T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/437 Esas
KARAR NO: 2025/938
DAVA: Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)
DAVA TARİHİ: 24/06/2024
KARAR TARİHİ: 04/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket nezdinde ---- kapsamında--- firma ----emtiaların davalı tarafından ----- adet emtiada hasar olduğunun tespit edildiğini, ekspertiz incelemesi kapsamında müvekkili şirket tarafından sigortalısına----- tazminat ödemesinde bulunulduğunu, müvekkili şirketin ödemiş olduğu tazminatın karşı taraftan tahsil edilemediğini iddia ile --- tazminatın sigortalıya ödeme tarihi olan ------ tarihinden itibaren davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanaşımına uğradığını belirterek zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, usule ilişkin olarak, tek taraflı yapılan ekspertiz incelemesini kabul etmediklerini, ihbarın usulüne uygun yapılmadığını, hasara uğradığı iddia edilen emtiaların taşımacılık sırasında meydana geldiğini ispata yarar herhangi bir bilgi ve belge sunamayan davacının davasında taşıyan lehine sorumsuzluk karinesinin varlığının kabul edilmesi gerektiğini, dosyaya sunulan davacı yanın talebi ile tanzim olunan ekspertiz raporu incelendiğinde, hasarın ilk fark edilme tarihi ----, emtianın hasarlandığına ilişkin eksper raporu talebinin ----, eksper tespit tarihinin---- olduğu görülmekte olduğunu, emtianın hasar tespitinden 12 gün sonra rapor tanzim edilmiş olması karşısında, emtiaların teslimden incelemeye kadar nerede ne şekilde saklandığı, davalı sigortalısı tarafından fabrika içerisinde nasıl konumlandırıldığı ve ne şekilde taşındığının bilinmediğinden; emtianın taşıma kaynaklı olarak hasarlandığı iddiası mesnetsiz, belirsiz ve kabul edilemez nitelikte olduğunu, davacı tarafından dosyaya iddialarını ispata yarayacak somut deliller sunulmadığını, taşıma sözleşmesi ve diğer belgelerden de görüleceği üzere fiili taşıma alt taşıyıcı---- tarafından gerçekleştirilmiş olup, davanın taşıyıcı ---- ihbarını talep ettiklerini, ayrıca fiili taşıyanın sigortacıları olan ----- şirketlerine de zarardan sorumlu tutulabileceği görüşüne binaen davanın sigorta şirketlerine de ihbar edilmesini talep ettiklerini, kabul anlamına gelmemekle birlikte, tazminat miktarının hesaplanmasında CMR hükümlerinin dikkate alınması gerektiğini, yine asla kabul anlamına gelmemek kaydıyla tazminat hesabının özel çekme hakkına göre yapılması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.İhbar olunan ------vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanaşımına uğradığını, hiçbir şekilde davayı ve karşı yanın beyanlarını kabul etmemek ve müvekkil şirket yönünden hüküm kurulmasının mümkün olmadığına dair beyanlarımızı tekrar etmek kaydıyla, müvekkili şirketin sorumluluğunun, poliçe teminatı kapsamında ve poliçe limiti nispetinde olduğunu, hasara uğrayan emtiaların uğramış olduğu zarar İhtiyarı Mali Sorumluluk teminat klozu ile talep edilemeyeceğini, teminat altına alınmayan bir rizikonun gerçekleşmiş olduğu anlaşılmakta olup meydana geldiği iddia edilen hasara ilişkin Müvekkil şirketin herhangi bir tazmin yükümlülüğü bulunmadığını belirterek tüm haksız istemlerin ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.İhbar olunan ----usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen davaya karşı herhangi bir cevap dilekçesi vermemişlerdir.
İNCELEME VE GEREKÇE: Dava, hukuki niteliği itibariyle; emtia nakliyat sigortacısının, emtia üzerinde hak ve menfaat sahibi olduğu anlaşılan sigortalısına zararı ödemesinden sonra davalı asıl taşımacıya karşı açtığı rücuen tazminat davasıdır. Dava basit yargılama usulüne tabi olup, yöntemine uygun olarak oluşturulan tensip zabtı uyarınca yargılamaya başlanmış, ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık noktaları kapsamında tahkikata geçilerek deliler toplanmak suretiyle tahkikat bitirilmiş ve yargılama sonuçlandırılmıştır.Taraflarca delil olarak dayanılan hasar dosyası ve poliçe kayıtları ve sunulan diğer deliller ile birlikte incelenmiştir.
Davalının zamanaşımı def'ine ilişkin yapılan değerlendirmede; TTK m.855/I hükmüne göre, taşıtan konumundaki davacının sigortalısının, emtianın hasarlı olarak kendisine teslim tarihi olan ---- tarihinden itibaren 1 yıllık zamanaşımı süresi içinde, zararını talep edebileceği, sigortalısına zararı ödeyen davacı sigorta şirketinin TTK m.1472 hükmü kapsamında sigortalısının haklarına halef olduğu, selefinin haklarına tabi olacağı, dolayısıyla ----tarihinden itibaren 1 yıl içinde, zarar sorumlusuna takip veya dava yoluyla başvurması gerektiği, emsal içtihatların da bu yönde olduğu ---- dava ----tarihinde açılmış ise de TTK m.5/A hükmünce zorunlu arabuluculuk sürecinin ----tarihinde başlatıldığı, süreç boyunca zamanaşımı süresinin duracağı, son tutanak tarihinin ----olduğu dikkate alındığında dava tarihi itibariyle alacağın zamanaşımına uğramadığı anlaşılmış bu yöndeki def'inin reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur. Belirlenen uyuşmazlık noktalarının teknik değerlendirme gerektirmesi sebebiyle dosya taşımacılık konusunda uzman---- makine mühendisi ----sigorta mevzuatından kaynaklı nitelikli hesaplama konusunda uzman bilirkişi --- oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, anılan bilirkişi heyeti tarafından sunulan rapor içeriği denetime elverişli görülerek hükme esas alınmıştır. Dava konusu uyuşmazlık, davacı şirket nezdinde sigortalı bulunan davacının sigortalısına ait emtianın taşıma sırasında hasara uğrayıp uğramadığı, hasar miktarı, davalının hasardan sorumlu olup olmadığı, davacının dava dışı sigortalıya ödenen tazminatı davalıdan rücuen talep edip edemeyeceği noktalarında toplanmaktadır.Tüm dosya kapsamına göre; davacının nakliyat sigorta poliçesi ile sigorta teminatı altına aldığı dava dışı sigortalısı ----- dava dışı yabancı menşeli şirketten satışı aldığı ----- isimli şirket tarafından -----taşındığı, anılan şirketin antreposuna tevdi edildiği, davalı şirket tarafından da söz konusu depodan teslim alınarak ---- taşınması sırasında ---- emtianın hasara uğradığı, eksikliğe dayalı hasarın ----tarihinde teslim sırasında tespitinin yapıldığı, ---- tarihinde karşı tarafa ihtar edildiği, davacı tarafından yapılan ekspertiz neticesinde ------- ödeme yapıldığı, söz konusu ödeme ile birlikte davacının TTK m.1472 hükmü kapsamında sigortalısının haklarına halef olduğu, TTK m.855/III hükmü kapsamında da davalıya bildirimde bulunulduğu dolayısıyla rücuen tazminat isteminde bulunabileceği, davalının üstlendiği taşımanın ulusal sınırlar içerisinde olduğu ve uygulanacak hükümlerin TTK'nın taşıma işlerine ilişkin hükümler olduğu, dosyaya sunulan hasar dosyası, ekspertiz raporu, taşıma evrakları vs. deliller incelendiğinde davaya konu sevkiyat evraklarına yükleme sırasında, üründe yüklemeden kaynaklı oluşabilecek uygunsuzlukla ilgili bir not düşülmediğinden ürünlerin davalı taşıyıcıya taşıyıcıya tam ve sağlam teslim edildiği, varma yerinde yani teslimat sırasında fark edilen hasardan davalı taşıyıcının kusuru/sorumluluğu olduğu, her ne kadar teknik bilirkişi tarafından emtiada oluşan hasarın araç yüklemesi, araç içi istifleme ve araç içi sabitleme faaliyetlerini yapan dava dışı---------firması ile bu faaliyeti denetleyip hatalı işlemleri ikaz etmeyen veya taşıma irsaliyesine şerh olarak düşmeyen taşıyıcı firmanın müterafik kusurlu oldukları ve dava dışı taşımacıya % 75 davalı taşımacıya da % 25 kusur atfedilmiş ise de emsal içtihatlar uyarınca davalı ile dava dışı taşıyıcı arasında TBK m.61 ve 162 hükmü kapsamında müteselsil sorumluluğun bulunduğu ve davacının halefiyete dayalı oluşan zararından her iki sorumludan birlikte talep edebileceği, TTK m.880/1 hükmü gereğince taşıyıcının sorumlu olduğu tazminat bedelinin yükün taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki kıymetine göre hesaplanabileceği, % 10 ilave bedelden nakliyecinin sorumluluğunun bulunmadığı, yükün teslim alındığı yer ve andaki değerinin ---- tutarında olduğu tespit edildiği, hasarlı emtia için belirlenen ----sovtaj bedeli toplam hasar bedelinden düşüldüğünde kalan hasar bedeli olarak hesaplanan ---- davalının sorumlu olduğu ve davacının ödeme tarihinden itibaren söz konusu bedeli davalıdan avans faizi ile birlikte tahsili isteminin yerinde olduğu kanaatine varılarak davanın kısmen kabulüne, bakiye istem yönünden reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, ------ tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Alınması gereken 4.482,56 TL karar ve ilam harcından peşin ödenen 1.249,79 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.232,77 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafça yapılmış, 427,60 TL başvurma harcı, 1.249,79 TL peşin harç olarak toplam 1.677,39 TL harç giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafça yapılmış, tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücreti olarak 21.465,00 TL yargılama giderinden kabul edilen kısma isabet eden 20.751,78 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Kabul edilen miktar üzerinden avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Red edilen miktar üzerinden avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 7.562,13 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Taraflarca yatırılmış gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
8-Davadan önce gidilen arabuluculukta devletçe karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 3.228,12 TL'sinin davalıdan, 371,88 TL'sinin de davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.04/12/2025