T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/672 Esas
KARAR NO: 2023/945
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 06/09/2022
KARAR TARİHİ: 07/12/2023
Mahkememizde görülmekte olan menfi tespit (kambiyo senetlerinden kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil ... aslen iran asıllı olduğunu, diğer davacı firmanın yetkilisi olduğunu, dava dışı şirket olan ------Şti adına kayıtlı olan -------plakalı aracını ---------- sitesi üzerinden satışa çıkardığını, site aracılığı ile davalı firmalardan -------- şirketinin yetkililerinden -------- abisi -------- yetkilisi olduğu -------- firmasına 332.000,00.-TL karşılığında devrettiğini, davalı şirket Yetkilisi --------- kendisine ait olduğunu bildirdiği --------- model arabayı satın almak üzere 600.000 TL tutar üzerinden anlaştıklarını, ödemesi için senet verildiğini, --------- plakalı aracı davalı --------- firması üzerinden müvekkil şirket olan ---------- devrettiklerini, Aracın satışını 600.000 TL olarak anlaşıldığını, senet bedeli devir sigorta masrafları ile birlikte 753.000 TL olarak belirlediklerini, ancak piyasa değerinin artması üzerine istenilen 900.000,00.-TL araç bedelinin ödenmesini istediklerini ya da aracın iadesinin talep edildiğini, aracın --------- firması üzerinden aracın devrini yaptıklaırını, ancak müvekkilinden aldığı senedi iade etmediklerini, senedin -------- İcra Müdürlüğünün -------- E. Sayılı dosyası üzerinden ihtiyati haciz kararı alınarak işleme konulduğunu, müvekkilinin hem satın aldığı aracı iade ettiğini, hem de araç bedeli tutarında senedi ödediğini, senette davalılardan ------- firmasının lehtar, ---------- firmasının ciranta olarak yer aldığını, davalıların iyiniyetli üçüncü kişi konumunda olmalarının mümkün olmadığını, davalıların senedi kötüniyetli olarak işleme koyduklarını, müvekkillerinin davalı firmalara herhangi bir borcu bulunmadığını, müvekkilerinin davalı --------- firmasına herhangi bir borcu olmaması sebebiyle işbu davalı yönünden borçlu olmadıklarının tespitine, yine işbu senetle kötüniyetli ciranta olan ve icra dosyasından borcu haciz baskısı altında tahsil eden --------- firmasına karşı da ödenen tutarın %20 kötüniyet tazminatı ile beraber istirdatına karar verilmesini, müvekkillerinin her ikisi yönünden, davalılardan -------- Şti'ye borçlu olmadığının tespitine, müvekkillerinin-------Şti'nin başlattığı -------- İcra Müdürlüğü'nün -------- E. Sayılı dosyasına ödediği tutarların faizi ile birlikte istirdatına, müvekkillerinin haciz baskı altında haksız bir ödeme yapmış olması nedeniyle ve taşınır ve taşınmazlarına banka hesaplarına haciz konulması sebebiyle ve ticari faaliyetin durma noktasına gelmesi nedeniyle %20'den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama harç ve masrafları ile vekalet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın beyanlarının gerçeğe aykırı olduğunu, davalı şirket -------- Yetkilisi --------- ile davacının araç satışı sonrasında tanıştıklarını, --------- plakalı aracın devir sırasında müvekkilinin parasını ödemesine rağmen araç üzerinde bulunan hacizler nedeni ile devirin ilk başta gerçekleşmediğini, haciz kalktıktan sonra davacı ile aralarında görüştüklerini, --------- aracın devrini aldığını, müvekkili davalı firmaların iki kardeş firması olduğunu, yaş sebze ve meyve işi kolunda ihale ve taahhüt alanında faaliyet gösterdiklerini, daha sonra -------- ile birlikte iş yaptıklarını, birlikte yapacakları iş için verdikleri sermaye için araç satışı ve nakit alış verişlerin yapıldığını, ancak yapılacak işin aksaması nedeni ile verilen paranın iadesi için yapılan görüşmeler sonrasında bakiye 247.000 TL'yi ödeyeceği konusunda müvekkiline söz verdiğini ancak ancak davacının sürekli müvekkilinden kaçtığını, başlatılan icra takibinden sonra asılsız iddialarla savcılığa suç duyurusunda bulunduğunu, ----------Şirketi'nin bu davada taraf sıfatı bulunmadığını, davacıların dava dilekçesinde yer alan tüm iddialarının gerçeğe aykırı olup haksız kazanç elde etmek ve müvekkil ---------- ve firmasına borçlu olduğu 247.000,00 TL borcunu ödememek için bu yola başvurulduğunu, bu sebeple davanın reddini talep etmiştir.
Hukuki Nitelendirme, Delillerin Değerlendirilmesi ve Netice:Dava, icra dosyasında haciz tehdidi altında ödenen paranın iadesi istemine dair istirdat davasıdır.Davacı, istirdadını talep ettiği bedelin araç satışı nedeniyle karşı yana gönderilen para olduğunu iddia etmektedir. Davalı ise araç satışı değil, beraber iş yapma düşüncesiyle karşı tarafa bir miktar para ve araba verip, karşı taraftan teminat amacıyla senet alındığını iddia ediyorBileşik ikrarda karşı taraf diğer tarafın ileri sürdüğü vakıayı kabul etmekle birlikte, doğruluğu kabul edilen vakıaya başka bir vakıa ekler ve bu ileri sürülen vakıa ikrar edilen vakıanın hukuki sonucunun doğmasını engeller ya da onu hükümsüz kılar. Bağlantılı bileşik ikrar, ikrar edilen vakıaya eklenen vakıa ile ikrar edilen vakıa arasında o vakıadan kaynaklanan, doğal bir bağlantı varsa söz konusu olur. Bağlantısız bileşik ikrar ise, ikrar edilen vakıaya eklenen vakıa ile ikrar edilen vakıa arasında doğal bir bağlantı olmaması durumunda söz konusu olur. Bu halde, ikrar edilen vakıa eklenen vakıa tamamen bağımsızdırBağlantılı bileşik ikrarın aksine bağlantısız bileşik ikrarın bölünebileceği kabul edilmektedir. Zira yeni eklenen vakıa ile ikrar edilen vakıa arasında hiçbir bağlantı olmadığından ve bu vakıa ile kendi lehine hak çıkaran tarafa ispat yükü düşeceğinden yeni vakıanın ikrar eden tarafından ispatlanması gerekmektedirDavalı, para transferinin araç alım-satımından değil, ortaklık ilişkisi nedeniyle gerçekleştirildiğini savunma vasıtası olarak ileri sürdüğüne göre, bağlantısız bileşik ikrarın söz konusu olması nedeniyle ispat yükünü üzerine almıştır. Miktar itibariyle senetle ispat sınırında olunduğundan paranın ortaklık ilişkisi nedeniyle alındığını usulüne uygun delillerle ispat etmek zorundadırBu anlamda davalının, savunmasında belirttiği şekilde davacı -------- ile tır alım satımı işinde ortaklık tesis edildiğini ve aracın sermaye olarak davacıya teslimine karşılık verilen senedin (yine savunmalarında belirttikleri gibi) teminat amacıyla alındığını kanıtlamak zorunda iken davalı tarafından bu yönde hiçbir belge ve/veya ticari kayıt sunulmamıştırDavalıların, taraflar arasında ortaklık ilişkisinin tesis edilerek sermaye olarak konulduğunu iddia ettikleri aracın ve verilen paraların ortaklık ilişkisi çerçevesinde verildiğini ve teminat olarak alınan senedin de --------- alacağına karşılık --------Şti ne cirolandığını ispat etmesi gerekir; bu yönde bir ispat faaliyeti, ticari kayıt vb alacağı tevsik eden senet bulunmadığından, anılı senet nedeniyle davalıların borçlu bulunmadığının, senet nedeniyle yapılan ödemenin haciz tehdidi altında yapıldığının, uyuşmazlık konusu olmadığından davalı tarafta yer alan takip alacaklısı şirketlerin organik bağlarının mevcut olması, aralarında gerçek bir borç alacak ilişkisi olduğuna dair kayıt bulunmaması ve senedin eylem birliği içinde cirolandığının kabulü gerekmiş ve 1/4/2022 tarihinde ödenen 945671,04 nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müşterek ve müteselsil sorumluluk esaslarına göre tahsiline karar verilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın KISMEN KABULÜ ile;
1.-Davacının, --------İcra Müdürlüğü’nün --------- E.sayılı takip dosyası ve bu takibe esas kambiyo senedi nedeniyle davalılara borçlu bulunmadığının tespitine, kötüniyet iddiası sübut bulmadığından davalılar aleyhine tazminat talebinin reddine,
2.-Haciz tehdidi altında ödenen toplam 945.671,04 TL’nin ödenme tarihi olan 01.04.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizleriyle birlikte davalılardan ---------Şti'nden alınarak davacıya verilmesine,
3.-Alınması gerekli karar ve ilam harcı olan 64.598,79.-TL'nin davacı taraflarca dava açılırken yatırılan 1.615,54.-TL peşin harç ve 14.540,00.-TL tamamlama harcı toplamı 16.155,54.-TL mahsubu ile bakiye kalan 48.443,25.-TL harcın davalılardan müşterek ve müteselsil sorumluluk esaslarına göre tahsili ile hazineye irat kaydına,
4.-Davacılar tarafından yatırılan toplam 16.155,54.-TL peşin harç ve 80,70.-TL başvurma harcı toplamı 1.696,24.-TL harcın davalılardan müşterek ve müteselsil sorumluluk esaslarına göre tahsili ile davacıya verilmesine,
5.-Davacılar tarafından yargılama gideri olarak yapılan 139,50.-TL tebligat giderinin davalılardan müşterek ve müteselsil sorumluluk esaslarına göre tahsili ile davacıya verilmesine,
6.-Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, kabul edilen kısım için, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen 134.023,81.-TL vekalet ücretinin davalılardan müşterek ve müteselsil sorumluluk esaslarına göre tahsili ile davacıya verilmesine,
7.-Arabuluculuk sürecinde düzenlenmiş sarf kararında yer alan 1.600,00 TL'nin 6325 Sayılı Kanunun 18/A maddesi uyarınca, davalılardan müşterek ve müteselsil sorumluluk esaslarına göre tahsili ile hazineye irat kaydına,
8.-Kararın kesinleşmesi halinde artan gider avansının ilgilisine iadesine,
Dair, Davacılar Vekilinin ve Davalı Vekilinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta süre içerisinde --------Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu. 07/12/2023