T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2020/658
KARAR NO : 2025/467
DAVA : İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
BİRLEŞEN DAVA :İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 01/09/2020
BİRLEŞEN DOSYA
DAVA TARİHİ : 02/11/2020
KARAR TARİHİ : 30/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
ASIL DAVA BAKIMINDAN:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili -----. ile dava dışı------arasında sigorta sözleşmesi akdedildiği ve bu sözleşme ile ------. ve iştiraklerinin maruz kalacakları nakliye rizikolarının sigorta himayesine alındığı, ----- tarafından muhtelif türde emtianın ---- taşıma işinin ----- tarafından taahhüt edildiği, emtianın ---- deposundan alınıp ----- taşıma işinin davalı ----- tarafından üstlenildiğ, konu emtianın davalı şirket sorumluluğund------plakalı nakliye aracına yüklendiği ve nakliye aracının ----- isimli sürücü sevk ve idaresinde yola çıktığı, sürücünün ------ Genel Müdürlüğü karşısında bulunan eski A kapısı kargo girişine geldiği, açılış saatini beklemek üzere nakliye aracını yol kenarına park ederek araç içinde beklemeye başladığı, bu sırada beyana göre araçtan hırsızlık yapıldığı ve 766 adet muhtelif emtianın çalındığı, bu hırsızlık sonrasında mağdur olan ----- tarafından 13.05.2019 tarih ve ------ sayılı fatura ile 23.564,40 TL tutarında talepte bulunulduğu, yaptırılan ekspertiz incelemesi neticesinde müvekkili tarafından sigortalı şirkete 3.142,66 Euro sigorta tazminatı ödendiği, yapılan ödemeden sonra davalıya gönderilen rücu mektubundan bir sonuç alınamaması üzerine davalı şirket aleyhine------ İcra Dairesinin ------ Sayılı ile icra takibi başlatıldığı, takibe itiraz üzerine zorunlu arabuluculuk yoluna başvurulduğu ancak anlaşma sağlanamadığı, bunun üzerine dava açıldığı, TTK m. 875 gereğince davalının taşıyıcı sıfatını haiz olduğu ve bu madde uyarınca zıya ve hasar halinde taşıyıcının sorumlu olacağı, davalının taşınması için tesellüm ettiği eşyayı ------ çaldırdığı ve taşıma sözleşmesine aykırı hareket ettiği ve bu nedenle sorumlu olduğunu iddia ederek davanın kabulünü talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil şirketi ile dava dışı ------arasında mevcut ticari ilişki gereğince,----- ait emtianın ----- gönderilmek üzere ----- bulunan ------Müdürlüğü karşısındaki eski A Kapısı Kargo Bölümüne taşınması işinin müvekkili şirkete verildiği, araç şoförü ---- edinilen bilgiye göre; müvekkil şirkete ait ----- (çekici) ------ (dorse) plakalı nakliye aracının, taşıma konusu emtiayı, 14.05.2019 tarihinde ve saat 07:30 sıralarında ----- Genel Müdürlüğü karşısında bulunan eski A Kapısı Kargo girişine teslim etmek üzere getirdiği, ancak orada bulunan görevliler tarafından saat 08:00'de giriş yapabileceğinden bahisle içeri alınmadığı, bunun üzerine araç şoförünün yakınlarda aracı park edebileceği bir otopark olup olmadığını sorduğu ve yine orada bulunan görevlilerce yakında otopark olmadığı ve girişin açılmasına da çok kısa bir zaman kaldığı belirtilerek hemen girişin yan tarafında bulunan yolun kenarına park etmesi söylendiği, araç şoförünün belirtilen yere geçtikten sonraki 5-10 dk içerisinde söz konusu hırsızlık olayının yaşandığı, araç şoförünün araçta tam olarak kaç palet ya da koli emtia olduğunu tam olarak bilmediği, emtia sahibi ----- söz konusu emtianın mal satış faturasını sunmadığı, dava dışı -----tarafından, çalınan ürünlere ilişkin faturanın ----- değil, ----- 13.05.2019 tarihinde yani hırsızlık olayından bir gün önce düzenlendiği ve gönderildiği, ---- tarafından -olay tarihinden çok sonra------ Noterliği'nin 28.01.2020 tarihli ve ------ yevmiye numaralı ihtarnamesi gönderilerek 25.449,55 TL'nin ödenmesi isten ancak işbu ihtarnameye müvekkili şirket tarafından ----Noterliği'nin 17.02.2020 tarih ve ----- yevmiye numaralı ihtarnamesi ile itiraz edildiği, 03.03.2020 tarihinde bu kez ---- tarafından müvekkili şirket aleyhine ----İcra Müdürlüğü'nün---- sayılı dosyası nezdinde, müvekkiline daha önce gönderilmeyen -----tarafından düzenlenmiş 12.07.2019 tarihli, ---- nolu 25.449,55 TL tutarlı eksik ürün bedeli konulu faturanın da işlendiği -taraflarca mutabık kalınmayan- cari alacak bakiyesi üzerinden icra takibi başlatıldığı ve müvekkili şirketçe işbu icra takibine itiraz edilerek takibin durdurulduğu, müvekkili şirketin de ----- alacaklı olması nedeniyle ---- İcra Müdürlüğü'nün ------ sayılı dosyası kapsamında icra takibi başlatıldığı, akabinde davacı tarafından------24.03.2020 tarihinde 3.142,66 EUR hasar ödemesi yapıldığı ve yapılan bu ödeme nedeniyle müvekkil şirkete rücu mektubu gönderildiği, müvekkili şirket tarafından da işbu rücu mektubuna cevap gönderilmesi üzerine dava konusu-----İcra Müdürlüğü'---- Sayılı dosyası kapsamında icra takibi başlatıldığı, hırsızlık olayının meydana gelme şekli, müvekkil şirketçe alınmış olan önlemler, vs. incelendiğinde müvekkili şirketin zarar yönünden kusurunun olmadığının anlaşıldığı, taşıyıcı olan müvekkili şirketin gerekli tüm tedbirleri almış, talimatlara uymuş ve sözleşme gereği yapması gerekenleri yerine getirmiş olmasına rağmen, teslimat adresindeki görevlilerin aracı içeri almayarak yanlış yönlendirmesi akabinde meydana gelen hırsızlık olayının önlenemediği, bu durumda Türk Ticaret Kanunu'nun ilgili hükümleri gereğince müterafik kusur ve sorumluluktan kurtulma hallerinin huzurdaki dava yönünden değerlendirilmesinin şart olduğu, ayrıca söz konusu hırsızlık olayı ile ilgili emtia sahibi ----- zarar gören davacının sigortalısının herhangi bir şikayette bulunup bulunmadığı, adli makamlarca herhangi bir soruşturma yürütülüp yürütülmediği hususunun da tespiti gerektiği, kabul anlamına gelmemek kaydı ile, müvekkili şirketin sorumlu olduğu varsayımında dahi talep edilen dava konusu değerin kabulünün mümkün olmadığı, TTK m. 880 ve 882'de taşıma sırasında meydana gelebilecek tam veya kısmi zarar halinde tazminat hesabının ne şekilde yapılması gerektiği ve tazminat sınırının açıkça düzenlendiği, dosya kapsamında olay günü araçta ne kadar ürün olduğunun kesin olarak belli olmadığı ve bunu gösterir bir taşıma irsaliyesinin bulunmadığı, ekspertiz raporundaki çalınan ürünlere ilişkin mal faturası/faturaları bulunmadığından, 766 adet muhtelif ürün içerdiği belirtilen 13.05.2019 tarihli faturadan yalnızca rastgele 10 adet ürün seçilerek piyasa araştırması yapılmasını da kabul etmediklerini, dava konusu hasar ile ilgili yapılan hiçbir işleme müvekkili şirketin dahil edilmediği, müvekkili şirketin dava konusu olayla ilgili kendi sigorta poliçesi kapsamında kusur ve zarar tespiti yapılması için dava dışı ------ bilgi ve belge talep etmiş olmasına rağmen, bu husustaki taleplerinin karşılıksız kaldığı, davacı yanın faiz talebinin de haksız olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.
BİRLEŞEN DAVA BAKIMINDAN:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin yurtiçinde karayolu ile mikro dağıtım yapan ve bunlar ile ilgili nakliye işlerini yürüten bir şirket olduğunu, bu itibarla müvekkili şirketin birçok firma ile ticari iş ilişkisine girmekte olduğunu, somut olay nezdinde de görülebileceği üzere müvekkili şirket ile davalı arasında bir ticari iş ilişkisi mevcut olduğunu,------ ile müvekkili şirket arasında akdedilen taşıma lojistik hizmet sözleşmesi kapsamında müvekkili tarafından dava dışı -----ürünleri müvekkili şirkete taşıttırıldığını, somut olayda müvekkili şirket tarafından ----- ait ürünlerin taşımasının davalı tarafından gerçekleştirildiğini, bu kapsamda davalı tarafından ----- ait ürünlerin ------ Havalimanı'na teslimi için taşıması esnasında 13/05/2019 tarihinde gece yüklemesi yapılan ve ----- plakalı tır içerisinde bulunan, taşıma konusu ----ürünleri içerir bir paketin, tırın 14/05/2019 tarihinde kayıt yaptırmak için bulunduğu kargo bölümünün otopark girişinde çalındığını, bahse konu hırsızlık nedeniyle ortaya çıkan 25.449,55 TLlik eksik ürün bedeli ----- tarafından davalı şirkete ve davalı şirket tarafından da taşıma hizmetini yapan müvekkili şirkete yansıtıldığını, akabinde bahse konu eksik ürün bedelinin aradaki sözleşmeye istinaden müvekkili şirket tarafından davalıya bu bedel fatura kesilerek yansıtıldığını ve söz konusu bedelin müvekkili şirket tarafından tutulan hesap özetine işlendiğini, ancak taşıyıcı olarak tüm kusur ve sorumluluğun davalı taraf üzerinde olmasına karşın söz konusu eksik ürün bedelini müvekkili şirkete ödemediğini, bunun üzerine davalı şirket aleyhine ---- İcra Müdürlüğü'nün ----- Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, başlatılan icra takibine karşı davalı tarafın itiraz etmesi sonucunda takibin durduğunu, icra takibine yapılan itirazın haksız olduğunu ileri sürerek davalının icra takibine yapmış olduğu itirazın iptalini, davalının alacağın %20'sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin davalı uhtesinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafın müvekkili şirketten alacaklı olduğunu ileri sürse de müvekkili şirketi davacıdan alacaklı olması nedeniyle ---- İcra Müdürlüğü'nün --- Esas sayılı dosyası kapsamında icra takibi başlatıldığını, dolayısı ile taraflara ait ticari defter ve kayıtlarını incelenerek gerçek borç/alacak durumunun tespit edilmesi gerektiğini beyan ederek davanın reddini savunmuştur.
DELİLLER:
---- İcra Müdürlüğü'nün ---- Esas sayılı dosyası, ---- İcra Müdürlüğü ---- Esas sayılı dosyası, nakliyat emtia Sigorta Poliçesi, bilirkişi raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
Dava, ----- İcra Müdürlüğü ---- Esas sayılı dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın iptali talebine ilişkindir.
Birleşen dava, -----İcra Müdürlüğü'nün ----- Esas sayılı dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın iptali talebine ilişkindir.
Somut olayda; dava dışı sigortalı -----ait muhtelif türde giyim eşyasının ----- gönderilmek üzere, ----- Havalimanına------(çekici) ve ------ plakalı dorse ile sevk edilmek istenirken, hava alanı kargo bölümünün açılması için bekleyen araç üzerinde hırsızlık meydana geldiği, olay sırasında sürücünün araçtan ayrılmadığı, nakliye aracını terk etmediği, sigortalı ------asıl taşıyıcı, avalı ------ fiili taşıyıcı olduğu, asıl dava ile davacı sigorta şirketi tarafından sigortalısı ------ ödenen bedelin, birleşen dava ile yine ----- tarafından ----- ödenen bedelin rücuen tahsilinin talep edildiği görülmüştür.
6102 sayılı TTK'nın 875 ve 879. maddeleri uyarınca taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan; kendi adamlarının, taşımanın yerine getirilmesi için yararlandığı kişilerin görevlerini yerine getirmeleri sırasındaki fiil ve ihmallerinden, kendi fiil ve ihmali gibi sorumludur. TTK'nın 876 ve 878. maddelerinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma hallerinden birisinin bulunduğunu kanıtlayan taşıyıcı sorumluluktan kurtulur. Taşıyıcının zarardan sorumlu olduğunun kabulü halinde ise; TTK'nın 882. maddesine göre, 880. ve 881. maddeler uyarınca ödenecek tazminat, gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır.
Gönderinin münferit parçalarının zıyaı veya hasarı halinde taşıyıcının sorumluluğu; gönderinin tamamı değerini kaybetmişse tamamının, gönderinin bir kısmı değerini kaybetmişse, değerini kaybeden kısmının net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır. Genel kural, taşıyıcının zıya ve hasardan sınırlı sorumluluğunun bulunduğu şeklinde ise de, TTK'nın 886. maddesinde taşıyıcının sorumluluk sınırlamalarından yararlanamayacağı haller düzenlenmiştir. Bu maddeye göre; zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiilinin veya ihmalinin sebebiyet verdiği ispat edilen taşıyıcı veya 879. maddede belirtilen kişiler, sorumluluk sınırlamalarından yararlanamaz. ---- BAM ----- HD------ Karar sayılı ilamı; "Ancak davacıya ait araç şoförü tarafından emtianın teslim edileceği firmanın mal teslim deposu önüne gelindiğinde yoğunluk nedeniyle aracı deponun bulunduğu sokağa kısa süreliğine park ettiği ve kısa süreliğine lavabo ihtiyacı için aracı kilitlemek suretiyle araçtan ayrıldığı, uzun süreli şoförsüz bekleme halinin veya park halinin olmadığı, emtianın teslim edileceği firmanın park alanı veya bahçesinin de olmadığı, mal teslimi için sıra beklendiği, aracın kapı kilidinin deforme edilerek ve düz kontak yapılmak suretiyle çalındığı, şoför tarafından alınacak tüm tedbirlerin alındığı, bu sebeple sınırlı sorumluluğu kaldıracak ağır kusur halinin bulunmadığı ve hasarın teminat kapsamında olduğu anlaşılmıştır." ---- BAM ------. HD. -----Esas ------ Karar sayılı ilamı; "Somut olayda maddi vakıanın gerçekleşmesinde taraflar arasında ihtilaf olmayıp, mesai saatlerinden evvel sigortalının fabrika adresine gelen davalı taşıyıcının, güvenlikle korunan fabrika sahasına alınmadığı ,------- karayolunda mesai saatini beklemek üzere aracını yol kenarına park edip aracın içinde dinlenmekte iken araçla gelen ve soruşturma sonunda bulunamayan üçüncü kişiler tarafından aracın mührü kopartılarak araç içinden 190 çift ayakkabının çalındığı hususu sabittir.Davalı taşıyıcı eşyayı teslim aldığı andan alıcıya teslim edeceği tarihe kadar eşyanın ziyaından, kaybından sorumludur. Ancak davalının aracı terk etmediği ,sahipsiz bırakmadığı aracın fabrika sahasına alınmaması nedeniyle zorunlu olarak karayolu kenarında dinlenmekte iken hırsızlık olayının 7 dakika içinde vuku bulduğu olay yeri tutanağı ,incelenen kamera görüntüleri ile kameranın görüş açısı içinde kalan bir noktada hark edip aracın içinde beklediği sabittir.Bu nedenle,somut olayda davalı taşıyıcı ağır kusurlu kabul edilemeyeceğinde TTK'nın 882.maddesi uyarınca sınırlı sorumluluk hükümleri uygulanmalıdır.
TTK'nın 882(1)maddesi gönderinin tamamının ziyaı veya hasarı halinde 880 ve 881.maddeler uyarınca ödenecek tazminat ,gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8.33 özel çekme hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır." Tüm dosya kapsamı bir arada ve yukarıda yer verilen BAM kararları ışığında değerlendirildiğinde; somut olayın özelliklerine bakıldığında dava konusu hırsızlık olayının davalı şirketin e sınırlı sorumluluğu kaldıracak şekilde ağır kusur ya da pervasızca hareketinden kaynaklı olarak meydana geldiğinden söz edilemeyeceği, bilirkişi incelemesi neticesinde TTK m. 882 kapsamında özel çekme hakkı üzerinden hesaplama neticesinde davalının ödemesi gereken tazminatın 10.476.96 TL olduğu anlaşılmakla asıl dava bakımından işbu bedel üzerinden davanın kısmen kabulü ile alacağın varlığı yargılamayı gerektirdiğinden ve şartları oluşmadığından davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine; birleşen dava bakımından davalının ödemesi gereken bedeli aşar şekilde sigorta şirketi tarafından birleşen dosya davacısına ödeme yapıldığı anlaşılmakla birleşen dava bakımından davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Asıl dava dosyası bakımından;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE; davalının -----İcra Müdürlüğü' nün ------- Esas sayılı icra takip dosyasına yapmış olduğu itirazın 10.473.96 TL asıl alacak üzerinden iptali ile takibin bu miktar üzerinden DEVAMINA, fazlaya ilişkin taleplerin REDDİNE,
-Alacak yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 715,47 TL karar ve ilam harcından baştan alınan 451,29 TL peşin harcın mahsubuyla bakiye 264,18 TL karar ve ilam harcının davalı taraftan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 54,40 TL başvurma harcı ve 451,29 TL peşin harcın davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
4-Davacı tarafından yargılama gideri olarak yapılan 4700,00 TL nin kabul red oranına göre 1.862,87 TL lik kısmının davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, bakiye kısmın davacı taraf üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. 13/2 maddesi uyarınca hesaplanan 10.473.96 TL nispi vekalet ücretinın davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
6-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. 13/2 ve 13/3 maddesi uyarınca hesaplanan 10.473.96 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa ödenmesine,
7-Arabuluculuk Kanununun 18/A-(13).maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği’nin 26/2. Maddeleri ile AÜT uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1320 TL nin kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 523,19 TL lik kısmının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
8-Arabuluculuk Kanununun 18/A-(13).maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği’nin 26/2. Maddeleri ile AÜT uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1320 TL nin ret edilen miktar üzerinden hesaplanan 796,81 TL lik kısmının davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
9-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra kullanılmayan gider avansının yatırana iadesine, ( Yazı İşleri Müdürü tarafından Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 207/1 maddesi gereğince resen işlem yapılmasına,)
Birleşen dava dosyası bakımından;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken karar ve ilam harcı 615,40 TL olmakla baştan alınan 54,40 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 561 TL nin davacı taraftan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. 13/2 maddesi uyarınca hesaplanan 4.020,10 TL nispi vekalet ücretinın davacı taraftan tahsili ile davalı tarafa ödenmesine,
5-Arabuluculuk Kanununun 18/A-(13).maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği’nin 26/2. Maddeleri ile AÜT uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davacı taraftan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
6-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra kullanılmayan gider avansının yatırana iadesine, ( Yazı İşleri Müdürü tarafından Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 207/1 maddesi gereğince resen işlem yapılmasına,Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı , dava ve birleşen dosya bakımından ;6100 sayılı HMK 341/2 maddesi uyarınca miktar itibarıyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.