T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/993 Esas
KARAR NO: 2025/816
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 27/12/2024
KARAR TARİHİ: 06/11/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Yukarıda adı ve adresi yazılı davacı tarafından açılan hukuk davasının 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 9. Maddesi gereğince Türk Milleti adına yargılama yapmaya görevli ve yetkili ------- Asliye Ticaret Mahkemesince yapılan yargılaması sonucunda aşağıda gerekçesi yazılı hükme ulaşılmıştır.
DAVA : Davacılar vekili dava dilekçesi özetle ;16.05.2024 tarihinde müvekkillerin desteği --------, sevk ve idaresinde bulunan -------- plakalı kamyon ile -------- otoyolu takiben ------- İlçesi istikametinden --------- ili istikametine seyri esnasında Km 2+200 e geldiğinde aynı istikamette yolda durmuş olan --------- nolu Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile davalı sigorta şirketine sigortalı bulunan sürücü-------- sevk ve idaresindeki ---------- plakalı çekiciye bağlı --------- plakalı römorka çarpması sonucu çift taraflı yaralamalı/ölümlü trafik kazası meydana gelmiş ve meydana gelen kaza neticesinde davacıların desteği -------- vefat ettiğini, Davacıların desteğinin vefatıyla neticelenen söz konusu kazanın oluşumuna davalı sigorta şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalı bulunan araç sürücüsünün kusuru sebebiyet verdiğini davalı şirketesigortalı , kaza esnasında otoyolda duraklama halindeyken olay meydana geldiğini, Bilindiği üzere Karayolları Trafik Kanunu 59. Maddesi ve Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 113/ı maddesi; "Yerleşim birimleri dışındaki kara yolunda zorunlu haller dışında taşıt yolu üzerinde duraklamak veya park etmek yasaktır." hükmüne amir olduğunu, -------- Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 135/a/1 maddesinde; "Herhangi bir arıza veya trafik kazası nedeniyle karayolunda sürülemeyecek araçlar için park etme ve duraklamada alınacak önlemlerden gerekli olanlar uygulanmakla birlikte; Yol, hava ve trafik durumu ile gece ve gündüz oluşuna göre nizami park ve kuyruk ışıkları yakılmadığı, yakılamadığı veya yakılması halinde dahi 150 metre mesafeden diğer araç sürücüleri tarafından açıkça görülemediği takdirde, bozulan aracın ön ve arkasına uygun yerlere diğer araç sürücülerinin 150 metre mesafeden açıkça görebilecekleri şekilde birer kırmızı yansıtıcı veya kırmızı ışıklı cihaz konulması zorunludur" Yine yönetmeliğin 135/b maddesinde; "Yukarıda belirtilen tedbirlerin alınması tamamlanıncaya kadar araçta acil uyarı (dörtlü ikaz) lambaları varsa bu lambaları veya dönüş lambaları birlikte yakılabiliyorsa bunların yakılması mecburidir." hükümleri kapsamında araç sürücüsünün alması gerektiği önlemlere yer verildiğini, Davaya konu kaza tespit tutanağında kazanın akşam 21:45'te meydana geldiği, bu nedenle havanın gece olduğu hususu düşünüldüğünde dava konusu somut olayda yukarıda yer verilen yasal hükümlerde bahsi geçen önlemlerin alınması gerektiği izahtan ari olduğunu, Hakeza davalı şirkete sigortalı araç sürücüsünün kolluk ifadesindeki; "Önümüzde kaza olduğu için trafik yavaş akmaktaydı" beyanı ile dava konusu olay öncesinde trafik kazasının meydana geldiğini ifade ederek esasen olay esnasında trafiğin durduğunu teyit ettiğini, Dolayısıyla, somut olayda davalı şirkete sigortalı araç sürücüsünün yukarıda değinilen yasal hükümler karşısında aracın ön ve arkasına uygun yerlere diğer araç sürücülerinin 150 metre mesafeden açıkça görebilecekleri şekilde birer kırmızı yansıtıcı veya kırmızı ışıklı cihaz koyması ve acil uyarı (dörtlü ikaz) lambaları ile dönüş lambaları birlikte yakılabiliyorsa bunların yakması gerekirken işbu önlemleri almayarak kazanın oluşmasına sebebiyet vererek davacıların desteğinin vefatıyla sonuçlanan kazada kusurlu olduğunu, Davalı sigorta şirketinin de bu sebeple sorumluluğu söz konusu olduğunu, Davacıların desteği --------- doğumlu ---------, kaza esnasında kamyon şoförü olarak çalışarak ailesinin geçimine katkı sağlamaktaydı. Her ne kadar mütevaffa -------- maaş bordrosunda asgari ücrete yakın düzeyde ücret gösterilmiş ise de işbu ücret dava dışı işverenin daha az vergi ve sigorta primi ödeme adına gösterdiği tutar olduğundan Sayın Mahkemece davacıların desteğinin şehirler arası kamyon şoförü olarak çalıştığı nazara alınarak emsal ücret araştırması yapılmasını ve emsal ücret araştırması neticesinde elde edilecek ücretin destek tazminatı hesabında göz önünde tutulması gerekeceğini, -------- doğum tarihli eş --------, --------- doğum tarihli çocuk --------, ---------- doğum tarihli çocuk ---------- eş/baba ölümüyle onun destekliğinden yoksun kaldıklarını, davalarının 6100 sayılı Hukuk Yargılama Yasası’nın 107. maddesine göre “belirsiz alacak davası” olarak açılmış bulunmakla, yargılama sırasında toplanacak delillere, mahkemece yapılacak incelemelere ve tazminat hukuku alanında uzman bilirkişiden alınacak rapora göre belirlenecek maddi tazminat tutarlarının, peşin harcı yatırıldıktan sonra, hüküm altına alınması dileğinde bulunduklarını, Davalı şirkete sigortalı bulunan --------- plaka sayılı çekici vasıflı aracın --------- nolu Trafik sigorta Poliçesini düzenleyen davalı şirkete dava öncesi yapılan başvurunun sigorta şirketi tarafından sonuçsuz bırakılması üzerine tarafımızdan dava şartı arabuluculuk kapsamında arabuluculuğa başvurulmuş, ancak ekli arabuluculuk son tutanağından da anlaşılacağı üzere davalı şirketçe tazminat taleplerinin karşılanmadığını, Bu bakımdan temerrüt tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle birlikte (olay tarihindeki limiti aşmamak üzere) tazminata hükmedilmesi için iş bu davayı açma zarureti hasıl olduğunu, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla; Ölümlü trafik kazası nedeniyle, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere, 6100 sayılı Yasa’nın 107. maddesine göre belirlenecek maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işletilecek avans faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte davalıdan TAHSİLİNE karar verilmesini talep etmişlerdir.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesi özetle ; Dava dilekçesinde, davanın belirsiz alacak olarak açıldığı belirtilmiş olmakla, davanın HMK 107. Maddesi uyarınca, dava tarihinde alacak talebine konu tutar davacı tarafça tam ve kesin olarak belirlenebilir nitelikte olduğundan, davanın belirsiz alacak olarak açılması yasanın ilgili hükmüne ve usule aykırı olmakla, itirazımız doğrultusunda davanın usulden reddi gerektiğini, )2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 6704 Sayılı Yasa İle Değişik 97. Maddesi uyarınca işbu davadan önce müvekkil şirkete yapılmış usulüne uygun bir başvuru söz konusu olmadığından dava usulden reddi gerektiğini, dava yoluna başvurudan önce davacı tarafça müvekkil şirkete usulüne uygun olarak başvuru yapılması gerekmekte olup, davacı tarafça, usulüne uygun olarak başvuru yapılmadığını, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın Ek-6. Maddesinde tazminat ödemelerinde istenecek belgeler tazminat talebinin türüne göre ayrı ayrı belirtilmiş olup, vefat halinde tazminat taleplerinde, söz konusu belgeler Trafik Kaza Tespit Tutanağı, Veraset İlamı, Güncel vukuatlı Nüfus Kayıt örneği, mağdura ait son 3 aylık döneme ilişkin ücret belgesi,Hak sahibine ait banka hesap bilgileri, şeklinde sayılan belgelerin başvuruya eklenmesi zorunlu unsur olduğunu, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacı tarafça, son üç aya ait gelir belgesi ve diğer belgeler ibraz edilmediğini, Dolayısıyla mevzuat hükümerine göre usulüne uygun bir başvuru bulunmadığından davanın usulden reddi gerektiğini, hiçbir talebi kabul anlamına gelmemek kaydıyla, müvekkil şirketin sorumluluğu sigortalı araç sürücüsünün kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olup, sigortalı araç sürücüsünün, kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğu davacı yanca ispat edilmesi gerektiğini, Davacı tarafın taleplerini kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacı taleplerine konu --------- plakalı araç, 10.05.2024-10.05.2025 vadeli --------- numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk ( Trafik) Sigorta Poliçesi ile müvekkil şirket tarafından sigortalandığını, Müvekkil şirketin poliçe sebebiyle sorumluluğu sigortalı araç sürücüsünün kusur oranı ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, Müvekkil şirkete sigortalı araç sürücüsüne kusur atfına itiraz etiklerini, ayrıca, kaza tespit tutanağından ve olayın oluş şeklinden de anlaşılacağı üzere müteveffa araç sürücüsü, dava konusu kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğunu, zira söz konusu trafik kazası; davacıların desteği müteveffa araç sürücüsünün, müvekkil şirkete sigortalı aracın sürücüsüne arkadan çarpması sonucu gerçekleştiğini, müteveffa araç sürücüsü ktk'nın 84/1-d maddesini ihlal ettiğini, müvekkil şirketin sigortalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda herhangi bir kusuru ve kural ihlali bulunmadığını, belirtilen sebeplerle, kusur incelemesinin --------- dairesince belirlenmesini talep ettiklerini, hiçbir şekilde davacı iddialarını ve müvekkil şirketin sorumluluğunu kabul anlamına gelmemek kaydıyla, müteveffa vefatı sebebiyle diğer hak sahiplerinin de tazminat talep etme hakkı değerlendirilerek tazminat hesaplanması gerektiğini, davacı iddialarını kabul anlamına gelmemek kaydıyla, müteveffaların nüfus kaydının çıkartılarak, davacılar dışında başkaca hak sahiplerinin de bulunması halinde destek payı ayrılması gerekececeğini, müteveffanın anne ve babasının hayatta olup olmadığının tespiti gerekmektedir. aksi halde, müvekkil şirket ileride diğer hak sahipleri tarafından da tazminat talep edilmesi halinde mükerrer ödeme yapma riskinin bulunmasının yanında, davacılar tarafından da mahkeme kararı ile sebepsiz zenginleşmeye sebebiyet verileceğinin açık olduğu, öncelikle müvekkil şirketin sorumluluğunu kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacılara, müteveffanın dava dışı anne ve babasının hayatta olması halinde söz konusu hak sahiplerine --------- tarafından gelir bağlanmış olması muhtemel olduğundan, gelir bağlanmış olması halinde peşin sermaye değeri hesaplanarak hesaplanacak tazminattan mahsubu gerektiğini,öncelikle davacılar dışında müteveffanın anne ve babasının hayatta olup olmadığının tespiti gerekmektedir. , aynı zamanda davaya konu kaza iş kazası niteliğinde olduğundan, tüm davacılar yönünden de ---------- tarafından gelir bağlanmış olması muhtemel olduğundan, bu hususta -------- müzekkere yazılarak, davacılara, müteveffanın dava dışı anne ve babasının hayatta olması halinde söz konusu hak sahiplerine gelir bağlanmış olması halinde peşin sermaye değeri hesaplanarak hesaplanacak tazminattan mahsubu gerektiğini, araç sürücüsü hakkında şikayetçi olunup olunmadığı hususunun tespiti için ceza soruşturmasına ilişkin dosyanın celbedilerek, c.m.k'nun uzlaşmaya ilişkin hükümleri uyarınca uzlaşma sağlanıp sağlanmadığının,tespiti gerektiğini, davaya konu kaza sonucu yürütülen soruşturmada ,.mk. 253. maddesi uyarınca taraflar arasında uzlaşma sağlanıp sağlanmadığı, taraflar arasında uzlaşma sağlanmış olması halinde ilgili yasa maddesinin "uzlaşmanın sağlanması halinde, soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamaz; açılmış olan davadan feragat edilmiş sayılır." şeklindeki hükmü gereği davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, hiçbir iddiayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacı talebine konu tazminatın hesaplanması için gerçek gelirin davacı tarafça ispatı ve buna ilişkin delil sunulması gerektiğini, davacı tarafın hiçbir iddiasını kabul anlamına gelmemek kaydıyla, müvekkil şirketin sorumluluğuna ilişkin tazminatın hesaplanmasında, davacı tarafça gerçek gelirin ispat edilmesi gerekmektedir. davacı tarafça dava dilekçesi ekinde buna ilişkin belge sunulmamış olmakla, sonradan sunulması halinde iddianın genişletilmesine muvafakatımızın olmadığını beyan ederiz. karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarında; tazminat hesaplaması yapılırken desteğin belgelendirilen vergilendirilmiş gelirinin dikkate alınacağı, vergilendirilmiş gelir için herhangi bir belge sunulamaması durumunda ise hesaplamanın asgari ücret kullanılarak yapılacağı belirtilmektedir. yine maluliyet sebebiyle yapılacak tazminat hesabı uzmanlık gerektirdiğinden, hesaplamanın hazine müsteşarlığınca kabul gören aktüer uzmanı tarafından yaptırılmasını talep ettiklerini, yine hiçbir şekilde davacı iddialarını kabul anlamına gelmemek kaydıyla ve tüm savunma ve itirazlarımız saklı kalmak kaydıyla, 7327 sayılı kanun'un 18/son fıkrası uyarınca; 04.12.2021 tarihli -------- sayılı --------- yayımlanarak yürürlüğe giren, karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarında değişiklik yapılmasına dair genel şartlar uyarınca, ilgili genel şartlarda değişiklik yapılmış genel şartlar ek:2 ve ek:3’te sakatlık ve destekten yoksun kalma tazminatlarının hesaplanmasına ilişkin usul ve esaslar düzenlendiğini, davacı tarafın geliri sgk kayıtları ile tespit edilebiliyorsa, emsal ücret araştırması yapılamaz, dolayısıyla davacı tarafın--------- resmi kayıtlarına göre tespit edilen ücretin üstünde geliri olduğu iddiası yönünden emsal ücret araştırması yapılması talebine muvafakatlerinin bulunmadığını, )müvekkil şirket, davacı tarafça usulüne uygun temerüde düşürülmediğinden faiz talebine ve oranına itiraz ettiklerini, karayolları trafik kanunu'nun 99. maddesi uyarınca "madde 99 - sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar. kaza tarihinden işleyecek faiz talebine itiraz ettiklerini, davacı tarafça, tüm hak sahiplerini gösterir vukuatlı nüfus kayıt örneği sunulmadan, tüm hak sahiplerinin tespiti mümkün olmadığından, müvekkil şirkete usulüne uygun olarak başvuruda bulunulmamış olmakla, müvekkil şirketin temerrüdü söz konusu olmadığından faiz talebine itiraz ediyoruz. yine aynı şekilde davacı tarafça müvekkil şirkete usulüne uygun bir başvuruda bulunulmamış olmakla, davacı iddialarını kabul anlamına gelmemek kaydıyla, dava açılmasına müvekkil şirket sebebiyet vermediğinden, müvekkil şirketin yargılama giderinden bir sorumluluğu bulunmadığını, taraflar arasında ticari bir ilişki söz konusu olmadığından ve herhangi bir yasal dayanağı da bulunmadığından davacıların avans faizi taleplerinin de reddi gerektiğini, fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakkımzı saklı kal izahına çalıştığımız nedenlerle, öncelikle davanın, dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, aksi taktirde, esasa ilişkin cevaplarımız uyarınca davanın esastan reddine, karar verilmesini, masraf ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini vekaleten arz ve talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE :Dava, 16/05/2024 tarihinde meydana gelen ölümlü trafik kazası sebebiyle maddi tazminat talebine ilişkindir. Mahkememizce; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları resen belirlenerek; taraf vekillerinin vermiş olduğu dilekçeler, ibraz ettikleri tüm deliller, ATK raporu, tüm kayıt ve belgeler tek tek incelenmiştir.
Deliller toplandıktan sonra dosya tarafların yüzdeli kusur oranlarının tespiti için--------- Dairesi'ne sevk edilip %'li kusur raporu tanzim ettirilmiş olup; 05/08/2025 tarihli Adli Tıp Kurumu kusur raporunda özetle; olayda; Sürücü ---------- % 100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, Sürücü -------- kusursuz olduğu kanaatini bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; açılan davanın destekten yoksun kalma talepli maddi tazminat davası olduğu, davacıların müteveffa -------- eş ve çocukları olduğu, davalının ise meydana gelen trafik kazasında kusurlu olduğu iddia edilen -------- plakalı çekicinin zorunlu mali mesuliyet sigortacısı şirket olduğu, mahkememizce meydana gelen trafik kazasında yüzdeli kusur durumunun tespiti için dosyanın --------- Dairesine tevdii edildiği, düzenlenen yüzdeli kusur raporu gerekçeli, bilimsel ve denetime uygun olmakla mahkememizce de hükme esas alındığı, bu doğrultuda davacıların murisi müteveffa -------- sevk ve idaresindeki --------- plakalı aracın davalı sigorta şirketine sigortalı -------- plakalı araca arkadan çarpması ve davacıların murisinin hayatını kaybetmesi ile neticelenen kazada davalı şirketin sigortalısı araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığı, davacıların desteği müteveffa -------kendi ölümü ile neticelenen kazada %100 oranında kusurlu olduğu, haksız fiilde tazminat sorumluluğu çerçevesinde kusurun mevcut olmasının olmazsa olmaz olduğu, zira sorumluluğun türünün kusur sorumluluğu olduğu, kusursuz sorumluluk hallerinden bahsedilemeyeceği, davalı sigorta şirketinin sigortalısının kusuru oranında sorumlu olacağı, somut olayımızda ise sigortalı araç sürücüsü kusursuz olmakla davalı sigorta şirketinin de tazminat sorumluluğundan bahsedilemeyeceği mahkememizce anlaşılmış ve açılan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere :
1-Açılan davanın REDDİNE,
2-HARÇLAR
Alınması gerekli 615,40 TL harcın davacılar tarafından dava açılışı sırasında yatırılan 427,60 TL harçtan mahsubu ile, eksik bakiye 187,80 TL'nin davacılardan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-VEKALET ÜCRETİ
Avukatlık asgari ücret tarifesine göre davalı vekili için takdir olunan 1.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine,
4-ARABULUCULUK ÜCRETİ
6325 Sayılı Kanunun 18/A maddesi gereği Arabuluculuk sürecinde düzenlenmiş sarf kararında yer alan 3.800,00 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
5-YARGILAMA GİDERLERİ
Davacılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacılar üzerinde bırakılmasına,
Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde --------- BAM nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 06/11/2025