T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/410
KARAR NO: 2023/810
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 22/11/2021
KARAR TARİHİ: 02/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,Yukarıda adı ve adresi yazılı davacı tarafından açılan hukuk davasının 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 9. Maddesi gereğince Türk Milleti adına yargılama yapmaya görevli ve yetkili -----. Asliye Ticaret Mahkemesince yapılan yargılaması sonucunda aşağıda gerekçesi yazılı hükme ulaşılmıştır. :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili ile davalı arasında 19.02.2021 tarihli Soğuk Hava Deposu Panelleri Ve Kapıları Kurulumu İşlemi konulu bir sözleşmenin aralarında imzalandığını, sözleşmenin Teklif Koşulları bölümüne göre soğuk hava deposu panellerinin montaj işleminin fiyata dahil olduğunu, soğutma sistemlerinin yerine montajı ve devreye alınması ve bakır borunun fiyata dahil olduğunu, soğuk hava depo kapılarının yerine montajının fiyata dahil olduğunu, nakliye, Nakliye Sigortası, indirme, vinç portlif vb. hammaliye giderlerinin fiyata dahil olmadığını, davacı müvekkil ile davalı arasında- 10.05.2021 tarihinde yapılan anlaşma uyarınca davalı firmanın ” firmamız 25.02.2021 tarihinde tarafımızla imzalanmış olduğu sözleşmeye istinaden ... davet yapıp- konsolosluk onay verdiği takdirde ürünleri çalışır vaziyette getireceğine, konsolosluk onay verdiği halde mücbir sebepler haricinde ben gitmez isem başkası tarafından montajı yaptıracağıma ya da 7.000.euro montaj ücretini ödemeyi taahhüt ediyorum” şeklinde taahhütte bulunduğunu, bu taahhütnameyi, davalı şirket sahibi ve yetkilisi---- yetkilisi ... ve şirketin sahibi ve yetkilisi ---- adına .. imzaladığını ve taahhütnameyi kabul ettiğini, ancak bu güne kadar makinaların montajı yapılmadığı gibi- davalı şirket tarafından başkası aracılığı ile de montajın gerçekleştirilmediğini, ve 7.000.euro montaj bedelinin taahhüt ettiği halde davalı şirket tarafından müvekkile ödenmediğini, montajın yapılmaması nedeniyle müvekkilinin zarara uğradığını, taraflar arasındaki söz konusu sözleşmeye göre, ekteki cari hesap tablosundan da anlaşılacağı üzere müvekkilinin belirlenen tarihlerde ödemelerini düzenli olarak yaptığını, ne var ki davalı tarafın işbu sözleşme gereği üzerine düşen sorumlulukları yerine getirmediğini belirterek belirtilen nedenlerle ve fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkilinin davalının montaj taahhüdünü yerine getirmemesi nedeniyle 7.000.Euro- (70.000 )TL'nin sözleşme tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiz ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde.
6100 sayılı HMK’nın 6. Maddesine göre " genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir. " Somut olayda ---- yerleşik olan davacının ----ilçesindeki soğutma dolapları üreten müvekkili davalıdan ürünler satın aldığını ve ---- gönderilerek montajını talep ettiğini, davalının yerleşim yerinin ----- ilçesi olduğunu, her iki tarafın tacir olduğu kabulünde dahi HMK md.17 hükmüne uygun bir yetki sözleşmesinin taraflar arasında kurulmadığını, davalının ürettiği ürünleri ---- ürettiğini, ----- gümrükleme ve nakliyesi yapılarak ----teslim edildiğini, yetkili mahkemenin davalı müvekkilin yerleşim yeri yargı çevresi olan -----Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, yetki itirazının öncelikli olarak değerlendirmeye alınarak yetkisizlik kararı verilmesini talep ettiklerini, davacı ile -----şahıs işletmesi olan müvekkili arasında 25.02.2021 tarihinde sözleşme imzalandığını, bu sözleşme kapsamında Reyon Dolabı, Sütlük Dolabı, 2 adet Soğuk Hava Deposunun üretim nakliye ve montaj hususunda anlaştıklarını, ürünlerin, üretim ve teslimatı eksiksiz olarak ve zamanında yapıldığını belirterek iş bu davada öncelikle yetkisizlik kararı verilmesine, haksız şekilde ikame edilmiş olan davanın reddine karar verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklı alacak davasıdır.
Dava öncelikle -----. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde açılmış mahkemece yetkisizlik kararı verilerek dosya mahkememizin esasına tevzi olunmuştur.
Mahkememizce; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları resen belirlenerek; taraf vekillerinin vermiş olduğu dilekçeler, ibraz ettikleri tüm deliller, tüm kayıt ve belgeler tek tek incelenmiştir.
Mahkememizce aldırılan 03/05/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; dava dosyası ve ekleri üzerinde yapılan incelenme neticesinde, uyuşmazlık konusu sorunun taraflar arasındaki 10.05.2021 tarihli sözleşmenin yorumuna bağlı olduğu, söz konusu sözleşmenin şarta bağlı bir yükümlülük ortaya koyup koymadığı hususunun Mahkemenin takdirinde olduğu, bilirkişi olarak kanaatin yükümlülüğün şarta bağlı olarak değerlendirilmemesi yönünde olmakla birlikte, bu hususun Mahkemenin takdirine müdahale olarak değerlendirilmemesi amacıyla ihtimalli rapor sunulması yönünde görüş oluştuğu, yükümlülük şarta bağlı olmayan bir yükümlülük olarak değerlendirildiğinde davalının dava tarihinden itibaren faiziyle (3095 Sayılı Kanun 4a) 7.000 EURO borçlu olacağı, 10.05.2021 tarihli sözleşme ile ürün montajının ---- vizesi alınması şartına bağlandığı kabul edilirse şartın gerçekleşmediği ancak şartın gerçekleşmemesine davalının eylemlerinin sebep olup olmadığının dosyadan anlaşılamadığı, davalının vizeye yönelik başvurularının reddinde kusuru olup olmadığının dürüstlük kuralına aykırı davranıp davranmadığının sonuca varma bakımından önemli olacağı, davalı vize alınamamasında kusurlu değilse bir yükümlülüğünün bulunmayacağı, davalı vize alınamamasında kusurlu ise şart yerine gelmiş sayılacağından dava tarihinden itibaren faiziyle (3095 Sayılı Kanun 4a) 7.000 EURO borçlu olacağı, sonuç ve kanaati bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde: açılan davanın taraflar arasında akdedilen 25/02/2021 tarihli soğuk hava deposu panelleri-kapıları kurulumu sözleşmesinin imzalandığı, davacının ---- bulunan --- ---isimli işyerinde kullanmak üzere bu siparişleri davalıya verdiği, 25/02/2021 tarihli her iki tarafça da imzalanan sözleşmenin tek sayfa olduğu, sözleşmenin ilgili maddesinde ise ürünlerin montajının davalı tarafın yükümlülüğünde olduğunun belirtildiği, mezkur sözleşmeden sonra 10/05/2021 tarihinde taraflar arasında bu kez montaj taahhütüne dair bir sözleşme imzalandığı, bu sözleşmede ise davalının üretmiş olduğu ürünlerin kurulumu için davacı tarafından davet yapılıp konsolosluktan onay verildiği takdirde ürünleri çalışır vaziyette kurulumun yapılacağı ----- ülkesine getireceğini , konsolosluk onay verdiği halde mücbir sebepler haricinde kendisi gidemez ise başkasına montajı yaptıracağı yada 7.000,00-Euro montaj ücretini ödemeyi taahhüt ettiği, esasen taraflar arasında yapılan ilk sözleşme ile davalının zaten montaj işini de üstlendiğinin açık olduğu, sonrasında düzenlenen taahhüt ile de montaja ilişkin ek bir düzenlemenin yapıldığı, taraflar arasında yapılan sözleşmenin konusunun davacının ----- bulunan marketinde kullanmak üzere soğuk hava deposu/reyon/dolap üretimi olduğu, davalının bu ürünleri üreteceği ve ----- ülkesinde montajını da yapacağı, sözleşme bedelinin 260.000,00-TL olduğu, ürünlerin üretimi ile alakalı taraflar arasında bir ihtilaf olmamakla ihtilafın ürünlerin montajı safhasında oluştuğu, davalının ürünleri-----ülkesinde montajını gerçekleştirmediği, zira davalı ve yetkili elemanının iki kez vize başvurusunda bulunmuş olmalarına rağmen 12/04/2021 tarihli ve 04/08/2021 tarihli başvurularının reddedildiği, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin eser sözleşmesi olduğu, davalının bu sözleşme ile yüklendiği montaj edimini yerine getirmediği, esasen TBK 471 gereğince davalı-yüklenicinin montaj edimini bizzat yerine getirmek zorunda olmadığı, davalının ----- ikamet eden yahut ---- girmesinde sakınca olmayan 3. kişi yahut kişilerle de anlaşarak montaj yaptırabileceği ve edimini ifa edebileceği, sözleşme imzalanırken davalının montaj iş ve işlemlerinin ----- yapılacağını da bildiği, bu doğrultuda basiretli tacir olması gereken davalının montaj yükümlülüğünün devam ettiği, davalının ilk vize başvurusunun reddedilmesinden sonra 10/05/2021 tarihli taahhüdün imzalandığı, davalının bu taahhüt çerçevesinde edimini şarta bağlı olarak yorumladığı oysa ilk sözleşme tahtında da böylesi bir şart olmadan davalının montaj taahhüdünün bulunduğu, TBK 19 kapsamında sözleşmenin yorumunda asıl olanın tarafların gerçek ve ortak iradesi olduğu, 10/05/2021 tarihli belge/taahhüt imzalandığında davacının montaj dahil 25/02/2021 tarihli sözleşmenin tamamen ifasına dair menfaatinin de devam ettiği, davalının montaj yükümlülüğünün de baki olduğu, bu sebeple mahkememizce de davalının 25/02/2021 tarihli sözleşme ile şartsız olarak üstlendiği montaj edimini, 10/05/2021 tarihli ikinci sözleşme ile şarta bağlanmasının TBK 19 kapsamındaki yorum ilkelerine de aykırı olduğu, zira kabul gören bir haktan vazgeçildiğine dair iradelerin dar yorumlanması gerekeceği, davalının uhdesinde olan montaj ediminin şarta bağlı olmadığı, davalının hali hazır durumda üstlendiği edim olan montaj şartını yerine getirmediği ve taraflar arasındaki sözleşme ve taahhüt çerçevesinde davacının davalıdan 7.000,00-Euro talep edebileceği, davadan önce ihtar olmamakla temerrüdün dava tarihi itibari ile gerçekleşmiş olacağı mahkememizce değerlendirilmiş ve 03/05/2023 tarihli bilirkişi gerekçeli, bilimsel ve denetime uygun olmakla hükme esas alınarak açılan davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Açılan davanın KABULÜ ile,
7.000,00 Euro'nun 22/11/2021 dava tarihinden itibaren işleyecek 3095 sayılı kanunun 4/A maddesi gereğince değişen ve değişecek oranlarda faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
KARAR HARCI
2-Alınması gerekli 5.986,68 TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 1.195,43 TL harcın mahsubu ile eksik 4.791,25 TL nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
ARABULUCULUK ÜCRETİ
3-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca 1.320,00 TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
AVUKATLIK ÜCRETLERİ
4-Avukatlık asgari ücret tarifesine göre davacı vekili için takdir olunan 33.447,50 TL nispi vekalet ücretinindavalıdan alınarak davacıya verilmesine,
DİĞER YARGILAMA GİDERLERİ
5-Davacı tarafından dava açılırken harç olarak yatırılan 59,30 TL başvurma harcı, 1.195,43 TL peşin harç olmak üzere toplam 1.254,73 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından sarfedilen 2.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 156,90 TL posta ücreti olmak üzere toplamda 2.156,90 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı tarafından sarf edilen yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
8-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde----- BAM nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.