T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/638 Esas
KARAR NO: 2023/419
DAVA: İstirdat
DAVA TARİHİ: 20/09/2021
KARAR TARİHİ: 16/05/2023
Mahkememizde görülmekte olan istirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, Davalı tarafın, müvekkili şirkete ait ----- plakalı sayılı aracın, 07.07.2020 tarihinde meydana gelen kaza sebebiyle, yapmış olduğu ödemeyi, hukuka aykırı olarak rücu etmesi sebebiyle müvekkili aleyhine -----. İcra Dairesi ------Esas dosyasından takip başlattığını, ilgili icra dosyasında ödeme emri e-tebligat yoluyla yapılmış olup, e-tebligat kurumunun yeni ortaya çıkmış olması ve müvekkil şirkete daha önce e tebligat gelmemesi sonucu, müvekkil şirketin e-tebligattan haberi olmamış ve süresinde takibe itiraz edemediğini, davalı taraf her ne kadar alacaklı olduğunu iddia ediyor ise de dayanak olarak gösterdikleri kaza tespit raporu vs diğer evrakları kabul etmediklerini ve sigorta şirketinin müvekkiline yönelttiği rücu talebini kabul etmediklerini, davalı tarafın ödedikleri para miktarının, sigorta şirketi olmaları nedeniyle müvekkilini bağlamadığını, müvekkili şirkete ait araç sürücüsünün rücuyu gerektirecek ağır bir kusurunun bulunmadığını iddia ile müvekkilinin davalı tarafa borcu olmadığının tespiti ile -----.İcra Müdürlüğünün ----- Sayılı dosyada başlatılan takibin iptaline, ayrıca dava sonuçlanıncaya kadar başlanılan icra takibinin durdurulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu kazanın ------ plakalı araçta tek taraflı ölümlü yaralanmalı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza sonucunda araçta yolcu konumunda bulunan -----vefat etmesi nedeniyle mirasçılarına, ------ ise sakat kalması nedeniyle kendisine yapılan ödemenin rücuen tahsili talebiyle müvekkili şirket tarafından icra takibi başlatıldığını ve davacı tarafın takibe itiraz etmemesi nedeniyle takibin kesinleştiğini, müvekkili sigorta şirketi, zararın meydana gelmesine sebebiyet veren sigortalıya rücu hakkına sahip olduğunu savunarak haksız ve hukuka aykırı davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.
İNCELEME VE GEREKÇE : Dava hukuki niteliği itibariyle haksız icra takibi nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine ilişkin Menfi Tespit davasıdır.
Usulünce duruşma açılarak; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip ihtilaflı ve ihtilafsız konular ön inceleme duruşmasında resen belirlenerek uyuşmazlığın çözümü doğrultusunda tarafların tüm delilleri tahkikat duruşmalarında toplanıp bilirkişi incelemesi yapılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Celp edilen----. İcra Müdürlüğü'nün ------sayılı dosyasının incelenmesinde; davalı tarafın trafik kazası nedeniyle rücuen tazminat alacağının davacıdan tahsili için başlatılan icra takibi olduğu anlaşılmıştır.
Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; uyuşmazlığın, 07/07/2020 tarihinde------plakalı aracın yaptığı trafik kazası sonucu davalının ödediği tazminatların rücuen tahsili için davacı aleyhine ------.icra müdürlüğünün ----- esas sayılı dosyası ile davacı aleyhine takip başlattığı buna göre rücu koşullarının oluşup oluşmadığı davacının takip nedeniyle borçlu olup olmadığı konularında tarafların anlaşamadıkları şeklinde olduğu anlaşılmıştır.
----- Cumhuriyet Başsavcılığının ----- sayılı Soruşturma dosyası UYAP üzerinden celp edilip incelenmiştir.
Tarafların delilleri toplanmış, dosya trafik konusunda uzman makine mühendisi bilirkişiye tevdi edilerek rapor alınmıştır.
Makine Mühendisi bilirkişi ------ raporunda özetle; 07/07/2020 tarihinde meydana gelen olayda; davalı tarafa sigortalı araç sürücüsü ---- plaka sayılı----- marka-tip-----model kamyonet) ------ kazanın oluşumunda %100 (Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, yolcular ------plaka sayılı araçta yolcu konumunda bulundukları anlaşılmakla, yolcuların her birinin kendi adına ayrı ayrı kazanın oluşumunda etkenliği-kusuru bulunmadığı, -----plaka sayılı ------marka-tip kamyonet ile ilgili; kolluk görevlileri tarafından hazırlanan kaza tespit tutanağındaki verilere göre; marka-tipi-modeli dikkate alınarak yapılan katalog taramasında; araçtaki koltuk sayısının 4+1 (Sürücü dahil 5) olduğu, kaza tespit tutanağına göre araçta sürücü dahil 6 kişi olduğu, araçta 1 yolcunun fazla olduğu anlaşılmış ise de; Sürücünün kendi beyanları, olay mahallinde şeklinde işaretlendiği hususu ve olay yeri fotoğraflarındaki aracın hasar durumu dikkate alındığında, dava konusu kazanın oluşumunda araçta bulunan fazla yolcunun (1 kişi) kazanın oluşumunda etkenliği-kusuru bulunmadığı, davaya konu kazanın münhasıran istiap haddinin aşılması nedeniyle gerçekleştiğinin söylenemeyeceği, sonucuna varıldığını bildirmiştir.
Davacı tarafın göstermiş olduğu tanıklar için talimat yazılmak suretiyle tanıklar dinlenmişlerdir.
Dosya kapsamı itibariyle itirazları karşılayacak mahiyette rapor alınmak üzere dosya, otomotiv teknik sürüş dinamikleri konusunda uzman makine mühendisi bir bilirkişiye tevdi edilerek rapor alınmıştır.
Davacı vekili tarafından 15.11.2022 tarihli duruşmada; icra dosyasına ödeme yap0ıldığı, dosya borcunun tamamının ödendiği, davaya istirdat davası olarak devam ettikleri beyan edilmiştir.
-----. İcra Müdürlüğü'ne yazılan yazı cevabında dosyanın infaz edildiği bildirilmiştir.
Bilirkişi -----raporunda; 07.07.2020 tarihinde ---- plaka sayılı 4+1 kişilik aracın sürücüsü ------ %100 kusuru ile gerçekleşen trafik kazasının, aracın arka koltuğunda kanunun 65/A maddesine aykırı olarak fazladan bulunan 1 kişinin , ne ağırlığı ne de şoförün sürüşünü etkiler bir konumu olması sebebiyle , varlığından kaynaklı olarak gerçekleşmiş olması ihtimali bulunmadığı yönünde kanaate varıldığını bildirmiştir.
Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.4. ZARAR GÖRENLERİN HAKLARININ SAKLI TUTULMASI VE SİGORTACININ SİGORTALIYA RÜCU HAKKI
Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ilerisürülemez.
(Değişik:------
(1) Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasınısağlayabileceği oranda kazaya sebebiyet veren sigortalıya rücu edebilir.
Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir:
a) Tazminatı gerektiren olay, sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise,
b)(Değişik:------
(1) Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekliel konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile ihlalisonucunda meydana gelmiş ise,
c) Aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içkialınmak suretiyle kullanılmasısırasında meydana gelen zararlar,
ç) Tazminatı gerektiren olay, yolcu taşımaya ruhsatlı olmayan araçlarda yolcu taşınması veya yetkili makamlarca tespit edilmiş olan istiap haddinden fazla yolcu veya yük taşınması veya patlayıcı, parlayıcı ve tehlikeli maddeleri taşıma ruhsatı bulunmayan araçlarda, bu maddelerin parlama, tutuşma ve infilakı yüzünden meydana gelmiş ise,
d) Sigortalının rizikonun gerçekleşmesi halinde bu genel şartların B.1. maddesinde belirtilen yükümlülükleri yerine getirmemesinden dolayı zarar ve ziyan miktarında bir artış olursa,
e) Tazminatı gerektiren olayın aracın çalınması veya gasp edilmesi sonucunda olması halinde, çalınma veya gasp edilme olayında sigortalının kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kusurlu olduğu tespit edilirse,
f) Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibizorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde,
Sigortacı rücu sebeplerine dayanarak tazminat sürecini geciktiremez ve bu sebeplere dayalı bilgi ve belgeyi hak sahibinden talep edemez.
Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde, davalı tarafa sigortalı------ plaka sayılı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu, araçtaki koltuk sayısının 4+1 sürücü dahil 5 olduğu, kaza tespit tutanağında ve bilirkişi raporlarında dava konusu kazanın oluşumunda araçta bulunan 1 fazla yolcunun kazanın oluşumunda etkenliğinin ve kusurunun bulunmadığının , istiap haddinin aşılmadığının tespit edildiği, davacının kasti bir hareketi, ağır kusuru bulunmadığı, istiap haddinin aşılmadığı anlaşılmakla; Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları gereğince davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın KABULÜNE,
Davacının ----İcra Müdürlüğünün ------- Es. Sayılı dosyasına yatırmış olduğu 341.772,25 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Davacı tarafça faiz talep edilmediğinden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
3-Davacı tarafça yapılmış, 59,30 TL başvurma harcı, 4.386,77 TL peşin harç, 125,47 TL tamamlama harcı olarak toplam 4.571,54 TL harç giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafça yapılmış, toplam 457,85 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafça yapılmış yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 50.848,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Alınması gereken 23.346,46 TL karar ve ilam harcından peşin ödenen 4.386,77 TL peşin harç ile 125,47 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 4.512,24 TL harcın mahsubu ile bakiye 18.834,22 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
8-Taraflarca yatırılmış gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı ve davalı vekilinin yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer ya da başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile ----- Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi.