T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/1441 Esas
KARAR NO: 2020/415
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/12/2016
KARAR TARİHİ: 09/09/2020
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesi özetle ; Davacı ile ----------arasında imzalanan sözleşme kapsamında ------ gücündeki bir adet ----------- montajına başlandığını,
Söz konusu-----------davalı ------------- da dahil sigortalandığını, bahsi geçen ----------- tarihinde yaşanan fırtına dolaysıyla devrildiğini, davalı --------------- devrilmesi sonucu oluşan zarar, teminat dışı olduğu gerekçesi ile karşılamadığını,
Hasara konu------------ dahil ayrı ayrı sigortalandığı, Ek klozlarla yangının yanı sıra deprem, sel, fırtına gibi rizikolara karşı da sigortalandığı, ---------------- bakımından poliçede -------------- fazla esen rüzgarların münhasıran fırtına olarak tanımlandığı, ------------- çerçevesinde --------------- meydana gelecek ---- kadar teminat altına alındığı,
--------- tarihinde ------------ bulunduğu lokasyonda çok kuvvetli bir fırtına oluşmuştur. Söz konusu fırtına kapsamında rüzgar hızı poliçede belirtilen ---------misli ile üzerine çıkmış ve sonuç ---------- devrildiğini,
----------- sonucu türbinin yıkılmış olduğu ---------- tarihinde tespit edilebildiğini, söz konusu tespit sonrası gerek dava dışı üretici ---------- gerekse davalı --------- gerekli bildirimler yapıldığını,
-------------tarafından hasarın ve zararın tespiti için ------------- Atandığını, söz konusu ekspertiz şirketi gerekli incelemeleri sahada yapmış ve davacıya şifahi olarak zararın karşılanacağını beyan ettiğini, söz konusu inceleme sonrası aylar geçmesine rağmen -----------tarafından herhangi bir bildirim veya bilgilendirme yapılmadığını,
Davacının ----- tarafından zarann tespiti için ----------- Asliye Hukuk Mahkemesine başvurulduğunu, ---- Asliye Hukuk Mahkemesi--------- sayılı dosyası kapsamında bilirkişi ince-lemesi yapılmış ve türbinin devrilmesi dolaysıyla --------- toplam hasarın oluştuğunun tespit edildiğini,
Alesta tarafından --------- tarihli -------- tanzim edilmiş ve raporda oluşan hasarın teminat dışı olarak değerlendirileceği" ifade edildiğini, ---------tarihli yazısı ile -------------------------------- davacıya bildirdiğini,
Söz konusu beyan, gerçeği yansıtmadığı gibi sigorta poliçesine de tamamen aykırı olduğunu, ---------- başlığının okunması dahi bu zararın tazmin edilmemesinin ne kadar mesnetsiz olduğunu açıkça ortaya koyduğunu, ----- tarafından ------- tarihinde ------------- yazılan başuru yazısında da, zararın ödenmesi gerektiği, dolaysıyla haklı olduklarının açıkça ikrar edildiğini,
Açıklanan nedenlerle ; Müvekkiline ait ------------- tarihinde yaşanan fırtına dolaysıyla devrildiğini, ------- dosya sunulan yazılarında, ----------------- çevrelerinde ----- bir fırtına olduğunu ifade ettiğini, ---------- bulunduğu lokasyonun--------- yükseklikte bulunduğunu, bu kapsamda rüzgar hızı hesaplandığında poliçede belirtilen------ birkaç katı rüzgar oluştuğunu, rüzgar hızı ile birlikte ---- de hesaplanması gerektiğini, ------------------- poliçenin ------ açıkça ----------- fazla esen rüzgarların ------ olarak tanımlandığını, Hasara uğrayan ---------------- tarafından verilen tip onay sertifikalan bulunduğunu, Davalı --------- tarafından, hasara uğrayan ------------- kusurlu olduğu yönündeki iddianın gerçeği yansıtmadığını, -------------- tarihinde yaptığı başvuruda davalının huzurdaki davada kapsamında ileri sürdüğümüz iddia ve talepleri açıkça ikrar ettiğinden bahisle davanın kabulü ile , yargılama konusu hasar kapsamında ----------- Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından tespit edilen ------------- zararın hasarın gerçekleştiği tarihten itibaren işleyecek ticari işlerde uygulanan en yüksek avans faizi birlikte tahsiline, Vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin karşı taraf yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesi özetle ; Davacı ile ----------yapan, montaj ve çalıştırmasından sorumlu satıcı --------arasında düzenlenen -------------- sözleşmenin 7.1. maddesinde davacının en geç iki hafta içinde satıcıya yer teslimini yapacağı kabul edilmiştir. Aynı maddenin 2. Fıkrasında türbin tesisatının --------- içinde devreye alınacağı kabul edilmiş, yine aynı maddenin 5. Fıkrasında türbin kurulumunun tamamlanmasını ve dağıtım firmasından tüm izinlerin alınmasını müteakip satıcı tarafından --------- saat süresince deneme üretiminin gerçekleştirileceği kabul edildiğini,
Hasar bu işlemler öncesi tüm elektriksel montaj tamamlanmadan meydana gelmiştir. Sözleşmenin 8. Maddesinde satıcının montajı takılan deneme üretiminin başarılı bir şekilde gerçekleşmesi ile başlayacağı ve garanti süresinin ---------ay olduğu kabul edildiğini,
Hasar montaj aşamasında meydana gelmiş olup, davacının üretimi henüz başlamadığını, ------------ bölümde düzenlenir. Montaj poliçesini yaptırma yükümlülüğü de 4.3.9. maddesinde dava dışı olan satıcı ------------ ait olduğunu, Sözleşmenin 7. Maddesinin 5. Fıkrasında ------------------------- hükmü bulunmaktadır. Bütün bu hususlar göz önüne alındığında, hasarın olduğu tarihte davacının üretime geçmediğini,
Hasar deneme süresi olmadan montaj aşamasında meydana geldiğinden ve montaj poliçesi 4.3.9. maddesi uyarınca satıcının yükümlülüğünde olduğundan ve müvekkil şirketçe beyan üzerine düzenlenen poliçe yürürlüğe giremeyeceğinden davanın satıcı veya satıcının sigortasına yöneltilmesi gerektiğini bu nedenle Davanın öncelikle husumet yönünden reddi gerektiğini,
Davacı vekilinin ileri sürdüğü hususlardan ikrarın kabul edilmesi hukuken mümkün değildir. Müvekkili şirketin ---------------yazıldığı ileri sürülen yazı ikrar olmayıp, davacının eski müşteri ve sigorta bakımından yüksek potansiyele sahip olması sebebiyle hasarın ----------------- şeklinde ödenmesinin ileri sürülmesinden ibarettir. Ex gratia ödemeleri sigortacılar arasında uygulanan bir usul olup, yazı bu mahiyettedir. Bu yazıda ikrardan bahsedilmesi mümkün olmadığını, HMK 188/3. Maddesi Sulh görüşmeleri sırasında yapılan ikrar tarafları bağlamaz hükmü içerdiğini, dolayısıyla ortada ikrarla ilgili bir beyan olmamasına rağmen davacı vekili gibi konu ikrar olarak ileri sürülse bile HMK 188/3'e göre geçersiz olup, ---------- ilişikte sunduğumuz kararında görüldüğü gibi davacının ileri sürdüğü hususların reddi gerektiğini,
Davacı vekilinin diğer iddiası hasarın ---------- sonucu meydana geldiği ve poliçede ---- teminatı olduğu iddiası olduğu ancak bu hususun da hukuki dayanağı bulunmadığını,
Hasarın esas yönden müvekkil şirketçe reddedilmesinin en önemli sebebi cıvata sayısı ve montajın hatalı olarak dizayn edildiğini, ----------- raporunda türbin direğinde yapılan incelemede---------- etki eden ---------- hesaplanmış ve bulunması gereken ---------- kalitesindeki cıvata sayısı belirlendiğini, ----------- cıvata sayısının sırasıyla ---- adet eksik olduğu belirtildiği, ayrıca --------------- tarafından yapılan incelemede somunların sertlik sınıfının --- olması gerekirken---- olduğu ifade edildiğini, ayrıca somunların rondela ve kontra somun kullanılarak kilitlenmediği belirtildiğini, bu durumun montajın hatalı olduğunun bir delili olduğunu,
Davacının delilleri arasında yer alan ------------ düzenlenen raporda montaj ve teknik fazla irdelenmemiş, aşın ekstrem--------gerçekleştiği varsayımı sonrası yıkımın gerçekleştiği varsayımı ile sonuca gidilmeye çalışıldığını, bu raporun teknik yönden kabulü mümkün olmadığını, diğer taraftan ---- belirlenen hızın üstünde olsa bile hasarın oluşmasında ana sebebin ---- kaynaklanması şartı arandığın, oysa ki olayda hasarın asıl sebebinin ----- değil montaj hatası olduğu raporlarda tespit edildiğini, açıklanan nedenlerle davanın reddini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE :
Dava ; sigorta sözleşmesinden kaynaklanan tazminat talebine ilişkindir.
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları resen belirlenerek, kanıtlar toplanmak ve bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle sonuçlandırılmıştır.
Düzenlenen bilirkişi raporu ve ek raporu gerekçeli ve denetime elverişli bulunmakla hükme esas alınmıştır.
Bu itibarla toplanan deliller, mahkememizce benimsenen bilirkişi raporu ve ek raporu tarafların iddia ve savunmaları, hep birlikte değerlendirildiğinde;
------------ tarihinde sözleşme imzalayarak---------- kurulmasını istemiştir. Faaliyetler sırasında --------- tarihinde ---------- yıkılmış ve hasara uğramıştır. Hasar, toplam altı parçadan oluşan ----------direğinin ilk üç kısmı sağlam kalıp, diğer üç parçadan oluşan kısmı taşıdığı makina ve jeneratörle birlikte kırıma uğrayarak hasar görmüştür.
-------------- tarihleri arasında -------acente numaralı, ------------- tarafından sigortalanmış ve teminatlar; yangın -------------------- teminat olarak belirlenmiştir. Aynı poliçe ------- tarihleri arasında da ----günlüğüne sigortalanmıştır,
----- Asliye Hukuk Mahkemesinin -------- sayılı tespit dosyasında Makina Mühendisi -------------------tarafından hazırlanan bilirkişi heyet raporunda, altı parçalı taşıyıcı direğin ilk üç parçasının yerinde olduğu, diğer üç parçası ise yıkıldığı, direğin üzerinde yerleşik makina dairesi ve rotor kısmının yıkıldığı ve kullanılamaz durumda olduğu, rotor kısmına monta edilen üç adet kanat ve göbeği tamamen yıkılmış ve kullanılamaz durumda olduğu, temel ve ankraj betonunun sağlam olduğu ve kuleden itibaren ana --------- devam eden enerji nakil hatları sağlam durumda bulunduğu, hasarın ----- tarihinde meydana gelen fırtına sonucunda --------- kurulu güce sahip santral tamamen kullanılamayacak hale geldiği ve raporun ekindeki---resim ile bu durum görüntülenmiştir. Resim---- cıvataların ve yüzeydeki pasların titizlikle incelenmesi hasarın oluşmasındaki rolü açısından önemlidir. ----Tarihli Ek bilirkişi raporunda; hasar gören tesisin tamir edilemeyecek kadar ağır hasarlı olduğu, santralin ---- olduğu, fatura bedeline göre değerinin --------- ve sigorta bedeline göre ---------olduğu belirtilmiştir.
Montaj sigortaları ile işletme sigortaları farklı risk profilleri olan sigorta türleridir, kapsamları da genel şartları da farklıdır, inşa edilecek herhangi bir yapı ya da ürün için önce İnşaat sigortası, daha sonra montaj sigortası, en sonunda da işletme veya normal kullanım sigortası akdedilir. Olayda teminat verilen yapı bir türbin olduğundan ve davalı ------ akdettiği poliçe bir klasik ---------- kullanım sigortası olduğundan teminatın da bu kapsam içerisinde yani akdedilen poliçenin ana branşını oluşturan ----------- içerisinde değerlendirilmesi gerekmektedir.
Davalı şirket, olayın montaj aşamasında vç henüz sigortalının türbini teslim almasından önce gerçekleştiğini iddia etmektedir. Bu iddia doğru ise, gerçekten hasar montaj aşamasında gerçekleşmişse işletme ya da klasik kullanım sigortasından hasarın karşılanması mümkün değildir. Bu bilgilerin ışığı altında poliçe İncelendiğinde davalı şirket tarafından akdedilen poliçenin;--------- vade tarihlerini içeren, başta deprem olmak üzere İşbu davayı ilgilendiren fırtına, yangın, hırsızlık, fırtına, su basması risklerini kapsayan ------------- tarihinde gerçekleşmiştir. Dolayısıyla poiiçe vade dönemi içerisinde gerçekleşmiş bir hasarın varlığı ve vade döneminde gerçekleşmiş riskte teminat dışı herhangi bir hal yok ise sigortacının sorumluluğunun doğacağı tartışmasızdır.
Davalı şirketin hasarın montaj aşamasında gerçekleşmiş olduğu iddiası mevcut belgeler karşısında ve sigortacılık uygulamaları dikkate alındığında uygun bulunmamıştır. Zira poliçe incelendiğinde ilk sayfasında-------- yazdığı görülmüştür. Ayrıca bir önceki dönem olan ------- vade tarihlerini İçeren, ----------------- numaralı ------- de davalı şirkette olduğu görülmüştür. Mevcut poliçedeki bu ifade ve -----------günlük ---------; söz konusu poliçeye ilişkin yenilemenin davalı şirket tarafından yapılmış olduğunu, en kötü ihtimalle yenileme poliçesinden ---------- haberdar olduğunu ortaya koymaktadır. Bu durumda poliçenin montaj dönemine ait olduğu iddiasının kabulü mümkün görünmemektedir. Çünkü yenilemeyi yapan ya da en azından bir önceki poliçeden haberdar olan şirketin, İşletme/Yangın poliçesi yapması sigortacılık uygulamalarında makul ve mantıklı kabul edilecek bir durum değildir. Bir önceki poliçeden haberdar olan şirket bu durumda ya montajın devam edip etmediğini sorar, bitmişse yeni poliçeyi işletme sigortası olarak düzenler ya da bitmemişse işletme poliçesi yerine montaj poliçesi düzenler. Davalı şirketin işletme poliçesi düzenlemesi montajın bittiğinin ve işletmenin teslim alındığının davalı şirket tarafından da görülerek bu poliçeyi düzenlendiğinin açık bir göstergesidir.
Düzenlenen poliçede yer alan ------------------------- veya fırtına sırasında rüzgarın sürüklediği veya attığı şeylerin çarpması sonucu sigortalı şeylerde doğrudan meydana gelecek zararlar teminata ilave edilmiştir" şeklindedir bu kloz hükmüne göre --------- fazla esen rüzgar veya fırtına sebebiyle oluşan hasarlar teminat kapsamı içerisinde kalmaktadır.
Dosya İçerisindeki teknik veri ve belgelere göre olay anındaki ---- ----------- üzerindedir. Bu değerler poliçe genel şartlarında öngörülen değerlerin neredeyse iki misli şiddettedir. Sadece bu neden dahi hasarın teminat içerisinde kabulü İçin yeterlidir. Öte yandan yine dosya içerisindeki Ekspertiz Raporlarında, Teknik Raporlarda inşa edilen türbinin tüm yeterliliklere sahip olduğu ve herhangi bir teknik yetersizliğinin bulunmadığı yönündedir. Bu nedenle oluşan hasarın tartışmasız bir biçimde teminat kapsamı içerisinde olduğu kabul edilmelidir.
Yapılan meteorolojik değerlendirmeler sonucu, belirtilen bölgede -------- bofor skalasına göre en az ------------ şeklinde olduğu kanaatine varılmıştır.
---kurulduğu yere en yakın yerdeki ---------- bağıntısına göre hesaplanan ve ---- metre üzeri için bulunan ------------ arasında Ölçeklendiren ----kategorisine denk geldiği için ----- bulunduğu enlemlerde oluşması mümkün olamayacağından, ------------ tarihindeki en -------- değerleri arasında olduğu,---- sigorta poliçesinde belirlenen --------- fazla olması sebebiyle riskin poliçe teminat kapsamı içerisinde olduğu, rüzgar türbininin hasarlanması sebebiyle ------------- zararın olduğu, Teminat dışı hal bulunmadığı, ----------- sigortacının kesinleşen tazminatı en geç --- ay içinde ödemesi gerektiği " düzenlemesi gözetilerek -----eksper raporunun düzenleme tarihinden itibaren davalının - ay içinde davacıya ödeme yapması gerektiği bu durumda davalının ----------- tarihinde temerrüde düştüğünün kabulü gerektiği belirlenmekle davanın kabulüne karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere :
1-Davanın kabulü ile, ---------- temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline,
2-Alınması gerekli 273.428,74 TL harçtan davacı tarafından dava açılışı sırasında yatırılan 68.357,19 TL harçtan mahsubu ile, eksik bakiye 205.071,55 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Avukatlık asgari ücret tarifesine göre davacı vekili için takdir olunan 128.652,63 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından dava açılışı sırasında harç olarak yatırılan 68.390,69 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından sarf edilen 8.000 TL bilirkişi ücreti ve 276,80 TL posta ücretinin toplamda 8.276,80 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile ------------ Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.
09/09/2020