T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/854 Esas
KARAR NO: 2025/243
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 18/11/2024
KARAR TARİHİ: 08/04/2025
Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali (haksız eylemden kaynaklanan zarar nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 09.08.2021 tarihinde sürücü ---------- sevk ve idaresindeki ---------- plakalı aracı sol şeritte seyir halindeyken---------- sokağa dönüş yapan sürücü ---------- sevk ve idaresindeki ------------ plakalı aracın geri geri gelmesi sırasında ----------- plakalı aracın, ----------- plakalı araca arka kısımlarına çarptığını, çarpmanın etkisi ile --------- plakalı aracın, karşı yönden gelen sürücü ---------- sevk ve idaresindeki ------------ plakalı aracın ön kısımlarına çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, müvekkili şirket nezdinde sigortalı ---------- plakalı aracın herhangi bir kusurunun bulunmadığını, kazanın nedeninin, ----------- Şirketi'nin ----------- numaralı trafik poliçesiyle sigortalı olan ----------- plakalı aracın ana yoldan dönüş yaparken geri geri gitmesi sonucu hatalı harekette bulunması nedeniyle önce ----------- plakalı aracın kendisine arkadan çarpmasına neden olduğunu, bu çarpmanın etkisiyle de sigortalısı araç olan ----------- plakalı araca çarparak maddi hasara neden olduğunu, bu nedenle müvekkili şirket, sigortalısının haklarına halef olarak 28/09/2023 tarihinde davalı aleyhine ---------- İcra Dairesi'nin ------------ esas sayılı dosyası ile 31.07.2023 tarihinde ödenen 28.113,19 TL asıl alacağa 408,99 TL faiz tutarı ile toplamda 28.522,18 TL takipte kesinleşen miktar ile genel haciz yolu ile takip başlatıldığını, 10/10/2023 tarihinde takibe davalı tarafça itiraz edildiğini, ve takibin durdurulduğunu, sonuç olarak; davanın kabulünü ve itirazın iptalini, takibin devamını, davalının aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama harç ve giderlerinin, avukatlık ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasını talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; araç başına maddi teminat limitinın 43.000-TL olduğunu, müvekkil şirket tarafından ----------- numaralı hasar dosyası açıldığını, davacıya ait araçta meydana gelen hasar zararı için kasko şirketi davacı ----------- maddi tazminat limitinden 25.11.2021 günü 4.441,75 TL , 27.01.2022 günü 7.131,33 TL , 24.02.2022 günü 3.565,66 TL ve 03.08.2023 günü 13.770,00 TL ----------- İcra Dairesine olmak üzere toplamda 28.908,74 Tl hasar için davacıya ödendiğini, yine maddi zarar değer kaybı olarak da 03.08.2022 tarihinde 18.940,00 Tl ----------- icra dairesine ödendiğini, müvekkili şirketinin gerçek zararı giderdiğini, poliçe limiti doldurulduğunu, davalı şirket tarafından, davacının aracında meydana gelen kazada ------------ plakalı kamyon sürücüsünün asli ve tam kusurlu olduğunu, sonuç olarak; davanın esastan davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerine bırakılmasını talep etmiştir.
Hukuki Nitelendirme, Delillerin Değerlendirilmesi ve NeticeDava, taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında düzenlenen faturalardan kaynaklı alacağın tahsili amacıyla başlatılan takibe itiraz üzerine açılan itirazın iptali davasıdır.İtirazın iptali davası, takip borçlusunun ödeme emrine süresi içinde itiraz etmesi halinde, takibin devamını sağlamak amacıyla, takip alacaklısı tarafından 2004 sayılı Yasanın 67 nci maddesine göre, itirazın kendisine tebliğinden itibaren bir yıl içinde açılan ve genel hükümler çerçevesinde incelenen bir eda davasıdır.
Borçlunun itirazı, icra dairesi tarafından alacaklıya tebliğ edilmiş olmadıkça bir yıllık süre işlemeye başlamaz; yüksek mahkeme kararlarına göre alacaklı, itirazın kendisine tebliğinden önce de itirazın iptali davası açabilir . Alacaklı bir yıllık süresi içinde itirazın iptali davası açmaması halinde takip düşer ise de alacağı zamanaşımına uğramadığı sürece genel hükümlere göre alacağını dava edebilir.Davanın kabul edilmesi halinde, borçlu tarafından yapılan itiraz iptal edildiğinden, itiraz üzerine duran takibe (haciz) devam edilebilir. İtirazın iptali davası devam ettiği sürece, bir yıllık haciz talebi süresi işlemez.İspat yükünün -kural olarak- davacıda olduğu itirazın iptali davasında, alacaklı (normal bir alacak davasında olduğu gibi) alacağının varlığını usul muhakemesinde caiz olan her türlü delil ile ispat edebilir. Davanın reddi halinde, itiraz ile duran takip iptal edilmiş sayılır ve ilam kesin hüküm teşkil ettiğinden takip alacaklısı tarafından konusu aynı olan bir dava tekrar ikame edilemez. Ayrıca borçlunun talep etmesi halinde, mahkeme, alacaklının kötüniyetle icra takibinde bulunduğu kanısına varırsa alacaklıyı yüze yirmiden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkum eder (67/II). Kötüniyet olgusunu ispat yükü, tazminat talep eden davalı borçludadır. Tazminatın, asıl alacak üzerinden hesaplanması gerekir.Davanın kabulü halinde, itiraz üzerine duran takibe devam edilir; (varsa) ihtiyati haciz, kesin hacze dönüşür. Ayrıca, alacaklı tarafça talep edilmesi halinde, takip konusu alacağın belirlenebilir (likit) olduğu durumlarda davalı (takip borçlusu) alacak miktarının asgari yüzde yirmisi oranında inkar tazminatına mahkum edilir. Yüksek mahkemenin yerleşik uygulamasına göre hüküm altına alınacak inkâr tazminatının asıl alacak üzerinden hesaplanması gerekir .---------- İcra Müdürlüğü'nün ----------- esas sayılı dosyasının tetkikinde; davacı tarafından davalı aleyhine, asıl alacak ve faiz olmak üzere toplam 28.522,18 TL alacağın davalıdan tahili için ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalıya tebliğ edildiği, davalının 10/10/2023 tarihinde borca itiraz dilekçesi sunulduğu, itiraz dilekçesinin davacı yana tebliğ edilmediği, davanın yasal bir yıllık süresi içerisinde açıldığı görülmüştür.Mahkememizce tensiple birlikte, dava/takip konusu icra dosyası dosyamız arasına alınmış, davacı tarafından taraflar arasında bulunan sözleşme, takip konusu faturalar ve ilgili kayıtların sunulması istenilmiştir.Ön inceleme duruşmasında, uyuşmazlığın, davacı kasko sigortası tarafından (dava dışı) sigortalıya ödenen hasar tazminatının, 6102 sayılı Yasanın 1472 maddesi hükmü uyarınca kazada kusurlu sürücünün sevk ve idaresindeki araç trafik sigortası olan davalı sigorta şirketine rücu edilmesi için gerekli şartların oluşup oluşmadığı, ödenen tazminatın tahsili için başlatılan takibe itirazın haklı olup olmadığı, haklı olunması halinde inkâr tazminatı şartlarının bulunup bulunmadığı şeklinde belirlenmiştir. “… Çünkü sigortacının açtığı bu dava sigorta sözleşmesinden değil; kanundan doğar. Halefiyet kaynaklı tazminat davasında zamanaşımının başlangıç süresi de sigorta ettiren için hangi tarihte başlıyorsa sigortacı için de aynı tarihte işlemeye başlar”Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirkete ----------- poliçe ile kasko sigortalı bulunan ---------- ait ---------- plakalı araca, 25/05/2008 tarihinde davalı ----------- ait ve ------------ sevk ve idaresindeki aracın ------------- mevkiinde seyir halinde iken çarpması sonucunda maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın meydana gelmesinde ------------ plakalı araç sürücüsünün %50 kusurlu olduğunu, müvekkili şirkete vaki hasar ihbarına müteakip yaptırılan ekspertiz raporuna istinaden 4.801,82 TL hasar miktarının 01/08/2008 tarihinde ödendiğini, yapılan ödeme ile TTK 1472.maddesi gereğince müvekkili şirketin sigortalısının haklarına halef olduğunu, davalı aleyhine %50 kusur oranına isabet eden 2.400,91 TL rücuen tazminat alacaklarının ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsili için ----------İcra Müdürlüğünün ----------- Esas sayılı dosyası ile icra takibine başlandığını ve ödeme emri gönderildiğini, davalı tarafından yasal süresi içerisinde borca itiraz edildiğini, davalının itirazının alacağı geciktirmeye yönelik olduğunu ileri sürerek, itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini istemiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı itirazında bulunmuş ve müvekkili aleyhine açılan davanın reddine karar verilmesini istemiştir.Mahkemece iddia, savunma, toplanan deliler ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; ----------İcra Müdürlüğünün ------------ Esas sayılı dosyası ile icra takibine başlandığı, davalının takibe itiraz ettiği, bunun üzerine itirazın iptali talepli eldeki davanın açıldığı, alınan bilirkişi raporuna göre, kazanın meydana gelmesinde sürücü ------------ %50 oranında, sürücü ----------- %50 oranında kusurlu oldukları, ------- plakalı otomobilde kaza tarihi itibariyle 4.801,82 TL hasar bedelinin olduğu, bu hasar bedelinin %50'si olan 2.400,91 TL'nin ----------- plakalı otomobil sürücü ---------- kusur oranına karşılık geldiği anlaşıldığından, davanın kabulü ile;---------- İcra Müdürlüğünün ----------- Esaslı dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, dair karar verilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.Dava, TTK.’nun 1301. maddesinden kaynaklanan kasko rücu davasıdır. Anılan maddede düzenlenen halefiyet yasal, sınırlı ve cüzi halefiyet niteliğindedir. Halefiyete dayalı rücu davası esas itibariyle sigortalının kendisine zarar verene karşı açacağı tazminat davasının onunu halefi olarak sigortacı tarafından açılması olduğundan, sigortalı ile ona zarar veren arasındaki yasal hükümlere göre görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.----------- sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında, bu tür rücu davalarında, sigortacının tabi olduğu zamanaşımının, sigorta ettirenin aynı zarar sorumlusu aleyhine açabileceği davanın zamanaşımına tabi ve aynı tarihte başlayacağı kabul edilmiştir. Dolayısıyla sigortacı, sigorta ettiren bakımından işlemeye başlayan zamanaşımı süresinden geriye kalan süre içinde rücu davasını açmak durumunda olup, sigortalısına yaptığı ödeme ile zamanaşımı kesilmez ve kendisi için yeni baştan işlemeye başlamaz. Somut olayda, maddi hasarlı trafik kazası 25.05.2008 tarihinde meydana gelmiştir. Dava tarihi 23.08.2013'tür. 2918 sayılı KTK 109. maddesine göre 2 yıllık zamanaşımına tabi bulunduğu tartışmasızdır. Kaza tarihinden sonra iki yıllık süre dolmadan 26.12.2008 tarihinde davacı sigorta tarafından davalı aleyhine icra takibi başlatılmış ve icra takibi nedeni ile BK 133. maddesinde (6098 sayılı TBK 154) uyarınca zamanaşımı kesildiği davacı vekili tarafından 23.08.2013 tarihinde yanı İİK 67. maddesine göre 1 yıllık yasal süre içerisinde itirazın iptali davası açıldığı zamanaşımının dolmadığı anlaşılmıştır”.Tüm dosya kapsamı ve denetime ve hüküm tesisine elverişli rapor içerikleri birlikte değerlendirildiğinde; kaza tarihinin 9/8/2021, sigortalıya ödeme tarihi 31/7/2023 ve kusurlu araç sigortasına rücu amacıyla başlatılan takip tarihinin ise 28/9/2023 tarihi olduğu; bu tarih itibariyle iki yıllık zamanaşımı süresi dolduğu, davalı tarafın cevap dilekçesinde usulüne uygun zamanaşımı def'inde bulunduğu anlaşılığından davanın zamanaşımı nedeniyle reddine, yasal şartları oluşmadığından davacı aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmemesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın zamanaşımı nedeniyle reddine, yasal şartları oluşmadığından davacı aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmemesine,
2-HARÇLAR
Alınması gerekli 615,40 TL harcın davacı tarafından dava açılışı sırasında yatırılan 568,42 TL harçtan mahsubu ile, eksik kalan 46,98 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-VEKALET ÜCRETİ
Avukatlık asgari ücret tarifesine göre davalı için takdir olunan 28.522,18 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-ARABULUCULUK ÜCRETİ
Davadan önce gidilen arabuluculukta devletçe karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına,
5-YARGILAMA GİDERLERİ
a-Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
b-Davalı tarafından sarf edilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
c-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı miktar itibari ile kesin olmak üzere verilen karar açıkça okundu. 08/04/2025