T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/1015
KARAR NO: 2023/592
DAVA: Kayyımlık (Ticari Şirkete Kayyım Atanması)
DAVA TARİHİ: 05/04/2022
KARAR TARİHİ: 06/09/2023
Mahkememizde görülmekte olan Kayyımlık (Ticari Şirkete Kayyım Atanması) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin babası ----- 08/12/2021 tarihinde vefat ettiğini, muris----- sicil nolu ... hakim hissedarı ve tek yöneticisi olduğunu, murisin vefatından bu yana geçen sürede şirketin işleri, işlerin gidişi, şirketin son dönemde yaptığı iş ve işlemlerin neler olduğu, hukuki ve ticari ilişkilerinin durumuna dair hiçbir bilgi verilmediği gibi, murisin vefatıyla doğan yönetim kurulu organının eksikliğinin giderilmesine yönelik genel kurulun toplanması için herhangi bir girişimde bulunulmadığını, şirket işlerinin aynı zamanda şirket çalışanı sıfatıyla vekâlet ilişkisine dayalı olarak davalı ... tarafından yürütüldüğünü, davacının bilgi talebi reddedilmiş ve genel kurulun ivedilikle toplanmasına ilişkin talebine dair 17.3.2022 tarih ve ----- yevmiye nolu ihtarnameye de şirket müdürü olarak----- görevini sürdürdüğünden bahisle 01.04.2022 tarih ve---- yevmiye nolu cevabı ihtarname ile olumsuz cevap verildiğini, şirket müdürünün şirketin kanunen gerekli organlarından biri olmadığını, davalı ... müvekkili hakkında ----. Aile Mahkemesi’nin ---- ve ----sayılı uzaklaştırma kararı ile öncelikle, müvekkilinin yasal mirasçılık sıfatından kaynaklanan haklarını kullanmasına mani olunmuş; bu uzaklaştırma kararından istifade ile evdeki eşyaları kaçırmış ve kasayı boşalttığını, ----. Sulh Hukuk Mahkemesi’nin ----- Tereke sayılı dosyası ile evde terekeye dâhil olan ziynet eşyaları, nakit para vs menkullerin miktar ve değerinin tespiti amacıyla 18.03.2022 tarihinde mahallinde yapılan keşifte bu durumdan haberdar olunmuş ve murise ait evin baştan aşağı boşaltıldığı tespiti yapıldığını, davacının yasal hakkı olan finansal tabloları, bilanço, yıllık faaliyet raporunu incelemesi engellendiğini, Banka ve Finans Kurumlarına müzekkere yazılarak davalı şirket adına herhangi bir hesap, yatırım, kiralık kasa, gizli hesap bulunup bulunmadığı var ise TL veya yabancı para cinsinden ne kadar nakdi paranın bulunduğunun ve geriye dönük banka hesap hareketlerinin sorulmasına, davacının zarar görme ihtimaline binaen terekeye dahil davalı şirket nezdindeki banka hesaplarına ihtiyati tedbir konulmasına, organ eksikliği ve genel kurulun toplanamaması nedeniyle şirkete kayyum tayinini, Davalı şirketin Finansal tabloları, yıllık faaliyet raporu ve ticari defterleri üzerinde bilgi edinme ve inceleme yetkisi verilmesini, gelir tablosuyla envanter ve bilançonun bir suretini davacıya verilmesini, şirkete ait taşınmazlara ait tüm kira sözleşmelerinin davalıdan istenmesine, emsal kira bedelleri, enflasyon oranı ve ekonomideki diğer gelişmelere nazaran düşük kalan kira bedellerine ilişkin kira tesbiti davası açma hususunda müvekkil davacıya yetki verilmesine, yargılama gideri ve ücreti vekâletin diğer tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı ----adresi -----adresinde olup bu sebeple de; davanın ----Asliye Ticaret Mahkemesinde açılması gerektiğinden mahkemenin yetkisizliğine karar verilerek ---- Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğuna karar verilmesini, muris---- vefatı ile geride mirasçısı olarak 4 çocuğu kaldığı, davacı taraf ile müvekkili davalı arasında ve diğer mirasçılar arasında husumet bulunduğunu, bu sebeple de; atanacak kayyumun resen seçilmesini, muris ---- vefatı ile muris ----ait hisse mirasçıları olan ..., dava dışı---, dava dışı ---ve davacı ... ---- intikal ettiğini, Davacı taraf müvekkili davalı tarafından uzaklaştırma kararı aldırıldığı için gerekli gereksiz tüm davalarda müvekkil davalı ... davalı olarak gösterdiğini, davacı tarafından müvekkil aleyhine kötüniyetli olarak işbu dava açıldığından davacının HMK 329.madde hükmü gereğince tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini, ...'nun işbu davada taraf sıfatı bulunmadığından husumetten reddini, HMK 329.madde hükmü gereğince kötüniyetli olarak müvekkil davalı aleyhine dava açan davacı tarafın müvekkil davalı ile anlaştığımız 20.000-TL vekalet ücretine mahkum edilmesine karar verilmesini, Davacı tarafından işbu davanın açılmasından önce -----.Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ----- Esas sayılı dava dosyası ile terekeye temsilci atanması için dava açılmış ancak dava dilekçesi içerisinde işbu davada talep edilen davalı ----- kayyum atanması talep edilerek aynı taleple davacı tarafından 2 ayrı dava açıldığını, bu sebeple sonradan açılan Mahkemeniz dosyasındaki davanın derdestlik nedeniyle reddine karar verilmesini, davalı ... diğer davalı şirketin çalışanı olmadığı gibi davalı ----.adına yapmış olduğu bir iş ve işleme de bulunmamaktadır. Davacı taraf gerçek dışı beyan ve iddialar ile Mahkemeyi yanıltmaya çalıştığını, Davalı şirketin genel kurulunun yapılması için müvekkil davalı ile diğer paydaşlar tarafından---Asliye Ticaret Mahkemesi---- Esas sayılı dosyası ile dava açılmış olup davanın sonucu beklenildiğini, Davacı taraf dava dilekçesi ekinde yer alan ----. Noterliği 01.04.2022 tarih ve---- yevmiye numaralı ihtarname ile şirket müdürü ---- görevini sürdüğü belirtilerek olumsuz cevap verildiğini iddia etmiş ise de öncelikle ---- davalı şirket -----müdürü olmadığını, ihtarnamede de bu yönde bir bilgi yer almadığını, husumet itirazımızın kabulü ile müvekkili ---- yönünden davanın husumetten reddine karar verilmesini, ---- Mahkemelerinin yetkili olduğuna karar verilmesini, derdestlik itirazının kabulü ile derdestlik nedeniyle davanın usulden reddine, davanın esastan reddine, HMK 329.madde hükmü gereğince davacı tarafın disiplin para cezasına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE :
Dava, hukuki niteliği itibariyle, organ eksikliği ve genel kurulun toplanamaması nedeniyle şirkete kayyım tayini, davalı şirketin finansal tabloları, yıllık faaliyet raporu ve ticari defterleri üzerinde bilgi edinme ve inceleme yetkisi verilmesi gelir tablosuyla envanter ve bilançonun bir suretinin verilmesi, şirkete ait taşınmazlara ait kira sözleşmelerinin davalıdan istenmesi, kira tespit davası açmak üzere yetki verilmesi isteğine ilişkindir.Davacı tarafından , davalılar aleyhine----.Asliye Ticaret Mahkemesine açılan iş bu dava 29.09.2022 tarih ve ---- esas ----- sayılı karar ile şirket merkezinin yargı çevremiz içinde bulunması nedeniyle yetkisizlik kararı verilerek mahkememize gönderilmiştir.----.Asliye Ticaret Mahkemesince 11.04.2022 tarihinde verilen ihtiyati tedbir kararı ile şirketin tek kişilik yönetim kurulu tarafından temsil edildiği, onun da öldüğü, şirketin temsilcisinin bulunmadığı anlaşılmakla şirkete SMM ... yönetim kayyımı olarak atanmasına karar verilmiştir.
Dava dosyası Mahkememize gelmesinden sonra, tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri inceleme konusu yapılmıştır.Davacı tarafından açılan iş bu davada davalı olarak ... ve ---- hasım olarak gösterilmiştir.HMK.nun 50 madde hükümlerinde medeni haklardan yararlanma ehliyetine sahip olan, davada taraf ehliyetine de sahiptir.
Organ eksikliği ve genel kurulun toplanamaması nedeniyle şirkete kayyım tayini, davalı şirketin finansal tabloları, yıllık faaliyet raporu ve ticari defterleri üzerinde bilgi edinme ve inceleme yetkisi verilmesi gelir tablosuyla envanter ve bilançonun bir suretinin verilmesi, şirkete ait taşınmazlara ait kira sözleşmelerinin davalıdan istenmesi, kira tespit davası açmak üzere yetki verilmesi isteğine ilişkin davada, sadece şirketin gösterilmesi yeterli olup, davalı ... davada pasif dava ehliyeti bulunmamaktadır.
TTK.nun 410/2 madde hükümlerinde Yönetim kurulunun, devamlı olarak toplanamaması, toplantı nisabının oluşmasına imkan bulunmaması veya mevcut olmaması durumlarında, mahkemenin izniyle tek bir pay sahibi genel kurulu toplantıya çağırabilir.Bu konuda ---- tarafından ----Asliye Ticaret Mahkemesinin ----- esas sayılı dava dosyasından açılan yönetim organının oluşturulması hususundaki davada, " yönetim organının oluşturulması " için genel kurulun olağan üstü toplantıya çağrılması yönünden ortaklardan ------ yetki verildiği,
Söz konusu yetki çerçevesinde ---- tarafından davalı şirket genel kurulu 17.04.2023 günü saat 14,00 de---- adresinde toplantıya çağrılmış, davalı şirketin 17.04.2023 tarihli toplantısında tereke memuru ----ile ... yönetim kurulu üyesi olarak seçildikleri, organ eksikliğinin tamamlandığı belirlenmiştir.
Organların oluşturulması ve genel kurulun toplanması amacıyla kayyım tayinine ilişkin davanın yargılama evresinde konusunun kalmadığı görülmüştür.
Davacı tarafından açılan iş bu davada her ne kadar davalı şirketin finansal tabloları, yıllık faaliyet raporu ve ticari defterleri üzerinde bilgi edinme ve inceleme yetkisi verilmesi gelir tablosuyla envanter ve bilançonun bir suretinin verilmesi, şirkete ait taşınmazlara ait kira sözleşmelerinin davalıdan istenmesi, kira tespit davası açmak üzere yetki verilmesi isteminde bulunulmuş ise de, istem tarihinde şirket organlarının bulunmadığı,TTK.nun 392/1 madde hükümlerinde her yönetim kurulu üyesi şirketin tüm iş ve işlemleri hakkında bilgi isteyebilir, soru sorabilir, inceleme yapabilir. Bir üyenin istediği her hangi bir defter, defter kaydı, sözleşme, yazışma veya belgenin incelenmesi, tartışılması ya da her hangi bir konu ile ilgili yöneticiden veya çalışandan bilgi alınması reddedilemez.Her yönetim kurulu üyesi, yönetim kurulu toplantıları dışında, yönetim kurulu başkanının izniyle, şirket yönetimiyle görevlendirilen kişilerden, işlerin gidişi ve belirli münferit işler hakkında bilgi alabilir ve görevinin yerine getirilebilmesi için gerekliyse yönetim kurulu başkanından, şirket defterlerinin ve dosyalarının incelenmesine sunulmasını isteyebilir., Başkan bir üyenin , yukarıda öngörülen bilgi alma, soru sorma ve inceleme yapma istemini reddederse, konu iki gün içinde yönetim kuruluna getirilir. Kurulun toplanmaması veya bu istemi reddetmesi halinde, üye Şirketin merkezinin bulunduğu yerdeki Asliye Ticaret Mahkemesine başvurabilir. Mahkeme bu istemi dosya üzerinde inceleyerek karara bağlar.
TTK.nun 437/1 madde hükümlerinde Finansal tablolar, konsolide finansal tablolar, yönetim kurulunun yıllık faaliyet raporu, denetleme raporları ve yönetim kurulunun kâr dağıtım önerisi, genel kurulun toplantısından en az onbeş gün önce, şirketin merkez ve şubelerinde, pay sahiplerinin incelemesine hazır bulundurulur. Bunlardan finansal tablolar ve konsolide tablolar bir yıl süre ile merkezde ve şubelerde pay sahiplerinin bilgi edinmelerine açık tutulur. Her pay sahibi, gideri şirkete ait olmak üzere gelir tablosuyla bilançonun bir suretini isteyebilir.
(2) Pay sahibi genel kurulda, yönetim kurulundan, şirketin işleri; denetçilerden denetimin yapılma şekli ve sonuçları hakkında bilgi isteyebilir. Bilgi verme yükümü, 200 üncü madde çerçevesinde şirketin bağlı şirketlerini de kapsar. Verilecek bilgiler, hesap verme ve dürüstlük ilkeleri bakımından özenli ve gerçeğe uygun olmalıdır. Pay sahiplerinden herhangi birine bu sıfatı dolayısıyla genel kurul dışında bir konuda bilgi verilmişse, diğer bir pay sahibinin istemde bulunması üzerine, aynı bilgi, gündemle ilgili olmasa da aynı kapsam ve ayrıntıda verilir. Bu hâlde yönetim kurulu bu maddenin üçüncü fıkrasına dayanamaz.
(3) Bilgi verilmesi, sadece, istenilen bilgi verildiği takdirde şirket sırlarının açıklanacağı veya korunması gereken diğer şirket menfaatlerinin tehlikeye girebileceği gerekçesi ile reddedilebilir.
(4) Şirketin ticari defterleriyle yazışmalarının, pay sahibinin sorusunu ilgilendiren kısımlarının incelenebilmesi için, genel kurulun açık izni veya yönetim kurulunun bu hususta kararı gerekir. İzin alındığı takdirde inceleme bir uzman aracılığıyla da yapılabilir.
(5) Bilgi alma veya inceleme istemleri cevapsız bırakılan, haksız olarak reddedilen, ertelenen ve bu fıkra anlamında bilgi alamayan pay sahibi, reddi izleyen on gün içinde, diğer hâllerde de makul bir süre sonra şirketin merkezinin bulunduğu asliye ticaret mahkemesine başvurabilir. Başvuru basit yargılama usulüne göre incelenir. Mahkeme kararı, bilginin genel kurul dışında verilmesi talimatını ve bunun şeklini de içerebilir. Mahkeme kararı kesindir. Hükümlerinin yer aldığı, davacının bilgi alma ve inceleme hakkı talebinin koşullarının oluşmadığı görülmüştür.Davacı Avukatı tarafından dava dilekçesinde belirtildiği üzere muris tek yetkili ve hissedarı ---- 08.12.2021 tarihinde ölümü ile birlikte şirket organsız kalmıştır.Her ne kadar davacı tarafından, diğer davalı ... şirket çalışanı olarak vekalet ilişkisine dayalı olarak işlerin yürütüldüğünü belirtmiş ise de, şirket yöneticisi veya temsilci olmadığından, böyle bir istemin şirket yönetim kurulu başkanı yerine, çalışan veya vekalet ilişkisi bulunan birine yöneltilmesi mümkün değildir.-----Asliye Ticaret Mahkemesince 11.04.2022 tarihinde verilen ihtiyati tedbir kararı üzerine, kayyım tarafından şirket genel kurulu 17.04.2023 tarihinde yapılmış, organ eksikliği giderilmiş, davacı tarafından yapılan bu istemlerin artık yeni oluşturulan yönetim kuruluna yapılması gerekir.
Bu itibarla yapılan yargılama ve toplanan delillere göre Davalı ... aleyhine açılan dava yönünden Pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine, davalı ----- aleyhine açılan dava yönünden ; Organların oluşturulması ve genel kurulun toplanması amacıyla kayyım tayinine ilişkin davanın yargılama aşaması konusu kalmadığı görülmekle bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına, 11.04.2022 tarihli yönetim kayyımı tayinine ilişkin tedbir kararının kaldırılmasına, Aşan istemlerin koşulları oluşmadığından reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmış ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere :
1-Davalı ... aleyhine açılan dava yönünden ;
Pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine,
2-Davalı ----- aleyhine açılan dava yönünden ;
Organların oluşturulması ve genel kurulun toplanması amacıyla kayyım tayinine ilişkin davanın yargılama aşaması konusu kalmadığı görülmekle bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,11.04.2022 tarihli yönetim kayyımı tayinine ilişkin tedbir kararının kaldırılmasına,Aşan istemlerin koşulları oluşmadığından reddine,
HARÇLAR
3-Alınması gerekli 269,85 TL harcın davacı tarafından dava açılışı sırasında yatırılan 80,70 TL harçtan mahsubu ile, eksik bakiye 189,15 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
VEKALET ÜCRETİ
4-Avukatlık asgari ücret tarifesine göre ... vekili için takdir olunan 9.200,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... verilmesine,
YARGILAMA GİDERLERİ
5-Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Davalılar tarafından yargılama gideri sarf edilmediğinden bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
7-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,Dair, hazır olan tarafların yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile --- Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolunun açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.