T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/381 Esas
KARAR NO: 2023/193
DAVA: Tazminat (Ölüm ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 04/08/2015
KARAR TARİHİ:02/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan tazminat (ölüm ve cismani zarar sebebiyle açılan tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 18.08,2017 tarihinde ----- seyir halinde iken sürücüsü ------ yaptığı ----- araç önünde aynı yöne doğru seyir halinde bulunan sürücüsü-------- plakalı taş yüklü kamyona arkadan çarparak davacıların murisi ------ hayatını kaybettiği, mirasçılar anne, eş ve çocukların dektekten yoksun kaldıklarını, kaza yapan------- plaka sayılı aracın ------- şirketi tarafından ---------bulunduğunu, poliçe numarasının; -------- sigortaya başvurduklarını ancak ----------- sayılı belgeyle reddedildiklerini, bu nedenle hükmedilecek destekten yoksun kalma tazminatının bu tarihten itibaren ticari faiz uygulanarak davalılardan tahsilini talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu aracın --------- plakalı araç müvekkili şirket nezdinde ------ sigortalısı olduğunu, davacı tarafın söz konusu kaza neticesinde iddia edilen vefata ilişkin olarak açıldığını, kusur oranlarının tespiti açısından dosyanın ----------- gönderilmesi gerektiğini, davaya konu ceza dosyasının da incelenmesi gerektiğini, davayı kabul manasında olmamak şartıyla faiz başlangıç tarihinin dava tarihi itibariyle yasal faiz olması olması gerektiği, haksız ve mesnetsiz davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.Hukuki Nitelendirme, Delillerin Değerlendirilmesi ve Netice Dava, --------- tarihli trafik kazası (haksız eylem) neticesinde hayatını kaybeden (destek)-------- eşi, çocukları ve annesi tarafından açılan destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat davasıdır.Destekten yoksun kalma tazminatı, hayatını kaybedenden intikal etmeyip doğrudan doğruya destek görenlerin kişiliklerinde doğan, asli ve bağımsız bir hak olarak nitelendirilmiştir; dolayısıyla bağımsız bir talep yetkisi verir. -------- Hukukuna göre, destekten yoksun kalma tazminatı hak edebilmek için desteğin mirasçısı, kan hsımı veya aile fertlerinden olmak da gerekmez------------------Destekten yoksun kalma tazminatı talep edilebilmesi için aynen haksız eylemden kaynaklanan tazminat haklarında olduğu gibi, failin hukuka aykırı bir fiili bulunmalı, bu fiil nedeniyle destek görenin malvarlığından bir zarar meydana gelmiş olmalı ve yine fiil ile zarar arasında uygun bir nedensellik ilişkisinin bulunması gerekir. Zararı doğuran olay tek seferde gerçekleşse de zarar zaman içinde (yayılmış şekilde) gerçekleşeceğinden bu mahrumiyetin tedricen doğduğu belirtilmiştir----------- Nihayet, haksız iil sorumluluğunun diğer bir şartı da kusurdur. Failin zarardan sorumlu tutulabilmesi için -kural olarak- kusurlu olması şarttır. Bununla birlikte kusura dayanmayan sorumluluk hallerinde de destekten yoksun kalma tazminatı talep edilebilecektir. Sorumluluğun doğabilmesi için, kusurun yoğunluğu önem taşımaz. Hafif kusur dahi zarara sebep olanın sorumluluğunu doğurur. Örneğin göstermesi gereken özeni göstermeyerek, meydana gelen kaza sonucunda desteğin ölümüne yol açan kişi, meydana gelen zararı tazmin edecektir. Ancak kusurun hafifliği sorumluluğun doğumunu engellemez ise de tazminatın indirilmesine sebep olabilir.Davacı vekili, müvekkillerinin hayatını kaybettiği destekleri ------yolu olarak bulunduğu----- plakalı yolcu otobüsü ile aynı yönde seyreden------ plakalı aracın karıştığı kazada, her iki araç sürücüsünün de kusurlu olduğunu belirtmiş ve davasını, --------- plakalı yolcu otobüsünün----olan ----------- taşıması yapan ticari araç olmasına rağmen -------kaza sigortası ve taşıma sigortasının bulunmaması nedeniyle ---------- plakalı aracın-------aracın sürücüsü olan ------------ yöneltmiştir.Davalılardan-------- plakalı aracın--------- cevap dilekçesinde, ikametlerinin ------- olduğu savunmasıyla yetkili mahkemenin---------- Mahkemeleri olduğunu belirtmiştir.Dava, -------- tarihli -kararıyla davalılardan ----------- tarafından tefrik edilmiş ve tefrik edilen bu dosyada -------sayılı dosyada mahkemelerinin yetkisinin bulunmadığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilerek yetkili mahkemenin -------- Mahkemeleri olduğu belirtilmiştir.Anılı yetkisizlik kararı, tarafların istinaf etmemeleri üzerine ------- tarihinde Mahkememize tevzi edilmiştir. Dolayısıyla iş bu dosyada davalı taraf yalnız ------- aracın ---- ---------.Mahkememizce, ------ müzekkere yazılarak, mahkemelerinin-----------sayılı dosyası içinde bulunan tüm evraklar ile karar verilmişse kesinleşme şerhini içerir gerekçeli kararın bir suretinin gönderilmesi istenilmiş; 17/3/2019 tarihli yazı cevabında dosyanın kesinleşmediğinin ve tüm belgelerin yazı ekinde gönderildiği belirtilmiştir.Mahkememizce, -------- numaralı celsede, davacı vekiline her bir davacı bakımından talep ettikleri tazminat miktarının belirtilmesi için bir hafta süre verilmiş, ------- müzekkere yazılarak ---------- aracın sigorta poliçesi ile hasar dosyasını gönderilmesi istenilmiş,--------sayılı dosyasının --------- üzerinden gönderilmesi istenilmiş, ----------sayılı dosyadaki tüm evrakların gönderilmesi istenilmiştir.---------- ticaret mahkemesi sıfatıyla gördüğü uyuşmazlığa dair dosya evraklarını göndermiştir.Davacı vekili, --------sayılı dosyasına sunulan bilirkişi raporu doğrultusunda talep sonucunu,--------- olduğunu belirterek toplam -------- temerrüt tarihi olan -------- tarihinden itibaren işleycek ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.-------- tarihli yazı cevaplarında,------- tarihinde meydana gelen kazaya dair -------- numaralı hasar dosyasının açıldığı, -------- vefatı nedeniyle yapılan başvuru neticesinde ödeme yapılmadığı belirtilmiştir.Ön inceleme duruşması 8/7/2021 tarihli (6) numaralı celsede gerçekleştirilmiş, uyuşmazlık konusu, davacıların, 18/8/2006 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle vefat eden ---------- desteğinden yoksun kalıp kalmadığı, tarafların kusur durumu ve davacıların talep edebileceği tazminat miktarları olarak tespit edilmiştir.
---------sayılı dosyada gördüğü uyuşmazlığa dair karar Mahkememize gönderilmiştir.-----mahkemelerinde görülen --------sayılı dosyayı müzekkere ekinde Mahkememize gönderilmiştir.Mahkememizce, yargılamanın müteakip celselerinde -----müzekkere yazılarak, verilen kararın kesinleşip kesinleşmediği soruşmuştur.Dosya, 23/6/2022 tarihli (10) numaralı celse ara kararı gereği, aktüer hesaplama yapılarak destekten yoksun kalma tazminatı miktarını hesaplamak üzere bilirkişiye tevdi edilmiş, 22/7/2022 tarihli rapor temin edilmiştir. Raporda,"(...) KUSUR: Yaşanan kazadan dolayı hayatını kaybeden Destek yolcudur.Hesaplamada %100 kusur esas alınacak olup takdir Sayın Mahkemenindir.(...) 2918 Sayılı KTK ve Yargıtay uygulamaları kapsamında Davacı Maddi zararlarının Limit kapsamında Sigorta ġirketi sorumluluğunda olduğu Sayın Mahkemenin yüksek bilgilerindedir.
(...) DESTEĞİN OLAY TARİHİNDEKİ YAŞI ve Bakiye Ömrü:
-----doğumlu olan Destek, --- kaza tarihinde ----yaşında olduğunun kabulü ile ----- göre muhtemel bakiye ömrü 13 yıl ve muhtemelen 80 yaşına kadar yaşayacaktı. Aktif çalışma hayatının 60 yaşına kadar süreceğinin kabulü ile kalan ömründe zarar gördüğü aktif hayat süresi (60 - 67=) 0
yıl ve pasif devresi ise (80-67=) 13 yıldır. Hak Sahipleri ve Destek Süreleri: Yargıtay uygulaması gereğince Başvuran olmasalar da tüm hak sahipleri için pay ayrılması gerekmektedir.Desteğin davacı eşi --------- doğumlu, eşinin vefat ettiği ----- tarihinde------- olduğunun kabulüyle ---------- tablosuna göre bakiye ömrü daha uzun olsa da ----------destekliğinden yoksun kalacağı süre muris bakiye
ömrü 13 yıldır.Desteğin kızı ----------kaza günü 12 yaşında olmakla destelik süresi kız çocuklarında en fazla 22 yaş olmakla 10 yıldır. Desteğin annesi ------ günü 12/05/1923 doğumlu olmakla yaşam tablosuna göre destek alacağı süre 08 yıldır.(...) KAZANÇ: Dosya içerisinde destek kazancına dair esaslı bilgi ve belgeye rastlanmamıştır.Yargıtay uygulaması ve Kamu düzeninden sayılan rapor tarihimize göre bilinen tüm asgari ücretler hesaba dahil edilecek; 193 Sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 32. maddesi gereğince, yasal asgari ücretlerin net tutarlarına gerekli asgari geçim indirimi
(AGİ) eklenecektir.
HESAPLAMA:
Davalı Sigorta Şirketinin Yazılı ibraname ve uzlaşma belgesine dosya içerisinde
rastlanılmamıştır.-----------günlü kararında da Güncelleme yöntemi olarak rapor tarihi ile ödeme tarihi
arasında iki ayrı hesabın yapılarak karşılaştırma yapılması yerine, yetersiz ödemenin
yapıldığı tarihten rapor tarihine kadar yasal faiz işletilerek, bulunan oranın, rapor tarihinde
hesaplanan tutardan indirilmesi yöntemi benimsenmiştir.
Bilinen Dönem; kazançları arttırma ve eksiltme yapılmadan aynen hesaba dahil
edilecektir. Bilinmeyen Aktif devre hesabında ise-------- uygulaması gereğince progressif rant yöntemiyle %10 artırım ve %10 eksiltme yöntemi uygulanacaktır.
Pasif devre için de -------kararları doğrultusunda asgari ücretin nete çevrilmiş brüt tutarı esas alınmıştır. Pasif dönem gelir hesabında asgari ücretin ------ eklenmemiş tutarlarından yararlanılacaktır.
(...) İNDİRİM ve GÜNCELLEME ORANLARI:
---------- günlü kararında da Güncelleme yöntemi olarak rapor tarihi ile ödeme tarihi arasında iki ayrı hesabın yapılarak karĢılaĢtırma yapılması yerine, yetersiz ödemenin yapıldığı tarihten rapor tarihine kadar yasal faiz işletilerek, bulunan oranın, rapor tarihinde hesaplanan tutardan indirilmesi yöntemi benimsenmiştir.
Ödeme bilgisine rastlanmamıştır.
------ ödeme bilgi ve belgelerinden Davacı ve diğer mirasçılara Ölüm aylığı bağlandığına dair herhangi bilgi ve belgeye rastlanmamıştır.SİGORTA şirketinin sorumluluk kapsamı ve TEMERRÜT tarihi: Kaza tarihinde zorunlu trafik sigorta poliçesine istinaden sorumluluk teminatı kişi başı ölüm ve sakatlık zarar limiti 2006- (57.500 TL.) ile sınırlı olup hesaplanan zarar limiti GEÇMEKTE ise de iki araçlı ve iki limitli kaza söz konusu olduğundan hesaplanan zarar müşterek
müteselsil limit olan (2 x 57.500 TL.) Kapsamındadır.
Karayolları Trafik Kanunu’nun99.maddesinde; “Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde--------- sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar...” demektedir. Faiz Başlangıç Tarihi: Her ne kadar, haksız eylem sorumlularına karşı açılan tazminat davalarında, maddi ve manevi tazminatlara maddi ve manevi zararların oluştuğu tarih olan “olay” tarihinden itibaren faiz yürütülmesi gerekmekte ise de; KTK’nın 99’ncu maddesi ve -------- uygulamasına göre, zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi gereğince ödenmesi gereken maddi tazminatın, daha önce sigorta şirketine başvurulmuş ise-başvuru tarihinden itibaren “8 işgünü sonraki” tarihten itibaren, sigorta şirketine başvurulmamış ise-dava ya da takip tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tahsili gerekmektedir.Temerrüt gününün Sigorta Şirketi için 19/03/2007 Diğer Davalılar için Dava tarihi olabileceği takdirlerdedir.
Davacı, ticari faiz talep etmiştir.---------- “Davacı taraf, talep olunan tazminat için temerrüt faizi olarak ticari faize hükmedilmesini talep etmiş; ise, yasal faize hükmetmiştir. Ne var ki, davalı tarafından trafik sigortalı aracın, dosya kapsamına sunulan ruhsat örneğinde, aracın kullanım amacı ticari olarak belirtilmiştir. Bu durumda mahkemece, ruhsat örneğinde kullanım amacı ticari yazan; ancak-------- vasfında olan, davalının trafik sigortasını yaptığı aracın, kullanım amacının ticari mi yoksa hususi mi olduğunun, ilgili --------- sorularak tespit edilmesi, aracın ticari amaçla kullanılan araç olduğunun saptanması durumunda da, temerrüt faizi olarak ticari faize hükmedilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı olduğu şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.”Aracın Otobüs vasfı gözetildiğinde Avans faiz türü takdirlerdedir. Sigorta Sırası:Şehirlerarası ve Uluslararası taşıma ilişkisinde, taşımacılık------ ------arasında sıralı sorumluluk ilişkisi kabul edilmiştir. Kazaya karışan aracın zorunlu taşımacılık mali sorumluluk sigortasının bulunması, trafik------- ancak ------- sigortası limitinin üzerinde bir zararın tespiti halinde limitin üzerinde kalan kısım yönünden başvurulabileceği, aktüer raporunda belirlenen maluliyet zararının --------- limitini (250.000,00 TL) aşmadığı gözetildiğinde, tarafların beyanları, -----------birlikte değerlendirilerek karar verilmesi gerekir.--------- olmadığı belirtildiğinden ---------- sorumluluğu söz konusu olabilecek ise de kaza tarihinde taşımacılık sigortası ve limiti bulunmamaktadır. Taşımacılık sigortasının 14/07/2007 gününde yürürlüğe girdiği gözetildiğinde Davalı --------- ve sürücü Diğer Davalılarla birlikte sorumlu olabileceği tespitini takdirlere sunarız.(...) 57.500 TL.nin Davacı yana miras payları oranında paylaşımı takdirlerdedir.
Miras hukuku alanında bilirkişiden rapor alınması hususu takdirlerdedir.
SONUÇ: Tüm delil ve hukuki durumun değerlendirmeleri Mahkemeye ait olmak üzere 18/08/2006 günü meydana gelen trafik kazasından dolayı;Desteklik alacağının Davalı Sigorta Şirketi ve Şahsız Davalılar açısından Sorumluluk tutarınınDavacı----- için 52.866,64 TL- Davacı ------ için 17.668,57 TL - Davacı ---------- için 11.915,69 TL. hesap edildiği, Sigorta şirketi için Alacağa Dava gününden Avans Diğerleri için Yasal faiz işletilebileceği;Ferdi koltuk limiti olan 57.500 TL.nin miras paylarına göre paylaşımın takdirlerde olacağı,Manevi tazminatın takdirlerde olacağı" belirtmelerine tespit verilmiştir.Davacı vekili, 23/11/2022 tarihli dilekçesi ile, fazlaya ilişkin talep ve dava haklarımız saklı kalmak kaydıyla; davacı ------ ------ lehine 36.868,39 TL tazminat alacağına ve bu alacağa 19.03.2007 tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına; davacı ------lehine 12.321,79 TL tazminat alacağına ve bu alacağa 19.03.2007 tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına; davacı ------- lehine 8.309,82 TL tazminat alacağına ve bu alacağa 19.03.2007 tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına karar verilmesini talep etmiştir.Yukarıda sırasıyla özetlenen tüm dosya mündericatına göre, davacıların desteği ------18/8/2006 tarihli trafik kazasında hayatını kaybettiği, desteğin kazaya karışan -------plakalı şehirlerarası yolcu otobüsünde yolcu olarak yer aldığı ve herhangi bir kusurunun bulunmadığı, davalı sigorta şirketinin--------- plakalı yolcu otobüsünün ------------ olduğu, desteğin hayatını kaybetmesiyle davacıların destekten mahrum kaldıkları ve destek tutarının asgari ücret miktarı üzerinden ve progresif rant yöntemiyle hesaplanması gerektiği, davalı sigorta şirketi ile davacılar arasında herhangi bir sulh/ibranın söz konusu olmadığı, desteğin içinde bulunduğu kazaya karışan aracın ticari olduğu göz önünde bulundurulduğunda tazminata avans faizi işletilmesi gerektiği, denetime ve hüküm tesisine elverişli rapora göre tüm destek tazminatının 82450,90 TL olduğu anlaşılmıştır.İşbu dava yalnız ------ plakalı yolcu ----------aleyhine görüldüğü için davacı vekili tarafından 23/11/2022 tarihli dilekçe ile aracın %75 oranda kusurlu bulunması nedeniyle 81450,90 TL nin %75 i olan 61.838,17 TL, kaza tarihindeki poliçe limitleri dahilinde davacılara orantılanarak davacılardan--------- için 36868,39 TL, -----için 12,321,79 TL ve-------- için 8309,82 TL olarak talep edilmesine rağmen, Mahkememizce sehven kazada kusuru bulunan tüm borçluların sorumluluk miktarı toplamı olan 82450,90 (52866,64+17668,57+11915,69) TL üzerinden hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1.-Davanın KABULÜ ile;
52.866,64.-TL destekten yoksun kalma tazminatının 19/03/2007 tarihinden itibaren işleyecek cari avans faizi ile birlikte davalıdan (poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere) alınarak davacı-----verilmesine,
17.668,57.-TL destekten yoksun kalma tazminatının 19/03/2007 tarihinden itibaren işleyecek cari avans faizi ile birlikte davalıdan (poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere) alınarak davacı ----- verilmesine,
11.915,69.-TL destekten yoksun kalma tazminatının 19/03/2007 tarihinden itibaren işleyecek cari avans faizi ile birlikte davalıdan (poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere) alınarak davacı -------- verilmesine,
2.-Alınması gerekli 3.927,82 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3.-Davacı tarafından yapılan 1.500,00.-TL bilirkişi ücreti ve 193,70.-TL posta gideri olmak üzere toplam 1.693,70.-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4.-Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
5.-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen 9.200,00.-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili davacıya verilmesine,
6.-Kararın kesinleşmesi halinde kullanılmayan gider avansının ilgili tarafa iadesine,
Dair, Davacılar Vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren iki hafta süre içerisinde -------Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu.02/03/2023