T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/257 Esas
KARAR NO: 2025/985
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 21/03/2025
KARAR TARİHİ:15/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ---- tarihinde ----ait ve --- sevk ve idaresindeki --- plakalı çekici cinsi aracın müvekkil --- ait olup --- sevk ve idaresindeki ------ yabancı plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, davalı araç sürücüsünün takip mesafesi kuralına uymaması sonucunda meydana gelen bu kaza neticesinde, müvekkilin aracının arka kısmında maddi hasar oluştuğu, meydana gelen kusurun, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu 52/c hükmüne ve ayrıca anılan kanunun 84/1-d asli kusurlu hallerden sayıldığı, ---- tarihli polis memurları tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağında, Müvekkile atfedilebilir bir kusur olmadığı, karşı taraf araç sürücüsü kazada tam kusurlu bulunduğu, 1 nolu davalıya kazaya sebebiyet veren araç sürücüsü ve -- nolu davalıya aracın işleteni, -- nolu davalı-------poliçesi nedeniyle yönetildiği, Davalılar açısından “zarar ve eylem”, “zarar ve motorlu aracın işletilmesi” "zarar ve sigorta" arasında uygun illiyet bağı bulunduğu, Müvekkile ait ve --- trafiğine kayıtlı aracın kaza sonrası hasar miktarı,--- bulunan ---- tarafından düzenlenen --- tarihli Bilirkişi Raporu ile --- dahil hasar miktarı ---, hurda değeri ----ve aracın rayiç değeri ----olarak tespit edildiği, Bu durumda aracın tamirinin ekonomik olmadığı olduğu kabul edilerek, müvekkil nezdinde gerçekleşen gerçek zararın, aracın rayiç değerinden hurda değerinin düşülmesi sonucu ---------- olarak belirlendiği, Davalılar, zarar görene gerçek zararı ödemek zorunda olduğundan, hasar bedeline yansıyacak --- miktarından da sorumlu bulunduğu, araç tamirinin ekonomik olup olmadığı hususunda tespit yapılırken müvekkil aracının kaza tarihinde plakasının kayıtlı olduğu -----rayiç değerinin dikkate alınması gerektiği, müvekkil davalı araç sürücüsünün %100 kusuru ile sebebiyet verdiği davaya konu kaza sebebiyle aracının pert olması sonrası yeni araç edineceği süre boyunca aracından mahrum kalacağından mahrum kalınacak makul sürenin ve günlük araç mahrumiyet bedelinin bilirkişi marifetiyle tespiti gerektiği, Müvekkil dava konusu zararın tespit edilebilmesi için------- yurt dışı bilirkişi ücreti ödediği, İşbu meblağın davalılar tarafından tarafımıza ödeneceği fiili ödeme tarihindeki ---- efektif satış kuru üzerinden yargılama giderlerinden sayılarak hüküm altına alınması gerektiği, şeklinde beyanda bulunarak davanın kabulünü talep etmiştir.
CEVAP:Davalı----- vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava dilekçesinde belirtilen ---- plakalı araç müvekkil şirket nezdinde ------sigortalı olduğu, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, poliçeden dolayı müvekkil şirketin sorumluluğunun, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında olmak üzere maddi zararlarda araç başına azami ------ ile sınırlı olduğu, bilirkişi incelemesinde aracın tamirinin ekonomik olup olmadığının tespit edilmesi gerektiği, Mahkemece bilirkişi marifeti ile yaptırılacak hasar incelemesinde, aracın tamirinin ekonomik olup olmadığının belirlenmesi, Onarım ve yenileme farklarının faturalarla ispatının zorunlu olduğu, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacıya ait aracın davaya konu kazadan önceki tüm hasarlarının mahkemece tespiti gerektiği, davacının araç mahrumiyet bedeli taleplerinin poliçe teminat kasapmında bulunmadığı, davacı tarafından talep haksız ekspertiz ücretinin reddi gerektiği, Davacı tarafın faiz talebi yersiz olup reddi gerektiği, olay haksız fiilden kaynaklanmış olması nedeniyle müvekkil şirket aleyhine ancak ve ancak yasal faize hükmedilebileceği, şeklinde beyanda bulunarak davanın reddini talep etmiştir.Davalı ------- vekili cevap dilekçesinde özetle; Kaza sonrası herhangi bir resmi tespit yapılmadığı, dosyada sunulan rapor ile kaza tarihi arasında yaklaşık 2 aylık bir süreç bulunmakta olup masrafların somut ve denetlenebilir olmadığı, bu nedenle, kazanın mahiyeti, oluş şekli ve zararın boyutu somut şekilde ortaya konamadığı, davacı tarafından ibraz edilen hasar tespit ve onarım belgelerinin sonradan elde edildiği ve denetime kapalı bulunduğu, hasarların gerçekten kazaya bağlı olup olmadığının belirlenemediği, davacı,------- onarım imkânı mevcut olmasına rağmen, aracı yurt dışında tamir ettirerek fahiş onarım maliyetleri ile tazminat talebinde bulunduğu, bu durumun, davacının gerçek zarardan ziyade kâr elde etmeye yönelik kötü niyetli bir tutum içinde olduğunu gösterdiği, Öte yandan, davacının iddiasına göre aracın ağır hasar aldığı, ancak bu derece hasarlı bir araçla ülkeye geri dönüldüğü belirtildiği, eğer gerçekten iddia edildiği gibi araç ciddi anlamda hasar görmüş olsaydı, bu araçla uzun mesafe seyahat edilmesinin mümkün olamayacağı, Sonuç olarak; ortada kaza anına ve zararın boyutuna ilişkin somut ve geçerli deliller bulunmadığı, talep edilen bedelin ise fahiş ve gerçek zararla orantısız olduğu, şeklinde beyanda bulunarak davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER:Araç trafik kayıtları,---- yazılan müzekkere cevabı, bilirkişi raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, trafik kazasından kaynaklı hasar ve Araç mahrumiyet bedelinin kazaya sebebiyet veren araç maliki, sürücü ve ---şirketinden tahsili talebine iişkindir.------- Karar sayılı kararı uyarınca; araç malikinin geçici olarak ---- getirdiği aracının meydana gelen kaza sonucunda hasar görmesi nedeniyle aracın onarımını ---- yapması konusunda zorlanamayacağı, aracını---- veya ikamet ettiği ülkede tamir ettirmek konusunda seçimlik hakka sahip olduğu, yabancı ülkede tamiri seçmiş olması halinde o ülkedeki tamir bedellerinin tahsilini talep etme hakkının bulunduğu açıktır.--------- Karar sayılı ilamı; "6098 sayılı TBK'nın 99. maddesine göre, yabancı para borcunun vadesinde ödenmemesi halinde alacaklı, bu borcun vade veya fiili ödeme günündeki rayice göre Türk parası olarak ödenmesini isteyebilir. Yabancı para cinsinden yapılan harcamalar, yabancı para alacağı olarak dava edilebilir ve ödeme günündeki kura göre işlem görür. Davacı alacağı, yabancı para cinsinden meydana gelmiş olup fiili ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden TL karşılığının tahsiline karar verilmesi gerekir. Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanunun Yabancı para borcunda faiz işletilmesine ilişkin 4/a maddesinde "Sözleşmede daha yüksek akdi veya gecikme faizi kararlaştırılmadığı hallerde, yabancı para borcunun faizinde ---- o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanır." hükmü düzenlenmiştir.Davacı tarafından dava dilekçesinde yabancı para cinsinden alacağa avans faizi işletilmesi talep edilmiş olup, taleple de bağlı kalınarak, değişen oranlarda avans faizi miktarını aşmamak üzere 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi gereğince Devlet bankalarının Euro ile açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek mevduat faizi oranı üzerinden faiz işletilmemiş olması doğru olmamıştır.6102 sayılı TTK’nın 1472. maddesi (6762 sayılı TTK’nın 1301. maddesi) hükmü gereğince halefiyet ilkesine dayalı olarak davalardan ödeme yapan sigorta şirketinin, ödeme tarihinden itibaren temerrüt faizi isteyebilmesi mümkündür. Trafik kazaları, nitelikleri itibariyle haksız fiillerdendir. Haksız fiillerde temerrüt tarihi, haksız fiilin meydana geldiği tarih olup, zarar sorumlusunun ayrıca ihbar ve ihtar edilmesine gerek yoktur. Sigorta ettirenin dava hakkı tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal eder. Ödeme tarihi aynı zamanda 3. şahsa rücu edebilme tarihidir. Bu nedenle işleten ve sürücünün faizden sorumluluğunun başlangıcının halefiyet başlangıcı olan ödeme tarihi olarak kabulü gerekir." şeklindedir.Somut olayda; ---- tarihinde davacı tarafa ait --- plakalı araç ile davalı ------ ait, olay günü davalı ---sevk ve idaresindeki diğer davalı şirkete------ plakalı araç arasında maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, alınan bilirkişi raporu ile kazanın meydana gelmesinde davalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu,---rayiç bedeller üzerinden yapılan hesaplama sonucu araçtaki hasar bedelinin ----, araç mahrumiyet bedelinin ise -----olarak hesaplandığı anlaşılmakla hükme esas alınmaya elverişli bilirkişi raporu ve davacı tarafın --- tarihli talep arttırım dilekçesi dikkate alınarak davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.Davacı tarafça hasar bedeli ve ikame araç bedelinin yanı sıra ekspertiz ücreti talebinde de bulunulduğu, ekspertiz ücretinin yargılama giderleri arasında yer aldığı, ekspertiz ücretinin Euro para birimi üzerinden talep edildiği, ancak yargılama gideri teşkil eden ekspertiz giderinin karar tarihindeki döviz kuru üzerinden -----çevrilerek yargılama giderlerine eklenmesi gerektiği anlaşılmakla yargılama sırasında yapılan tüm yargılama giderleri ile----- ekspertiz ücretinin davalılardan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine karar vermek gerekmiştir.-----Vekalet ücreti bakımından yapılan değerlendirmede;-----Karar sayılı ilamı; "....yabancı para alacağına ilişkin davalarda dava tarihindeki kur üzerinden hesap edilen dava değerine göre vekalet ücretine hükmedilmesinin yerinde olmasına...", şeklindedir. -------Karar sayılı ilamı; "... Yabancı para alacağına ilişkin davalarda, dava değeri dava tarihi itibariyle Türk parası karşılığı üzerinden belirlenir. Aksinin kabulü, dava değerinin yargılama sırasında değişmesi sonucunu doğurur. Bu nedenle yabancı para alacağına ilişkin davalarda vekalet ücreti hesabında hükmolunan alacağın dava tarihindeki kur karşılığı ve karar tarihindeki tarife hükümleri dikkate alınır. Harç da dava tarihindeki kur karşılığı üzerinden hesaplanır. Somut olayda mahkemece harç ve vekalet ücretinin dava tarihindeki kura göre belirlenmesi gerekirken karar tarihindeki kura göre hesaplama yapılması doğru değildir..." şeklindedir.------Her davanın açıldığı tarihteki şartlara göre değerlendirilmesi gerektiği, buna göre yabancı para alacağına ilişkin davalarda dava değerinin dava tarihi itibariyle Türk parası karşılığı üzerinden belirleneceği, aksi halde dava değerinin yargılama sırasında değişmesi sonucunun ortaya çıkacağı anlaşılmakla mahkememizce yabancı para alacağına ilişkin açılan huzurdaki davada dava tarihindeki kur ve karar tarihindeki tarife hükümleri esas alınarak vekalet ücretine hükmedilmiştir.
(---- Euro Efektif Satış: 41,33) Harca Esas Değer: 427.352,20 TL
(------- Euro Efektif Satış: 50,07)
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile
- 9.550,00 Euro hasar bedelinin davalı -----kaza tarihi olan ---tarihinden itibaren, davalı ---- (poliçe teminat limitiyle sınırlı olmak üzere) temerrüt tarihi olan ---- tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/A maddesi uyarınca işleyecek faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki ------ olarak müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
- 790,00 Euro araç mahrumiyet bedelinin davalı ----- kaza tarihi olan ----- tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/A maddesi uyarınca işleyecek faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki----------- karşılığı Türk Lirası olarak müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 29.192,42 TL (davalı sigorta şirketi bakımından 13.662,00 TL ile sınırlı) karar ve ilam harcından baştan alınan 6.810,71 TL peşin harç ve 577,10 TL tamamlama harcının mahsubuyla bakiye 21.804,61 TL (davalı sigorta şirketi bakımından 6.274,19 TL ile sınırlı) karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 615,40 TL başvurma harcı, 6.810,71 TL peşin harç ve 577,10 TL tamamlama harcının toplamı olan 8.003,21 TL ile yargılama gideri olarak yapılan 8.430,00 TL ve 71.202,04 TL ekspertiz ücreti toplamı olan 79.632,04 TL 'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. 13/1 maddesi uyarınca hesaplanan 68.376,35 TL (davalı sigorta şirketi bakımından 45.000,00 TL ile sınırlı) nispi vekalet ücretinındavalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
5-Arabuluculuk Kanununun 18/A-(13).maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği’nin 26/2. Maddeleri ile AÜT uyarınca ------ bütçesinden ödenen 4.700,00 TL nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
6-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra kullanılmayan gider avansının yatırana iadesine, ( Yazı İşleri Müdürü tarafından Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 207/1 maddesi gereğince resen işlem yapılmasına,)
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, diğer davalının yokluğunda; 6100 sayılı HMK'nin 341/1, 342, 343, 344 ve 345/1 maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf harç ve giderleri yatırılmak suretiyle mahkememize veya başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçeyle; -------Adliye Mahkemesinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/12/2025
MADDİ HATANIN DÜZELTİLMESİ
6100 sayılı HMK'nn 304.maddesinde 'Hükümdeki yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hatalar, mahkemece resen veya taraflardan birinin talebi üzerine düzeltilebilir. Hüküm tebliğ edilmişse hâkim, tarafları dinlemeden hatayı düzeltemez. Davet üzerine taraflar gelmezse, dosya üzerinde inceleme yapılarak karar verilebilir. (2) Tashih kararı verildiği takdirde, düzeltilen hususlarla ilgili karar, mahkemede bulunan nüshalar ile verilmiş olan suretlerin altına veya bunlara eklenecek ayrı bir kâğıda yazılır, imzalanır ve mühürlenir.” düzenlemesi vardır.İnfazda tereddüt oluşturmaması amacıyla ve usul ekonomisi gereği mahkememizin----- Karar sayılı ilamının hüküm kısmının 1. Fıkrasında poliçe teminat limiti miktarına yer verilmediği, bu haliyle maddi hata yapıldığı açık olduğundan;
"1-Davanın KABULÜ ile
- --- hasar bedelinin davalı -----kaza tarihi olan ---- tarihinden itibaren, davalı --- (poliçe teminat limiti olan ---- ile sınırlı olmak üzere) temerrüt tarihi olan ----- tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/A maddesi uyarınca işleyecek faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki ------ olarak müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
- 790,00 Euro araç mahrumiyet bedelinin davalı ----kaza tarihi olan ---- tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/A maddesi uyarınca işleyecek faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki ------olarak müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,"
şeklinde tashihine hükmün devamının aynı şekilde teselsül ettirilmesine karar verildi.Dair, tarafların yokluğunda; 6100 sayılı HMK'nin 341/1, 342, 343, 344 ve 345/1 maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf harç ve giderleri yatırılmak suretiyle mahkememize veya başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçeyle; ---------- Adliye Mahkemesinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere mahkememizce resen karar verildi. 15/12/2025