T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/59 Esas
KARAR NO: 2025/701
DAVA: Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/01/2020
KARAR TARİHİ: 22/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasında ----tarihinde imzalanmış belirsiz süreli ----- davalı tarafın süresinden önce haksız ve hukuka uygun olmayan gerekçelerle feshettiğini, sözleşmenin feshi dolayısıyla ------- tarihine kadar doğmuş ve doğacak maddi zararlarının tespiti ile 4054 sayılı Kanun'un 58. maddesi gereğince tespit edilen tutarın 3 katı tutarındaki tazminatın fazlaya ilişkin talep ve dava haklarının saklı kalması kaydıyla şimdilik 100.000 TL'nin dava tarihinden itibaren ticari reeskont faiziyle birlikte davalıdan tahsil edilmesine, sözleşmenin yasal süresinden önce ve hukuka uygun olmayan nedenlerden dolayı feshedilmiş olması, fesih sürecinden sonraki itibar sarsıcı eylemleri nedeniyle 50.000, TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren ticari reeskont faiziyle davalı şirketten tahsiline, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;--------arasında -------markalı araçlara yetkili servis hizmeti sunulması adına sözleşme imzalandığını, dağıtım ağını yeniden yapılandırma kararı alması üzerine ---- aralarında ----- aldığı tüm yetkili servisleri ile akdedilmiş olan ------ maddesinde belirlenen ve ilgili sözleşmenin 25.2. maddesi ile hüküm altına alınan bir (1) yıllık bildirim süresine uygun şekilde feshetme yoluna gitttiğini ve tüm yetkili servislerine fesih bildirimlerini gönderdiğini, söz konusu fesih bildiriminin ------tarihinde noter kanalıyla tebliğ edildiğini, ---- fesih bildirimini tebellüğ ettiği tarihten bir yıl sonra ----- tarihi itibariyle, -------- markalı araçlara yönelik olarak yetkili servis sıfatıyla satış sonrası hizmetlerini sunma hakkını kaybetttiğini, söz konusu fesih bildiriminin tebliğinden yaklaşık 19 ay sonra ------ feshin haksız olduğunu ve bu nedenle telafisi güç maddi ve manevi zarara uğradığını iddia ederek zararının karşılanması talebiyle ----- tarihli ihtarnameyi gönderdiğini, 1. İhtarnamenin tebellüğ edilmesinin ardından-------- söz konusu ihtarnamede yer alan hususlara ilişkin açıklamalarını içeren ihtarnameyi --------arihinde davacı şirket'e gönderdiğini, bu aşamanın ardından davacı ----- iddia konusu uyuşmazlık için arabuluculuk yoluna başvurduğunu yapılan müzakereler neticesinde anlaşmaya varılamadığını, bunun üzerine davacı tarafça huzurdaki davanın açıldığını belirterek Haksız ve hukuki dayanaktan yoksun iddialarla açılmış olan davanın reddine, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini beyan ve talep etmiştir.
DELİLLER:--------- yazılan müzekkere cevabı,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, sözleşmenin haksız feshi iddiasıyla maddi manevi tazminat istemine ilişkindir.Somut olayda; Taraflar arasında ------ tarihli ------ markalı araçlara yetkili servis hizmeti sunulması amacıyla yetkili servis sözleşmesi akdedilmiştir. Davalı tarafın cevap dilekçesinde de belirttiği üzere dağıtım ağını yeniden yapılandırma kararı alması üzerine davalı şirketin aralarında ------- de yer aldığı tüm yetkili servisleri ile akdedilmiş olan --------maddesinde belirlenen ve ilgili sözleşmenin 25.2. maddesi ile hüküm altına alınan bir (1) yıllık bildirim süresi içerisinde feshetme yoluna gitttiği ve tüm yetkili servislerine fesih bildirimleri gönderdiği, söz konusu fesih bildiriminin -----tarihinde noter kanalıyla tebliğ edildiği, huzurdaki dava ile işbu fesih işleminin hukuka aykırı olduğu iddia edilerek maddi ve manevi tazminat talebinde bulunulduğu görülmüştür.---------yürürlüğe giren ------ yerini almıştır. Anılan Tebliğ, Rekabet Kurumunca ------ yayımlanan ve yayım tarihinde yürürlüğe giren -------- maddesiyle yürürlükten kaldırılmıştır.İlgili Tebliğ'in 5/4-b maddesi;"..Muafiyet sağlayıcı ile dağıtıcı arasında yapılan anlaşmanın;
a) En az beş yıl süreli olması ve anlaşmada yer alacak olan yenilememe isteğini anlaşmanın sona ermesinden asgari altı ay önce bildirmeyi her iki tarafın da kabul etmesi veya,
b) Belirsiz bir süre için yapılması halinde feshi ihbar süresinin her iki taraf için de en az iki yıl olması ancak bu sürenin; sağlayıcının anlaşmaya son vermesi durumunda kanundan veya anlaşmadan dolayı uygun bir tazminat ödemek zorunda olduğu veya dağıtım sisteminin önemli bir kısmını ya da tamamını yeniden düzenlemesinin zorunlu olması nedeniyle sağlayıcının anlaşmayı sona erdirmesi hallerinde en az bir yıla indirilmesi,koşullarıyla uygulanır." şeklindedir.Taraflar arasındaki sözleşmenin 25.2. Maddesi ise;“ŞİRKET, dağıtım ağının tamamının veya esaslı bir kısmının yeniden organizasyonunun gerekli olması durumunda, bir yıl önceden ihbar etmek kaydıyla sözleşmeyi feshedebilecektir.” şeklindedir.------ tarihli makine mühendisi, ----- hukuku alanında uzman bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda özetle; ------ sayılı motorlu taşıtlar sektöründeki dikey anlaşmalara ilişkin grup muafiyeti tebliğinin yayınlanması akabinde sektördeki firmaların bazılarının yeniden yapılandırma kararı aldığı ve ayrı ayrı ---- bayileri ile sözleşme fesih yoluna gittiklerini, ----- özelinde, değişen tebliğ ve ilgili --- gerekliliği olarak----- yüksek hacmi sebebi ile ----- servis bayiliklerinin seçiminde nitel seçici sistemden, nicel seçici sisteme geçtiğini,---- özelinde nitel seçici sistemde devam edildiğini, ---- motorlu araçlar şirketinin satış sonrası hizmetlerinde dağıtım sistemi ve buna bağlı kriterlerin değişmesi sebebiyle tüm satış sonrası hizmet veren bayilikleri ile sözleşmelerini feshederek yeniden yapılanmaya gidildiğini ihtar ettiğini,Taraflar arasındaki uyuşmazlığın hukuki boyutunun temelinde bayilik ve servis hizmetleri sözleşmesine dayandığını, taraflar arasındaki sözleşmenin----- tarafından gönderilen---- tarihli ihbarnameyle -----tarihi itibariyle feshedildiğini, davacı tarafın sözleşmenin feshinin -----------marka araçlar bakımından ------ aykırı olduğunu iddia ettiğini, ----- içeriği itibariyle ekonomik kamu düzenini korumayı amaçlamakta olduğunu, bu amacın münhasıran ---- adı verilen özerk bir karar mercii aracılığıyla gerçekleştirildiğini, somut uyuşmazlıkta olduğu gibi, özel hukuk kaynaklı tazminat taleplerinin özel hukuk yargı organlarınca sonuca bağlanması için, rekabeti bozucu ya da ------ aykırı diğer durumların tespitinin gerekli olduğunu, dosyada yer alan bilgi ve belgeler kapsamında ---- davacı ---- kapsamında ihlal oluşturan bir fiilinin bulunduğu yönünde Kurul tarafından verilmiş bir tespit kararının bulunmadığını tespit etmişlerdir.Davacı tarafça davalı aleyhine ------- Karar sayılı dosyası ile ".... hakkında gerekli ön incelemenin yapılarak 4054 sayılı Kanun'un 4. ve 6. maddeleri ile----- sayılı Tebliğe aykırı uygulamaları hakkında soruşturma açılmasına ve bu suretle söz konusu ihlallerin sonlandırılmasına ve söz konusu ihlaller için ... aleyhine uygun görülecek idari para cezası ödenmesine karar verilmesi istemiyle --- tarihinde yapılan başvurunun reddine ilişkin ------- sayılı kararın; taraflar arasında mevcut belirsiz süreli yetkili servis sözleşmesi'nin Tebliğ ve Muafiyet Kararında belirtilen süreden önce ve haksız ve hukuka aykırı bir gerekçe ile feshedildiği, --------- markalı araçlar için Niteliksel Seçim sistemi geçerli olmasına rağmen kendilerinin de talepleri olmasına rağmen kriterlerin kendilerine verilmediği ve yetkili servis sözleşmesinin yapılmadığı, yıllardır süren emek ve çabaları ile ------- ait marka, garanti ve hizmet kalitesinin yerleşmesine katkıda bulunmasına rağmen, özellikle bulunduğu pazarda yer alan yetkili satıcıların yetkili servis hizmetlerinde elde edecekleri kar ile pazarda kalabilmelerinin amaçlanarak söz konusu hizmet piyasasında faaliyetinin ve rekabetinin engellendiği ve kısıtlandığı, yürürlükteki mevzuat hükümlerine aykırı olduğu ileri sürülerek iptaline karar verilmesi.." talepli dava ikame edildiği, yapılan yargılama neticesinde "...davacı ile ... arasında yapılan sözleşmeler, çekilen ihtarnameler, fesih bildirimleri ve ihtilafa konu olaylar incelendiğinde, taraflar arasında özel hukuk ilişkilerinden doğan anlaşmazlıkların söz konusu olduğu, anlaşmazlığın temelinde ise ... ile davacı şirket arasında yapılan sözleşmenin feshedilmesinin bulunduğu, sözleşmenin feshi nedeniyle oluşan hukuki durumun rekabeti engelleyici, bozucu ve kısıtlayıcı anlaşma, uygulama kararlar ile piyasaya hakim olan teşebbüslerin bu hakimiyetlerini kötüye kullanmaları ve rekabeti önemli ölçüde azaltacak birleşme ve devralma niteliğindeki her türlü hukuki işlem ve davranış mahiyetinde olmadığı dolayısıyla ------ kapsamında olmadığı sonucuna varıldığından dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir..." gerekçesiyle davanın reddine karar verildiği ve verilen kararın ------ incelemesinden geçerek kesinleştiği görülmüştür.Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; davalı tarafça ------maddesinde belirlenen ve taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 25.2. maddesi ile hüküm altına alınan 1 yıllık bildirim süresi içerisinde feshedildiği, fesih işleminin ilgili tebliğ ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirildiği, ilgili Tebliğ in davalı tarafa yeniden yapılanmaya gidebilme hakkı tanıdığı, bununla birlikte yukarıda yer verilen İdare Mahkemesi kararı ile de sözleşmenin feshi nedeniyle oluşan hukuki durumun rekabeti engelleyici, bozucu ve kısıtlayıcı anlaşma, uygulama kararlar ile piyasaya hakim olan teşebbüslerin bu hakimiyetlerini kötüye kullanmaları ve rekabeti önemli ölçüde azaltacak birleşme ve devralma niteliğindeki her türlü hukuki işlem ve davranış mahiyetinde olmadığı dolayısıyla -----kapsamında olmadığının tespit edildiği bu haliyle davalı tarafça gerçekleştirilen fesih işleminin hukuka aykırı olmadığı anlaşılmakla ispat edilemeyen davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
3-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 615,40 TL karar ve ilam harcından baştan alınan 2.561,63 TL harcın mahsubu ile fazladan yatırılan 1.946,23 TL nin kararın kesinleşmesi ile birlikte davacı tarafta iadesine,
4-Davalı kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/1 maddesi gereğince 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacı taraftan tahsili ile davalı tarafa ödenmesine,
5-Arabuluculuk Kanununun 18/A-(13).maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği’nin 26/2. Maddeleri ile AÜT uyarınca --------- bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davacı taraftan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
6-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra kullanılmayan gider avansının yatırana iadesine, ( Yazı İşleri Müdürü tarafından Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 207/1 maddesi gereğince resen işlem yapılmasına,)
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı ; 6100 sayılı HMK'nin 341/1, 342, 343, 344 ve 345/1 maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf harç ve giderleri yatırılmak suretiyle mahkememize veya başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçeyle; -----Adliye Mahkemesinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.22/09/2025