T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/964
KARAR NO : 2025/451
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ : 19/12/2022
KARAR TARİHİ : 28/05/2025
Tarafları yukarıda belirtilen davanın Mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından ibraz edilen tedbir talepli dava dilekçesinde dava dışı '------ ünvanlı şirketin, davacı şirket tarafından 17/05/2021-17/05/2022 vadeli, ---- poliçe numaralı Turistik Tesis Paket Sigorta Poliçesi ile sigorta örtüsü altına alındığı; söz konusu sigortalıya ait bahçede bulunan ---- yakıt tankının vanalarının olduğu kısmından alevli bir şekilde başlayan yangının hemen yan tarafında bulunan 66 odalı çelik konstrüksiyondan yapılmış olan personel lojmanına sirayet ettiği, yapılan 5 saatlik müdahalenin sonunda ------ yakıt tankının söndürülerek gaz kaçağının engellendiği, hem itfaiye ve hem de eksper raporunda yangının kaynağının davalıya ait ----- yakıt tankının olduğunun tespit edildiği, söz konusu tankın davalı tarafından üretildiği, ayıplı ürün neticesinde meydana gelen yangın nedeni ile oluşan zararın davacı şirket tarafından sigorta kapsamında tazmin edildiği, eksper raporuna göre belirlenen 17.000.812,41 TL'nin dava dışı söz konusu sigortalıya ödendiği, bu miktardan 235.000 TL sovtaj tahsilatının düşülmesi ile birlikte davacı şirketin 16.765.812,41 TL zararının meydana geldiği; ------ Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ------ Soruşturma sayılı dosyası kapsamında temin edilen rapora göre de 04/10/2021 tarihinde meydana gelen söz konusu yangının davalı şirket ile dava dışı sigortalının ortak sorumluluğunda olduğunun belirtildiği; eksper raporuna göre davalı şirketin diğer davalı -----tarafından ----- dosya numarası ile ------poliçe numaralı sorumluluk sigortası nedeni ile davalıların TTK. Madde 1481 halefiyet hükümleri gereğince sorumlu oldukları; ----- Arabuluculuk Bürosu ---- büro dosya numarası ve ------ arabuluculuk numarası ile dava şartı gereği arabuluculuğa başvurularak rücuan talepte bulunulduğu halde uzlaşılamadığı ileri sürülerek fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 16.765.812,41 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte sigorta şirketinin teminat miktarı ile sorumlu olmak üzere yargılama giderleri ile birlikte davalılardan tahsiline; davalılara ait menkul ve gayrimenkuller üzerine 3. kişilere devir ve temlikinin önlenmesi amacıyla ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.Tedbir talebi yönünden 22/12/2022 tarihinde oluşturulan ara karar ile tedbir talebine konu unsurların dava konusu olmaması nedeniyle ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.
Davalı -----. tarafından ibraz edilen cevap dilekçesinde özetle: davacı tarafın sigortalısı ------ tesislerinde 04.10.2021 tarihinde meydana gelen yangın nedeniyle oluşan zararı sigortalısına ödediğini ve bu zararın ---- ait ----- tankından kaynaklandığını iddia ederek rücu davası açmış ise de; taraflar arasındaki 18.02.2019 tarihli sözleşme uyarınca----- yalnızca ---- temin etmek ve ---- kiralanan tanklara dolum yapmakla yükümlü olduğu, ------ tesliminden sonra doğacak tüm sorumluğun------ait olduğu, --- bu konuda ------ rücu etmeyeceğini sözleşme ile taahhüt ettiği, yangının ----- veya tank sisteminden değil,---- mevzuata aykırı olarak inşa ettiği işçi yatakhanesindeki klima tesisatından kaynaklandığı, bu durumun kamera kayıtları ve ----- Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ------ sayılı dosyasındaki bilirkişi raporuyla sabit olduğu, bilirkişi raporunda, yangının ----- ihmali nedeniyle çıktığının ve ------herhangi bir kusurunun bulunmadığının belirtildiği------ sorumlu olduğu ekipmanlar ve tesis için gerekli güvenlik önlemlerini almadığı, davacı tarafın iddialarının hukuki dayanaktan yoksun olduğu, yangının ----değil, ----- kusuru sonucu meydana geldiği, ileri sürülerek davanın reddine ve -----sigorta şirketi olan ----- ihbar edilmesine karar verilmesi istenmiştir.
Davalı ------ vekili tarafından ibraz edilen cevap dilekçesinde özetle: davacının sigortalısı olan otelin ----- tankından kaynaklanan yangın nedeniyle oluşan zararın sigorta teminatı kapsamında olduğunu iddia ederek tazminat talep ettiği, müvekkili şirket tarafından ------ verilen sigorta teminatının, yalnızca poliçede belirtilen 2.580.000 TL ile sınırlı olduğu, bu teminat limiti aşılmamak koşuluyla geçerli olduğu, teminat limitinin bu şekilde belirtilmesinin davanın kabulü anlamına gelmediği, olayın poliçe kapsamında sayılan bir "kaza" olmadığı, teknik servis görevlisinin ihmal ve kusuruyla oluştuğu, bilirkişi raporlarının da bu durumu teyit ettiği, davacının sigortalısı ---- ile müvekkili şirketin sigortalısı ------ arasında sözleşme bulunduğundan ----- poliçe açısından üçüncü kişi olmadığı, bu nedenle teminattan faydalanamayacağı, ---- ile ----- arasındaki sözleşmede ------- rücu edemeyeceğinin açıkça belirtildiği, bu nedenle halefiyet ilkesi gereği davacı ------ Sigorta’nın da müvekkili şirkete rücu hakkının bulunmadığı, talep edilen tazminat miktarının da fahiş olduğu ve ispat edilmediği, müvekkili şirketin poliçe kapsamında sorumluluğunun bulunmadığının sabit olduğu ileri sürülerek davanın reddine karar verilmesi istenmiştir.
Davacı vekili duruşmada da dilekçesini aynen tekrar etmiştir.
Davalı ------. vekili duruşmada da cevap dilekçesini tekrar etmiştir.
Tebligatlar yapılıp taraf teşkili sağlandığı halde davalı ----. adına duruşmalara katılan olmamıştır.
Davacı vekili ile davalı ...------. vekili 31/01/2024 tarihli duruşmada müşterek beyanlarında ihbar talebine konu şirket ile davacı şirketin aynı şirket olduğu, ihbar olunanın ünvanının hatalı yazıldığı açıklanarak sonuçta ihbar olunan ile davacı şirketin aynı şirket olduğunu belirttiklerinden yukarıdaki karar başlığı da buna göre hazırlanmıştır.
Davacı vekili 28/02/2024 tarihli duruşmada ihbar olunan konumu yönünden beyanda bulunarak dava konusu olay tarihinin 10/04/2021 olduğunu açıklamıştır.
İbraz edilen Hukuk Uyuşmazlıklarında Dava Şartı Arabuluculuk Son Tutanağına göre -----Arabuluculuk Bürosu, Büro dosya numarası ----- ve arabuluculuk numarası ------ numaralı yapılan başvurunun taraflarla ilgili olduğu, tarafların görüşmeye katıldığı ve fakat anlaşma sağlanamadığından 007/09/2022 tarihli son tutanak düzenlendiği, arabuluculuğa başvuruya ilişkin dava şartının yerine getirilmiş olduğu belirlenmiştir.
Ön inceleme duruşmasında dava şartları yönünden bir engel olmadığı belirlenerek ----- İli, --- İlçesi, ------- adresinde faaliyette bulunan ve ----tarafından işletilen ----- otel işletme sahasında ------ depolama tanklarının bulunduğu alanda 10/04/2021 tarihinde meydana gelen yangın nedeniyle davalıların sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, yangının poliçe kapsamında olup olmadığı, varsa kusur paylaşımının ne şekilde olduğu, zararın ve miktarının ne olduğu, davacı tarafından sigortalıya ödeme yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise ne kadar ve hangi tarihte ödeme yapıldığı ve bunun poliçe kapsamında davalılardan talep edilip edilemeyeceği hususlarının aydınlatılmasına yönelik ihtilaf noktaları belirlendikten sonra deliller toplanarak talimatla davanın niteliğine uygun bir şekilde oluşturulan bilirkişi heyetinde olay yerinde de inceleme yapmak suretiyle rapor temini yoluna gidilmiş olup, bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 24/10/2024 tarihli raporun gerekli-yeterli kısımları:
"...
DURUM VE DEĞERLENDİRME; Dava dilekçesinden anlaşıldığı üzere;dava dışı ------ davacı şirket tarafından 17/05/2021-17/05/2022 vadeli, poliçe numarası Turistik Tesis Paket Sigorta Poliçesi ile sigorta örtüsü altına alınmıştır.
Dava dışı sigortalı -----ait bahçede buluna ----- yakıt tankının vanalarının olduğu kısımdan alevli bir şekilde yanmakta olduğu ve yan tarafında bulunan 66 odalı çelik konstrüksiyondan yapılmış olan personel lojmanına sirayet ettiği, yapılan 5 saatlik müdahalenin sonunda ------ yakıt tankının söndürülerek gaz kaçağının engellendiği, tankın nedenine ilişkin olarak hem itfaiye hem eksper raporunda yangının kaynağının davalıya ait ---- yakıt tankının olduğunun tespit edildiği, söz konusu tankın ----- tarafından üretildiği, bu ayıplı ürün neticesinde meydana gelen yangın hadisesi sonucu ortaya çıkan zararın müvekkil şirketçe tazmin edildiği ifade edilmektedir.
Hasarın bağımsız ve tarafsız eksper tarafından incelenerek raporun oluşturulduğu ve 17.000.812,41 TL ödemenin dava dışı sigortalıya yapıldığı, işbu ödemeden 235.000,00 TL sovtaj tahsilatının düşülmesi ile birlikte davacı şirketin 16.765.812,41 TL zararı meydana geldiği beyan edilmektedir.
Olayın Oluş Şekli;
----- ili, ------ İlçesi, ----- adresinde faaliyette bulunan ve -----tarafından işletmeciliği yapılan ---- işletme sahasında------tarafından kurulmuş olduğu belirlenen ve kullanım sorumluluğu ------ait olan -----(Sıvılaştırılmış Doğal Gaz) Kriyojenik Depolama Tanklarının montajlı bulunduğu alanda bu tankların havuzuna 5,7 metre mesafede çelik konstrüksiyon personel lojmanı bulunmaktadır. Personel lojmanının ısıtma- havalandırma ve sıcak su ihtiyacını karşılayan 3 adet boyler ve 4 adet klima ünitesi bina ile tank havuzları arasında kurulu bulunmaktadır. Bu cihaz motorlarının çıkaracakları küçük kıvılcımlara karşı ex-prof korumasının olmadığı da İSG uzmanı bilirkişi raporunda belirtilmektedir. Bu bilgilerin ışığında aniden parlama ve alevlenmenin başlamış olduğu; an olan saat 01.17:10'da özellikle kamera kayıtlarında, Polis ekibi tutanağı ile otel çalışanlarının ifadelerinden ve olay yeri inceleme raporunda da belirtilmiş ve anlaşılmıştır.
Olay Yeri İnceleme Raporunun İncelenmesi;
Kriminal Polis Laboratuvarları Daire Başkanlığı Olay Yeri İnceleme Rapor Formu; olay sahasına gelen ilgili polis ekiplerince düzenlenmiş olup 04.10.2021 tarih ve 11.00 saatli raporda, özetle; "Olayın, tesisin personel lojmanlarının bulunduğu kuzey yönündeki giriş kapısına göre soldaki 30 + 30 m3 lük 2 adet kriyojenik ----- tankından 1. Tankta meydana gediği, 1. Tankın bağlantı ve dolum noktasında gaz boşaltım işlerinin devam ettiği, boşalan gaza maruz kalan vana ve boruların buzlanmış olduğu, bağlantı noktasının yanmış olduğu, yanmaya bağlı islenme ve kararma olduğu, tankın etrafının çit teli ile çevrilmiş olduğu, çit teli üzerinde ateşle yaklaşılmaması gerektiğini belirten uyarı levhalarının olduğu, tankın alt kısmının beton havuz içinde olduğu, söndürme çalışmalarına bağlı havuzun içinin su ile dolu olduğu, olayın meydana geldiği tankın bağlantı vanalarının önünde 1 adet sigara izmariti olduğu, 2. Tankın 1. Tank yönünde personel lojmanları tarafı köşede 2 adet sigara izmariti olduğu, tankların sağ yanında yol üzerinde 1 adet ezilmiş plastik çakmak olduğunun görüldüğü kayıtlıdır." denilmektedir. Hazırlanan olay yeri inceleme rapor ekinde olay yerini gösteren ve raporda belirtilen yakıcı unsurların (izmarit-çakmak) tespit edildiği yerleri gösteren krokide mevcuttur.
Ekspertiz Raporunun İncelenmesi; Yangın sonrası hazırlanan ----- numaralı 14.12.2021 tarihli ekspertiz raporu incelendiğinde; hesaplanan toplam hasar bedelinin 17.000.812,41 TL olduğu görülmektedir. Rapor detayları aşağıda sunulmuştur.
...............
POLİÇE ÖZETİ
...............
Ekspertiz raporunda olayın oluş şekli şu şekilde açıklanmaktadır aynen "Sigortalı yetkilileri ve ----- tedarikçisi firmanın olay yerindeki personeli ---- (------) tarafından elde edilen bilgilere göre; Otel bünyesinde ısınma ve sıcak su ile buhar hazırlama için ---- (Sıvılaştırılmış Doğalgaz) kullanıldığı, ---- depolamasının ------Şirketi tarafından tedarik edilen 2 adet 32.230 litre hacme sahip tankta depolandığı tankların 5 bar basınçta yaklaşık 16.000 litre sıvılaştırılmış doğalgaz kapasiteli olduğu, bu tankların mülkiyeti, kurulum ve bakım sorumluluğun ----- firmasında olduğu, sıvı halindeki doğalgazın tankerlerle depolara ----- personeli tarafından dolum yapıldığı, gazın sıvı haldeki ısısının -161,50 santigrat derece olduğu, tank ısısının vakumlu izolasyon ile sağlandığı, yine ------ ait eşanjör ile ısıtılarak gaz fazına dönüştürüldüğü, sonrasında gaz içine koku ilave edilerek, sigortalıya ait tesisat vanasında sigortalıya teslim edildiği öğrenilmiştir. Ayrıca, basıncın tanklar üzerindeki manometrelerden sigortalı personeli tarafından takip edildiği, basıncın 5 bar ve üzerine çıkması halinde vanalar kullanılarak gazın atmosfere tahliye edildiği, bu amaçla ayrıca emniyet ventilleri bulunduğu ve yüksek basınç halinde ventillerin açılarak tahliye borusundan gazın atmosfere salındığı öğrenilmiştir.
03.10.2021 tarihinde saat 20:30 sıralarında ----- tankeri ile olayın meydana geldiği tanka dolum yapıldığı, 04.10.201 saat 23:40 sıralarında sigortalı otel teknik ve mekanik sorumlusu ------ çamaşırhane personeli tarafından buhar kazanı basıncının yükseldiği ve kontrol edilmesi talebi iletilmesi üzerine, çamaşırhaneye doğalgaz dağıtımı yapılan regülatörde de basıncın yüksek olduğu görüldüğü, tank üzerinde yaptıkları kontrolde, normalde çalışma basıncının 3,5 bar civarında tutulduğu, ancak basıncın 5 bar olduğu, tankın tahliye borusundan gaz buharı geldiğinin fark edildiği, tanka müdahalede bulunulmadığı, otel teknik personeli -------tankın yanında olduğu sırada alev parlaması meydana geldiği, sonrasında alevlerin tankın yanındaki personel lojmanına sirayet ettiği ve gerek bina, gerekse de muhteviyat ve makine ekipmanlarda hasar oluştuğu, ---- isimli personelin ağır yaralı olarak --- -- Eğitim ve Araştırma Hastanesine kaldırıldığı tarafımıza beyan edilmiştir. Rapor sürecinde hayatını kaybetmiştir.
Olay yerine çağrılan itfaiye ile sigortalı otel bünyesinde yer alan itfaiye aracı ve sigortalının ----- firmasından acil olarak temin ettiği iş makinaları ile yangına müdahale edilmiş, yangının diğer binalara, --- tesisine ve ormana sıçramadan söndürülmesi sağlanmıştır".
Eksper sırasında görülen hasarlar, raporda yer alan fotoğraflar başlıklar altında aşağıda sunulmuştur.
...............
Bina Hasarları:
Yangın neticesinde ------- istasyonun hemen yanında bulunan 78 m x 13 m olarak 1.014 m2 taban alanına sahip 2 kattan oluşan toplam yaklaşık 2.000 m2 büyüklüğündeki çelik konstrüksiyontaşıyıcıcı sistemli taşyünü izolasyonlu siding dış cephe kaplamalı, izolasyonlu trapez sac çatılı 86 adet 5,40 x 3,35 m ölçülerinde lojman odası bulunan binanın tam zayi şeklinde hasar gördüğü tespit edilmiştir. Odalar alçıpan duvar bölmeleri ile oluşturulmuş olup, her oda içerisinde banyo, wc, vitrifiye, duşakabin bulunmaktadır. Zeminler seramik kaplıdır. Elektrik, aydınlatma ve su tesisatları ağır derecede hasar görmüştür.
...............
Makine Tesisat Hasarları:
Lojman binasının iklimlendirme sistemini oluşturan 4 adet - klima dış ünitesi ile 86 adet merkezi sistem iç ünitesi tam zayi şeklinde hasar görmüştür. 3 adet boiler hasar görmüştür. Isıtma ve soğutma sistemi tesisatları hasarlıdır.
...............
Demirbaş Hasarları:
Lojman binası içerisinde bulunan odalarda 3 yatak ya da 2 ranzalı 4 yatak bulunmaktadır. Her odada gardrop, komidin, TV, su sebili, halı, perde, yatak takımları yer almaktadır. 86 adet odanın tüm mobilya ve tefrişatı ağır derecede yanarak hasar görmüştür. Ayrıca bina içerisinde bulunan kameralar, switch ve accesspointler ağır derecede hasarlanmıştır.
Örnek oda tefrişatları ve demirbaşlar:
...............
Emtia Hasarı:
---- tankı içerisinde bulunan 16.300 kg ---- yanmak ve yangın sonrası su dolu havuza tahliye edilmek suretiyle zayi olmuştur. Sigortalı tarafından emtia için talep yapılmamıştır.
Çalışanlara ait eşyalar:
Olay sırasında yaklaşık 170 personelin hasar gören binada konakladığı, bu personelin tüm şahsi eşyasının yangın sonucunda zayi olduğu bilgisi alınmıştır.
Sovtaj Bedelinin Belirlenmesi ve Ödenmesi; Eksper raporunda aynen "Bina enkazının kaldırılması ve elde edilen hurdanın sovtaj olarak değerlendirilmesi için tarafımızca teklif alınmıştır. ----- firmasından enkaz kaldırma sonrası net 235.000,00 TRY, ve ----- tarafından enkaz kaldırma sonrası net 210.000,00 TRY sovtaj ödemesi teklif edilmiş, sigortalı sözlü olarak enkaz kaldırma için 35.000,00 TRY talep edildiğini ayrıca bir sovtaj bedeli olmayacağını bildirmiştir.
----- firması teklifi uygun bulunmuş, enkaz kaldırma işleri sonrasında 235.000,00 TRY bedel doğrudan ----- Sigorta'ya ödenmiştir" denilmektedir.
Tazminat Hesabı; Eksper raporunda yer alan tazminat hesabı ve detayları aşağıda sunulmuştur.
...............
------ Asliye Ticaret Mahkemesinin ----- dosyası kapsamında hazırlanan 10.02.2022 tarihli tespit raporu incelendiğinde; sonuç kısmında şu sonuçlara varıldığı görülmektedir aynen.
"Yangın Çıkış Noktası ve Belirlenmesi: Aşırı doğal gaz salınımı sonucunda hava ile parlayıcı- patlayıcı oranın % 4 karışım oluşturması ve oluşan bu parlayıcı-patlayıcı karışımın o anda çalışmakta olan ve ex-prof olmayan klima dış ünitesinin ekovat (motor-kompresör) kısmında veya elektrik bağlantılarında oluşan bir elektrik arkı ya da kıvılcımı ile ateşlenmesi sonucunda meydana geldiği,
Yukarıdaki bilgiler ışığında,
Yangının Çıkış Kök Sebebi: Yangın çıkış kök sebebinin 1.----- tankına gereksiz yere yapılan müdahale ile Aşırı doğalgaz salınımı sonucunda ex-prof olmayan elektrikli cihazlardan kıvılcım alarak yangının çıkmasına vesile olunmasıdır.
Kusur yönünden tespit:
a-) ----- Otel teknik görevlisi ------ yangın olayının meydana gelmesinde sorumlu ve kusurlu olduğu
b-) ------ işletmeciliğinin, yangın olayınıda sorumlu ve kusurlu olduğu;
c-) ------yangın olayında herhangi bir kayda değer; sorumluluğunun ve kusurunun bulunmadığı kanaatine varılmıştır".
YANGIN BİLİRKİŞİ YÖNÜYLE İNCELEME VE DEĞERLENDİRME;
Her ne kadar Mahkeme tarafından yapılan bilirkişi görevlendirmesinde gerekirse yerinde inceleme yetkisi verilmiş olsa da yangın tarihi üzerinden geçen uzun zaman ve taşınmazda yapılan temizleme ile tadilat çalışmaları dikkate alındığında yerinde inceleme ile tespit edilebilecek herhangi bir tespit olmadığı değerlendirilmektedir. Bu nedenle inceleme ve değerlendirmeler için dosya içerisindeki bilgi ve belgeler dikkate alınmıştır.Yangın Çıkış Noktası ve Belirlenmesi: Yangın olayının, ----- tankı sahasında bulunan teknik eksikliklerden yada ----- tahliyesi yapan teknik servis görevlisi ------ sisteme çıplak elle teması sonucu oluşabilecek statik elektrikten değil, Teknik servis görevlisi------ uzunca bir süre ve hızlı bir şekilde çok miktarda tahliye ettiği ------ tank etrafına ,çevreye ve lojman binasının kenarındaki tanklaraçok yakın mesafede bulunan ve 7 gün 24 saat devrede olan patlama önleyici (exproof) özellikte olmayan boylerlerin , klima dış ünitelerinin ve elektrik panosunun bulunduğu bölgeye kadar kolayca yayılıp o bölgede hava ile parlayıcı-patlayıcı karışım oluşturması ve oluşan bu parlayıcı-patlayıcı karışımın o anda çalışmakta olan 4.klima dış ünitesinin ekovat (motor- kompresör) kısmında veya elektrik bağlantılarında oluşan bir elektrik arkı yada kıvılcım ile ateşlenmesi sonucunda meydana geldiği,
Yangının Çıkış Kök Sebebi: Yangın çıkış kök sebebinin 1.------ tankına gereksiz yere yapılan müdahale ile aşırı doğal gaz salınımı sonucunda ex-prof olmayan elektrikli cihazlardan kıvılcım alarak yangının çıkmasına vesile olunmasıdır.
MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ YÖNÜYLE İNCELEME VE DEĞERLENDİRME;
Her ne kadar Mahkeme tarafından yapılan bilirkişi görevlendirmesinde gerekirse yerinde inceleme yetkisi verilmiş olsa da yangın tarihi üzerinden geçen uzun zaman ve taşınmazda yapılan temizleme ile tadilat çalışmaları dikkate alındığında yerinde inceleme ile tespit edilebilecek herhangi bir tespit olmadığı değerlendirilmektedir. Bu nedenle inceleme ve değerlendirmeler için dosya içerisindeki bilgi ve belgeler dikkate alınmıştır.
Özellikle yangın ekspertiz raporunun, değişik iş dosyasındaki tespit raporunun yangın sonrasında hazırlanmış olması ve yangından zarar gören ve/veya etkilenen taşınır veya taşınmazların tespit edilmiş olması açısından önemli olduğu değerlendirilmektedir. Mekanik tesisatlardaki hasar açısından dosya içerisinde yer alan raporlar, tespitler ve bedelleri hususlarının açık bir şekilde izah edildiği görülmektedir.
Yangın ekspertiz raporunda yer alan ve huzurdaki heyet raporumuzun yukarıdaki genel değerlendirmeler kısmında detaylıca sunduğumuz listede yer alan makine ve mekanik tesisatlarla ilgili zararların yangın nedeniyle zarar gördüğü ve ekspertiz tarafından belirlenen değerlerin yangın tarihindeki piyasa rayiç değerlerine uygun olduğu ve davacı şirket tarafından sigortalısına yapılan ödemenin uygun olduğu kanaatine varılmıştır.
İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ YÖNÜYLE İNCELEME VE DEĞERLENDİRME;
Yapılan Dosya muhteviyatı incelemesinde;
Yangın olayının üzerinden zaman geçmesi, Hasar gören personel lojmanı binasının yıkılarak yerine yeni bina yapılması sebebi ile yerinde tespit mümkün olmamıştır. Değerlendirme için dosya muhteviyatında bulunan değişik iş dosyasındaki tespit raporunu, ekspertiz raporuve diğer deliller dikkate alınmıştır.
T.C. ------ Büyükşehir Belediyesi, İtfaiye Dairesi Başkanlığı, ----- İtfaiye Grup Amirliğince düzenlenmiş 04.10.2021 kayıt tarihli Yangın Raporunda; Söndürme Sonunda Hasar Durumu: 2 adet bulunan yakıt tanklarından birinin yanarak diğerinin ise ısıdan zarar görmüş olduğu, çelik konstrüksiyondan yapılmış olan personel koğuşlarının yanarak zarar görmüş olduğu,bilgisi bulunmakta,
----- dosyası bilirkişi heyet raporunda özetle; "---- İli, ---- İlçesi, ----- adresinde faaliyette bulunan ve -----tarafından işletmeciliği yapılan ------ OTEL işletme sahasında, ----- tarafından kurulmuş olduğu belirlenen ve kullanım sorumluluğu ------ ait olan ------ (Sıvılaştırılmış Doğal Gaz) Kriyojenik Depolama Tanklarının bulunduğu alandaki tespite konu ----- tankına 5,50-6,00 metre mesafede bulunan 1.014 m2 taban alanına(78m x 13m) sahip iki kat: toplamda 2.028 m2 alanlı, taşıyıcı sistemi çelik konstrüksiyon olan dış cephe kaplaması taş yünü izolasyonlu siding olan çatısı yalıtımlı trapez panel çatı kaplaması olan 86 adet 5,40 x 3,35 m ölçülerinde lojman odası bulunan yapı olduğu ve bahse konu çıkan yangında tamamen kullanılmaz hale geldiği tespit edilen..." bilgileri yer almakta,
14.12.2021 Tarihli Ekspertiz Raporunda özetle; "Bina Hasarları:Yangın neticesinde ------ istasyonun hemen yanında bulunan 78 m x 13 m olarak 1.014 m2 taban alanına sahip 2 kattan oluşan toplam yaklaşık 2.000 m2 büyüklüğündeki çelik konstrüksiyon taşıyıcısistemli taşyünü izolasyonlu siding dış cephe kaplamalı, izolasyonlu trapez sac çatılı 86 adet 5,40 x 3,35 m ölçülerinde lojman odası bulunan binanın tam zayi şeklinde hasar gördüğü tespit edilmiştir. Odalar alçıpan duvar bölmeleri ile oluşturulmuş olup, her oda içerisinde banyo, wc, vitrifiye, duşakabin bulunmaktadır. Zeminler seramik kaplıdır. Elektrik, aydınlatma ve su tesisatları ağır derecede hasar görmüştür. " bilgileri yer almakta olup Ekspertiz Raporu inşaat maliyet tespiti aşağıdaki gibi sunulmuştur;
...............
Yangın ekspertiz raporunda yer alan Yangın sebebiyle hasar görmüş Personel lojmanı binası İnşaat imalatları ile ilgili olarak; Ekspertiz tarafından belirlenen tespit değerlerin yangın tarihindeki piyasa rayiç değerlerine uygun olduğu ve davacı şirket tarafından sigortalısına yapılan ödemenin uygun olduğu değerlendirilmektedir.
İŞ GÜVENLİĞİ UZMANI BİLİRKİŞİ YÖNÜYLE İNCELEME VE DEĞERLENDİRMELER;
1.0 GİRİŞ
1.1 İNCELEMENİN KONUSU, KAPSAM VE SINIRLARI:
Mahkemenin 28/02/2024 tarihli Duruşma Tutanağında özetle "-----.... Tarafların arasındaki uyuşmazlığın --- İli, ------ İlçesi, ------ adresinde faaliyette bulunan ve -----tarafından işletilen ----- otel işletme sahasında ----- depolama tanklarının bulunduğu alanda 10/04/2021 tarihinde meydana gelen yangın nedeniyle davalıların sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, yangının poliçe kapsamında olup olmadığı, varsa kusur paylaşımının ne şekilde olduğu, zararın ve miktarının ne olduğu, davacı tarafından sigortalıya ödeme yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise ne kadar ve hangi tarihte ödeme yapıldığı ve bunun poliçe kapsamında davalılardan talep edilip edilemeyeceği hususlarının aydınlatılmasının yönelik olduğuna,..G.G.D.... 4- Mahkememizce daha önce görev alanlar dışından resen seçilecek bir sigorta alanında uzman, yangın konusunda uzmanlığı olan bilirkişi, bir makine mühendisi bilirkişi, bir inşaat mühendisi ve bir iş sağlığı güvenliği uzmanı bilirkişi olmak üzere 5 kişiden oluşacak bilirkişi heyetine görev verilmesi yoluyla bilirkişi heyetinden rapor temininin sağlanmasına,..7-Bilirkişilere olay yerinde inceleme yapma yetkisi verilmiş olduğuna, 8-Yukarıdaki ilgili ara karara uygun olarak görev verilecek bilirkişi heyetine dosya tevdi edilerek bilirkişilerden tarafların iddiaları ve savunmaları ile ön inceleme tutanağında ayrıntılı olarak belirlenen uyuşmazlık konularında ek rapor alınmasına gerek bırakmayacak ayrıntılı gerekçeli denetime ve hüküm kurmaya elverişli nitelikte rapor düzenlenmesinin istenilmesine..." kararı ile Mahkemenin 03/07/2024 tarihli Duruşma Tutanağında özetle " ...Davalı-----Vekili tarafından 24/05/2024 tarihli dilekçe ekinde -----İş Mahkemesinin ---- Esas sayılı dosyasına sunulan bilirkişi heyeti raporu ibraz edildiği anlaşıldı...G.G.D... Bilirkişi heyetinin zapta geçen dilekçe ekinde ibraz edilen raporu da irdelemek suretiyle raporunu hazırlaması gerektiğinin bilirkişi heyeti tarafından gözetilmesine..." kararı uyarınca rapor tanzimi istemidir.
1.2 BİLİRKİŞİNİN CEVAPLAMASI GEREKEN SORULAR:
---- İli, ---- İlçesi, ----- adresinde faaliyette bulunan ve ---- . tarafından işletilen ---- otel
işletme sahasında ----- depolama tanklarının bulunduğu alanda 10/04/2021 tarihinde meydana gelen yangın nedeniyle davalıların sorumluluğunun bulunup bulunmadığı...varsa kusur paylaşımının ne şekilde olduğu...hususlarının aydınlatılması...
1.3 İNCELEME YÖNTEMİ, BİLİMSEL VE TEKNİK DAYANAKLAR:
Her ne kadar Mahkeme tarafından yapılan bilirkişi görevlendirmesinde gerekirse yerinde inceleme yetkisi verilmiş olsa da, 10/04/2021 tarihinde meydana gelen yangın tarihi üzerinden geçen uzun zaman ve taşınmazda yapılan temizleme ve tadilatlar dikkate alınarak;
Raporun hazırlanmasında; dosya muhteviyatındaki bilgi ve belgeler ile olay tarihinde yürürlükte olan 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve ilgili diğer mevzuatlardan istifade edilerek, çözümü uzmanlığı, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hususlarla sınırlı olmak kaydı ile gerekli tespit ve değerlendirmeler yapılmıştır. Hukuki değerlendirme ve nitelendirme Sn. Mahkemenin takdirindedir.(6754 sayılı Kanun'un 3/2. md. "Bilirkişi, raporunda çözümü uzmanlığı, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hususlar dışında açıklama yapamaz; hukuki nitelendirme ve değerlendirmelerde bulunamaz." hükmü ile Bilirkişilik Yönetmeliği'nin 5/2. md. "Bilirkişi, raporunda çözümü uzmanlığı, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hususlar dışında açıklama yapamaz; hukuki nitelendirme ve değerlendirmelerde bulunamaz" hükmü ve Bilirkişilik Daire Başkanlığı'nın 07.09.2020 tarihinde yayımladığı "Bilirkişilerin Uyacağı Temel İlkeler ve Bilirkişi Raporlarında Bulunması Gereken Standartlar 27. md. "Kusurun tespiti normatif bir değerlendirmeyle mümkündür ve hakimin yetkisindedir. Bilirkişi münhasıran hakimin yetkisinde olan kusurluluk konusunda (asli//tali kusurlu, kusursuz, yüzdelik kusur oranı) herhangi bir değerlendirme yapamaz. Aksi yöndeki tutum bilirkişilik görevinin sınırlarını aşmayı ve hakimin yerine geçmeyi ifade eder" hükmünün olduğu).
2.0 DOSYA İNCELEMESİ:
Dosya muhteviyatındaki; taraf ve tanık beyanları ile sunulan bilgi ve belgeler; sözleşme, iş sağlığı ve güvenliği kayıtları, özlük dosyası, SGK kayıtları, alınan bilirkişi raporları, bilimsel ve teknik görüş raporu, teknik heyet mütalaa raporu, sigorta ekspertiz raporu, yangın raporu, SGK Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı raporu, kolluk tahkikat tutanakları, olay yeri inceleme raporu, kamera kaydı ve fotoğraflar vs bilgi ve belgeler incelenmiştir.
Olay Yeri İnceleme Raporunda özetle "Olayın yukarıda adres bilgileri satırında yazılı yerde --- -- ismiyle faaliyette olan konaklama tesisinin Personel Lojmanları yanındaki ----- tankında meydana geldiği, ilk ekip görevlilerinin olay yerinde gerekli güvenlik önlemlerini almış olduğu görüldü. Tesisin Personel Lojmanlarının olduğu kuzey yönündeki özel güvenlikli, bariyerli giriş kapısından girişe göre soldaki 30+30m3 2 ad metal ----- tankından 1. Tankta meydana geldiği. 1. Tankın bağlantı ve dolum noktasında gaz boşaltım işlemlerinin devam ettiği, boşalan gaza maruz kalan vana ve boruların buzlanmış olduğu görüldü. Bahse konu bağlantı noktasının yanmış olduğu, yanmaya bağlı islenme ve kararmanın olduğu görüldü. Tankın etrafının çit tel ile çevrilmiş olduğu, ateşle yaklaşılmaması gerektiğini belirten uyarı levhalarının çit tel üzerinde olduğu görüldü. Tankların alt kısmının beton havuz içinde olduğu, söndürme çalışmalarına bağlı havuzun su ile dolu olduğu görüldü. Olayın meydana geldiği tankın bağlantı vanalarının önünde, 2 tank arasında yerde 1 ad. îbaresi okunmayan sigara izmaritinin (01 nolu bulgu) olduğu, 2. Tankın bulunduğu havuzun 1. Tank yönündeki personel lojmanları tarafı köşede ibaresi okunmayan 2 ad sigara izmaritinin----nolu bulgu) olduğu, tankların sağ yanında yol üzerinde 1 ad. ezilmiş kırmızı renkli plastik çakmağın (----- nolu bulgu) olduğu görüldü... Bahse konu tankların ----- yönüne arkasındaki 86 odadan oluşan 166 personelin konakladığı belirtilen Çelik konstrüksiyonlu 2 katlı lojmanların tüm pencere ve dış duvar kaplamasının yanmış olduğu, orta kısımda maruz kalınan ısıya mütevellit eğilme ve göçüğün olduğu, lojmanların kullanılamaz durumda olduğu, tankların önünde arkasında ve yanında bulunan ağaçların kısmen yanmış, yana devrilmiş olduğu görüldü... " bilgileri,
T.C. ----- ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN ------ sayılı dosyasında alınan 26.10.2021 Keşif ve 07.04.2022 kayıt tarihli Bilirkişi Heyet Raporu'nda özetle;
C-Kusur Yönünden Tespit Yapılması.
----Otel teknik servis görevlisi ---- yönünden;
------ yangının başlaması ile alevler içerisinde kalarak tehlikeli şekilde yaralanmıştır. ---- teknik servis görevlisi olan ---- mezunu olup ----- otelde Elektrik Teknikeri olarak çalışmaktadır. Mesleki tecrübesi olan teknik bir çalışan olduğu, ------ Otel 'de ------ tesisinin işletilmesinde görevlendirilmiş olmasıyla da elektrik ve mekanik işlerine de vasıflı olan bir çalışan olduğu anlaşılmaktadır. Muhtemelen geçmişte değişik yerlerde çalışmış olması mesleki tecrübesinin olduğu üzerine aldığı sorumluluktan anlaşılmaktadır.Elektrik teknikerliği mesleğine sahip olması da statik elektriğe, elektrikten kaynaklı ark oluşumuna ve bu hususlardan mütevellit, kıvılcım çıkması olaylarına da vakıf bir çalışan olduğu muhakkaktır.
Ayrıca, ------ tankına Kişisel koruyucu kıyafetleri olmadan müdahale etmenin yaratabileceği tehlikeleri de çok iyi bilecek iş tecrübesine sahip durumdadır. Daha önceki ----- tankı dolumlarına da refakat ettiğini Şöför ---- ifadesinde beyan etmiştir. ----- yangın olayından hemen önce ---- tahliyesiyle ilgili, ----- sahasında yapmış olduğu çalışmalar özellikle kamera kayıtlarından çok açık ve net olarak gözükmektedir. Öncelikli olarak ------ tank sahasında çalışmalara başlamadan önce en küçük bir önlem almadan (Kişisel koruyucu kiyafeti giymeden -yüz siperi, gözlük, baret, iş kıyafeti, tulum, önlük, iş ayakkabısı, v.s. Üzerindeki sigara ve çakmak ile --- tank sahasına giriyor) ----- tankına üzerindeki tişort, şort ve sandalet ayakkabı ile müdahale ediyor. Bu şekilde ------ tankından gaz tahliye etmeye çalışıyor. Kamera görüntülerine göre yaklaşık 30 dk süre ile gaz tahliyesini, tankın gaz fazı tahliye vanası ile alt dolum sıvı fazı vanasından yapmaya çalışıyor. Bu süreçte tankın ön kısmında gaz tahliyesinden kaynaklı çok yoğun sis oluşuyor. Ayrıca, bu şekilde yoğun sis içerisinde gaz tahliye edilen 1.------ tankının yanına sık sık girip çıkıyor, çıktığında çakmak ile sigarasını yakıyor.Çalışan ve farları açık olan motorsikletle tank sahasına geliyor, arkadaşının motorsikleti çalışarak almasına izin veriyor. ----- tankından ----- tankın gaz fazı ve sıvı fazı vanaları açarak uzunca bir süre ve hızlı bir şekilde, çok miktarda tahliye ederek----- tehlike yaratabilecek şekilde tank etrafına ve çevreye kolayca yayılmasına neden olmak suretiyle tehlikeli davranışlarda bulunarak tehlikeli durum oluşmasına sebebiyet vermiş ve güvenli çalışma kurallarına uymaması sonucunda çıkan yangında yanarak ağır yaralanmak suretiyle kazaya maruz kalıyor.
6331 Sayılı îş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun 19/1. Maddesinde açıklanan "Çalışanlar ..., kendilerinin ve hareketlerinden veya yaptıkları işten etkilenen diğer çalışanların sağlık ve güvenliklerini tehlikeye düşürmemekle yükümlüdür." hususlarına göre, dikkatli çalışmak,iş güvenliği kurallarını ihlal etmemek, iş güvenliği kurallarını uygulamak, kendisi ve çevre çalışanları için işin gerektirdiği güvenlik önlemlerini almak, öncelikle kişisel güvenlikleri bakımından gerekli dikkat ve özeni göstermekle yükümlüdürler. Bu kurallara uymadan dikkatsiz, özensiz ve hatalı çalışma yapan kazalı teknik servis görevlisi ---- kaynaklı yangın olayının meydana gelmesinde çok açık ve net olarak sorumlu ve kusurlu olduğu kanaati hasıl olmuştur.
----- işletmeciliğini yaptığı ------işletmesi yönünden:
-------arasında "Doğalgaz Alım-Satım ve Ekipman Kira Sözleşmesi" akit edilmiş olduğuna,----- tesisinin mülkiyetinin------ ait olduğu,sözleşmeye göre, ------ depolama tanklarına ilk dolumunun yapılıp sistemin devreye alınması ile birlikte dolum dahil tüm sorumluluğun (işletme bakım, gözetim, kontrol) ---- Otel'e ait olacağı, ----- Otel'in, gerek personelini gerekse üçüncü şahısları uyarmak ve onların güvenliğini sağlamak dahil olacağı, ancak bununla sınırlı olmamak üzere alınması gereken tüm önlemleri almayı kabul ve taahhüt ettiği,yukarıda değinilmişti.Bütün bunlar;gerekli belgelerde açık ve net olarak görülmektedir.Aynı şekilde ilk gaz açılımı ile birlikte teslim ve tesellüm tutanağı ile ------ tesisi, sızdırmazlık ve basınç testleri yapılarak, ----- Otel firmasının doğalgaz kullanımı ile görevlendirdiği personeline gerekli kullanım ve bakım eğitimleri verilerek tam, sağlam ve çalışır vaziyette ----- tarafından teslim edidiği de belgelerden anlaşılmaktadır.----- tank sahası ile ilgili ------- yapmış olduğu bakım/onarım raporlarında görüldüğü üzere, ----- Otel ------ tesisi için genelde her sezon farklı teknik personel görevlendirmesi yapmış ve bu personellerine gerekli eğitimin verildiğine ait bir belge dosyaya sunulmamıştır. Yangın olayının olduğu sezonda da ----- tesisinin işletilmesinde teknik servis olarak----- görevlendirmiştir. İşveren, işyerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması için gerekli her türlü önlemi almak, gerekli araç ve gereçleri sağlamak, işyerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği önlemlerine uyulup uyulmadığını denetlemek, çalışanları kendisinden, işyerinden, iş ekipmanlarından ve yaptıkları işlerden kaynaklanan tehlikeler ile bu tehlikelerin oluşturduğu mesleki riskler, alınması gerekli tedbirler konusunda bilgilendirmek, gerekli iş sağlığı ve güvenliği eğitimini vermekle yükümlü olmasına rağmen teknik servis görevlisi ------ de dahil; gerekli bilgi ve eğitimlerin verildiğine dair herhangi bir bilgi, belge de bulunmamaktadır. Ayrıca, mevcut belgeler arasında teknik servis görevlisi ------ koruyucu malzeme teslimi yapılıp yapılmadığına dair herhangi bir bilgi, belge bulunmamaktadır.
İşçilere yapacakları işlerle ilgili gerekli tüm kişisel koruyucu donanımın verilmesi, kullanımının sağlanması işverenin yükümlülüğündedir. Bu hususlar nezdinde,-----bu yükümlülüklerini tam olarak yerine getirmediği, teknik servis görevlisi -----iş sağlığı ve güvenliği eğitimi verilmesiyle ilgili bir belge sunmadığı, teknik servis görevlisi ----- kendisinden, işyerinden, iş ekipmanlarından (bu olaydaki ------ tesisi) ve yaptığı işlerden kaynaklanan tehlikeler ile bu tehlikelerin oluşturduğu mesleki riskler, alınması gerekli tedbirler konusunda mesleki eğitim vermediği, bilgilendirmediği/bilinçlendirmediği, teknik servis görevlisi -----mutlaka yaptığı işe uygun kişisel koruyucu donanımını kullanmasını sağlamadığı (----- tişört, şort ve ayaklarında sandalet ile çalışmaktadır.),teknik servis görevlisi ----- çalışmasını dikkatle takip ederek hatalı çalışma yapması durumunda uyarmadığı, gerekirse engellemediği ve teknik servis görevlisi -----kendi inisiyatifi ile çalışmasını farketmediği, teknik servis görevlisi -----emniyetsiz ve korumasız bir şekilde kesinlikle çalışmaması gerektiği konusunda bilgilendirmediği/ bilinçlendirmediği, yönetmeliğe uygun risk değerlendirme ekibi oluşturup Risk Analizi yaptırmadığı (mevcut belgeler arasında risk analizi yapıldığına dair herhangi bir bilgi, belge bulunmamaktadır.) anlaşılmaktadır. Bu hali ile ------ait ---- işletmeciliğinin, ------- kaynaklı yangın olayının oluşmasına çeşitli ihmallerden dolayı sebep olmaktan;çok açık ve net olarak sorumlu ve kusurlu olduğu kanaati hasıl olmuştur. ------- kaynaklı yangın olayının meydana gelmesinde çok açık ve net olarak sorumlu ve kusurlu olduğu kanaati hasıl olmuştur.
-----yönünden:---- ihtiyacının karşılanması için --- . ile ------arasında "Doğalgaz Alım-Satım ve Ekipman Kira Sözleşmesi" akit edilmiş, ---- tarafından, ------ Otel 'in kullanımı için tekniğine, standartlarına ve güvenlik mevzuatına tamamen uygun bir ---- tesisi kurmuş ve bu tesis ------ tarafından sızdırmazlık ve basınç testleri yapılarak, ----- Otel firmasının doğalgaz kullanımı ile görevlendirdiği personeline gerekli kullanım ve bakım eğitimleri verilerek tam, sağlam ve çalışır vaziyette ------ teslim edilmiş olduğu yukarıda anlaşılmıştır. Teslim sonrası, ----- tarafından ------ tankının ve tank sahası Topraklaması kontrol edilmiş, otel personeline statik elektrik tutamağı ile bir adet dolum toprak pensesi teslim edilmiş ve ilgili otel personeline tank kullanım eğitimi verilmiş olduğu, ---- tankının periyodik kontrolü ------ tarafından standartta ve yönetmelikte belirtilen kriterlere uygun olarak 5 yıllık kontrol süresi içinde (2013 teslim tarihi - 2018 periyodik kontrol tarihi) yapılmış olduğu, ----- taşımacılığında, yarı römork ----- aracı dolumu ve boşaltımında, mevzuata uygun belgelere sahip, gerekli eğitimleri almış tecrübeli bir şoför çalıştırdığı mevcut belgelerden anlaşılmaktadır. Belirtmiş olduğumuz bu hususlara göre -- ---- yangın çıkmasına sebep olabilecek herhangi bir eksik çalışması, hatalı bir tutumu, kusuru ve yangın oluşumuna sebep olacak bir durumu tespit edilememiş olup;-----) ile yapılan sözleşme maddelerinde ------ tesisinin resmi prosedürlere uygun olarak her şeyini tamamlayarak teslim edildiği ve bundan sonraki tüm sorumluluğun ------ ait olduğunu belitmişler ve imza altına almışlardır. Bu veriler göz önüne alındığında; ------ yangın olayının meydana gelmesinde kayda değer; herhangi bir sorumluluğunun ve kusurunun bulunmadığı kanaati hasıl olmuştur..." bilgileri,
T.C ---- İŞ MAHKEMESİ'NİN------Esas sayılı dosyasında alınan 21.05.2024 tarihli Bilirkişi Heyet Raporu'nda özetle;
B-DEĞERLENDİRME
-------davalıya ait otel işletmesinde Mekanik Bakım Onarımcısı sıfatıyla sigortalı olarak çalışmakta iken 04.10.2021 tarihinde, ------ tankının alev alması sonucu hayatını kaybettiği kaza olayı, iş yerinde işverene ait işin yürütümü esnasında meydana geldiğinden 6331 sK m.3/1-2, 5510 sK m.13 hükümlerine göre iş kazası olduğu görüşüyle, davaya konu bu iş kazası, tüm dosya kapsamı (bilgi/belge/ ifadeler) iş sağlığı ve güvenliği ve sair mevzuat hükümleri kapsamında teknik yönden incelendiğinde;
Davalı -----île ihbar olunan ------arasında 18.02.2019 tarihli Doğal Gaz Alım-Satım ve Ekipman Kira Sözleşmesi imzalanmış olduğu,
Bu sözleşmeye istinaden, davalı otel işletmesinin adresine yerleştirilen kriyojenik tankların mülkiyetinin ------ ait olduğu, tankların ve ekipmanlarının otele kiralandığı, müşterinin (otelin) ihtiyaç duyduğu doğalgazın ------ ait tankerlerle getirilerek ikmal edildiği, yine sözleşmeye istinaden, doğalgaz teslimatının, ikmal öncesi ve sonrası ----- tankerlerinin müşterinin kantarında yada muteber firmanın kantarında tespit edilen kilogram farkını gösteren sevk irsaliyesi tanzimi sureti ile yapıldığı,
------otel işyerinde teknik şef pozisyonunda, işyerine gelen doğalgaz tankerlerinin ikmal öncesi ve sonrası tartımlarına bakan çalışan olduğu, tespitleri dosya kapsamından yapılmıştır. Meydana gelen kaza olayı, ilgililer yönünden ayrı ayrı incelendiğinde;
1-Davalı ------ Yönünden İnceleme
Dosya kapsamından davalının, müteveffa ----- işvereni olduğunun anlaşıldığı,
İşveren olması sıfatıyla davalının, çalışanının iş sağlığı ve güvenliğini sağlamakla, uygun çalışma ortamını, şartlarını, uygun ekipmanı sağlaması gerektiği,
6331 sK m.4, m.17, Çalışanların îş Sağlığı Ve Güvenliği Eğitimlerinin Usul Ve Esasları Hakkında Yönetmelik m.5'te işverenin, çalışanlarını yapmakta oldukları iş kapsamındaki tehlike ve riskler ve korunma yöntemleri konusunda eğitim almasını sağlaması gerektiğinin belirtildiği, dosya arasında kazalının îş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimi ve Yüksekte Çalışma konulu eğitimi aldığına dair sertifika ve katılım formu mevcut olduğu, ancak, kazaya konu iş ile ilgili yani tankerle gelen gazın kriyojenik tanklara ikmali, gaz kaçağı, sıkışması, basınç düşmesi/yükselmesi, basıncın düşürülmesi için gaz tahliyesi gibi sorunlara anlık müdahale, acil durumda yapılması gerekenler vs konularında müteveffaya verilmiş olan herhangi bir eğitim, bilgilendirme/yetkilendirme vs mevcut olmadığı, 6331 sK m.6'da işverenin, çalışanları arasından iş güvenliği uzmanı görevlendirmesi, çalışanları arasında belirlenen niteliklere sahip personel bulunmaması hâlinde, bu hizmetin tamamını veya bir kısmını ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmet alarak yerine getirmesi, belirlenen niteliklere ve gerekli belgeye sahip olması hâlinde, tehlike sınıfı ve çalışan sayısı dikkate alınarak, bu hizmetin yerine getirilmesini kendisinin de üstlenebileceğinin belirtildiği, 6331 sK m.4'te de, işverenin, işyerinde yürütülen işlerle ilgili tehlike ve risklerin analiz edilerek, risk analizi yapması veya yaptırması gerektiğinin belirtildiği, dosya arasında davalının iş güvenliği uzmanı görevlendirdiğine dair 04.10.2021 tarihli îş Güvenliği Uzmanlığı Sözleşmesi mevcut olduğu ancak; dosya arasında fiziken bir risk analizi raporu mevcut olmadığı,
6331 sK m.15'te, işverenin; çalışanların işyerinde maruz kalacakları sağlık ve güvenlik risklerini dikkate alarak sağlık gözetimine tabi tutulmalarını sağlaması, işe girişlerde çalışanların sağlık muayenelerinin yapılmasını sağlaması gerektiğinin belirtildiği, dosya arasında müteveffaya ait 25.06.2021 tarihli îşe Giriş/Periyodik Muayene Formu mevcut olduğu,
6331 sK m.4 ve Kişisel Koruyucu Donanımların İşyerlerinde Kullanılması Hakkında Yönetmelik m.5 ve m.6'da, işyerinde, risklerin, toplu korunmayı sağlayacak teknik önlemlerle veya iş organizasyonu ve çalışma yöntemleriyle önlenemediği, tam olarak sınırlandırılamadığı durumlarda kişisel koruyucu donanım kullanımını sağlaması gerektiğinin belirtildiği, dosya arasında müteveffaya 1er adet iş elbisesi, iş yeleği, iş ayakkabısı, iş eldiveni, iş gözlüğü, baret, toz maskesi, emniyet kemeri teslim edildiğine dair 30.05.2021 tarihli Kişisel Koruyucu Donanımı Teslim Tutanağı mevcut olduğu, Tespitleri dosya kapsamındaki belgelere dayalı olarak yapılmıştır. Kazanın meydana geliş şekli (kök nedeni) itibari ile incelendiğinde;----- Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ------ sayılı tespit dosyası ile alınmış olan bilirkişi raporu, OYÎ, kamera kayıtları, fotoğraflar dikkate alındığında özetle; kazaya konu tanka fazla gaz dolumu yapıldığı, basıncın yükseldiği, sorunu fark eden müteveffa tarafından defalarca vanalara çıplak elle temas şeklinde müdahale edildiği,
boşalan gaza maruz kalan vana ve boruların buzlanmış olduğu, tankta sadece boya yanması mevcut olduğu bilgileri bir arada değerlendirildiğinde, yanmanın/patlamanın vanaya çıplak elle temasla başka bir deyişle statik elektrikle ilgisinin olmadığı,
basıncın düşmesi için müteveffa tarafından yapılan gaz boşaltımı nedeniyle, gazın hızla etrafa yayıldığı, doğal gazın hava ile karışması sonucu parlayıcı-patlayıcı karışım oluştuğu, oluşan bu parlayıcı-patlayıcı karışımın o anda çalışmakta olan 4. klima dış ünitesinin ekovat (motor- kompresör) kısmında veya elektrik bağlantılarında oluşan bir elektrik arkı ya da kıvılcım ile ateşlenmesi sonucunda kazanın meydana geldiği,
Yangının, personel lojman binası ile ---- tankları arasında olan ve ----- tanklarının arka tarafına yakın olan yan yana 4 adet klima dış ünitesinden, 4. klimanın dış ünitesinin bulunduğu bölgede (4 nolu klima ünitesinin ekovat -motor-kompresör- kısmından kaynaklı) meydana geldiği ve alevlenmenin tank sahası içerisinde olmadığı, 4.klima dış ünitesinden başlayan ilk alevlenmenin ------ tankının ön kısmını sardığı, buradaki alev ve parlamanın ilerlemesi ile de personel lojmanı ve ----- tankı arasında olan 3 nolu boylere sirayet ettiği, (----- Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ------- sayılı tespit dosyası ile alınmış olan bilirkişi raporundan) anlaşılmıştır. Sonuç itibari ile kazanın;
Yasal olarak önceden yerleştirilmiş olan ---- tank sahasının yerleşiminde, daha sonra dikkat edilmesi gereken emniyet mesafelerine uyulmadan emniyet mesafesi içerisinde ----- ve Ex-proof olmayan ekipman ve enstrüman kullanılması (tehlikeli ortam)
---- tank ve ----- tanker boşaltma sahasına girmeden önce; ----- (-161,5 °C aşırı soğuğa) dayanıklı, Kişisel Koruyucu Ekipmanların (iş elbisesi, ayakkabı veya çizme, eldiven, gözlük, baret ve kulaklık) müteveffaya kullanımının sağlanmamış olması (tehlikeli ortam)
Gaz siparişinde bulunan otel işverenin, ikmal esnasında işin başında bu iş için yetkilendirdiği, bilgisi ve deneyimi bu doğrultuda olan bir çalışan olmaksızın işin yürütümünü sağlaması (tehlikeli ortam) ------ tankı ve tanker boşaltma sahası içerisinde olası gaz kaçaklarının kontrolü için portatif ex-proof gaz dedektörü bulundurulmamış olması (tehlikeli ortam)
Otel teknik servis görevlisi -----, acil durumda gaz tahliyesinde bilgisi ve yetkisi olmamasına rağmen müdahalede bulunması (tehlikeli hareket)nedenleri ile kazanın meydana geldiği, yukarıda tehlikeli ortam olarak nitelendirilen eksiklik ve ihmallerin davalı işveren ------ ait olduğu, sayılan ihmallerin davaya konu kazanın meydana gelmesindeki etkisinin büyük olduğu görüşündeyiz.
2- İhbar Olunan ----- Yönünden İnceleme------, davalı otel işletmesi ile imzalamış olduğu, 18.02.2019 tarihli Doğal Gaz Alım- Satım ve Ekipman Kira Sözleşmesine istinaden, kaza anında doğal gaz ikmali için kaza mahallinde bulunduğu, ancak yukarıda sayılan ihmaller açısından değerlendirildiğinde (------ tankları etrafında exproof olmayan ekipman kullanımı, eğitimi ve bilgisi olmayan çalışana işin teslimi, kişisel koruyucu kullanılmaması, dedektör bulundurulmaması vs) ihbar olunan ------ davaya konu kazanın meydana gelmesinde herhangi bir etkisinden bahsedilemeyeceği görüşündeyiz.
3- Müteveffa ------ Yönünden İnceleme
6331 sK m.19'da çalışanların sağlık ve güvenliklerini tehlikeye düşürmemekle yükümlü olduklarının belirtildiği, davalı otel işletmesinde Mekanik Bakım Onarımcısı sıfatıyla sigortalı olarak çalışan müteveffa ------ her ne kadar doğalgaz konusunda herhangi bir eğitim almadığı görülmüş ise de, teknik bir çalışan olarak doğalgazın ve basınçlı kapların barındırdığı tehlike ve risklerden haberdar olması gerektiğinin beklendiği, doğalgaz yeterlilik belgesi ve yetkinliğine sahip olmadığı bir hususta, karşılaştığı sorun anında yetkiliyi haberdar ederek, müdahaleden kaçınması gerektiği, şayet yetkiliye haber verilmiş olsa idi, elektriğin kesilmesi ile kazanın önüne geçilebileceği oysa müteveffanın çıplak elle defalarca vanaları açmak/kapatmak şeklinde müdahalede bulunduğu, bu şekilde gazın etrafa yayıldığı, hava ile karışarak patlayıcı özellik kazandığı göz önüne alındığında müteveffanın davaya konu kaza olayının meydana gelmesinde etkisinin bulunduğu görüşündeyiz..." bilgileri,
Dosyaya sunulan ------ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜM BAŞKANLIĞI'nin Bilimsel ve Teknik Görüş Heyet Raporu'nda özetle "
7. Paragrafında gerekçeleriyle belirtilen hususlara istinaden, yangın olayının, ---- tankı sahasında bulunan teknik eksikliklerden ya da ----- tahliyesi yapan teknik servis görevlisi ------sisteme çıplak elle teması sonucu oluşabilecek statik elektrik nedeniyle değil, Teknik servis görevlisi ----- uzunca bir süre ve hızlı bir şekilde ve çok miktarda tahliye ettiği ------ tank etrafına, çevreye ve Lojman binasının kenarındaki tanklara çok yakın mesafede bulunan ve 7 gün 24 saat devrede olan patlama önleyici (exproof) özellikte olmayan Boylerlerin (Boylerlerin giriş borusunda exproof olmayan sirkülasyon pompası ve üzerinde termostatlı elektrikli ısıtıcılar vardır.), Klima dış ünitelerinin ve Elektrik panosunun bulunduğu bölgeye kadar kolayca yayılıp o bölgede hava ile parlayıcı-patlayıcı karışım oluşturması ve oluşan bu parlayıcı-patlayıcı karışımımın o anda çalışmakta olan 4. klima dış ünitesinin ekovat (motor-kompresör) kısmında veya elektrik bağlantılarında oluşan bir elektrik arkı ya da kıvılcım ile ateşlenmesi sonucunda meydana geldiği, 8. Paragrafında gerekçeleriyle belirtilen hususlara istinaden; yangın olayının meydana gelmesinde, ----- Otel çalışanı Teknik servis görevlisi -------Ağır Kusurlu ve Sorumlu olduğu, 9. Paragrafında gerekçeleriyle belirtilen hususlara istinaden; yangın olayının meydana gelmesinde, ------ yangın olayının meydana gelmesinde Ağır Kusurlu ve Sorumlu olduğu, 10. Paragrafında gerekçeleriyle belirtilen hususlara istinaden; ------ yangın çıkmasına etken olabilecek herhangi bir hatalı davranışı, eylemi tespit edilemediğinden yangın olayının meydana gelmesinde herhangi bir Kusuru ve Sorumluluğunun bulunmadığı..." bilgileri,
Dosyaya sunulan TEKNİK HEYET Mütalaa Raporu'nda özetle "
...1-)-----Otelde Teknik eleman olarak çalışan ------ çalıştığı ------- tesisi işletmesinde tecrübeli bir elektrik teknikeri olarak çalıştığı bölümün çok tehlikeli bir bölüm olduğunu bilinciyle çalışmadığı ve gerekli hassasiyeti göstermediği, işyerinin özelliği gereği uyulması gerekli olan kurallara uymadığı, yangın olayında katkısı olduğu, iş yerine uygun kıyafetle gelmediği, îş Sağlığı ve Güvenliği kanununa uymadığı ve diğer çalışanların îş Sağlığı ve Güvenliğini tehlikeye attığı düşünülmektedir.
2- )------ tankları bölgesinde gerekli ve yeterli önlemleri almadığı, Teknik servis elamanını îş Sağlığı ve Güvenliği konusunda eğitmediği, söz konusu elamana iş yerinin özelliklerine uygun kişisel korunma materyallerini ve gaz kaçağı durumunda kişisel yaka gaz sensörü ( çok önemli) vermediği, verdiğine dair dosyada belge bulunmadığı, teknik elamanı denetleyerek uyarmadığı, engellemediği ve tankların çevresinde her türlü teknik önlemleri almadığı sisteme uygun malzeme kullanılmaması sonucu olay yerinde yangın çıkmasına katkı sağladığı sonucuna varılmıştır.
3- )-----olay yerinde yangın çıkmasında etken olabilecek bir hatalı davranışı, kusuru ve yönetmelik hükümlerine aykırı bir eyleminin bulunmadığı düşünülmektedir.
4- ) Bilirkişi ----- ve Bilirkişi ------ Bilirkişi Raporlarına daha önce yapılmış olan değerlendirmelerde, raporlarının bilimsel temellere dayanmadığı ve dosyadaki tüm belgelerin yeteri kadar incelenip analizlerinin yapılmadığı ve meydana gelen yangın olayının yeteri kadar incelenmeden yüzeysel yaklaşımlarla statik elektrik nedeniyle ve tankların çevresinde yeterli teknik önlem alınmaması sonucunda çıkmış olabileceği, tank sahasının her iki firmanın sorumluluğunda olduğu değerlendirmelerine katılmamız mümkün değildir.
5- ) Dosyadaki belge, bilgi ve kamera görüntülerinin incelenmesi ve değerlendirilmesi sonucunda ------ Tankında meydana gelen gaz kaçağının hızla boşaltılması sonucunda açık ortamda gazın personel lojman binasının tanklara bakan duvar kenarındaki boylerin ve 4. Klimanın dış ünitesi çevresine doğru yukarı kısımlarda yoğunluğunun artmaya başladığı (Doğal gaz havadan hafif olduğu için yukarılarda, üst kısımlarda birikir) ve hızla beyaz bir sis bulutu halinde gözle fark edilmeye başlandığı görgü tanıklarının ifadelerinden ve kamera kayıtlarından anlaşılmaktadır. Sonuçta boylerin ve klimanın dış ünitesinin çevresinde doğal gazın hava içerisindeki oranı %4 ile %14 (bilimsel bir orandır ) aralığına geldiği zaman parlama-patlama olayı gerçekleştiği anlaşılmaktadır. Tanktan gaz sızıntısının başlaması ile patlamanın meydana gelmesi arasında 30 dakikalık bir sürenin geçtiği kayıtların incelenmesinden anlaşılmaktadır. Teknik elaman ------bu süre içerisinde iki tank arasında çalıştığı tanklara defalarca temas ettiği ancak üzerinde statik elektrik olmadığı için patlamadığı, olsaydı anında patlar ve -----hayatını büyük oranda kaybederdi. Onun için Patlamanın gerçekleşmesi için ortamda gazın havadaki oranının %4- %14 seviyesine kadar 30 dakikalık bir sürenin geçmesinin gerektiği düşünülmektedir.
SONUÇ 1-) Değerlendirme bölümünde tespit edildiği gibi teknik elaman ------ tankında meydana gelen yangın olayında kusurlu olduğu, 2-) İşveren ------ dosyada bulunan belge, bilgi ve kamera kayıtlarının incelenmesi, analizi ve değerlendirmesi sonucunda ------ Tankında gaz kaçağına bağlı olarak meydana gelen yangın olayında kusurlu ve sorumlu olduğu, Teknik elaman ----- statik elektrik taşımadığı ve yangının statik elektrikten meydana gelmediği, 3-) ------ tankında gaz kaçağına bağlı olarak meydana gelen patlama olayında kusurlu ve sorumlu olmadığı, değerlendirme bölümünde belirtildiği gibi İki firma arasındaki sözleşmeye göre------ gaz tanklarının bulunduğu bölgenin her türlü sorumluluğunun-------ait olduğu...
SGK REHBERLIK VE TEFTIŞ BAŞKANLIĞI'nın Raporu'nda özetle "
• Anılan kaza olayının olduğu çalışma ortamında gözetim ve denetim sorumluluğunu tam olarak yerine getirmeyip (teknik servis görevlisi ------ yüz siperi veya gözlük, tulum şeklinde elbise veya uzun önlük, eldiven, emniyet ayakkabısı gibi kişisel donanım kullanmadan, üzerinde tişört, şort ve ayaklarında sandalet ile kriyojenik tehlikelere sahip sıvılaştırılmış doğalgaz (------) ile çalışması) fiilen hiçbir tedbiri almadığı, aldırmadığı anlaşılan, işveren ------- Şirketi, yukarıda belirtilen kanun ve yönetmelik düzenlemelerine aykırı davrandığından anılan kaza olayında %60 oranında kusurlu sayılmalı... oldukça tecrübeli ve eğitimli bir işçi olduğu halde kendi can güvenliğini düşünmeden hareket ederek (yaptığı işin ne
denli tehlikeli bir iş olduğunu bildiği halde onun gerektirdiği dikkat ve özeni göstermediği, koruyucu ekipman kullanmadığı) tehlikeli olduğu bilinen bir hareketi yapmış ve yapılması gereken bir hareketi savsamış olan -----, %40 oranında ağır kusurludur..." bilgileri,
SİGORTA EKSPERTİZ Raporunda özetle " Olayla İlgili Bilgiler:
Sigortalı yetkilileri ve ----- tedarikçisi firmanın olay yerindeki personeli ---- (-----) tarafından elde edilen bilgilere göre; Otel bünyesinde ısınma ve sıcak su ile buhar hazırlama için ---- (Sıvılaştırılmış Doğalgaz) kullanıldığı, ----- depolamasının -----Şirketi tarafından tedarik edilen 2 adet 32.230 litre hacme sahip tankta depolandığı tankların 5 bar basınçta yaklaşık 16.000 litre sıvılaştırılmış doğalgaz kapasiteli olduğu, bu tankların mülkiyeti, kurulum ve bakım sorumluluğun ----- firmasında olduğu, sıvı halindeki doğalgazın tankerlerle depolara ----- personeli tarafından dolum yapıldığı, gazın sıvı haldeki ısısının -161,50 santigrat derece olduğu, tank ısısının vakumlu izolasyon ile sağlandığı, yine ------ait eşanjör ile ısıtılarak gaz fazına dönüştürüldüğü, sonrasında gaz içine koku ilave edilerek, sigortalıya ait tesisat vanasında sigortalıya teslim edildiği öğrenilmiştir. Ayrıca, basıncın tanklar üzerindeki manometrelerden sigortalı personeli tarafından takip edildiği, basıncın 5 bar ve üzerine çıkması halinde vanalar kullanılarak gazın atmosfere tahliye edildiği, bu amaçla ayrıca emniyet ventilleri bulunduğu ve yüksek basınç halinde ventillerin açılarak tahliye borusundan gazın atmosfere salındığı öğrenilmiştir.
03.10.2021 tarihinde saat 20:30 sıralarında ------ tankeri ile olayın meydana geldiği tanka dolum yapıldığı, 04.10.201 saat 23:40 sıralarında sigortalı otel teknik ve mekanik sorumlusu ---- çamaşırhane personeli tarafından buhar kazanı basıncının yükseldiği ve kontrol edilmesi talebi iletilmesi üzerine, çamaşırhaneye doğalgaz dağıtımı yapılan regülatörde de basıncın yüksek olduğu görüldüğü, tank üzerinde yaptıkları kontrolde, normalde çalışma basıncının 3,5 bar civarında tutulduğu, ancak basıncın 5 bar olduğu, tankın tahliye borusundan gaz buharı geldiğinin fark edildiği, tanka müdahalede bulunulmadığı, otel teknik personeli -----tankın yanında olduğu sırada alev parlaması meydana geldiği, sonrasında alevlerin tankın yanındaki personel lojmanına sirayet ettiği ve gerek bina, gerekse de muhteviyat ve makine ekipmanlarda hasar oluştuğu, ---- isimli personelin ağır yaralı olarak ----- Eğitim ve Araştırma Hastanesine kaldırıldığı tarafımıza beyan edilmiştir. Rapor sürecinde hayatını kaybetmiştir.
Olay yerine çağrılan itfaiye ile sigortalı otel bünyesinde yer alan itfaiye aracı ve sigortalının ----- firmasından acil olarak temin ettiği iş makinaları ile yangına müdahale edilmiş, yangının diğer binalara, ------ tesisine ve ormana sıçramadan söndürülmesi sağlanmıştır.." bilgileri,
ile diğer bilgi ve belgeler incelenmiştir.
3.0 ANALİZ, TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER:
Dosya muhteviyatındaki; taraf ve tanık beyanları ile sunulan bilgi ve belgeler; sözleşme, iş sağlığı ve güvenliği kayıtları, özlük dosyası, SGK kayıtları, alınan bilirkişi raporları, bilimsel ve teknik görüş raporu, teknik heyet mütalaa raporu, sigorta ekspertiz raporu, yangın raporu, SGK Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı raporu, kolluk tahkikat tutanakları, olay yeri inceleme raporu, kamera kaydı ve fotoğraflar vs bilgi ve belgeler incelenmiştir.
3.1 OLAY TANIMININ DEĞERLENDİRİLMESİ:
------davaya konu işyerinde Mekanik Bakım Onarımcısı sıfatıyla sigortalı olarak çalışmakta iken ------ tankının alev alması sonucu hayatını kaybettiği olayın, 6331 sK m.3/1-2, 5510 sK m.13 uyarınca; işyerinde ve işverene ait işin yürütümü esnasında meydana gelen "iş kazası" olayı olduğu,
3.2 OLAYIN MEYDANA GELİŞ ŞEKLİ VE KÖK NEDENİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
Dbsya muhteviyatındaki; Olay yeri inceleme raporu, kolluk tahkikat tutanakları, alınan bilirkişi raporları, bilimsel ve teknik görüş raporu, teknik heyet mütalaa raporu, sigorta ekspertiz raporu, yangın raporu, SGK Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı raporu, kamera kaydı ve fotoğraflar vs bilgi ve belgelerin incelenmesi ile;-----tarafından işletilen ----- otel işletme sahasında ------ depolama tanklarının bulunduğu alanda 10/04/2021 tarihinde meydana gelen yangın ve iş kazası olayında;
Yangının meydana geliş şeklinin özetle;
• kazaya konu tanka fazla gaz dolumu yapıldığı, basıncın yükseldiği, sorunu fark eden müteveffa tarafından defalarca vanalara çıplak elle temas şeklinde müdahale edildiği,
■ boşalan gaza maruz kalan vana ve boruların buzlanmış olduğu, tankta sadece boya yanması mevcut olduğu bilgileri bir arada değerlendirildiğinde, yanmanın/patlamanın vanaya çıplak elle temasla başka bir deyişle statik elektrikle ilgisinin olmadığı,
■ basıncın düşmesi için müteveffa tarafından yapılan gaz boşaltımı nedeniyle, gazın hızla etrafa yayıldığı, doğal gazın hava ile karışması sonucu parlayıcı-patlayıcı karışım oluştuğu, oluşan bu parlayıcı-patlayıcı karışımın o anda çalışmakta olan 4. klima dış ünitesinin ekovat (motor-kompresör) kısmında veya elektrik bağlantılarında oluşan bir elektrik arkı ya da kıvılcım ile ateşlenmesi sonucunda kazanın meydana geldiği,
■ Yangının, personel lojman binası ile ------ tankları arasında olan ve ------ tanklarının arka tarafına yakın olan yan yana 4 adet klima dış ünitesinden, 4. klimanın dış ünitesinin bulunduğu bölgede (4 nolu klima ünitesinin ekovat -motor-kompresör- kısmından kaynaklı) meydana geldiği ve alevlenmenin tank sahası içerisinde olmadığı, 4.klima dış ünitesinden başlayan ilk alevlenmenin ----- tankının ön kısmını sardığı, buradaki alev ve parlamanın ilerlemesi ile de personel lojmanı ve ------ tankı arasında olan 3 nolu boylere sirayet ettiği,
• otel işletmesinde Mekanik Bakım Onarımcısı sıfatıyla sigortalı olarak çalışan müteveffa ------ çıplak elle defalarca vanaları açmak/kapatmak şeklinde müdahalede bulunduğu, bu şekilde gazın etrafa yayıldığı, hava ile karışarak patlayıcı özellik kazandığı,
• ----- kendi can güvenliğini düşünmeden hareket ederek (yaptığı işin ne denli tehlikeli bir iş olduğunu bildiği halde onun gerektirdiği dikkat ve özeni göstermediği, koruyucu ekipman kullanmadığı,
anlaşılmıştır.İş Sağlığı ve Güvenliği açısından iş kazası olayı KÖK nedeninin; Güvensiz ve tehlikeli durumda olan ----- tankları ve bölgesinde güvensiz ve tehlikeli harekette bulunulmasıdır.
3.3 OLAYIN İLİŞKİN YÜKÜMLÜLÜKLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
3.3.1 İŞVEREN ------- YÜKÜMLÜLÜKLERİ YÖNÜNDEN:
6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu "Kapsam ve istisnalar" md 2 uyarınca; Olaya konu işyerinin, 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında olduğu,
6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nda İşverenin;
• İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu "İşverenin genel yükümlülüğü "
• 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu "İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri"
• İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliği "İşverenin sağlık ve güvenlik kayıtları ve onaylı deftere ilişkin yükümlülükleri"
• İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu "Risk değerlendirmesi..." ve "İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği "İşverenyükümlülüğü"
• İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu "Acil durum planları..."
• Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimlerinin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik "İşverenin Yükümlülükleri" ve "İş sağlığı ve güvenliği eğitimleri"
• İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu "Sağlıkgözetimi"
• Kişisel Koruyucu Donanımların İşyerlerinde Kullanılması Hakkında Yönetmelik "Genelkural" ve "Genelhükümler"
• Sağlık ve Güvenlik İşaretleri Yönetmeliği "Genelyükümlülük"
• İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu "Çalışanların bilgilendirilmesi"
• İşyeri Bina ve Eklentilerinde Alınacak Sağlık ve Güvenlik Önlemlerine İlişkin Yönetmelik, "Ek-1"
• İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık Ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği ve ilgili diğer mevzuat hükümleri uyarınca yükümlülüklerinin olduğu,
Dosyaya sunulan belgelerde;
•----- SGK Sigortalı İşe Giriş Bildirgesi-30.05.2021-Meslek Adı:Mekanik Bakım Onarımcısı, SGK Sigortalı İşten Ayrılış Bildirgesi-29.11.2021
• İş Sağlığı ve Güvenliği Taahhütnamesi------- imzalı
• İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitim Katılım Formu-01.06.2021 (8 saat) -------
• imzalı (Yüksekte Çalışma) Eğitim Sertifikası-18.07.2021-3 saat
• ------MYK Sorgulama Ekranı-Çelik Kaynakçısı İş Güvenliği Talimatı ve Taahhütnamesi- ----- imzalı Acil Durum Eylem Planı-31.03.2021
• Temel Yangın Eğitimi Katılım Formu------ imzalı
• İşe Giriş Periyodik Muayene Formu-25.06.2021------ imzalı
• Kişisel Koruyucu Donanımı Teslim Tutanağı-30.05.2021------1er adet iş elbisesi, iş yeleği, iş ayakkabısı, iş eldiveni, iş gözlüğü, baret, toz maskesi, emniyet kemeri
• MEB Kalfalık Belgesi------Isıtma ve Sıhhi Tesisat-27.02.2012
• MEB Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü Kurs Bitirme Belgesi------ 11.11.2011 Tesisat Teknolojisi ve İklimlendirme
• MEB Usta Öğreticilik Belgesi-08.10.2017-Isıtma ve Sıhhi Tesisat MEB Ustalık Belgesi
• 24.02.2017-Isıtma ve Sıhhi Tesisat
• MEB Kurs Bitirme Belgesi-------Tesisat Tekn.ve İklimlendirme-
• 11.11.2011 Kalorifer Ateşçi Belgesi------30.12.2005
• İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitim Katılım Belgesi-16.04.2013 (2 saat)
• ----personel Covid-19 Taahhütnamesi------ imzalı
• İş Sağlığı ve Güvenliği Taahhütnamesi------- imzalı-04.06.2021
• Sözleşme Onay Formu-18.01.2019 tarihli Doğal Gaz Alım-satım Ve Ekipmanlar Kira Sözleşmesi- 19.03.2019-18.03.2024 tarihleri arası
• İş Güvenliği Uzmanlığı Sözleşmesi------ İSG Hiz.-C Sınıfı İSG Uzmanı -------04.10.2021-Kısmi Zamanlı
•-----Tank Periyodik Kontrol Raporları bilgi ve belgelerin olduğu,
6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu "İşverenin genel yükümlülüğü" md 4/1 uyarınca;
İşverenin, işyerinde çalışanlar ile diğer risk altında olan kişilerin her türlü tehlike ve risklerden korunması amacı ile gereken tedbirleri almak ve aldırtmakla, bu kapsamda; işyerinde mesleki risklerin önlenmesi, eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbirin alınması, organizasyonun yapılması, gerekli araç ve gereçlerin sağlanması, sağlık ve güvenlik tedbirlerinin değişen şartlara uygun hale getirilmesi ve mevcut durumun iyileştirilmesi için çalışmalar yapması, İşyerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyulup uyulmadığını izlemesi, denetlemesi ve uygunsuzlukların giderilmesini sağlaması, risk değerlendirmesi yapması/yaptırması yükümlülüğünün olduğu,
İşveren ----- Otel)'nin; ------ tankları bölgesinde risk değerlendirmesi yaparak/yaptırarak gerekli önlemleri almadığı/aldırmadığı; ------ tankları ve bölgesindeki güvensiz ve tehlikeli durumları, bu kapsamda; ------ tankları etrafında exproof olmayan ekipman kullanımı, dedektör bulunmaması, ------ konusunda yeterlilik ve yetkinliği olmayan personel çalıştırılması vb uygunsuzlukların giderilmesini sağlamadığı, Mekanik Bakım Onarımcı ------ konusunda gerekli eğitim ve bilgilendirme ile gaz sensörü verilmesi ve kullanımını sağlamadığı, güvensiz ve tehlikeli ortamda güvensiz ve tehlikeli çalışma yapan------- iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyup uymadığını, işe uygun kişisel koruyucu donanım kullanıp kullanmadığını izlemediği, denetlemediği ve uygunsuzlukların giderilmesini sağlamadığı, 3.3.2 ÇALIŞAN----- YÜKÜMLÜLÜKLERİ YÖNÜNDEN:
3.3.3 ------ YÜKÜMLÜLÜKLERİ YÖNÜNDEN:------; imzalamış olduğu 18.02.2019 tarihli Doğal Gaz Alım-Satım ve Ekipman Kira Sözleşmesine istinaden doğal gaz ikmali için kaza mahallinde bulunduğu, sözleşme uyarınca ---- gaz tanklarının bulunduğu bölgenin her türlü sorumluluğunun ------ait olduğu, kaza olayının meydana geliş şekil ve nedeni konusunda yapılan tespitler ile bu konuda alınması gereken sağlık ve güvenlik önlemleri konusunda ------ bir yükümlülüğünün olmadığı,
4.0 GEREKÇELİ SONUÇ VE KANAAT:
Tarafların arasındaki uyuşmazlığın;---- İlçesi, ------adresinde faaliyette bulunan ve ------ tarafından işletilen ----- otel işletme sahasında ------ depolama tanklarının bulunduğu alanda 10/04/2021 tarihinde meydana gelen yangın nedeniyle davalıların sorumluluğunun bulunup bulunmadığı...varsa kusur paylaşımının ne şekilde olduğu...hususlarının aydınlatılmasına yönelik olarak;
Dosya muhteviyatındaki; taraf ve tanık beyanları ile sunulan bilgi ve belgeler; sözleşme, iş sağlığı ve güvenliği kayıtları, özlük dosyası, SGK kayıtları, alınan bilirkişi raporları, bilimsel ve teknik görüş raporu, teknik heyet mütalaa raporu, sigorta ekspertiz raporu, yangın raporu, SGK Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı raporu, kolluk tahkikat tutanakları, olay yeri inceleme raporu, kamera kaydı ve fotoğraflar vs bilgi ve belgeler incelenmiştir.
Olay tarihinde yürürlükte olan 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve ilgili diğer mevzuatlardan istifade edilerek, çözümü uzmanlığı, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hususlarla sınırlı olmak kaydı ile gerekli tespit ve değerlendirmeler yukarıda sunulmuştur. Hukuki değerlendirme ve nitelendirme Sn. Mahkemenin takdirindedir.
Netice olarak;
--- İli, ---- İlçesi,---- adresinde faaliyette bulunan ve ----- tarafından işletilen ----- otel işletme sahasında ------- depolama tanklarının - alanda 10/04/2021 tarihinde meydana gelen yangın ve iş kazası olayında;
1- ) İşveren -----
tankları bölgesinde risk değerlendirmesi yaparak/yaptırarak gerekli önlemleri almadığı/aldırmadığı; ----- tankları ve bölgesindeki güvensiz ve tehlikeli durumları, bu kapsamda; ------ tankları etrafında exproof olmayan ekipman kullanımı, dedektör bulunmaması, ------ konusunda yeterlilik ve yetkinliği olmayan personel çalıştırılması vb uygunsuzlukların giderilmesini sağlamadığı, Mekanik Bakım Onarımcı ------ konusunda gerekli eğitim ve bilgilendirme ile gaz sensörü verilmesi ve kullanımını sağlamadığı, güvensiz ve tehlikeli ortamda güvensiz ve tehlikeli çalışma yapan ------iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyup uymadığını, işe uygun kişisel koruyucu donanım kullanıp kullanmadığını izlemediği, denetlemediği ve uygunsuzlukların giderilmesini sağlamadığı,
2- ) Mekanik Bakım Onarımcı sigortalı çalışan müteveffa ----- sağlanan İSG eğitim ve talimatları ile aldığı mesleki ve özel eğitimler ve mekanik bakım onarımcı olarak tecrübesi gereği mesleki riskleri ve alınması gereken önlemleri bileceği halde, sağlık ve güvenlik önlemleri konusunda gerekli dikkat ve özeni göstermediği; olay anında yetkililere bilgilendirme ve talepte bulunmayarak, yeterlilik ve yetkinliği olmayan -----konusunda müdahaleden kaçınmayarak, işyerinin özelliği gereği uyulması gerekli olan kurallara uymayarak, elektriği de kesmeyerek çıplak elle defalarca vanaları açmak/kapatmak şeklinde müdahalede bulunarak gazın etrafa yayılmasına ve patlayıcı özellik kazanmasına neden olduğu, olay anında işe uygun kişisel koruyucu donanım da kullanmayarak kendi can güvenliğini tehlikeye düşürdüğü,
3-) ------; imzalamış olduğu 18.02.2019 tarihli Doğal Gaz Alım-Satım ve Ekipman Kira Sözleşmesine istinaden doğal gaz ikmali için kaza mahallinde bulunduğu, sözleşme uyarınca ----- gaz tanklarının bulunduğu bölgenin her türlü sorumluluğunun ------- ait olduğu, kaza olayının meydana geliş şekil ve nedeni konusunda yapılan tespitler ile bu konuda alınması gereken sağlık ve güvenlik önlemleri konusunda ....----- bir yükümlülüğünün olmadığı,
görüş ve kanaati ile Yüce Mahkeme'nin takdirlerine arz olunur.
SİGORTA BİLİRKİŞİSİ YÖNÜYLE İNCELEME VE DEĞERLENDİRME;
Sayın Mahkemenin 28.02.2024 tarihli duruşma tutanağı kapsamında "Tarafların arasındaki uyuşmazlığın ---- İli, ---- İlçesi, ------ adresinde faaliyette bulunan ve ------tarafından işletilen ----- otel işletme sahasında ------ depolama tanklarının bulunduğu alanda 10/04/2021 tarihinde meydana gelen yangın nedeniyle davalıların sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, yangının poliçe kapsamında olup olmadığı, varsa kusur paylaşımının ne şekilde olduğu, zararın ve miktarının ne olduğu, davacı tarafından sigortalıya ödeme yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise ne kadar ve hangi tarihte ödeme yapıldığı ve bunun poliçe kapsamında davalılardan talep edilip edilemeyeceği hususlarının aydınlatılmasının yönelik olduğuna,
Tahkikat aşamasına geçilmesine ve tahkikatın bu tutanak esas alınmak suretiyle yürütülmesine,
Yukarıdaki ilgili ara karara uygun olarak görev verilecek bilirkişi heyetine dosya tevdi edilerek bilirkişilerden tarafların iddiaları ve savunmaları ile ön inceleme tutanağında ayrıntılı olarak belirlenen uyuşmazlık konularında ek rapor alınmasına gerek bırakmayacak ayrıntılı gerekçeli denetime ve hüküm kurmaya elverişli nitelikte rapor düzenlenmesinin istenilmesine," karar verilmiştir.Ara karar kapsamında dosyada mevcut belgeler, sigorta poliçesi genel ve özel şartları kapsamında değerlendirme yapılmıştır.
1.----- ŞİRKETİ ------ NOLU TURİSTİK TESİS PAKET SİGORTA POLİÇESİ
Dava dışı -----ne ait ---- Otel ------ adı ile faaliyeti sürdüren otel binası, villalar, eğlence parkı, iskele vb. yapıların bulunduğu tesis 17/05/2021-17/05/2022 tarihleri arasında, ----- nolu Turistik Tesis Paket Sigorta Poliçesi ile davacı ------ Şirketi tarafından sigortalanmıştır.
Sigorta poliçesi teminatları:
...............
Ekspertiz raporunda talep ve tespit detayları özetle:
Sigortalı tarafından iletilen Ek.8 Talep listeleri, teklif ve faturalar ile talepte bulunulmuş olup, talep listesi dip toplamı ile iletilen teklif tutarları arasında farklılıklar olduğu görülmüştür. Tarafımızca yapılan inceleme ve aşağıda düzenlenen talep tespit tablosuna göre talep listesinde yer almayan ancak talep edildiği bildirilen proje masrafları ile birlikte nihai olarak 26.260.857,81 TRY talep yapıldığı anlaşılmıştır.
----
TEMİNATLAR
SİGORTA BEDELl(TL)
Yapılan talepler, sigorta poliçesinde teminat altına alınan konular altında ayrıştırılarak tarafımızca değerlendirmeye alınmış, tarafımızca alınan teklifler ve yapılan piyasa araştırmaları doğrultusunda hasar sonrası yaptığımız tespitlerde elde ettiğimiz bulgularla karşılaştırılarak uygun olanlar değerlendirmeye alınmıştır.Poliçe şartları gereği bina, makine ve EC kıymetlerinden eskime tenzili düşülmemiş, Demirbaş kıymetleri için uygun oranda kıymet kazanım tenzilleri uygulanmıştır. EC muafiyetleri talebe konu kıymetlerin bedelleri üzerinden hesaplanan oranda düşülmüştür.
Yapılan hasar hesaplamasında kabul tutarı 17.000.812,41 TRY olarak belirlenmiştir.Sigorta poliçesi genel ve özel şartlarına göre teminat yeni değer üzerinden verildiğinden, hasar hesaplamasında eskime ya da kıymet kazanım tenzili uygulanmamıştır. Poliçe şartları kapsamında teminat limitleri dahilinde ve muafiyet uygulanarak hesaplama yapılmış olup;
...............
Hasar Ödemesi: Dosyaya sunulmuş banka dekontlarına istinaden 17.12.2021 tarihinde
2.585.392,56TL - 2.236.454,91TL - 12.024.530,84TL - 154.434,10TL
olmak üzere toplam 17.000.812,41TL davacı tarafından dava dışı sigortalıya ödenmiştir.
2. ----- NOLU TEHLİKELİ MADDELER VE TEHLİKELİ ATIK ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTA POLİÇESİ
Sigorta Konusu : Faliyet Tip Kodu:
Sigorta teminat bedelleri:
Davalı -----. diğer davalı -------tarafından 28.01.2021 - 28.01.2022 tarihleri arasında ------ nolu Tehlikeli Maddeler Ve Tehlikeli Atık Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi ile sigortalanmıştır.Tehlikeli Madde ve Tehlikeli Atık Üretim,Depolama,Toptan Satış ve Kullanım
SİGORTANIN KONUSU
Bu sigorta,yukarıda detayları yazılı sigortalının mutad faaliyetleri sırasında poliçede yazılı faaliyet konusundan kaynaklı bir kaza sonucunda,kusurları olsun olmasın üçüncü kişilerin doğrudan uğrayacakları bedeni, maddi zararlara karşı sigortalının hukuki sorumluluğu çerçevesinde poliçede yazılı tutarlara kadar, Tehlikeli Maddeler ve Tehlikeli Atık Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ile poliçede yazılı özel şartlar dahilinde teminat verir.
KLOZLAR
Sözleşme süresi içinde Hazine Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Bakanlıkça teminat tutarları artırıldığı takdirde, bu poliçede yazılı teminat tutarları, herhangi bir işleme gerek kalmaksızın ve ek prim alınmaksızın yeni teminat tutarları üzerinden geçerli olur.
------web sayfasından alınan
Tehlikeli Maddeler ve Tehlikeli Atık Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A. SİGORTANIN KAPSAMI
A.1. Sigortanın Konusu Sigortanın konusu, 11/3/2010 tarih ve ----- sayılı Tehlikeli Maddeler İçin Yaptırılacak Sorumluluk Sigortaları Hakkında Kararın ikinci maddesinde sayılan maddeler ve bu maddelerle ilgili faaliyetlerdir.
A.2. Sigortanın Kapsamı Bu sigorta, Kararda belirtilen tehlikeli maddelerle ilgili mesleki faaliyette bulunan gerçek ve tüzel kişilerin söz konusu mesleki faaliyetleri dolayısıyla meydana gelebilecek bir kaza sonucunda, kusurları olsun olmasın üçüncü kişilerin doğrudan doğruya uğrayacakları bedeni ve maddi zararlara karşı sorumluluklarını, poliçede yazılı tutarlara kadar, aşağıdaki şartlar dairesinde temin eder. Sigorta, sigortalının Karar kapsamına giren tüm mesleki faaliyetlerini kapsayacak şekilde yapılır.
A.4. Teminat Dışında Kalan Haller Aşağıdaki haller sigorta teminatının dışındadır:
a) Olaya kasten neden olan kişilerin zarar ve ziyan talepleri,
b) Manevi tazminata ilişkin talepler,
c) Sigortalının kendisinin uğrayacağı zarar ve ziyanlar,
ç) Sigortalıya vekalet akdi veya hizmet akdiyle ya da başka bir şekilde bağlı olarak çalışan kimselere gelen zarar ve ziyanlar,
d) Savaş veya savaş niteliğindeki harekat, ihtilal, isyan, ayaklanma ve bunlardan doğan iç kargaşalıklar nedeniyle meydana gelen bütün zarar ve ziyan talepleri,
e) Herhangi bir nükleer yakıttan veya nükleer yakıtın yanması sonucu nükleer artıklardan veya bunlara atfedilen nedenlerden meydana gelen iyonlayıcı radyasyonlann veya radyoaktivite bulaşmalarının ve işverenin iştigal konusu içinde olsun veya olmasın bunların getirdiği askeri ve inzibati tedbirlerin neden olduğu bütün kayıp ve hasarlar (Bu bentte geçen yanma deyimi kendi kendini idame ettiren herhangi bir nükleer ayrışım olayını kapsayacaktır).
f) 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununda belirtilen terör eylemleri ve bu eylemlerden doğan sabotaj ile bunları önlemek ve etkilerini azaltmak amacıyla yetkili organlar tarafından yapılan müdahaleler sonucunda meydana gelen zararlar.Poliçe kapsamında üçüncü kişilerin doğrudan uğrayacağı maddi zararlarda azami teminat bedeli 2.580.000TL dir.
Hasar 04.10.2021 tarihinde meydana gelmiş olup sigorta poliçesi vadesi içinde meydana gelmiştir.
Tehlikeli Maddeler ve Tehlikeli Atık Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A.2. Sigortanın Kapsamı" Bu sigorta, Kararda belirtilen tehlikeli maddelerle ilgili mesleki faaliyette bulunan gerçek ve tüzel kişilerin söz konusu mesleki faaliyetleri dolayısıyla meydana gelebilecek bir kaza sonucunda, kusurları olsun olmasın üçüncü kişilerin doğrudan doğruya uğrayacakları bedeni ve maddi zararlara karşı sorumluluklarını poliçede yazılı tutarlara kadar, aşağıdaki şartlar dairesinde temin eder. " maddesi ile sigortanın kapsamı belirtilmiştir.
Sigorta Bilirkişisi kanaat ve sonuç:
1. ---- Sigorta Şirketi ----- Nolu Turistik Tesis Paket Sigorta Poliçesi kapsamında;
04.10.2021 tarihinde meydana gelen hasarın ----- Sigorta Şirketi ------ Nolu Turistik Tesis Paket Sigorta Poliçesi teminatı kapsamında olduğu, poliçe vadesi içinde meydana geldiği,
İşbu raporda teknik bilirkişilerin değerlendirilmeleri kapsamında ve sigorta ekspertiz raporu ile tespit edilen sigortalı kıymetlerde meydana gelen toplam 17.000.812,41TL hasar bedelinin sigorta poliçesi şartları kapsamında meydana gelen hasarla uyumlu ve uygun olduğu, 17.000.812,41TL hasar bedelinin davacı tarafından dava dışı sigortalıya ödendiği, Ekspertiz raporu kapsamında davacı tarafından bina enkaz sovtaj bedeli olarak 235.000TL nin tahsil edildiği,
------ firması teklifi uygun bulunmuş, enkaz kaldırma işleri sonrasında 235.000,00 TRY bedel doğrudan ----- ödenmiştir. S Sovtaj sonrası davacı tarafından ödenmiş net hasar bedelinin 17.000.812,41TL - 235.000TL
= 16.765.812,41TL olduğu,
Yangın Sigortası genel şartları " B.8- Hasar ve Tazminatın Sonuçları
8.2- Sigortacı, ödediği tazminat tutarınca hukuken sigorta ettiren/sigortalı yerine geçer" kapsamında davalılardan talep edildiği değerlendirilmiştir.
2. ------ Nolu Tehlikeli Maddeler Ve Tehlikeli Atık Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi kapsamında
Davalı----- mesleki faaliyetinin poliçe teminatının konusu olduğu,
Hasarın poliçe vadesi içinde meydana geldiği,
Meydana gelen hasarın poliçe genel şartları A.4 maddesinde yazılı teminat dışında kalan hallerden olmadığı,
Sayın Mahkeme tarafından Davalı------poliçe genel şartları A.2. maddesi kapsamında sorumlu olduğuna karar verilmesi halinde poliçe kapsamında azami ödenecek teminat bedelinin 2.580.000TL olduğu değerlendirilmiştir.
GEREKÇELİ SONUÇ VE KANAAT:
Takdiri Yüce Mahkemenize ait olmak üzere, yukarıda durum ve değerlendirmesi yapılan incelemenin sonuçları, şu şekilde ifade edilebilir:
1. Yangın bilirkişi tarafından yapılan inceleme ve değerlendirme; Yangının Çıkış Kök Sebebi: Yangın çıkış kök sebebinin 1.----- tankına gereksiz yere yapılan müdahale ile aşırı doğal gaz salınımı sonucunda ex-prof olmayan elektrikli cihazlardan kıvılcım alarak yangının çıkmasına vesile olunmasıdır.
2. Makine mühendisi tarafından yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde; yangın ekspertiz raporunda yer alan ve huzurdaki heyet raporumuzun yukarıdaki genel değerlendirmeler kısmında detaylıca sunduğumuz listede yer alan makine ve mekanik tesisatlarla ilgili zararların yangın nedeniyle zarar gördüğü ve ekspertiz tarafından belirlenen değerlerin yangın tarihindeki piyasa rayiç değerlerine uygun olduğuve davacı şirket tarafından sigortalısına yapılan ödemenin uygun olduğu,
3. İnşaat mühendisi tarafından yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;Yangın ekspertiz raporunda yer alan, Yangın sebebiyle hasar görmüş Personel lojmanı binası İnşaat imalatları ile ilgili olarak; Ekspertiz tarafından belirlenen tespit değerlerin yangın tarihindeki piyasa rayiç değerlerine uygun olduğu ve davacı şirket tarafından sigortalısına yapılan ödemenin uygun olduğu,
4. İş güvenliği uzmanı tarafından yapılan inceleme tespit ve değerlendirmeler; yukarıdaki ilgili bölümde sunulmuştur.
5. Sigorta Bilirkişi tarafından yapılan inceleme tespit ve değerlendirmeler; yukarıdaki ilgili bölümde sunulmuş olup
04.10.2021 tarihinde meydana gelen hasarın davacı ----- Sigorta Şirketi ------ Nolu Turistik Tesis Paket Sigorta Poliçesi teminatı kapsamında olduğu, poliçe vadesi içinde meydana geldiği,
17.000.812,41TL hasar bedelinin davacı tarafından dava dışı sigortalıya ödendiği,
Hurda tenzili ile 17.000.812,41TL -235.000TL sovtaj tenzili = 16.765.812,41TL net hasar bedeli ödenmiş olduğu,
Sayın Mahkeme tarafından Davalı ------nolu poliçe kapsamında, poliçe genel şartları A.2. maddesi kapsamında sorumlu olduğuna karar verilmesi halinde poliçe kapsamında azami ödenecek teminat bedelinin 2.580.000TL olduğu,
görüş ve kanaatine varılmıştır. 24.10.2024..."şeklinde olup yukarıya aynen aktarılmıştır.İtirazlar ve olay tarihinin aydınlatılması yönünden ek rapor temini yoluna gidilmiş olup aynı bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 27/01/2025 tarihli ek raporda itirazlar aydınlatılıp olay tarihinin 04/10/2021 olduğu ve kök raporda bazı yerlerde hatalı olarak 10/04/2021 tarihinin sehven yazıldığı açıklanarak olay tarihinin 04/10/2021 olduğu düzeltmesi yapılarak kök rapor teyit edilmiştir.Davacı vekili ek rapora karşı itiraz ederek davanın reddine karar verilmesi ihtimalinde AAÜT madde 13/4 düzenlemesi gereğince maktu avukatlık ücretine hükmedilmesi gerektiği ifade edilmiştir.Temin edilen rapor, ek rapor, dosya kapsamı ve itirazların mahiyeti birlikte değerlendirildiğinde itirazlar yönünden yapılması gereken bir tahkikat işlemi olmadığı sonucuna varılarak tahkikat tamamlanmak suretiyle aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. Sonuç olarak itfaiye raporu, ekspertiz raporu, delil tespitine ilişkin rapor,-------İş Mahkemesinin ----- Esas sayılı dosyası üzerinden düzenlenmiş olan rapor, ------ Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ------ Soruşturma sayılı dosyası kapsamında düzenlenmiş olan rapor, gerekli kısımları yukarıya aynen aktarılan dosya kapsamına uygun ve Mahkememizce yeterli görülüp ulaşılan kanaate iştirak edilen 24/10/2024 tarihli heyet raporu, bu rapora karşı itirazları aydınlatıp olay tarihinin 04/10/2021 olduğunu açıklayıp kök raporu teyit eden ek heyet raporu, ticaret sicil kayıtları, poliçe, söz konusu heyet raporu ve ek raporunda da açıkça belirtildiği üzere 18/02/2019 tarihli sözleşme uyarınca ------ gaz tanklarının bulunduğu bölgenin her türlü sorumluluğunun dava dışı ------ait olduğu, kaza olayının meydana geliş şekil ve nedeni konusunda yapılan tespitler ile bu konuda alınması gereken sağlık ve güvenlik önlemleri konusunda ----- bir yükümlülüğünün olmadığı, davalının kusurunun ve sorumluluğunun bulunmadığı kanaatine varıldığından sübut bulmayan davanın reddine ilişkin olmak üzere aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın reddine,
Maktu karar harcının peşin harçtan mahsubu ile artan 285.702 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacı tarafa iadesine,
Davacı tarafça yapılan harç ve giderin davacı taraf üzerinde bırakılmasına, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunun madde 18/A-(13) ve (14) düzenlemelerine ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesine bağlı olarak Arabulucuk Bürosu tarafından yapılan ve Adalet Bakanlığı Bütçesinden karşılanan 1.600,00 TL zaruri giderin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına, Davalılar vekilleri için tarifenin 13/4 düzenlemesi gereğince belirlenen 30.000 TL maktu avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalılara müştereken ödenmesine,
Davalılar tarafından yapılmış bir gider olmadığından bu konuda başkaca bir karar oluşturulmasına yer olmadığına,Artan avansın karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
İlişkin olmak üzere davacı vekili ile davalı ------. vekillerinin yüzlerine karşı aleni olarak yapılan yargılama sonunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ----- Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.