T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/362
KARAR NO : 2025/219
DAVA : Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 26/05/2023
KARAR TARİHİ : 04/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; -----nezdinde ----- numaralı Kara Taşıtları Kasko Poliçesi bulunan ve müvekkilimiz ----- adına tescilli----- plakalı aracın detayı ekli kaza tutanağında belirtildiği gibi 18.09.2022 günü çift taraflı maddi hasarlı trafik kazası geçirdiğini, müvekkilinin, meydana gelen kaza ile ilgili olarak sigorta şirketine kazayı ihbar ettiğini, sigorta şirketi hasar dosyasını açarak eksper görevlendirildiğini, sigorta eksperi tarafından hazırlanan raporda müvekkilinin aracında toplam 68.127,06 TL hasar meydana geldiği tespit edildiğini, lakin düzenlenen bu eksper raporu müvekkili şirkete ait araçta ortaya çıkan gerçek hasarı yansıtmadığını, atanan eksper tarafından hazırlanan ekli rapordan da anlaşılacağı şekilde müvekkili şirkete ait araçta 120.610,34 TL hasar meydana geldiği tespit edildiğini, müvekkilinin aracının hakkı ve layığı ile onarılmadığını, değişmesi gereken parçaların değiştirilmediği gibi daha önce orijinal olan parçaların yan sanayi parça ile değiştirildiğini, davalı sigorta şirketinin edimini eksik ifa ettiğini, müvekkilinin aracının ayıplı olarak onarıldığını, davalı sigorta şirketinin, müvekkilin aracını hakkı ve layığı ile onarmadığından sigorta şirketi açısından sebepsiz zenginleşmeye sebebiyet verdiğini beyan ederek, müvekkilin aracında meydana gelen hasardan kaynaklı olarak maddi hasar bedeline ilişkin talep edilebilir tazminat bedelinin yaptırılacak bilirkişi incelemesi ile tespit edileceği baz alınarak, ( HMK m.107 gereği belirsiz alacak davası) fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10,00 TL maddi hasar alacağının davalı sigorta şirketinin temerrüde düştüğü tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesini, müvekkili şirkete ait araçta meydana gelen hasarın kayıt altına alınması için ekspere ödenen 400,00 TL eksper ücretinin yargılama giderinden sayılarak davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu hasarın meydana geldiği ----- plakalı araca ilişkin olarak, müvekkili şirket nezdinde 19/07/2022-29/06/2023 başlangıç ve bitiş tarihli ----- nolu Genişletilmiş Kasko Poliçesi bulunduğunu, müvekkili sigorta şirketin sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, müvekkilinin eksper raporu gereği ödeme yaparak yükümlülüğünü yerine getirdiğini, açılan hasar dosyası kapsamında, maddi hasara yönelik eksper raporu temin edildiğini ve eksper raporu doğrultusunda davacı ve onarımı yapan servis ile mutabık kalınarak, onarımı yapan servise 70.750,04 TL, tedarikçi Firma ----5.428,10 TL olmak üzere toplamda 76.178,14 TL ödendiğini, müvekkili şirketin sorumluluğunu gereği gibi eksiksiz bir şekilde yerine getirdiğini, davacı taraf da aracının gereği gibi onarıldığını kabul ederek aracını teslim aldığını ve teslim ibra belgesini imzaladığını, yedek parça tedarik sözleşmesinden de görüleceği üzere müvekkili şirketin ----- marka araçlara ilişkin yedek parça iskonto oranının %23 olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili 07.01.2025 tarihli ıslah dilekçesinde özetle; Bilirkişi tarafından mahkemeye sunulan 01.09.2024 tarihli raporun esas itibariyle son derece doğru ve mahkemeye yol gösterici nitelikte olduğunu, ıslah talebinin kabulü ile müddeabihin ıslah yolu ile arttırdıkları kısım ile dava dilekçesinde müvekkiline ait ----- plakalı araçta meydana gelen kazadan dolayı gerçekleşen zararın tazminine konu talep ettikleri, araç onarım bedeline mahsuben talep ettikleri 10,00 TL tazminat alacaklarının sigorta şirketinin önceden yapmış olduğu ödeme 76.178,14 TL ödeme mahsup edildiğinde, 17.897,59 TL artırarak toplamda 17.907,59 TL maddi zararın davalı sigorta şirketinin temerrüte düştüğü tarihten itibaren işleyecek avans faiziyle davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili ıslaha karşı beyan dilekçesinde özetle; Açılan hasar dosyası kapsamında, maddi hasara yönelik eksper raporu temin edildiğini ve eksper raporu doğrultusunda davacı ve onarımı yapan servis ile mutabık kalınarak, onarımı yapan servise 70.750,04 TL ve 8.457,79 TL tevkifat tutarı tedarikçi firmaya 5.428,10 TL ve 648,90 TL tevkifat tutarı olmak üzere toplamda 85.284,83 TL ödendiğini, iş bu ödeme ile müvekkili şirketin, sorumluluğunu gereği gibi eksiksiz bir şekilde yerine getirdiğini, müvekkili şirketin başvuru onarımına yönelik parça tedarik iskonto ve işçilik indirim hakkını kullanabilme imkanının olduğunu, huzurdaki davanın kasko sigortası kapsamında olduğunu, trafik sigortası kapsamında olmadığını, beyan ederek, haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Deliller
Tarafların ticaret sicil sorguları dosya arasına alınmıştır.Davalı sigorta şirketine yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.
----- Noterler Birliğine yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.
Trafik kusuru konusunda uzman makine mühendisi bilirkişi ile sigorta hukuku alanında uzman aktüer bilirkişi heyetleri kök ve ek raporları dosyaya sunulmuştur.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:
Dava, 18.09.2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı bulunan ve davacıya ait olan ---- plakalı aracın kaza yapması sonucu, kusurun irdelenmesi, ----- plakalı araçta hasar onarım alacağı varsa miktarının ne olduğu hususlarında HMK 107.maddesi uyarınca açılmış 10,00 TL maddi tazminat davasıdır.
Mahkememizce dava dilekçesi, cevap dilekçesi, taraflarca dosyaya sunulan deliller ve tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir.
Dosya, trafik kusuru konusunda uzman makine mühendisi bilirkişi ile sigorta hukuku alanında uzman aktüer bilirkişi heyetine tevdi edilmiş; 15.01.2024 tarihli rapora göre dosyadaki bilgi, belge, sigorta poliçesi, hasar dosyası ve ibraz edilen deliller ışığında, ----- plakalı araç sürücüsü ----- 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu içinde hüküm altına alınan Madde 67/B kuralını ihlal ederek trafik kazasına sebebiyet verdiği ve %100 oranında kusurlu olduğu, ----- plakalı araç sürücüsü ---- söz konusu trafik kazasına sebebiyet verecek kusurunun bulunmadığı, ---- sicil numaralı eksper tarafından yapılan ----- numaralı dosyada tespit edilen yedek parça temini ve işçilik hizmetlerinin, söz konusu trafik kazası ile uyumlu, KDV dahil hasar toplamı 79.207,90 TL bedelin kadri maruf olduğu, davacı için toplam 76.178,14 TL hasar bedeli ödemesi yapıldığı, onarım sonrası aracın davacıya teslim edildiği ve davalının ibra edildiği, ilave bir hasar bedeli hesaplanamadığı, davacının, aracının ayıplı olarak onarıldığının kanıtlanamadığı rapor edilmiş olup, davacı tarafça sunulan rapora itirazların değerlendirilmesi amacıyla aynı bilirkişi heyetinden ek rapor alınmış, itirazlar irdelenerek sunulan ek rapora göre bilirkişilerin kök rapordaki görüş ve kanaatleri ile ek rapordaki görüş ve kanaatlerinin aynı olduğu görülmüştür.
Dosya kapsamına, sunulan raporlara, beyan ve itirazlara göre dosya, önceki bilirkişilerden farklı trafik kusuru konusunda uzman makine mühendisi bilirkişi ile bir sigorta hukuku alanında uzman aktüer bilirkişi heyetine tevdi edilmiş; 01.09.2024 tarihli rapora göre ----- plakalı araç sürücüsü ----- 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu içinde hüküm altına alınan Madde 67/B kuralını ihlal ederek trafik kazasına sebebiyet verdiği ve %100 oranında kusurlu olduğu, ----- plakalı araç sürücüsü ----- söz konusu trafik kazasına sebebiyet verecek kusurunun bulunmadığı, dosya münderecatında hasara ilişkin birbirinden farklı hasar tutarlarının tespit edildiği ekspertiz raporlarının bulunduğu, dava konusu araçta gerçekleşen hasara ilişkin düzenlenen her iki ekspertiz raporunda bulunan yedek parça listelerinin örtüştüğü, araçta kullanılan yedek parçaların EUR döviz kuru ile fiyatlandırıldığı, fiyatın Türk Lirası para birimi cinsine dönüşümünün yedek parçanın satışının gerçekleştiği tarihteki kur değeri üzerinden yapıldığı, her iki rapor arasındaki yedek parçalardaki fiyat farklılığının raporun hazırlandığı tarihlerdeki EUR/TL kur dönüşümündeki farklılık sebebiyle oluştuğu, işçilikte bulunan farklılığın yine ekspertiz raporlarının hazırlandığı tarihlerde geçerli olan işçilik piyasa rayiçlerindeki farklılık sebebiyle olduğu, diğer bir deyişle davacı tarafından görevlendirilen bağımsız sigorta eksperi tarafından yapılan değerlendirmenin hasardan yaklaşık 5 ay sonra yapıldığı, geçen zaman diliminde yedek parça ve işçilik fiyatlarındaki artış sebebiyle, davacı tarafından daha sonra yaptırılan ekspertiz raporundaki fiyatlamaların ilk yapılan ekspertizdeki fiyatlamalardan daha yüksek olduğu, kaza neticesinde araçta meydana gelen hasar sebebiyle; hasarlı yedek parçaların değişmesi, onarılması ve boya, kaporta, elektrik işçilikleri ile hasarın onarılmasının mümkün olduğu, araçta meydana gelen hasar sebebiyle değiştirilmesi, onarılması gereken parçalar ile işçilik fiyatlarının kazanın gerçekleştiği tarih itibariyle orijinal yedek parça fiyatları üzerinden piyasada kabul gören rayiçlere göre makul iskonto uygulandıktan sonra KDV hariç 72.275,34 TL, KDV dahil 85.284,90 TL, iskonto uygulanmadan KDV hariç 79.733,67 TL, KDV dahil 94.085,73 TL olduğu, araçta meydana gelen hasarın, ----- marka araçların yetkili servisi konumunda olan dava dışı ---- onarılmış olması sebebiyle, yetkili servis prosedürleri ve marka distribütör anlaşmaları gereği onarımın aracın gerektirdiği standartlara uygun ve orijinal yedek parçalar ile yapılmış olduğunun değerlendirildiği, davalı ----. tarafından sigortacı sıfatı ile davacının mülkiyetinde bulunan ----- plaka sayılı aracının kasko muhataraları neticesinde gerçekleşecek rizikoları temin etmek maksadıyla 29.06.2022 başlangıç 29.06.2023 bitiş tarihlerini kapsayacak şekilde ----numaralı Genişletilmiş Kasko Poliçesinin tanzim edildiği, davacıya ait ----- plaka sayılı araçta 18.09.2022 tarihinde meydana gelen hasarın, Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartlarının Madde A1/a-b fıkralarında açıklanan şartlar kapsamında araca diğer bir aracın çarpması sonucunda gerçekleştiği, davalı ---- sigortacı sıfatı ile Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları kapsamında düzenlediği ----- numaralı Genişletilmiş Kasko Poliçesi hükümleri gereği poliçe teminat limiti(Rayiç Değer) ile sınırlı olmak kaydıyla teminat kapsamında olduğu, poliçe şartları gereği Teminat limitinin aracın rayiç değerine kadar olduğu, poliçe teminat limiti tutarına kadar gerçekleşen toplam tazminat tutarından sorumlu olduğu, artan bakiyenin poliçe teminatı kapsamında değerlendirilemeyeceği, davalı ----- poliçeden kaynaklanan tazmin borcunu yerine getirirken gerçek zararı ödemekle yükümlü olduğu, aracın onarımı yapılsın ya da yapılmasın, onarıma dair fatura olsun ya da olmasın hasar bedeli üzerinden hesaplanan Katma Değer Vergisini de hesaplanan gerçek zarara dâhil ederek zarar gören ----- plaka sayılı aracın maliki davacıya ödemekle yükümlü olduğu, somut olayda aracın onarımının davalı ----. ile anlaşmalı marka yetkili servisi tarafından yapıldığı, onarıma ilişkin fatura örneğinin dosya kapsamında bulunmadığı, anlaşmalı servise ödenen tazminat miktarının dosyada mübrez ekspertiz raporunda tespit edilen iskontolar dahil, KDV dahil hasar tutarından düşük olduğu bu suretle ödenen tazminata Katma Değer Vergisinin ilave edilmediğinin düşünüldüğü, davacının, uygulanan iskontolardan kaynaklı ilave yedek parça ve işçilik maliyetine katlanmadığı, davalı -----. tarafından aracın anlaşmalı serviste onarılmasının sağlanması suretiyle tazminat yükümlülüğünün yerine getirildiği, bu suretle meydana gelen hasar neticesinde heyetimizde bulunan makine mühendisi bilirkişi tarafından tespit edilen hasarın iskonto uygulandıktan sonra KDV hariç 72.275,34 TL, KDV dahil 85.284,90 TL olduğu, davalı ----- iskontolu fiyatlar üzerinden hesaplanan (85.284,90 TL-72.275,34 TL)=13.009,56 TL tutarındaki KDV den kaynaklı bakiye tutarı, dosya kapsamında ödememiş olması kaydıyla, ödemekle yükümlü olduğu, Mahkemenin aksi görüşü benimsemesi durumunda, meydana gelen hasarın iskonto uygulanmadan KDV hariç 79.733,67 TL, KDV dahil 94.085,73 TL olarak hesaplandığı, davalı ----- iskontosuz fiyatlar üzerinden hesaplanan (94.085,73 TL- 79.733,67 TL)=14.352,06 TL tutarındaki KDV den kaynaklı bakiye tutarı dosya kapsamında ödememiş olması kaydıyla, ödemekle yükümlü olduğu rapor edilmiştir.
Davacı vekili, son alınan bilirkişi raporu doğrultusunda 07.01.2025 tarihli talep artırım dilekçesi ile hasar bedeline ilişkin alacak taleplerini 17.907,59 TL'ye çıkarmıştır.
Yargıtay ----- Hukuk Dairesinin 28/05/2013 tarih ---- esas ----- karar sayılı ilamında:"Mahkemece, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davanın kısmen kabulüne, davalının icra takibine itirazının 65.000,00 TL asıl alacak üzerinden iptaline, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1-Dava, 6762 sayılı TTK.’nin 1301. maddesinden (6102 sayılı TTK'nin 1472. maddesi) kaynaklanan rücuan tazminat istemine ilişkindir.
Trafik kazaları, nitelikleri itibariyle haksız fiillerdendir. Haksız fiillerde temerrüt tarihi, haksız fiilin meydana geldiği tarih olup, zarar sorumlusunun ayrıca ihbar ve ihtar edilmesine gerek yoktur. Sigorta ettirenin dava hakkı, tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal eder. Ödeme tarihi aynı zamanda 3. şahsa rücu edebilme tarihidir. Bu nedenle işleten ve sürücünün faizden sorumluluğunun başlangıcının halefiyet başlangıcı olan ödeme tarihi olarak kabulü gerekir. Bu durumda mahkemece, hükmedilen tazminata ödeme tarihinden itibaren faiz yürütülmesine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.
2-Davacı tarafça temerrüt faizi olarak avans faiz istenilmiştir. Davalının işleteni olduğu araç minibüs olup ticari araçtır. O halde, davada temerrüt faizi olarak ticari faiz niteliğindeki avans faizine hükmedilmesi gerekirken yasal faize hükmedilmesi de doğru değil bozma nedeni ise de; bu yanılgıların giderilmesi yargılamanın tekrarını gerektirir nitelikte görülmediğinden hükmün 6100 sayılı HMK.nun geçici 3/2 maddesi delaletiyle 1086 sayılı HUMK.nun 438/7 maddesi uyarınca düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir." belirtilmiştir.
Yukarıda anılan içtihat uyarınca her ne kadar davacı tarafça ticari işlerde uygulanan faiz talebinde bulunulmuş ise de, araç ticari araç olmayıp hususi araç olduğundan yasal faize hükmetmek gerekmiş, sigorta şirketinin temerrüdünün, ödeme ile gerçekleştiği (belirsiz alacak davası olması sebebiyle artırılan miktar yönünden de temerrüdün ödeme ile gerçekleştiği kabul edilmiştir) kabul edilmiş, yerleşik içtihatlar ve TTK 1426.madde uyarınca yapılan makul giderlerin davacı tarafça istenebileceği hükmüne bağlı olarak, 400,00 TL ekspertiz ücretinin davacı tarafça yargılama gideri olarak istenebileceği tespitiyle beraber tahkikat tamamlanmış ve neticede, her ne kadar davacı tarafça 17.907,59 TL üzerinden talep artırımı yapılmış ise de, son alınan rapor doğrultusunda, yerleşik içtihatlar uyarınca, tespit edilen hasarın, iskonto uygulandıktan sonra KDV hariç 72.275,34 TL, KDV dahil 85.284,90 TL olduğu, davalı-----iskontolu fiyatlar üzerinden hesaplanan (85.284,90 TL-72.275,34 TL)=13.009,56 TL olduğuna dair KDV ekli olarak yapılan hesaplamaya itibar etmek gerekmiş ve davacının davasının kısmen kabulü ile, toplam 13.009,56 TL'nin 13.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, toplam 13.009,56 TL'nin 13.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 888,68 TL harçtan peşin alınan 179,90 TL harç ile 310,00 TL ıslah harcının toplamı olan 489,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 398,78 TL harcın davalıdan tahsili ile hazine adına irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan peşin alınan 179,90 TL harç ile 310,00 TL ıslah harcının toplamı olan 489,90 TL harç gideri, 9.400,00 TL bilirkişi ücreti, 114,50 TL posta masrafı ve 400,00 TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 10.404,40 TL yargılama giderinin davanın kabul edilen kısmı dikkate alınarak 7.595,21 TL'sinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Arabuluculuk Kanununun 18/A-(13).maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliği’nin 26/2. Maddeleri ile AÜT uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul edilen kısmı dikkate alınarak 2.277,60 TL'sinin davalıdan tahsili ile; 842,40 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 13.009,50 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 4.898,03 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-Davalı tarafından yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Karar kesinleştiğinde varsa bakiye gider avansının yatırana iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, 6100 sayılı HMK 341/2 maddesi uyarınca miktar itibarıyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. E-duruşmaya son verildi.