T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/318 Esas
KARAR NO: 2022/524
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 24/07/2020
KARAR TARİHİ: 07/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ---- tarihinde müvekkil şirkete ait ----plakalı araç saat ---- sırasında ----üzerinde seyir halinde iken davalı yana ait ahşap telefon direği aracın üzerine devrilmiştir. Belirtilen kaza sonrası araç ------ tarihleri arasında ---- boyunca serviste kaldığını, İzah edilen hususlar ışığında fazlaya dair her türlü talep ve dava haklarımız saklı kalmak kaydıyla --- tarihinde meydana gelen kaza sonucu müvekkil şirkete ait araçta oluşan değer kaybı nedeni ile --- ve aracın tamir süresince kullanılamaması nedeni ile kullanım mahrumiyetinden doğan zarar olan ----- olay tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tazmini ile müvekkil şirkete verilmesi, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep ederim.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkiline ait ----- plakalı aracın seyir halindeyken üzerine ahşap telefon direği devrildiğini, gerekli bakım ve onarımları yapmayan ------ araçta oluşan değer kaybından ve aracın ----------süreyle aracı kullanılmaması nedeniyle oluşan zarardan sorumlu olduğunu iddia ederek huzurdaki davayı ikame ettiklerini, meydana gelen kazanın oluşumunda müvekkili şirketin bir kusuru bulunmadığını, kabul anlamında olmamak kaydıyla davacı tarafın müterafik kusuru bulunmaktadır. davacının değer kaybı iddiları da haksız ve mesnetsiz olduğunu, davacının aracı kullanamama sebebiyle zarar gördüğü iddiası da soyuttur ve delillendirilmesi gerektiğini, davacı tarafın zarara uğrayan aracı hususi araçtır, ticari araç olmadığını, davanın ------------- ihbarını, yasal dayanaktan yoksun, haksız ve hukuka aykırı davanın öncelikle humetten reddini, olmadığı takdirde esastan reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasını talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE :
Dava, davalıya ait telefon direğinin davacı aracına düşmesinden kaynaklanan değer kaybının ve kazanç kaybının tazmini isteğine ilişkindir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmakla mahkememizin ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile uyuşmazlık noktaları saptanarak tahkikat aşamasına geçilmiştir.
Polis memurları tarafından tutulan görgü ve tespit tutanağına göre: --- günü saat -- sıralarında ------- üzeinde meydana gelen mala zarar verme olayı ile ilgili olarak olay yerinde yapılan görgü ve tespitte, -----------marka aracın ön camının kırılmış olduğu, ön sol kapı camının komple kırılmış olduğu, araç içersinde cam parçalarının olduğu, ön sol araç direğinin dıştan eğilmiş ve hasar görmüş olduğu, ön sol araç direğinin içinde hasar görmüş olduğu, ön sol çamurluğun hasar görmüş olduğu, ön sol kapının kasılmış olduğu, ve ön sol kapı açılırken zorlandığı, ön cam sileceğinin eğilmiş olduğu, araç üzerinde yapılan görgü ve tespitte başkaca zarar ve ziyana rastlanılmadığı, ayrıca aracın üzerinde ahşap direğe bağlı siyah kabloların olduğu, bu kabloların ------- plakalı aracın yaklaşık ---- arkada yol üzerinde devrilmiş şekilde yerde yatan ----------direğe bağlı olduğu, aracın---- gerisinde yol üzerinde duran direğin kırık olmadığı, görülmüş, üzerinde siyah kabloların olduğu ayrıca aracın yaklaşık 60 metre gerisinde ortadan kırık vaziyette yolun kenarında ------- başka bir ahşap direğin yatar vaziyette olduğu belirtilmiştir.Bilirkişi raporunda özetle; ----------yakıtlı, ----- trafiğe çıkış tarihli, kaza esnasında ------ kilometrede olduğu, emsal kazasız araçların kaza tarihi itibarı ile kaza öncesi rayiç değeri ---------olduğu, davaya konu araç davaya konu kaza öncesi ----tarihinde kazaya karışmış olup hasarlandığı, --- tarihli hasarı bedeli ---- hariç ----- değer kaybına neden olabilecek hasarları arka sağ kapı, arka sağ çamurluk, ----- tarihli hasarı bedeli -----, değer kaybına neden olabilecek hasarları arka bagaj kapağı ve arka tampon ------ tarihli hasara ait dosyada hasar kaydı bulunmadığı, ---- tarihli hasarı bedeli --- hariç ----değer kaybına neden olabilecek hasarları araç ön kısımları, yukarıda belirtilen hasarlar değerlendirilerek aracın davaya konu kaza öncesi hasarları göz önüne alınarak yapılan piyasa araştırmasında ----- eksiğine satılabileceği tespit edilmiş olup, aracın davaya konu kaza öncesi için ---takdir edildiği, davaya konu kazada hasarlı araç fotoğrafları, sigorta ekspertiz raporu, servis faturası incelendiğinde araçta meydana gelen hasarların kaza ile uyumlu olduğu, aracın davaya konu kazada ön cam, ön direk sacı, çamurluk, ve kaporta aksesuarları hasarlandığı, değiştirilmiş/boyanmış tavan ön sol köşe, sol ön kapı onarıldığı, hasar bedeli --- ve iskonto dahil -----olduğu, tespit edilen hasarların onarılmış şekilde 2. El rayiç değerinin --- olduğu, buna göre değer kaybının --- olduğu,Araçtaki hasarın durumu, hasarlı araç fotoğrafları, hasar ekspertiz raporları, servis faturası birlikte
değerlendirilerek araç mahrumiyet kaybı için ( sigorta eksper atanması, sigorta onayı, dahil) 15 gün
onarım süresinin makul ve uygun olduğu kanaatine varılarak 15 gün araç mahrumiyet kaybı hesaplandığı, ikame araç bedeli yönünden olay tarihi için yapılan araştırmada, 15 günlük dilimde günlük -----araç mahrumiyet kaybı takdir edildiği, araç onarım esnasında kullanılmayacağı için yıpranmayacağı. günlük ---yıpranmama payı ----- takdir edilerek, --- düşülürse tazminata baz günlük --- araç mahrumiyet kaybı takdir edildiği, günlük --- yıpranmama payı (amortisman) --- gereği düşüldüğü, 15 günlük araç mahrumiyet kayıp bedeli ------ hesaplandığı mütalaa edilmiştir.
Davalı taradın bilirkişi raporuna itirazlarının değerlendirilmesi, araç değer kaybı ve kaza tarihindeki günlük araç kiralama ücretleri için emsal piyasa araştırması yapılmak suretiyle ve aracın onarımı için makul sürenin belirlenmesi için bilirkişiden ek rapor alınmasına karar verilmiştir.Bilirkişi ek raporunda özetle; İkame araç bedeli yönünden olay tarihi için yapılan araştırmada, davaya konu aracın satımının------yılından sonra ülkemizden çekilmesi nedeni ile kiralık araç listelerine girmediği, bu nedenle emsal olabilecek araçlar için araştırma yapıldığı, Kiralama ilanlarından görüldüğü üzere
emsal olabilecek araç kiraları haftalık dilimde (dolayısı ile 15 gün için de geçerlidir) ---- civarında olduğu, en ucuz güncel emsal araç kirası----olduğu, aracın yaş ve kilometre olarak dikkate aldığımızda ilanlara göre daha ucuz olacağı düşünülerek davaya konu araç için ------/gün güncel kiralama bedeli takdir edildiği, kaza tarihinden bu yana % 35 enflasyon artışı olduğu, ---- güncel kiralama bedelini%35 geri çekersek: ----- yaptığı, Kök raporda takdir edilen günlük kiralama bedeli ---- olduğuna göre takdir edilen kiralama bedelinin uygun olduğu, kök raporda değişiklik yapılmasını gerektirir bir durum olmadığı mütalaa edilmiştir. Davalı tarafın rapora yönelik itirazlarının değerlendirilmesi için makina mühendisi yeni bir bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiştir.
Bilirkişi raporunda özetle; Dava konusu ------ plaka sayılı aracın hasarı ile ilgili hasarlı parça ve malzeme listesi incelendiğinde; meydana gelen hasar sonucu değer kaybına etkisi olan parça malzeme ve işçilik kalemlerinin hasarı olduğu, TRAMER hasar sorgusunda sisteme kayıtlı 5 adet hasar kaydı bulunduğu hususları da dikkate alındığında, dava konusu------ plaka sayılı araç ile aynı model ve aynı teknik özelliğe sahip araçlara göre değerlendirme yapılmış olup, kaza tarihi itibariyle serbest piyasa koşullarında dava konusu kazadan sonraki onarılmış haldeki 2. el piyasa değerinin ----civarında olabileceği,--- dikkate alınarak yönünden serbest piyasa koşullarına göre yapılan değerlendirmede; dava konusu ------- plaka sayılı aracın modeli, yaşı, km’si, kullanılmışlık düzeyi, aracın hasar geçmişinin incelenmesinde dava konusu kazadan öncesine ait sisteme kayıtlı 5 adet hasar kaydının bulunduğu hususu, dava konusu kaza sonucu hasar-onarımı yapılan parça-malzeme-işçilik kalemlerinin şekli-niteliği, ----- tarihli kazaya ait hasar fotoğraflarındaki hasarın şekli ve niteliği birlikte değerlendirildiğinde; serbest piyasa koşullarında dava konusu kazadan önceki 2. el piyasa rayiç değerinin ---- olabileceği, dava konusu kazadan sonra tamir edildikten sonraki 2. el piyasa rayiç değerinin ----, civarında olabileceği değerlendirmesi yapılmış olup, ----- plaka sayılı araçta kaza tarihi itibariyle ---- değer kaybı oluşabileceği, takdir edilmiştir.(------ dikkate alınmamıştır)Dosya kapsamında bulunan mevcut bilgi ve belgeler,---- plakalı araç ile ilgili onarım faturaları kapsamındaki parça-malzeme kalemlerinin şekli-niteliği dikkate alındığında, ---- tarihli kaza nedeniyle --- plaka sayılı araçta meydana gelen hasar nedeniyle aracın tamirde bulunduğu süre içerisinde davacının aracından faydalanamamış olması nedeni ile araçtan yoksun kalabileceği, araç üzerinde inceleme yapan sigorta eksperi tarafından onarım süresinin 15 günü tespit edilmiş olduğu, ------- hasar kayıtları ve hasarın şekli ve niteliği dikkate alındığında YARGITAY KARARLARINDA BELİRTİLEN hasarın onarımı için gereken makul sürenin 15 gün olabileceği, bu süre zarfında davacının aracından faydalanamayacağı, dava konusu ------tip aracın ------ muadillerinin serbest piyasa koşullarında güncel dönem ------ düşük günlük kirasının ----- civarında olabileceği de dikkate alındığında ---- kaza tarihi------ itibariyle ortalama ----civarında olabileceği aracı kullanamamaktan doğan net zararın, ------olabileceği mütalaa edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Bilindiği üzere; 6098 Sayılı TBK. 49 maddesi gereğince kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. 6098 Sayılı TBK 50/1.fıkrası maddesi gereğince zarar gören zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır.
Ayıca, kusursuz zorumluluk türlerinden olan 6098 Sayılı TBK'nun 69 maddesi gereğince bir binanın veya yapı eserlerinin maliki, bunların yapımındaki bozukluklardan veya bakımındaki eksikliklerden dolayı oluşan zararı gidermekle yükümlüdür.
Yargıtay kararlarında, öğretide bina ve yapı malikinin sorumluluğunun objektif özen yükümlülüğüne aykırılıktan doğan "ağırlaştırılmış" "olağan sebep sorumluluğu" olarak isimlendirilen bir kusursuz sorumluluk halidir. Zarar ile özen eksikliği arasında uygun nedensellik bağının sorumluluk için yeterli olup özel hukuk sorumluluğu bakımından her zaman kusur unsurlarının bulunması zorunlu değildir. Bu gibi durumlarda kusur aranmayacaktır. Burada malike kurtuluş kanıtı sunma olanağı tanınmamıştır. Malik ancak illiyet bağını kesen sebeplerin (mücbir sebep, zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusuru gibi) varlığı durumunda sorumluluktan kurtulabilir.
Başka bir anlatımla, bir bina ve yapı tesis ve benzerlerinin zarara neden olması durumunda yapı malikinin sorumlu tutulabilmesi için zararın bina ve yapının yapımı veya bakımındaki özen eksikliğinden doğmuş olması zarar ile yapımı veya bakım eksikliği arasında uygun bir nedensellik bağı bulunması yeterlidir. Genel bir tanımla toprağın altında yada üstünde sürekli ya da geçici, doğrudan veya dolaylı olarak toprağa bağlı olan, kurulmuş, dikilmiş, takılmış, döşenmiş, eklenmiş tüm nesnelere yapı eseri denilir.
Somut olayda, davalıya ait telefon direğinin davacının aracı üzerine düşerek davacının aracına maddi zarar verdiği, polis memurları tarafından düzenlenen görgü tespit tutanağında ----- marka aracın ön camının kırılmış olduğu, ön sol kapı camının komple kırılmış olduğu, araç içersinde cam parçalarının olduğu, ön sol araç direğinin dıştan eğilmiş ve hasar görmüş olduğu, ön sol araç direğinin içinde hasar görmüş olduğu, ön sol çamurluğun hasar görmüş olduğu, ön sol kapının kasılmış olduğu, ve ön sol kapı açılırken zorlandığı, ön cam sileceğinin eğilmiş olduğu anlaşıldığına göre, davalının tasarrufunda bulunan telefon direğinin düşmesi sonucu davalının yukarıda açıklanan yasal mevzuat gereği TBK un 69 uncu maddesi uyarınca davacının zararından kusursuz sorumlu olmaktadır.Ayrıca, hukukumuzda gerçek zarar ilkesi geçerlidir. Zarar gören ancak haksız fiil nedeniyle uğradığı gerçek zararını haksız fiil sorumlularından isteyebilir. Zarar ; kişinin isteği dışında gerek malvarlığında ve gerekse kişi varlığında meydana getirilen bir eksilmedir. Miktarı ise malvarlığında hukuka aykırı tecavüzün meydana gelmeden önceki ve sonraki durumları arasındaki fark olarak tanımlanabilir. Malvarlığındaki eksilmenin saptanması için zarar bırakıcı eylemden sonra meydana gelen durum ile bu davranış yapılmasa idi gösterecek olduğu durumun karşılaştırılması gerekir. Zararın varlığı ile tutarının belirlenmesi tazminatın saptanmasından önceki bir evredir ve onun dayanağını oluşturur. Tazminat miktarı hiçbir zaman meydana gelen gerçek zarar tutarını aşmamalıdır. Zarar gören oluşan zararın üstünde bir yarar sağlayamaz. Haksız eylem sonucunda zarar görenin kurtulduğu giderler ve harcamalar doğrudan doğruya ve kendiliğinden oluşan yarar niteliğinde olup tazminat hesabında dikkate alınmalıdır.
Kural olarak araçta meydana gelen "değer kaybı" (istikrar kazanan yerleşik ------ göre); aracın serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle önceki kazalar araştırılarak niteliği ve etkisi göz önüne alınarak, tartışılarak hasarsız haldeki ikinci el rayiç değeri ile aracın yaşı, modeli, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği dikkate alınarak kazadan sonraki tamir edilmiş halinin rayiç değeri tespit edilip bu iki miktar arasındaki azalmadan ibarettir. Daha somut bir ifade ile aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş piyasa değeri ile onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki fark kriteri esas alınmalıdır--------- Bir aracın onarılmış durumdaki değeri;ne kadar iyi onarılmış olursa olsun kural olarak aynı nitelikte ki hiç hasara uğramayan araç değerinden düşük olacağı bilinen bir gerçektir -------
Bu açıklamalar doğrultusunda, davacının aracında meydana gelen hasar sonucu değer kaybına etkisi olan parça malzeme ve işçilik kalemlerinin sol ön kapı onarım ve boyası, sol ön tavan > hasarı olduğu, TRAMER hasar sorgusunda sisteme kayıtlı --- adet hasar kaydı bulunduğu hususları da dikkate alındığında, dava konusu -------plaka sayılı araç ile aynı model ve aynı teknik özelliğe sahip araçlara göre değerlendirme yapılmış olup, kaza tarihi itibariyle serbest piyasa koşullarında dava konusu kazadan sonraki onarılmış haldeki 2. el piyasa değerinin ---- civarında olabileceği,----Kararları dikkate alınarak yönünden serbest piyasa koşullarına göre yapılan değerlendirmede; dava konusu ---- plaka sayılı aracın modeli, yaşı, km’si, kullanılmışlık düzeyi, aracın hasar geçmişinin incelenmesinde dava konusu kazadan öncesine ait sisteme kayıtlı 5 adet hasar kaydının bulunduğu hususu, dava konusu kaza sonucu hasar-onarımı yapılan parça-malzeme-işçilik kalemlerinin şekli-niteliği, --- tarihli kazaya ait hasar fotoğraflarındaki hasarın şekli ve niteliği birlikte değerlendirildiğinde; serbest piyasa koşullarında dava konusu kazadan önceki 2. el piyasa rayiç değerinin ---- olabileceği, dava konusu kazadan sonra tamir edildikten sonraki 2. el piyasa rayiç değerinin ----, civarında olabileceği değerlendirmesi yapılmış olup, ----- plaka sayılı araçta kaza tarihi itibariyle -----değer kaybı zararı ile davacı aracının makul onarım süresi olan 15 günü için günlüğü ----- ikame araç zararı bulunduğu; denetime elverişli, dosya içeriğine uygun olarak düzenlenen makina mühendisi bilirkişiler tarafından düzenlenen raporlar ile belirlendiğine ve davacının belirsiz alacak olarak açtığı davasını ---- tarihli dilekçesi ile bu bedel üzerinden artırdığı görülmekle toplam ---- üzerinden davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile --- değer kaybı,---- kazanç kaybı olmak üzere toplam --- tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
KARAR HARCI
2-Alınması gerekli 741,16 TL harcın davacı tarafından peşin olarak yatırılan 54,40 TL peşin harç ile 151,00 TL talep artırım harcı olmak üzere toplam 205,40 TL harçtan mahsubu ile eksik eksik bakiye 535,76 TL nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
ARABULUCULUK ÜCRETİ
3-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca 1.320,00 TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
AVUKATLIK ÜCRETLERİ
4-Avukatlık asgari ücret tarifesine göre davacı vekili için takdir olunan 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
DİĞER YARGILAMA GİDERLERİ
5-Davacı tarafından dava açılırken harç olarak yatırılan 116,60 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından sarfedilen 1.750,00 TL bilirkişi ücreti ve 181.20 TL posta ücreti olmak üzere toplamda 1.931,20 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
8-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer ya da başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile ------------- Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi. 07/06/2022