T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/1279 Esas
KARAR NO: 2019/284
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 23/11/2017
KARAR TARİHİ: 07/03/2019
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA: Davacı vekili dilekçesinde özetle;------------- Şti. Tarafından 31.12.2012 keşide tarihli çeke --------------- aval vermiş olup lehdar ------ ----- verilen çek ciro yoluyla davalı ...'ye geçtiğini, söz konusu çekin ödenmemesi üzerine davalı ... tarafından çek bedelinin tahsili amacıyla Anadolu ------------- İcra müdürlüğünün ------------ Esas sayılı takip dosayı ile borçlular ----------------------------------------------------.hakkında icra takibi başlatıldığını, müvekkil şirketin borcu olmadığı halde ödemek zorunda kaldığı 9.500,00 TL'nin alacaklıya ödenmemesi için tedbir konulmasını talep ettiğini, müvekkil ------------- ve müvekkil şirketin borçlu olmadıkları halde muhafaz ve ilave haciz tahdidi altında müvekkil --------------- tarafından depo edilen 9.500,00 TL'nin alacaklıya ödenmemesi için icra dosyası üzerine tedbir konulmasına bilahare ödenen 9.500,00 TL'nin ticari faiziyle birlikte geri alınmasına, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalıya yükletilmeesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı cevap vermemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE;
Dava, hukuki niteliği itibariyle İstanbul Anadolu -----------. İcra müdürlüğünün ----------------Esas sayılı dosyada ödenen 9.500,00 TL'nin istirdatına ilişkindir.
HMK 115 madde hükmü gereğince, mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler.
HMK 114/1-c madde hükümlerinde mahkemenin görevli olması dava şartı olarak düzenlenmiştir.
Burada öncelikli olarak Asliye Ticaret Mahkemesinin davaya bakmakla görevli olup olmadığının belirlenmesi, davanın ticari niteliğinin ve görevli mahkemenin belirlenmesinde 6102 sayılı TTK ile getirilen düzenlemelerin değerlendirilmesi gerekir.
6102 sayılı TTK'nun 4 maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılması için uyuşmazlık konusu işin taraflarının her ikisinin birden ticari işletmesi ile ilgisi olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarını veya işin tarafların ticari işletmesiyle olup olmamasına bakılmaksızın TTK veya diğer kanunlarda o davaya Asliye Ticaret Mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme olmalıdır.
Diğer taraftan 6102 sayılı TTK 19/2 maddesi uyarınca taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira, TTK gereği ticari dava sayılan davalar haricinde ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.
Somut uyuşmazlıkta davacılar vekili; İstanbul Anadolu ---------------. İcra müdürlüğünün --------- Esas sayılı dosyası ile -------------------------------- ve -------------------------aleyhine takip başlatıldığını, takip borçluları aleyhinde davacı şirketin adresine gelinerek haciz işlemi yapıldığını, müvekkili şirket ile takip borçlusu şirketlerin ortaklarının ayrı olduğunu, -------- müvekkili şirketteki hissesini 01.08.2008 tarihinde devrettiğini, takip dayanağı çek nedeniyle takip borçluları ile müvekkili şirketin ticari ilişkisinin olmadığını belirterek müvekkilinin borçlu olmadığı halde haciz tehdidi altında ödediği 9.500,00 TL' nin istirdatını talep etmiştir.
Bu nevi davaların ticari dava olduğuna ya da Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüleceğine ilişkin yasal bir düzenleme bulunmamaktadır.
O halde, eldeki davanın ticari dava olarak kabulü ve Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olması için uyuşmazlık konusu işin her iki tarafın birden ticari işletmesi ile ilgili olması zorunludur.
İstanbul Anadolu --------------- İcra müdürlüğünün 2012/17994 Esas sayılı dosyanın dayanağı çek olmakla birlikte uyuşmazlık kambiyo senedinden kaynaklanmayıp, haciz tehdidi altında ödenen paranın istirdadına ilişkindir. Davanın taraflarından ----------------------- şirketi tacir olmakla birlikte davalı taraf tacir olmadığından ve uyuşmazlık her iki tarafın ticari işletmesinden kaynaklanmadığıdan, davaya bakma görevi 6100 sayılı Hukuk Mahkemeleri Kanunun 2.maddesi uyarınca Asliye Hukuk Mahkemesine aittir.
Mahkememizin iş bu davaya bakmakla görevsiz olması nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Göreve ilişkin dava şartı yokluğundan davanın usulden reddi ile Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,
2-HMK.20 maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde talep halinde dosyanın görevli İstanbul Anadolu Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine,
3-HMK 331/2. maddesi uyarınca yargılama giderlerinin görevli mahkemece değerlendirilmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolunun açık olmak üzere karar verildi.