T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/374 Esas
KARAR NO: 2021/823
ASIL DAVADA
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 17/06/2019
BİRLEŞEN ------ SAYILI DAVA DOSYASI
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 04/12/2019
KARAR TARİHİ: 06/07/2021
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Asıl davada;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı ----- geçmişten gelen ticari ilişkisinin mevcut olduğunu, cari hesaba göre davalı firmanın müvekkiline verdiği çekler nedeniyle --- çeke bağlanmamış--- olmak üzere toplam ------ borcunun bulunduğunu, davalı firmanın geçmişte müvekkiline verdiği çekleri vadesinde ödeyememesi nedeniyle çeşitli defalar çek değiştirme yapıldığını, müvekkilinin davalı firmadan aldığı siparişler karşılığı aldığı çeklere karşılık henüz mal teslimi yapılmadığı dönemde---ileri tarihli---------bedelli çekin verildiğini, müvekkilinin davalı firmadan aldığı siparişlerin teslim edilmesi ile çekin karşılıksız hale geldiğini, ancak davalı şirketin çeki iade etmediğini, müvekkilini oyaladığını, daha sonra davalı --------- yetkilisi tarafından müvekkilinin aranarak kendilerinde müvekkili firmaya ait bir çek olduğunun beyan edildiğini, çek görüntüsünün ---------- yolu ile müvekkiline gönderildiğini, müvekkilinin davalı---- tarihli çekin üzerindeki tarihin ---- olarak değiştirildiğinin fark edildiğini, bu nedenle çekin iadesi için davalılara---------yevmiye numaralı ihtarnamesinin keşide edildiğini, ayrıca suç duyurusunda bulunulduğunu, müvekkilinin davalılara gerek sebepsiz zenginleşmeden, gerek kambiyo hukuku gereği gerekse de alacağın temlikinden dolayı herhangi bir borcunun bulunmadığını belirterek; dava konusu çekin iptaline ve müvekkilinin davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ----- cevap dilekçesinde özetle; müvekkiline karşı husumet yöneltilemeyeceğini, ödeme defilerinin iyiniyetli hamil olan müvekkiline karşı ileri sürülemeyeceğini, tahrifat iddiasının müvekkiline karşı ileri sürülemeyeceğini, davacının TTK md. 732 gereği sebepsiz zenginleşmeden kaynaklı borcunun bulunduğunu belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı -------- tarihinde tebliğ edilmiş, davalı tarafından yasal süresi içinde cevap dilekçesi sunulmadığından, dava dilekçesindeki vakıaların inkar edildiği kabul edilmiştir.
Birleşen ----------sayılı dosyasında;
Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; müvekkilinin dava dışı---- ticaret karşılığından keşidecisi davalı olan ----------- bedelli bir adet çeki adlığını, çekin ödeme tarihinde bankaya ibraz edildiğinden banka tarafından çekin ödeme tarihinde tahrifat olduğu gerekçesi ile herhangi bir işlem yapılmadığını, tarih üzerinde yapılan tahrifatın çeki tümüyle geçersiz hale getirmeyeceğini, davalı yanın TTK md. 732 hükmü gereği sebepsiz zenginleşmediğini ispat etmesi gerekiğini belirterek; ----------- alacağın müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin dava dışı ----geçmişten gelen bir ticari ilişkisi olduğunu, müvekkilini işbu firmadan toplam -------- alacaklı olduğunu, dava konusu çekin müvekkilinin dava dışı firmadan aldığı siparişler karşılığı henüz mal teslimi yapılmadığı bir dönemde verildiğini, dava dışı şirkete mal teslimi yapılması sonrasında çekin karşılıksız hale geldiğini, ancak çekin müvekkiline iade edilmediğini, çekin --- olan keşide tarihinin tahrifat yapılarak ----- tarihi olarak değiştirildiğini, müvekkilinin gerek davacı firmaya gerekse de dava dışı firmaya borçlu olmadığını, dava konusu çekin kambiyo niteliğini yitirmesine yol açan sebeplerin TTK'nun 732. Maddesinde sayılan hallerden olmadığını, bu nedenle davacının sebepsiz zenginleşme hükümlerinden faydalanamayacağını, müvekkilinin dava dışı ------ firmasına borçlu olmaması nedeniyle alacağın temliki hükümlerinden kaynaklanan bir alacağın da bulunmadığını savunarak; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Asıl dava, İİK'nun 72. Maddesinde düzenlenen menfi tespit istemine; birleşen dava ise, TTK'nun 732. Maddesine dayalı sebepsiz zenginleşmeden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.
Mahkememizce; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları resen belirlenerek; taraf vekillerinin vermiş olduğu dilekçeler, tarafların ibraz ettiği tüm deliller, dava konusu çek, savcılık dosyası, mahkememizce alınan bilirkişi raporu ile dosya arasındaki tüm kayıt ve belgeler tek tek incelenmiştir.
Dava konusu çek aslının incelenmesinde; çekin----ait olduğu, seri numarasının --olduğu, çekin ----Tarafından keşide edildiği, lehtarın ----Olduğu, lehtar tarafından çekin ---Firmasına ciro edildiği, çekin keşide yerinin --- olduğu, keşide tarihinin---olduğu, bedelinin ---olduğu, çekin ------tarihinde muhatap bankaya ibraz edildiği, ancak yapılan incelemede çekin keşide tarihinde tahrifat kuşkusu olduğundan herhangi bir işlem yapılmadığı görülmüştür.
Tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesi neticesinde; asıl davada davacı tarafça, dava konusu çek nedeniyle davalılara borçlu olunmadığının tespitinin talep edildiği; davalılar tarafından, davanın reddinin savunulduğu; birleşen davada ise davacı tarafça, dava konusu çek nedeniyle sebepsiz zenginleşmeden kaynaklı alacağın tahsilinin talep edildiği; davalı tarafça, davanın reddinin savunulduğu anlaşılmıştır.
Davacı tarafça, dava konusu çekin davalı ---------- sipariş edilen malların teslimi öncesinde verildiği, malların teslimi ile çekin karşılıksız kaldığı, ancak kendisine iade edilmeyerek davalı ----------verildiği, çekin keşide tarihinde tahrifat yapıldığı iddia edilmiştir.
Davacı taraf, dava konusu çek üzerindeki imzasını inkar etmemekte, çekin keşide tarihinde tahrifat yapıldığını iddia etmektedir. Çek aslının mahkememizce incelenmesinde, çekin keşide tarihinin ay hanesinde yer alan------ rakamı üzerinde mavi kalem ile birkaç sefer geçildiği görülmekle mahkememizce çek üzerinde tahrifat yapıldığı kanaatine varılmıştır.
Keşide tarihinde tahrifat yapılmış, ancak diğer unsurları tamam olan çek nedeniyle, ibraz süresi geçirildiğinden, kambiyo hukukundan kaynaklanan haklar yitirilir ise de taraflar arasında temel ilişki bulunması halinde alacaklının böyle bir çeke yazılı delil başlangıcı olarak dayanıp, alacağını tanık dahil her türlü delille kanıtlaması mümkündür. Temel ilişki bulunmaması halinde ise, 6762 sayılı TTK.nun 730. maddesi yollamasıyla 644.maddesi (6102 sayılı TTK'nun 732. maddesi) uyarınca sebepsiz zenginleşme hukuksal nedenine dayalı alacak talebinde bulunulabilir.-----
Bu kapsamda asıl dava ile davalı ----------- Aleyhine yöneltilen menfi tespit istemi bakımından; davacı ile davalı -------- ticari ilişki bulunduğu, davacı tarafça dava konusu çekin yapılacak mal tesliminin teminatı olarak verildiğinin ve mal tesliminin yapılması ile çekin karşılıksız kaldığının iddia edildiği, davacının işbu iddialarının yazılı delillerle ispat edilmesi gerektiği, dosya kapsamında dava konusu çekin davalı --------- teminat çeki olarak verildiğine dair herhangi bir yazılı sözleşmenin bulunmadığı, çek üzerinde de herhangi bir teminat kaydının bulunmadığı, dava konusu çekin davalı---------- mal teslimi karşılığında verildiğine dair ve mal tesliminin yapıldığına dair yazılı herhangi bir delilinde bulunmadığı, mahkememizce taraf defterleri üzerinde inceleme yapılmasına karar verilmiş ise de, verilen kesin süreye rağmen bilirkişi ücretinin davacı tarafından yatırılmadığı, her ne kadar davacı vekilince eski hale getirme isteminde bulunulmuş ise de, eski hale getirme istemi ile birlikte asıl yapılması gereken işlemin de yapılması gerektiği, ancak davacı tarafça eski hale getirme istemi ile bilirkişi ücretinin yatırılmadığı, davacı tarafça dava dilekçesi ile yemin deliline de dayanılmadığı anlaşılmakla, davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Asıl dava ile---- Aleyhine açılan menfi tespit istemi ve birleşen dava ile ---------- Aleyhine açılan alacak davası bakımından; taraflar arasında herhangi bir ticari ilişki bulunmadığı, çekin tahrifat öncesi ibraz süresine göre süresi içinde ----- Tarafından bankaya ibraz edildiği, bu hali ile asıl dosya davacısı birleşen dosya davalısı --------6102 Sayılı TTK'nun 732. Maddesi uyarınca çek nedeniyle sebepsiz zenginleşmediğini ispat etmesi gerektiği, bu hususun ancak yazılı delilleri ile ispat edilebileceği -----dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelerde bu hususu ispata yarar herhangi bir delilin bulunmadığı, asıl dosya davacısı birleşen dosya davalısı --------Tarafından dava ve cevap dilekçesi ile birlikte yemin deliline de dayanılmadığı anlaşılmakla; asıl davanın reddine ve birleşen davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Birleşen dava yönünden, davacı tarafça talep olunan alacak miktarına dava dilekçesi ile faiz isteminde bulunulmadığından, taleple bağlılık ilkesi gereği faize hükmedilmemiştir.
Dosya kapsamından tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda açıklandığı üzere --- gereğince ayrıntılı, detaylı inceleme yapılmış olup, yukarıda gerekçesi de yazılı olduğu üzere asıl ve birleşen dava hakkında aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
A.ASIL DAVA YÖNÜNDEN;
1.KANITLANAMAYAN DAVANIN REDDİNE,
2.Alınması gerekli 59,30 TL karar ve ilam harcının, davacı tarafından dava açılırken peşin olarak yatırılan 2.561,63 TL harçtan tahsili ile hazineye irat kaydına, bakiye 2.502,33 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3.Davacı tarafından yapılan masrafların kendi üzerilerinde bırakılmasına,
4.Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
5.Davalı ------ kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen 18.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak ------ verilmesine,
6.Kararın kesinleşmesi halinde kullanılmayan gider avansının ilgili tarafa iadesine,
B.BİRLEŞEN ------ SAYILI DOSYASI
1.Davanın KABULÜ İLE;
----- alacağın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2.Alınması gerekli karar ve ilam harcı olan 10.246,50 TL'den davacı tarafça dava açılırken yatırılan 2.561,63 TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 7.684,87 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3.Davacı tarafça dava açılırken yatırılan 2.561,63 TL peşin harç ve 44,40 TL başvuru harcı olmak üzere toplam 2.606,03 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4.Davacı tarafından yapılan 96,40 TL posta gideri yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5.Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6.Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen 18.200,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7.Arabuluculuk sürecinde düzenlenmiş sarf kararında yer alan 1.320,00 TL'nin 6325 Sayılı Kanunun 18/A maddesi uyarınca, davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
8.Kararın kesinleşmesi halinde kullanılmayan gider avansının ilgili tarafa iadesine,
Dair, hazır olan taraf vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta süre içerisinde ---------- nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu.06/07/2021