T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/501 Esas
KARAR NO: 2019/359
DAVA: Menfi Tespit (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/10/2013
KARAR TARİHİ: 27/03/2019
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA: Davacı vekili dilekçesinde özetle : davalı kurumun müflis davacının iflas masasına ---------- nolu başvurusu ile 8.143.162,96 TL. ve ------ sıra nolu başvurusu ile de 253.933,56 TL. olmak üzere toplam 8.397.096,52 TL. alacak kayıt isteminde bulunduğunu, İflas İdaresinin de işlemleri kabul ederek bu alacakların her ikisini de sıra cetveline üçüncü sıra alacağı olarak kayıt ettiğini, bunun üzerine davalı kurumun yatırım teşvik belgesi iptalinden kaynaklanan gümrük vergisi alacağının öncelikli alacakların da önünde olması ve daha önce ödenmesi için sıra cetveline itiraz ettiğini, her ne kadar itiraz Anadolu ----------. İcra Hukuk Mahkemesi tarafından kabul edilmiş ise de verilen kararın temyiz edildiğini ve neticesinin beklendiğini, bu arada davacının iflas masasında 28.05.2013*de yapılan olağanüstü alacaklılar toplantısında davalı kurumun yukarıda bahsi geçen alacakları için menfi tespit davası açılmasına oyçokluğu ile karar verildiğini, bu bağlamda davalı kurum her ne kadar alacağını yatırım teşvik belgelerinin tamamlama vizelerinin yapılmamış ve ihracat taahhütlerinin yerine getirilmemiş olmasına dayandırmakta ise de bu durumda herhangi bir kamu alacağı doğmayacağını, kaldı ki müflis şirketin ----------------------tarihli Teşvik Belgelerinin tamamlama vizelerinin sonradan zaten yaptırıldığı gibi belgelerin tarihleri ile iflas tarihi arasında da 10 yılı aşkın bir sürenin bulunduğunu, bu süre zarfında müflis şirketin ihracat taahhütlerini yerine getirdiği gibi, İflas Müdürlüğü1 nün talebi üzerine Teşvik Uygulama Genel Müdürlüğünün 14.08.2008 tarih --------- sayılı cevabi yazısında müflis şirketten talep edilmiş olan bir alacağın bulunmadığının da bildirildiğini gerekçe göstermek suretiyle davalı tarafın iflas masasına ------------ nolu başvurusu ile kaydedilen toplam 8.397.096,52 TL. tutarındaki alacak yönünden müflis şirketin borçlu olmadığının tespitine, iflas masasında bulunan paranın alacaklılara dağıtılmaması için tedbir konulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesi özetle ; davalı kurum alacağının 6183 Sayılı Amme Alacaklarının Tahsili Usulü Hakkındaki Kanunun 21 .maddesi ve 2004 Sayılı İİfCnun 206 ve 268 maddeleri nazarından eşyanın aynından kaynaklanan gümrük vergi ve resimleri olduğu için derdest davada aksi yönde tespiti talep edilmiş olsa da davalı kurumun kümülâtif 8.397.096,52 TL.Tık amme alacağının müflis şirketin iflas masasına tümüyle kayıt edildiğini ve sıra cetvelinin de .21.10.2011 tarihi itibariyle ilan edildiğini beyan etmek suretiyle haksız yere açılan hukuki dayanaktan yoksun davanın reddini istemiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Dava ; iflas masasına kaydedilen davalı alacağı nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine ilişkin
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları resen belirlenerek, kanıtlar toplanmak ve bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle sonuçlandırılmıştır.
Düzenlenen bilirkişi raporu bilirkişi raporu gerekçeli ve denetime elverişli bulunmakla hükme esas alınmıştır.
Bu itibarla toplanan deliller, mahkememizce benimsenen bilirkişi raporu, tarafların iddia ve savunmaları,hep birlikte değerlendirildiğinde;
Davalı Müflisin Kadıköy -----. Asliye Ticaret Mahkemesinin ----------- Sayılı 27.07.2006 günlü ilamı ile iflasına karar verildiği, iflas kararının kesinleştiği görülmüştür.
Davalının iflas müdürlüğüne toplam 8.397.096,52 TL alacağın iflas masasına kaydı için başvurduğu, başvurusunun kabul edildiği,
Davalının düzenlenen sıra cetvelinin sırasına itiraz ettiği, İstanbul anadolu -----. Asliye Ticaret Mahkemesinin-----. Sayılı ilamı ile şikayetin kabulü ile sıra çetvelinin iptaline karar verildiği, kararın Yargıtay ----. Hukuk Dairesinin 2014/447 E. 2014/2430 K sayılı ilamı ile bozulduğu, İstanbul Anadolu ---. İcra Hukuk Mahkemesinin ------------- Esasına kaydedildiği ve Mahkememinin 07/07/2017 tarihli, ------. -------- sayılı ilamı dile davanın reddine karar verildiği, kararın Yargıtay -----. Hukuk Dairesi nin -----------Sayılı ilamı ile onandığı, karar düzeltme talebinmin ise reddine karar verildiği görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde ; müflis şirketin 30.04.2008 tarihli dilekçesi ile --------- yaptığı yazılı müracaatında; -------------------------- tarih ve sayılı yatırım teşvik belgelerine konu olan ithal makine ve teçhizatın söz konusu teşvik belgelerinin tamamlama vizeleri yapılmadan, ----------------- İcra Dairesi tarafından fabrikanın gayrimenkulü ile birlikte cebren satılmak istendiğini, -------------------- Müdürlüklerinden ithal edilen makine ve teçhizatın gümrük vergilerinin icra kanalı ile tahsil edilmediğini, ileride hukuken şirketin meşruiyetine sebebiyet verilmemesi açısından durumu Kontrol Genel Müdürlüğü'ne bildirdiğini, bunun üzerine 03.06.2008 tarihi ve sonrasında Kontrol Genel Müdürlüğünün; 2006/10921 sayılı Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkındaki Karar'ın 13.maddesi ve bu karara ilişkin 2006/3 sayılı Tebliğin 31 ve 32.maddeleri'ne atıf yapmak ve teşvik belgesi kapsamında ithal edilen makine ve teçhizatın teşvik belgesi tamamlama vizesi yapılmadan ve temin edildiği tarihten itibaren 3 yılı dolmadan satılması halinde söz konusu makine ve teçhizatla ilgili vergilerin tespit ve tahsilini teminen ----------- Muhafaza Başmüdürlüklerinden müflis şirketin adına tescilli beyannamelerle söz konulu teşvik belgeleri kapsamında ithal edilen malların gümrük vergi ve resimlerinin sorgulamasını başlattığını ve Muhafaza Başmüdürlüklerine ithal makine ve teçhizata ait gümrük vergi ve resimlerinin, 01.08.1998 tarihinden önce tescil edilen beyanname muhteviyatı eşyaya ait KDV faizinin %50 fazlasıyla, bu tarihten sonra tescil edilen beyanname muhteviyatı eşyaya ait KDV'nin ise vergi zıyaı cezası ve gecikme faizi ile birlikte müflis şirketten tahsili gerektiğini bildirdiği anlaşılmaktadır.
Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar"ın yürürlüğe konulması; Yüksek Planlama Kürulu'nun 9.8.2006 tarihli ve 2006/52 sayılı Raporu üzerine, 14.5.1964 tarihli ve 474 sayılı Kanunun değişik 2'nci, 28.7.1967 tarihli ve 933 sayılı Kanunun 3/C, 20.6.2001 tarihli ve 4684 sayılı Kanunun geçici 3'üncü, 29.6.2001 tarihli ve 4703 sayılı Kanunun 5 inci maddeleri ile 2.2.1984 tarihli ve 2976 sayılı Kanun hükümlerine göre, Bakanlar Kurulu'nca 28.8.2006 tarihinde kararlaştırılmış; 2006/10921 Sayılı Kararın, "Devir, satış, ihraç, kiralama" başlığı altındaki 13. maddesi;
(1)Yatırım tamamlama vizesi yapılmış teşvik belgesi kapsamındaki makine ve teçhizatın, devir, satış, ihraç veya kiralanması söz konusu yatırım mallarının teminini müteakip 3 yılı doldurmuş olması halinde serbesttir.
(2)3 yıllık sürenin doldurulup dolduramadığına bakılmaksızın, tamamlama vizesi yapılmamış teşvik belgeleri kapsamındaki makine ve teçhizatın, yatırımın bütünlüğünün bozulmaması kaydıyla veya bütünü ile birlikte;
a)Teşvik belgeli bir başka yatırım için devri,
b)Teşvik belgesi olmayan bir başka yatırımcıya satışı,
c)İhracı, ç) Kiralanması, Müsteşarlığın iznine tabidir.
(3)Teşvik Belgesi kapsamında temin edilen makine ve teçhizatın, üretilecek mal veya hizmetlerin teşvik belgesi sahibi yatırımcı tarafından satın alınması koşuluyla diğer bir yatırımcıya herhangi bir ücret alınmaksızın geçici olarak verilmesi veya kiralanması Müsteşarlığın izinine tabidir.
(4)Teşvik Belgesi kapsamında yer alan yatırımlardan tamamlama ve belgede kayıtlı özel şartların vizesi yapılabilecek durumda olan firmaların cebri icra takiplerine konu olması veya iflas masasına girmesi durumunda, yatırımcı, icra veya iflas organı tarafından icra ile satışın veya iflasın kesinleşme tarihinden önce talep edilmesi halinde Müsteşarlıkça teşvik belgesinin tamamlama vizesi yapılabilir. Ancak, satışın kesinleşmesi halinde kesinleşme tarihi itibarıyla varsa satış için gerekli süreleri doldurmamış olan makine ve teçhizata yönelik olarak yararlanılan destekler 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde tahsil edilir.
(5) Yatırımcı firmanın ilgili kanun hükümlerine göre tasfiyeye girmesi halinde de firmanın, ilgili tasfiye kurulunun veya organının talebi üzerine dördüncü fıkra hükümlerine göre işlem yapılabilir. şeklinde düzenlenmiş olup; amacı, 28.08.2006 tarihli ve 2006/10921 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürünüğe konulan Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar'ın uygulanmasına ilişkin usul ve esasları tespit etmek olan ve 08.12.2006 Tarih 26370 Sayılı Resmi Gazetemde yayımlanan 2006/3 Sayıl Tebliğin 32. maddesinde de aynı açıklamalara yer verilmiş bulunduğu; 2002/1 sayılı Tebliğin "Devir, temlik, satış ve ihraç" başlığı altındaki 41.maddesinde öngörülen, "teşvik belgesi kapsamı ithal makine ve teçhizattaki" 5 yıllık sürenin 2006/3 sayılı tebliğde 3 yıla indirilmiş olduğu görülmüştür.
Her ne kadar dava dilekçesinde "müflis şirketin --------------- ve 22.04.1999 tarihli Teşvik Belgelerinin tamamlama vizelerinin sonradan zaten yaptırıldığı, belgelerin tarihleri ile iflas tarihi arasında da 10 yılı aşkın bir sürenin bulunduğu, bu süre zarfında müflis şirketin ihracat taahhütlerini yerine getirdiği gibi İflas Müdürlüğü'nün talebi üzerine Teşvik Uygulama Genel Müdürlüğünün 14.08.2008 tarih 37339 sayılı cevabi yazısında müflis şirketten talep edilmiş olan bir alacağın bulunmadığının da bildirildiği" beyan edilmekte ise de; ---------- sayılı Tebliğin 32/4. mciddesine atıf yapılan İflas Müdürlüğüne muhatap mezkûr yazıda; 22.04.1999 tarih ----- sayılı, 24.11.1994 tarih ve ---- sayılı , 30.06.1995 tarih ve ---- sayılı ve 20.05.1997 tarih ve --- sayılı Yatırım Teşvik Belgelerinin tamamlama vizelerinin yapılmamış ve ihracat taahhütlerinin halen açık durumda olduğu, Müflis şirketin talebi üzerine tamamlama vizeleri için -------------- Valiliği'nin görevlendirildiği, 25.04.2001 tarih ve ---- sayılı belge için ise kapatma vizesi talebinin bulunmadığı; Bu belgeler dışında müflis şirketin ------------------- tarihli yatırım teşvik belgelerinin tamamlama vizelerinin yapıldığı, fakat ihracat taahhütlerinin kapatılmadıği,
Tamamlama vizesi olmayan belgeler için müflis şirketin yapması gerekenlerin neler olduğunun açıklandığı ve Teşvik Uygulama Genel Müdürlüğü'nün müflis şirketten talep ettiği herhangi bir alacağı bulunmamakla birlikte; "satışın kesinleşmesi halinde yukarıda belirtilen teşvik belgelerinin tamamlama vizelerinin yapılmaması ve ihracat taahhütlerinin yerine getirilmemesi durumunda devlet alacağının oluşacağı ve öncelikle devlet alacaklarının tahsil edilmesi gerektiği", bu alacakların miktarıyla ilgili olarak da "gümrük ve fon muafiyeti için Gümrük Müsteşarlığından" bilgi alınmasının yerinde olacağının bildirildiği anlaşılmaktadır.
Müflis şirketin Gümrükler Kontrol Genel Müdürlüğü'ne yaptığı yazılı müracaatında belirttiği;-------------- tarih ve sayılı 4 adet teşvik belgesine konu olan ithal makine ve teçhizat için Gümrükler Kontrol Genel Müdürlüğü'nün talimatı uyarınca ilgili Gümrük Müdürlüklerinden gelen bilgiler doğrultusunda 4 belge için vergi ve ceza olarak tahakkuk ettirilen kümülâtif miktarın ise 8.397.096,52 TL. olduğu,
Ayrıca, iflas idaresi bir alacağı sıra cetveline almak istemediği zaman, o alacağı sıra cetvelinde reddeder ve bunun üzerine alacaklı genel mahkemede sıra cetveline itiraz davası açarak alacağının sıra cetveline kayıt kabulünü sağlar. Diğer bir deyişle, bir müflis şirket iflas idaresinin, davalının alacağını hem sıra cetveline aynen kabul edip hem de bir süre sonra, bu alacağın mevcut olmadığı gerekçesiyle mfenfi tespit davası açmasının iflas hukuku tekniği ve sıra cetveli prosedürüyle bağdaşmadığı,
İstanbul Anadolu ----------. İflas Müdürlüğünün 2006/13 İflas Sayılı dosyasına 1306 ve 1207 nolu başvurular üzerine kaydedilen alacakların geçerli alacak olduğu, müflis şirket adına tescilli yatırım teşvik belgelerinin kapanış vizelerinin ikmal edildiği sübuta ermediğinden, müflis şirketin dal/alı kamu kurumuna ithalde alınan vergi ve teferruatından dolayı toplamda 8.397.096,52 TL. borçlu durumda olduğu belirlenmekle davalı tarafından takip edilen davanın kanıtlanamadığından reddine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Kanıtlanamayan DAVANIN REDDİNE,
KARAR HARCI
2-Alınması gerekli 44,40 TL harcın davacı tarafından peşin olarak yatırılan 143.401,45 TL harçtan mahsubu ile, 143.357,05 TL harcın karar kesinleştikten sonra talep halinde davacı tarafa iadesine,
AVUKATLIK ÜCRETLERİ
3-Avukatlık asgari ücret tarifesine göre davacı vekili için takdir olunan 2.725,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
DİĞER YARGILAMA GİDERLERİ
4-Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından sarfedilen 900,00 TL bilirkişi ücreti ve 124,40 TL posta ücretinin toplamda 1.024,40 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
Dair, davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.