T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/538 Esas
KARAR NO: 2021/840
ASIL DAVADA
DAVA: Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 31/07/2019
BİRLEŞEN ----- SAYILI DAVA DOSYASI
BİRLEŞEN DAVADA
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/10/2019
KARAR TARİHİ: 08/07/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
ASIL DAVADA
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı yanın ----- sektörüne yedek parça ürettiğini,----- hammaddenin, davacı tesislerinde işlenerek rutin olarak ----için davalı firmaya gönderildiğini, ----- dönen malzemelerin bu sefer davacı firmada taşlama işlemine tabi tutulduğunu, davalıdan gelen ----- tabi tutulmuş ürünlerin taşlama sırasında çatladığının görüldüğünü, durun derhal davalı firma yetkililerine bildirildiğini, taraflar arası yazışmalardan anlaşılacağı gibi davalı yanın ------ hatalı yapıldığını kabul ettiğini ve malzemeleri bozuk olanlarını piyasadan temin edeceğini ve bedelsiz olarak ----- yapıp teslim edeceğini ve iade faturası kesilerek kendilerine gönderilmesini istediğini ve bu konuda taraflar arasında bir mutabakat sağlandığını. bu arada davalı firma, mutabık kalındığı üzere,----- bozduğu ürünlerin hammaddesini kendi almayı kabul ettiği için piyasadan temine çalıştığını ancak piyasada peşin para istendiği için hammadde temin edemediğini bildirdiğini ve kendi alması gereken hammaddenin davacı tarafından temin edilip, ---- için kendilerine teslimini talep ettiklerini, bunun üzerine mutabık kalındığı gibi davacının bu hammaddeleri temin ederek işlemesi için davalıya teslim ettiğini, bu gelişmeler üzerine talep edildiği gibi davacı firma---- faturasını kestiğini ve davalı yana gönderildiğini, Fatura bedelinin, taraflar arasındaki hesap ekstresindeki alacak - borç durumuna göre ---- olarak düzenlendiğini, neticeten mahsuplaşma sonrası davacı yanın davalı yandan alacağının ----olduğunu, davalı yan tarafından faturanın kayıtlara alınmadığından, davacı yanın davalı yandan ---alacaklı olduğunun tespiti için huzurdaki davanın ikame edildiğini beyan ederek, ----faturanın mahsubu ile davacı yanın bakiye alacağı olan ----- fatura tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı yandan tahsiline, yargılama giderleri ve ücreti vekâletin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin ---- sektöründe faaliyette bulunduğunu, davacı tarafın müvekkili şirketten alacağı olduğu öne sürülmüş ise de, asıl olarak müvekkili şirketin davacı şirketten --- cari hesaptan kaynaklı alacaklarının bulunduğunu ve ---- ile icra takibi başlatıldığını, davacı tarafın itirazı üzerine takibin durduğunu, davacı şirketin müvekkilinden kendi gönderdiği ürünler üzerinde---- uygulanmasını istediğini, yapılan ---- sonucunda müvekkiline teslim edilen---- çeliği malzemeye ışıl işlem garantisi verilmediğini, bu tarz çelik vakum ortamında -------uygulamaları yapılmadığı bildirilmesine rağmen davacı tarafın ne yapalım piyasadaki en uygun yağ çeliği bunlar dediklerini, her ne kadar malzemelerdeki bozulma,---- değilse de o süreçte sırf müşteri memnuniyeti ve işin devamı gözetilerek bozulan malzemelerden sadece------ karşılanacağını bildirdiklerini, ayrıca davacı tarafça faturaya dayalı olarak alacaklarının olduğunu öne sürmüşlerse de, bununla ilgili taraflar arasında ne bir sözleşmenin ne de iddia edildiği gibi mail yazışmalarının mevcut olmadığını beyan ederek, ispatlanamayan davacının davasının davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN DAVADA
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili firmanın -----sanayisinde ----- sektöründe faaliyette bulunduğunu, işbu ticari çercevede, davalı firmanın müvekkilinden kendi ürünleri üzerinde ---- uygulanmasını istemiş olduğunu ve bu hizmetin bedelini de faturalandırarak müvekkili firmaya yansıttığını, bu sürecin karşılıklı olarak tutulan bir --- içinde bugüne kadar devam ettiğini, taraflar arasındaki cari ilişkiye göre, davalının müvekkili şirketi ---- borcunun bulunduğunu, bunu üzerine müvekkili firma tarafından bakiye borcun tahsili amacı ile davalı şirket aleyhine ------ icra dosyası üzerinden takibe başlanıldığını, davalı borçlunun itirazı üzerine takibin durduğunu, bu bağlamda itirazın iptaline karar verilmesi gerektiğini, ayrıca davalı şirket tarafından müvekkili firma aleyhine ---- sayılı dosyası üzerinden tazminat davası açıldığını, davanın hala derdest olduğunu, Mahkememiz dosyası ile----- dosyasının birleştirilmesine karar verilmesi gerektiğini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili davalı firmanın dünya çapındaki otomotiv sektöründe çok hassas yedek parçalar ürettiğini, tedarikçiden temin ettikleri hammaddenin, davalı tesislerinde işlenerek rutin olarak ---- için davacı firmaya gönderildiğini,----- dönen malzemelerin davalı firmada taşlama işlemine tabi tutulduğunu, davacı firmadan gelen ----- görmüş ürünlerin taşlama sırasında çatladığını gözlemlediklerini, bu durumun davacı firmaya bildirildiğini, işbu sebeple ---- sayılı dosyası ile tazminat davası açıldığını, eldeki dava ile ----- dosyasının birleştirilmesi gerektiğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE :
Asıl dava, eser sözleşmesi kapsamında----- uygulanmak üzere davalıya gönderilen ürünlerde oluşan hasar bedeli için düzenlenen faturadan kaynaklanan alacağın tahsili istemine ilişkindir.
Birleşen dava, cari hesaptan kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmakla mahkememizin ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile uyuşmazlık noktaları saptanarak tahkikat aşamasına geçilmiş, tarafların bildirdiği tüm deliller toplanmıştır.
Birleşen davaya konu---- icra dosyası incelendiğinde, davacının davalı hakkında ----asıl alacak üzerinden icra takibi başlattığı, davalının yasal sürede borca itiraz ettiği, iş bu davanın yasal 1 yıllık hak düşürücü sürede açılmış olduğu anlaşılmıştır.
---- bilirkişi tarafından hazırlanan raporda özetle---- iade faturası tarihi olan son ticari ilişki tarihi itibarıyla --- davadaki takip tarihi olan --- tarihi itibarıyla da) kendi ticari defterlerine göre --- alacaklı olduğu, --- ticari defterlerinde: ----- incelemeye ticari defterlerin sunulmamasına rağmen, Birleşen davaya konu ödeme emri ekinde ve birleşen itirazın iptali davasında, dava dilekçesinde Cari hesap ekstresine yer verildiği, tarafımızdan görülmüştür. Sunulu cari hesap eksteresi üzerinde yapılan incelemede, ---- alacaklı olduğu, taraf defterleri arasındaki farkın ---- olduğu, Taraflar arası ana ihtilafın ----tarafından --- numaralı---- haklı yere düzenlenip düzenlenmediği noktasında olduğu, dava konusu ----- tutarlı iade faturasının içeriği ------- malzemelerle ilgili yerinde ve dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu, sanayide kullanılan çeşitli çelik malzemelerin kullanım amaçlarına göre yüzey sertleştirme, tane yapısı düzenleme, gerilim giderme gibi işlemler uygulanmasına ----- olarak adlandırıldığı, dava konusu---- malzemenin taşlama işlemine tabii tutulurken yüzeyde çatlamalar tespit edildiği ve ---işlemi yapan dönüşüm firmasına bilgi verildiği, davalıya ---işlem yapılması için gönderilen dava konusu malzemelerde ----işlem sonrası görülen çatlamaların resimlerde açıkça görüldüğü, ----işleme gönderilen malzeme, uluslararası sınıflandırmalarda bilinen ----- sınıfından piyasada kısaca yağ çeliği olarak bilindiği ve davalı tarafın savunmasında---- sırasında çatlama riski vardır " ifadesinin aksine -----işleme uygunluğu ile bilinen bu malzeme----sertliğine ulaşılabildiği için dövme kalıpları, kesme delme zımba olarak kullanıldığı, yaklaşık-----sertleşebilen, genleşme özelliği yüksek orta alaşımlı soğuk iş çeliği olduğu, çekirdeğine doğru sertleşme kabiliyetinin yüksek olduğu, boyutsal olarak dengeli ve iyi basma mukavemeti olduğu, kesme, delme, zımba takımlarında kullanıldığı, ayrıca kızaklarda ve ölçü takımları yapımında, broşlar, pergeller, plastik kalıpları ve kılavuz pimleri yapımında kullanıldığı, Yüksek sertleşme kabiliyeti olan ve yağda sertleşebilen bir çelik türü olduğu, cıvata ovalama yanakları, makas ağızları, plastik kalıpları, mastarlar, hassas ölçü aletleri, kesme ve plastik kırma bıçakları yaygın olarak kullanıldığı, ------ işleme uygunluğu ile bilindiği, davacının davalıdan isteği sertlik--- olduğu, yağ çeliğinin -----işlem adımları:
1----
2----
3----
4- ----- olduğu,
Sertleştirme işlemi sonrası oluşan nihai yapı, çok sert ve kırılgan olup, ani soğutma esnasında oluşan iç gerilmelere sahip olduğu ve çatlamaya sebep olabileceği, dolayısıyla menevişleme malzemenin tokluğunun iyileştirilmesi için malzemenin tekrar ısıtılıp, aynı sıcaklıkta bir süre tutularak soğutulması olduğu, menevişleme işlemi istenen tokluk oranı, sertlik ve nihai yapıya göre farklı sıcaklıklarda yapılabileceği, davacıya ait ürünler için uygulanan -----işlem prosesi sırasında uygulan gerilim giderme işlemini ve veya sertleştirme sonunda uygulanan menevişleme Temperleme) işlemlerini uygun sıcaklık zaman diagramına göre yapmadığı ve bu uygun olmayan -----işlem sonucu yüzey gerilimleri ve çatlaklar oluştuğu,----düzenlenen -----Muhteviyatlı faturanın, Haklı yere ve doğru tutarla düzenlendiği, cari hesap bakiyesinden iade faturasının mahsubu ile davacı ------- alacaklı duruma geçtiği mütalaa edilmiştir.
Bilirkişi heyeti ek raporda özetle; faturanın düzenlendiği tarih itibarı ile ----piyasa adı ile yağ çeliğinin piyasa fiyatı malzemenin kalitesine göre en düşük ----- olarak saptandığı, davacı firmanın kullandığı ve temin ettiği malzeme ---- marka çelik olduğu, bu çeliğin fatura tarihindeki fiyatı --- olduğu, huzurdaki davaya konu iade faturanında--- fiyattan fatura edildiği, bu noktada faturaya konu ürün doğru tutarla fatura edildiği, faturanın düzenlendiği tarihte ----işlem fiyatları --- için değişik firmaların fiyatlarına göre ---- olarak saptandığı, davaya konu iade faturasında ---- birim fiyattan fatura edildiği, bu noktada faturaya konu işlem doğru tutarla fatura edildiği, ------işlem uygulanan ---- kodlu yağ çeliğinin fatura tarihindeki hurda değerinin l.sınıf kaliteli hurda olarak değerlendirilen fatura konusu malzemenin çeşitli hurda alımı yapan --- fatura tarihinde alım değerlerine göre --- saptandığı, faturaya konu ürünün --- olduğu dikkate alındığında hurda değerinin -- olduğu, davacı ----- yan tarafından incelemeye sunulan 2019 yılı ticari defterlerinin 6102 sayılı TTK. İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu, davalı ----tarafından incelemeye sunulan ----- yılı ticari defterlerinin 6102 sayılı TTK. İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu, davacı yanın davalı yana dava konusu fatura dikkate alınmadan --- borçlu olduğu,--- düzenlenen---- ---- Muhteviyatlı faturanın, Haklı yere ve doğru tutarla ve piyasa rayiçlerine uygun tutarda düzenlendiği, cari hesap bakiyesinden iade faturasının mahsubu ile Davacı ----- alacaklı duruma geçtiği, faturaya konu ürünün hurda değerinin ----- olduğu mütalaa edilmiştir.
Asıl dosya yönünden Mahkememizce yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; davanın, eser sözleşmesi kapsamında ------ uygulanmak üzere davalıya gönderilen ürünlerde oluşan hasar bedeli için düzenlenen faturadan kaynaklanan alacağın tahsili istemine ilişkin olduğu, davalının meydana gelen hasarın -----işlemden kaynaklanmadığını,------- uygulanmak üzere gönderilen çeliğin düşük kalitede olmasından kaynaklandığını beyanla davanın reddini savunduğu görülmüştür. Mahkememizce hükme esas alınan bilirkişi kök ve ek raporunda sanayide kullanılan çeşitli çelik malzemelerin kullanım amaçlarına göre yüzey sertleştirme, tane yapısı düzenleme, gerilim giderme gibi işlemler uygulanmasının ------işlem olarak adlandırıldığı, dava konusu ----malzemenin taşlama işlemine tabi tutulurken yüzeyde çatlamalar tespit edildiği ----yapan dönüşüm firmasına bilgi verildiği, davalıya ----- yapılması için gönderilen dava konusu malzemelerde -----işlem sonrası görülen çatlamaların resimlerde açıkça görüldüğü, --- gönderilen malzemenin --- sınıflandırmalarda ---- soğuk iş takım çeliği sınıfında olduğu, piyasada kısaca yağ çeliği olarak ve ----işleme uygunluğu ile bilindiği, davacıya ait ürünler için uygulanan -----işlem prosesi sırasında uygulan gerilim giderme işlemini veya sertleştirme sonunda uygulanan menevişleme işlemlerini uygun sıcaklık zaman diagramına göre yapmadığı ve bu uygun olmayan -----işlem sonucu yüzey gerilimleri ve çatlaklar oluştuğu, -----işlem uygulanan---- çeliğinin fatura tarihindeki hurda değerinin l.sınıf kaliteli hurda olarak değerlendirilen fatura konusu malzemenin çeşitli hurda alımı yapan ---- fatura tarihinde alım değerlerine göre --- saptandığı, faturaya konu ürünün ---olduğu dikkate alındığında hurda değerinin ---- olduğu belirtilmiştir. Davalı vekili bilirkişi raporuna itirazında davacının maliyetten kaçınmak için semantasyon işlemi uygulanmasını kabul etmediğini savunmuş ise de davalı işin uzmanı olup Borçlar Kanunu’nun 356. maddesi hükmünce edimini özenle yerine getirmek zorunda olduğu gibi, aynı Yasa’nın 357. maddesine göre de imâl edilen şeyde kullandığı malzemenin iyi cinsten olmaması ve yetersiz olması halinde bu hususta iş sahibine karşı uyarıda bulunmak zorundadır. Aksi halde özen borcu ile uyarı görevini yerine getirmeyen yüklenici kusurlu sayılır ve bu kusuru nedeniyle oluşan zarardan sorumlu tutulur. Açıklanan nedenlerle ----------işlem uygulanmak üzere davalıya gönderilen ürünlerde oluşan hasardan davalının sorumlu olduğu, davacı tarafından davalı adına düzenlenen ---- Muhteviyatlı faturanın piyasa rayiçlerine uygun tutarda düzenlendiği, cari hesap bakiyesinden iade faturasının mahsubu ile davacının, --- alacaklı olduğu, ayrıca faturaya konu ürünün hurda değerinin -- olduğu, hurda bedelinin davacı alacağından mahsubu sonucu davacının ---- alacaklı olduğu sonucuna varılmıştır. Açıklanan nedenlerle asıl davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
Birleşen dosya yönünden Mahkememizce yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; davanın cari hesaptan kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkin olduğu, davalı vekilinin, borca itiraz dilekçesi ve cevap dilekçesi ile davacıdan alacaklı olduğunu beyanla takas defiinde bulunduğu görülmüştür. Takas hakkı, doğduğu tarihten itibaren kullanılabilen ve karşı tarafa ulaştığı anda geriye yönelik olarak hukuksal sonuç meydana getiren ve yenilik doğuran, alacağı ve borcu küçük alacak oranında karşılıklı olarak ortadan kaldıran bir haktır. Davalı vekilinin borca itiraz dilekçesi ile takas hakkının kullandığı ve davacının cari hesaptan doğan alacağının sona erdiği anlaşılmakla birleşen davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
A-Asıl dava olan mahkememizin ----- esas sayılı davası yönünde;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile,---- dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
B-Birleşen----davası yönünden;
1-Davanın REDDİNE,
KARAR HARCI
2-Asıl dava olan Mahkememizin ---Esas sayılı dosya yönünden Alınması gerekli 1.108,03 TL harcın davacı tarafından peşin olarak yatırılan 286,06 TL harçtan mahsubu ile kalan 821,97 TL karar harcı ile arabulucu ücreti 1.320,00 TL olmak üzere toplam 2.141,97 TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Birleşen------sayılı davası yönünden Alınması gerekli 59,30 TL karar harcı ve 1.320,00 TL arabulucu ücreti olmak üzere toplam 1.379,30 TL'den davacı tarafından peşin olarak yatırılan 58,89 TL harcın mahsubu ile kalan 1.320,41 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
AVUKATLIK ÜCRETLERİ
4-Asıl dava olan Mahkememizin 2019/538 Esas sayılı dosya yönünden Avukatlık asgari ücret tarifesine göre davacı vekili için takdir olunan 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Asıl dava olan Mahkememizin ------ Esas sayılı dosya yönünden red edilen miktar olan 530,00 TL üzerinden Avukatlık asgari ücret tarifesine göre davalı vekili için takdir olunan 530,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Birleşen --------esas sayılı davası yönünden dava değeri olan ve tamamı red edilen 3.447,82 TL üzerinden Avukatlık asgari ücret tarifesine göre davalı vekili için takdir olunan 3.447,82 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
DİĞER YARGILAMA GİDERLERİ
7-Asıl dava olan Mahkememizin ----- Esas sayılı dosya yönünden Davacı tarafından dava açılırken harç olarak yatırılan 336,86 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Asıl dava olan Mahkememizin ---- Esas sayılı dosya yönünden davacı tarafından sarf edilen 950,00 TL bilirkişi ücreti ve 117,10 TL posta ücreti olmak üzere toplam 1.067,10 TL'nin davanın kabul ve red oranı gözetilerek 1.033,34 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan 33,76 TL 'nin davacı üzerinde bırakılmasına,
9-Asıl dava olan Mahkememizin---- Esas sayılı dosya yönünden davalı tarafından sarf edilen 950,00 TL bilirkişi ücretinin davanın kabul ve red oranı gözetilerek, 30,06 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, kalan 919,94 TL'nin davalı üzerinde bırakılmasına,
10-Birleşen ----- sayılı davası yönünden birleşen davanın davacısı tarafından sarf edilen yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
11-Birleşen ------ sayılı davası yönünden birleşen davanın davalısı tarafından yargılama gideri sarf edilmediğinden bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
12-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer ya da başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile ---------Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi. 08/07/2021