı tarafından 02/01/2020 - 02/01/2021 vadeli ----- plakalı ----- no.lu poliçe kapsamında davalı şirketten davacının uğradığını iddia ettiği hasarı talep ettiğini, davalı sigortaya atfedilecek kusur ve sorumluluk bulunmadığından davanın reddi gerektiğini, sigorta şirketine yapılmış olan başvurularda belirli kriterlerin sağlanması gerektiğini, bu kriterlere Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının Genel Şartlarında yer verildiğini, söz konusu şartlarda değişiklik yapılarak, “Ek:6 Tazminat Ödemelerinden İstenecek Belgeler” başlığı altında somut olaya göre hangi belgelerin getirilmesinin istendiğinin açık bir şekilde belirtildiğini, ZMMS genel şartlarında somut olayın niteliğine göre hangi belgelerin sunulması gerektiği açıkça belirtildiğinden, belgelerin uygunluğuna dair uyuşmazlık oluşması ihtimali azaldığını, zararın hesaplanmasına ilişkin söz konusu belgelerde eksiklik veya yanlışlık yapılması halinde, başvuru geçerli kabul edilemeyeceğini, örneğin, plaka, poliçe veya sürücü bilgilerinin yanlış geçersiz olarak bildirilmesi veya IBAN bilgilerinin sunulmaması şeklinde olduğunu, bu durumda sigorta kuruluşuna geçerli bir başvuru yapılmamış olması nedeniyle, reddedileceğini, iyi niyet ve azami güvene dayanan sigorta ilişkilerinde sigortacının, somut olayın özelliklerine göre sorumluluğunu belirleyebilmesi için gerekli olan belge ve bilgiye ihtiyacı olduğunu, bu belgeler ekli değilse, sigorta şirketi ödeme yapmak durumunda olmadığını, davalı sigorta şirketinin temerrüdünden söz edebilmek için öncelikle borcun muaccel hale gelmiş olması gerekeceğini, borcun muaccel hale gelmesi, alacaklının önceden bazı hazırlık çalışmalarını gerektiriyorsa, alacaklı bunları yerine getirmediği sürece borçlu temerrüde düşmüş olmayacağını, davalı sigorta şirketi davacının tüm zararını giderdiğini, ekte sunulan kesin ekspertiz raporunda yapılan hesaplamaya göre hasar bedeli 6.143,58 TL olup işbu tutarın davalı şirket tarafından davacıya 20/05/2021 tarihinde ödendiğini, davacının davalı şirket nezdinde herhangi bir hak ve alacağı bulunmamakla beraber haksız davanın reddi gerektiğini, arz ve izah edilen sebeplerle; haksız davanın sigorta şirketine başvuru yapılmamış olması sebebi ile usulden reddine, Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurulması gerekirken usul ekonomisine aykırı olarak dava açılmış olması sebebiyle davanın usulden reddine, zamanaşımı sebebi ile davanın reddine, takibin iptaline, icra inkar tazminatı taleplerinin reddine, icra takibinin konusu olan meblağın %20’sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, taleplerin haksız ve hukuki gerekçelerden uzak olması sebebiyle davanın esastan reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini beyan ve talep etmiştir.Davalı ----- tarafından 6100 Sayılı HMK'nin 322/1 maddesi atfıyla aynı yasanın 126-131 maddeleri kapsamında cevap dilekçesi verilmemiştir. Davalı duruşmalara katılmamış; kendisini vekille temsil de ettirmemiştir.
DELİLLER: Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Son Tutanağı, ----.İcra Dairesinin---- Esas sayılı dosyası, ----- Ticaret Sicil Kayıtları, Nüfus Kaydı, Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı, Trafik Tescil Kayıtları, Poliçe ve Hasar Dosyası, Ekspertiz Raporu, Fatura, Banka Dekontu, Fotoğraflar, Bilirkişi Raporu, dosyadaki sair bilgi ve belgeler.
DEĞERLENDİRME VE SONUÇ :
Dava, maddi hasarlı trafik kazasına bağlı olarak davacının aracında meydana gelen hasarın onarım giderinin ; 2918 sayılı KTK'nin 85/son, 91 ve 86/1,88/1 maddeleri gereğince ZMMS kapsamında davalı sigorta şirketi, 2918 Sayılı KTK'nin 85/1,son, 86/1, 88/1 maddeleri gereğince malik/işleten ve 6098 Sayılı TBK'nin 49 vd maddeleri gereğince haksız fiil sorumlusu sürücü sıfatıyla dava dışı gerçek kişiden tahsili için başlatılan icra takibine başlıkta yazılı davalılarca yapılan itirazlar nedeniyle; 2004 Sayılı İİK'nin 67.maddesi kapsamında açılmış itirazların iptali, takibin devamı ve tazminat istemine ilişkindir. 6102 sayılı TTK'nin 4/2 maddesi yollamasıyla davanın niteliğine ve değerine göre 6100 Sayılı HMK'nin 316 ilâ 322 maddelerinde düzenlenen basit yargılama usulüne tabi işbu davada mahkememizce dilekçeler aşaması tamamlanmış ve usulüne uygun olarak yapılan davet sonucunda duruşma açılarak öncelikle resen gözetilmesi gereken KTK'nin 97.maddesi gereği sigortaya başvuru, zorunlu arabuluculuk ile HMK'nin 114. maddesinde sayılan dava şartları, taraf sıfatı, harç ve hak düşürücü süre gibi hususların incelenmesi ve değerlendirilmesine müteakip ön inceleme duruşması icra edilmiş, uyuşmazlık belirlenmiş ve dava şartı zorunlu arabuluculuk sürecinden sonuç alınamadığından bu kez sulh teşviki yapılmasına karşın duruşmada hazır bulunan davacı vekilinin ve davalı sigorta şirketi vekilinin beyanlarına göre tarafların sulh yoluyla çözümü tercih etmediklerinin anlaşılması üzerine, davalı sigorta şirketi vekilinin zamanaşımı definin de değerlendirilmesine müteaikp tahkikata işlemlerine başlanmıştır. Dosyada mukim belgelere göre sigortaya başvuru yapıldığı; arabuluculuk tutanağına göre de davalılar yönünden zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirildiği ve anlaşmazlık üzerine işbu davanın açıldığı anlaşılmıştır.Öncelikle davaya esas -----.İcra Dairesinin ---- Esas sayılı dosyası UYAP Sistemi üzerinden getirtilerek incelenmiştir. Yapılan incelemede icra dosyasının davanın tarafları ve konusu ile uyumlu olduğu, icra takibine konu edilen miktarın fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak itiraz eden borçlular yönünden davaya konu edildiği görülmüştür.Ne var ki yargılamanın 16/05/2024 tarihli -----celse -----.numaralı ara kararında aynen ' Davacı vekiline , 6100 sayılı HMK'nin 120/2 maddesi gereğince eksik bulunan 300,00 TL gider avansını mahkememiz veznesine yatırması konusunda iki haftalık kesin süre verilmesine, işbu süre içinde anılan eksiklik tamamlanmadığı takdirde ; davanın, 6100 Sayılı HMK'nin 114-1-g maddesi gereğince dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verileceğinin ihtarına, (ihtar edildi) ' şeklinde ara karar verilmiştir. Ancak davacı vekili tarafından verilen işbu kesin süre içinde ve dahi duruşma gün ve saatine kadar gider avansının yatırılmadığı tespit edilmiştir. Bilindiği üzere 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/(1)-g maddesine gereğince davacının yatırması gereken gider avansının yatırılmış olması dava şartıdır. Aynı yasanın 115. maddesine göre ise "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Bu yasal çerçevede verilen kesin süre içinde gider avansının yatırılmaması ve davalı gerçek kişi ----- yönünden feragat bayanının gider avansının yalnızca adı geçen kişiye tebligat yapılmasını amaçlamadığından vaki dava şartı eksikliğine bir etkisinin görülmemesi nedeniyle; 6100 Sayılı HMK'nin 114/1-g maddesi gereğince gider avansını yatırılmaması nedeniyle davanın 6100 Sayılı HMK'nin 115/2.maddesine göre dava şartı yokluğundan usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar ihdas edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-)6100 Sayılı HMK'nin 114/1-g maddesi gereğince gider avansını yatırılmaması nedeniyle davanın 6100 Sayılı HMK'nin 115/2.maddesine göre DAVA ŞARTI YOKLUĞUNDAN USULDEN REDDİNE,
2-)Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
3-)Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcından; başlangıçta peşin olarak alınan 179,90 TL ve tamamlama harcı olarak yatırılan 120,53 TL harcın mahsubuyla bakiye 127,17 TL karar ve ilam harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-)Davalı ----- davada kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T'nin 13/1, 13/2 maddeleri gereğince 1.752,93 TL nispi vekalet ücretinin ve 25,56 TL vekalet harcının davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-)Davalı sigorta şirketi tarafından vekille temsil dışında (HMK.323/1/ğ) yapılmış başkaca yargılama gideri bulunmadığından işbu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-)6100 sayılı HMK'nin 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra kullanılmayan gider avansının yatırana iadesine, ( Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 207/1 maddesi gereğince Yazı İşleri Müdürü tarafından resen işlem yapılmasına,) Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı ; 6100 sayılı HMK'nin 341/1, 342, 343, 344 ve 345/1 maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf harç ve giderleri yatırılmak suretiyle mahkememize veya başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçeyle ---- Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.