T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/658
KARAR NO : 2025/401
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 19/09/2024
KARAR TARİHİ : 05/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 112.02.2023 tarihinde ---- İli ----- İlçesinde Müvekkil Şirket -----ait ----- plakalı araç, davalı ----- maliki olduğu ----- plakalı araç,------- plakalı araçlar arasında trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen kaza sebebiyle müvekkil şirketin maliki bulunduğu araçta değer kaybı meydana geldiğini ve hasar bedeli alacağı söz konusu olduğunu, kazada ----- plakalı araç sürücüsünün kusurlu olduğunu,. taraflarınca Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvuru yapıldığını, taraflarına tebliğ edilen tahkim kararında ----- Plakalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğunu, sigorta şirketi tarafından söz konusu kazada hasarlanan dava dışı ------ plakalı araçların hasar ve değer kaybı tazminatlarına ilişkin olarak toplam 240.000 TL ödeme yapıldığının tespit edildiğini, bu kapsamda başvuru sahibinin talebinin reddine dair hüküm kurulduğunu, işbu davanın konusunu oluşturan kaza birden fazla araç arasında meydana geldiğinden ve davalı tarafın sahip olduğu aracın ZMMS poliçesi limitinin diğer araçlara yapılan ödemeler nedeniyle dolduğundan müteselsil sorumluluk kapsamında araç malikine karşı dava açma zarureti hasıl olduğunu, bu nedenlerle; davanın kabulüne, davalının kötü niyetle borca itirazı nedeni ile, dosya borcunun %20'sinden az olmamak üzere davalı aleyhine icra inkar tazminatına, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
HMK m.128 gereği usulüne uygun davetiyeye rağmen cevap dilekçesi sunmayan davalı taraf, dava dilekçesinde ileri sürülen vakıaların tamamını inkâr etmiş sayılmaktadır.
DELİLLER:
----- İcra Dairesi Müdürlüğü ---- Esas sayılı icra takip dosyası, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'ne yazılan müzekkere cevapları, STK kararı, araç trafik kayıtları, bilirkişi raporu.
----- İcra Dairesi Müdürlüğü’nün ------ Esas sayılı icra takip dosyasının incelenmesinde; davacı takip alacaklısı tarafından davalı takip borçlusu aleyhine 210.000,00 TL değer kaybı, 169.977,10 TL hasar bedeli, 443,31 TL ekspertiz ücreti, 18.776,65 TL hasar tazminatı işlemiş faizi, 23.197,81 TL değer kaybı işlemiş faiz bedeli olmak üzere toplam 422.394,87 TL alacak yönünden 07/05/2024 tarihinde icra takibi başlatıldığı, takip dayanağı olarak "12.02.2023 Tarihinde meydana gelen trafik kazasına ilişkin kusurlu aracın poliçesi dolması sonucu başlatılan icra takibi 380.420,41 TL" gösterildiği, davalı tarafından 18.10.2021 tarihinde süresinde verilen itiraz dilekçesi ile borcun tamamına ve ferilerine itiraz edildiği, itiraz üzerine takibin durduğu ve davanın bir yıllık yasal hak düşürücü sürede açıldığı anlaşılmıştır.Mahkememizce elektronik mühendisi bilirkişiden 08/01/2025 tarihli kök rapor alınmıştır.
DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazası sonucu davacı tarafa ait araçta meydana gelen değer kaybı, hasar tazminatı ve ekspertiz ücreti bedelinin kazaya karışan aracın malikinden tahsili talebi ile başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali talebine ilişkindir.Arabuluculuk dava şartı bakımından yapılan değerlendirmede;
Dosyaya ibraz edilen Hukuk Uyuşmazlıklarında Dava Şartı Arabuluculuk Son Tutanağının incelenmesinde; ----- Arabuluculuk Bürosu, büro dosya numarası ----- ve arabuluculuk numarası ------ olan başvurunun taraflarla ilgili olduğu, tarafların görüşmeye katıldığı ve fakat anlaşma sağlanamadığından 13/09/2024 tarihli son tutanağın düzenlendiği, bu haliyle arabuluculuk dava şartının yerine getirilmiş olduğu görülmüştür.
Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. Maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. Maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.
Yargıtay ----- H.D'nin yerleşmiş içtihatları ile (Y.-----H.D'nin 23.07.2017 tarih-----) değer kaybının, aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş piyasa değeri ile onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki fark esas alınarak belirlenmesi kriteri getirilmiştir.Somut olayda;12.02.2023 tarihinde davacı tarafa ait ----- plakalı araç ve davalı şirkete ait ----- plakalı araç ile ------plakalı araçlar arasında maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, hasarın oluşmasında davalı şirkete ait araç sürücüsünün sorumlu olduğundan bahisle araçta oluşan hasar, değer kaybı ve ekspertiz ücreti bedelinin tahsili talebi ile davalı aleyhine icra takibi başlatıldığı, takibe itiraz üzerine itirazın iptali talebi ile huzurdaki davanın ikame edildiği görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; mahkememizce alınan ve hükme esas alınmaya elverişli bulunan bilirkişi raporu ile dava konusu kazanın gerçekleşmesinde davalı şirkete ait ------plakalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu, davacı tarafa ait----- plakalı araç sürücüsünün ise kusursuz olduğunun, dava konusu aracın eski tarihli kazasının olmadığı, dava konusu kaza nedeniyle araçta oluşan hasar bedelinin 169.977,10TL, değer kaybı bedelinin ise 210.000,00TL olduğu, davacı tarafça KDV dahil 443,31 TL olarak talep edilen değer kaybı eksper ücreti bedelinin kadri maruf olduğu anlaşılmakla davacı tarafın toplam asıl alacak bedeli talebinin yerinde olduğu görülmüştür.Faiz başlangıcına ilişkin yapılan değerlendirmede;
Davanın dayanağı olan eylem, haksız fiil niteliğinde olduğundan haksız eylemden kaynaklanan zararın ödetilmesi amacıyla açılan davalarda, istek halinde hüküm altına alınan tazminata olay tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmesi gerekir. (Yargıtay,-----HD.'nin ---- Esas, ----- Karar sayılı ilamı) Davacı tarafça kaza tarihinden icra takip tarihinde kadar bilirkişi raporu ile tespit edilen bedeller üzerinden işletilen yasal faizin de icra takibine konu edildiği, davacı tarafın bu yöndeki taleplerinin de yerine olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.
Yargılama giderleri bakımından yapılan değerlendirmede;6100 sayılı HMK'nin 331/1, 332/1 maddeleri gereğince aynı yasanın 323.maddesinde sayılan yargılama giderlerinin, davanın kabul edilmiş olması nedeniyle HMK m. 326 gereği davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine karar verilmiştir. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliğinin 26/2. maddeleri gözetilerek dava öncesi Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen arabuluculuk ücretinin de yine davanın kabul edilmiş olması nedeniyle hazineye gelir kaydedilmek üzere davalı taraftan tahsiline karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile davalı borçlunun ----- İcra Dairesi Müdürlüğü ----- Esas sayılı icra takip dosyasına yaptığı İTİRAZIN İPTALİ ile takibin aynen devamına,-Alacak yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 28.853,79 TL karar ve ilam harcından baştan alınan 5.101,48 TL peşin harçtan mahsubuyla bakiye 23.752,31 TL karar ve ilam harcının davalı taraftan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvurma harcı, 5.101,48 TL peşin harç toplamı ile yargılama gideri olarak yapılan 4.967,00 TL'nin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. 13/1 maddesi uyarınca hesaplanan 67.359,23 TL nispi vekalet ücretinın davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
5-Arabuluculuk Kanununun 18/A-(13).maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği’nin 26/2. Maddeleri ile AÜT uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalı taraftan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
6-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra kullanılmayan gider avansının yatırana iadesine, ( Yazı İşleri Müdürü tarafından Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 207/1 maddesi gereğince resen işlem yapılmasına,) Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda ; 6100 sayılı HMK'nin 341/1, 342, 343, 344 ve 345/1 maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf harç ve giderleri yatırılmak suretiyle mahkememize veya başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçeyle; ----- Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.