T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/345 Esas
KARAR NO : 2025/442
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 15/05/2024
KARAR TARİHİ : 19/06/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Yukarıda adı ve adresi yazılı davacı tarafından açılan hukuk davasının 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 9. Maddesi gereğince Türk Milleti adına yargılama yapmaya görevli ve yetkili ----------- Asliye Ticaret Mahkemesince yapılan yargılaması sonucunda aşağıda gerekçesi yazılı hükme ulaşılmıştır.
DAVA :Davacı vekili dava dilekçesinde özetle:13/05/2023 günü saat 08:19 sıralarında müvekkili -----------, sevk ve idaresindeki ----------- plakalı aracı ile ----------- otoyolunda seyir ederken ----------- sevk ve idaresindeki ----------- plakalı aracın müvekkilinin aracına arkadan çarpması sonucunda maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazada %100 kusurlu tarafın sürücüsü ---------- olduğunun kaza tutanağındaki beyanlar ve SBM raporunda sabit olduğunu, kazaya karışan ----------- sürücüsü ve ----------Ş' nin sahibi olduğu --------- plaka numaralı araca davalı şirket ---------Ş tarafından hazırlanmış olan ------------ poliçe numaralı ZMSS poliçesi ile sigorta ettirilmiş olup kaza tarihinde poliçe geçerliliğini koruduğunu, kaza sonrası müvekkilinin ---------- plakalı --------- model aracında reel değer kaybı meydana geldiğini, davalı sigorta şirketine yapılan başvuru sonucunda taraflarına 13.016,28 ₺ ödeme yapıldığını, araçta oluşan değer kaybı dikkate alındığında yapılan ödeme çok düşük kalmakta, mevcut enflasyon ve ekonomik şartlar göz önüne alındığında aracın kaybettiği reel değeri karşılamamakta, sigortanın teminat kapsamı 120.000₺ olmasına rağmen yapılan yetersiz ödeme ile müvekkilinin hak kaybına uğradığını, müvekkilinin aracının hasar onarımının yaklaşık 15 gün sürdüğünü, bu süre zarfında müvekkilinin aracından mahrum kaldığını, dolayısıyla müvekkilinin araç mahrumiyeti dolayısıyla da zarara uğradığını beyan ile, müvekkili -------- ---------- plaka numaralı aracında oluşan reel değer kaybının fahiş derecede altında yapılan ödemeyi kabul etmediklerini bildirmekle birlikte araçta oluşan gerçek değer kaybının belirlenmesinin ardından, işbu fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik belirsiz alacak olarak açtığı reel değer kaybına yönelik 100,00₺ maddi tazminat tutarının, davalılardan kaza tarihi olan 13.05.2023 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte (sigorta şirketi için poliçe güncel teminat bedeli ile sınırlı kalmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsiliyle, kaza sonrası müvekkilinin araç mahrumiyetiyle alakalı uğramış olduğu zarara ilişkin 100,00₺, araç kasasında bulunan mobilya takımının kullanılamaz hale gelmesinden kaynaklı 100,00₺ maddi tazminat tutarının sigorta şirketi dışındaki diğer davalı ----------- şirketinden, kaza tarihi olan 13.05.2023 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte tahsiliyle; yargılama gideri ve avukatlık ücretinin karşı taraflara yükletilmesine karar verilmesini, talep ve dava etmiştir.
CEVAP :Davalı ----------Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı tutmak suretiyle açmış olduğu elde görülen davada talep ettiği araç mahrumiyeti ile araçta bulunan mobilya takımının kullanılmaz hale gelmesinden kaynaklı maddi tazminat talepleri belirlenebilir nitelikte olduğunu, belirsiz alacak davası açılamayacağını, davaya konu kazanın meydana gelmesinde davacı %100 kusurlu olduğunu, davacının kullandığı araçla ---------- olarak tabir edilen---------- otoyolunda yolun sağında durmuş haldeyken trafiği kontrol etmeden yola çıkıp trafiğe katıldığını, normal şeridinde seyir eden müvekkili şirket aracını kullanan sürücü, davacının aniden yola çıkması üzerine sol şeridinde dolu olması nedeniyle şerit değiştirememiş ve fren yapmış ise de davacının kullandığı araca çarptığını, kaza tespit tutanağının 'sürücü görüşleri' kısmında davacı beyanında 'setten çıkarken' şeklinde belirttiğini, müvekkili şirkete ait aracı kullanan ---------- beyanında '----------- istikametinden giderken cepten çıkan...' şeklinde belirttiğini, davacı aracı ile 'set' ve/veya 'cep' olarak tabir edilen yolun dışında kalan alanda dururken, hareket etmesi ve yola çıkması/trafiğe katılması üzerine davaya konu kaza meydana geldiğini, davacı, yol ve trafik güvenliğini kontrol etmeksizin, tedbirsiz ve kusurlu şekilde trafiğe katılması üzerine davaya konu kazanın meydana gelmesine sebebiyet verdiğini, davaya konu kazanın meydana gelmesinde davacı %100 kusurlu olup, müvekkili şirkete bir kusur atfedilemeyeceğini, iddiaları kabul anlamına gelmemek üzere davacının aracında değer kaybı oluştuğu yönündeki anlatımı da haksız olduğunu, --------- model olan davacıya ait araçta değişen parçalar da dikkate alındığında bir değer kaybı oluşmayacağı da aşikar olduğunu, hasar onarımının 15 gün sürdüğü yönündeki anlatımının da gerçekle örtüşür bir yanı bulunmadığını, davacının tacir olmadığını, bu nedenle araç mahrumiyeti zararı talebinin de bir dayanağı olmadığını, davacı aracında oluşan hasarın büyük olmaması nedeniyle davacı aracında bir değer kaybı oluşmayacağı gibi iki gün içerisinde de tamirinin yapılacağını, dosyaya sunulan fotoğraflardan da davacı aracında bulunan malzemelerin ikinci el niteliğinde olduğu dolayısıyla davacının sıfır mobilya takımı olduğu iddiasının gerçeği yansıtmadığının aşikar olduğunu, fotoğraflardan anlaşılacağı üzere ikinci el ahşap dolaplar ve doğal gaz petekleri olduğu görüldüğünü, davacı söz konusu eşyaların sıfır olduğu görüşünde ise faturalarını da sunmak zorunda olduğunu, ayrıca söz konusu eşyaların, kabulünde olduğu üzere davacıya ait olmadığını, davacının kendisine ait olmayan söz konusu eşyalarla ilgili bir talepte de bulunamayacağını beyan ile, öncelikle, elde görülmekte olan davanın, davaya konu kazaya karışan müvekkili şirkete ait aracın sürücüsü ---------- ihbar edilmesini, haksız ve dayanaksız davanın reddini, yargılama giderlerinin ve avukatlık ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini, talep etmiştir. Davalı ----------Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket nezdinde---------- nolu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortalanan ----------- plakalı aracın 13.05.2023 tarihinde karıştığı iddia edilen kazada ------------ plakalı aracın hasarlanması sonucu aracının değer kaybının tazmini, taşınan emtia bedeli ve araç mahrumiyet bedelinin tazmini için huzurdaki dava açıldığını, ancak davacının işbu iddialarının haksız ve hukuka aykırılık teşkil ettiğini, davacın talebi zaman aşımına uğramış olup davanın reddi gerektiğini, davacının işbu davayı belirsiz alacak davası olarak ikame etmesinde hukuki menfaati bulunmadığından usulden reddi gerektiğini, müvekkili şirket davacı yanın zararını karşılamış olup Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası kapsamında sorumluluğunu yerine getirdiğini, davanın reddi gerektiğini, müvekkili sigorta şirketinin 13.05.2023 tarihli kazaya ilişkin olarak Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigorta Poliçesi kapsamında sorumluluğunu yerine getirdiğini, davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili şirket tarafından zarara ilişkin olarak; 07/07/2023 ----------- Şirketi’ne 95.580,00 TL hasar ödemesi, 13/12/2023 tarihinde---------- 13.016,28 TL değer kaybı ödemesi yapıldığını, davanın reddi gerektiğini, sigorta şirketi poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu olup poliçe limitinin üzerinde karar verilmesinin kabul edilemez olduğunu, kazanın meydana geldiği 2023 yılı itibarıyla poliçe teminat limiti 120.000,00 TL olduğunu, söz konusu limitin üzerinde kalan tutardan müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğu bulunmadığını, davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla değer kaybının hesaplanmasında ZMMS Genel Şartlarının dikkate alınması gerektiğini, ----------- plakalı aracın araç mahrumiyet bedeli, karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi şartları uyarınca teminat dışı olup müvekkili şirketin sorumluluğu bulunmadığını, müvekkili şirketin sorumluluğu sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve zararı nispetinde olduğunu, ZMMS Genel Şartları ve KTK uyarınca taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar ZMMS poliçesi kapsamında teminat dışında olduğunu, mahkemede ikame edilen dava taşınan eşyaların uğramış olduğu zararlara ilişkin olup müvekkil sigorta şirketinin hiçbir sorumluluğu bulunmadığını, davacının tazminat taleplerinde, talep edebileceği faizin yasal faiz olduğunu beyan ile, davacının belirsiz / kısmi alacak davası açmasında hukuki menfaat bulunmaması sebebiyle davanın usulden reddini, esas incelemesi yapılması halinde davanın esastan reddini, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini, talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE :Dava, trafik kazası nedeniyle meydana gelen zararın tazmini istemine ilişkindir. Mahkememizce; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları resen belirlenerek; taraf vekillerinin vermiş olduğu dilekçeler, ibraz ettikleri tüm deliller, bilirkişi raporu, tüm kayıt ve belgeler tek tek incelenmiştir.
Uyuşmazlığın tespiti ve tetkiki teknik bilgiyi gerektirmekle dosya makine mühendisi bilirkişiye tevdi edilmiş 24/02/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; 13/05/2023 tarihinde meydana gelen ve dava konusu --------- plaka sayılı aracın hasarı ile neticelenen trafik kazasında; KUSUR YÖNÜNDEN: Dava konusu araç sürücüsü davacı ---------- kusursuz olduğu, Davalı tarafa sigortalı araç sürücüsü ---------- %100 (Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, Söz konusu kazaya ait ---------- SBM Kaza İhbar Nolu TRAMER kaydında kazaya karışan araç sürücülerinin komisyon oy birliği (MUTABAKAT) ile sonuçlanan kusur durumu değerlendirmesinde, dava konusu ----------- plaka sayılı araç sürücüsünün kusursuz (%0) olduğu, --------- plaka sayılı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğunun tespit edildiği anlaşılmış olup, TRAMER kusur durumunun tarafımca tespit edilen kusur durumu ile UYUMLU olduğu, (Kusur oranı ile ilgili sadece teknik görüş bildirilmiş olup; bu husustaki hukuki değerlendirme ve nihai kararın elbette Sayın Mahkemede olduğu) DEĞER KAYBI YÖNÜNDEN: 13/05/2023 tarihinde meydana gelen kaza sonucu oluşan hasara ilişkin tespitlerin, ---------- plakalı aracın arka kısımlarda meydana gelen maddi hasar ile uyumlu olduğu, (Değer Kaybı Hesaplamasında; Dava konusu --------- plaka sayılı aracın modeli, yaşı, km’si, kullanılmışlık durumu, aracın hasar geçmişinin incelenmesinde dava konusu kazadan öncesine ait sisteme kayıtlı kaza kaydının bulunmadığı hususu, parça-malzeme-işçilik kalemlerinin şekli-niteliği, 13/05/2023 tarihli kazaya ait yetkili servis ve SBM-TRAMER hasar kaydı oluşturduğu hususu, hasar fotoğraflarındaki hasarın şekli ve niteliği dikkate alınarak Yargıtay Kararları* doğrultusunda değerlendirilmiştir) KTK.m.90’da yer alan “trafik sigortası kapsamında ödenen değer kaybı tazminatı, destekten yoksun kalma tazminatı ve sürekli sakatlık tazminatlarına ilişkin hesaplamada dikkate alınacak kriterler ile maddenin uygulanmasına ilişkin SEDDK’ya düzenleme yapma yetkisi verilen” hükmün Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edildiği de dikkate alınarak değer kaybı yönünden aşağıdaki yönteme göre sonuç belirlenmiş olup; Serbest Piyasa Koşullarına göre değerlendirmede; dava konusu ----------- plaka sayılı ---------- marka/tip, ---------- model araçta oluşan değer kaybı için davaya konu edilen ve davalı tarafın tazmin etmesi istenilen toplam değer kaybı tutarının Yargıtay Kararları doğrultusunda (Aracın serbest piyasa koşullarında dava konusu kazadan önceki 2. el piyasa rayiç değeri ile dava konusu kazadan sonraki onarılmış haldeki 2. el piyasa rayiç değeri arasındaki fark) kaza tarihi itibariyle “ayrıntıları yukarıda açıklanan nedenlerle”; serbest piyasa koşullarında 90.000,00 TL olabileceği değerlendirilmiş olup, sürücünün kusuruna isabet eden tutar dikkate alındığında; (90.000,00 TL Değer Kaybı Tutarı x %100 Kusur oranı) 90.000,00 TL olabileceği, Dosya kapsamında değer kaybı ödemesine ilişkin 13/12/2023 tarih ve 13.016,28 TL tutarlı dekont örneği bulunduğu, değer kabına ilişkin kalan tutarın (90.000,00 TL – 13.016,28 TL=) 76.983,72 TL hesaplandığı, ARACI KULLANAMAMAK DOĞAN ZARAR YÖNÜNDEN: Dava konusu aracın hasarının onarımı için gereken makul sürenin* 15 gün olabileceği, bu süre zarfında davacı tarafın aracını kullanamamaktan doğan net zararının kaza tarihi olan 13/05/2023 tarihi itibariyle 18.750,00 TL olabileceği hesaplanmış olup, sürücünün (%100) kusuruna isabet eden tutarın; (*Yargıtay Kararlarında belirtildiği üzere tarafımca hasarın onarımı için gereken makul süre tespit edilmiştir ) (18.750,00 TL Zarar Tutarı x %100 Kusur oranı) 18.750,00 TL olabileceği, (Dava dilekçesinde dava konusu aracın “20 gün süre ile serviste kaldığı” belirtilmiş olup, belirtilen-talep edilen sürenin Sayın Mahkeme tarafından kabul edilmesi halinde 20 gün X 1.250,00 TL/gün= 25.000,00 TL, hesaplanmış olup, nihai kararın elbette takdir Sayın Mahkemede olduğu) görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
ISLAH :Davacı vekili 08/05/2025 tarihli dilekçesi ile dava değerini 95.733,72 TL'ye artırmış, ıslah harcını yatırmış, ıslah dilekçesi davalılara tebliğ edilmiştir. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; açılan davanın 13/05/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebi ile davacının aracında oluşan değer kaybı ve mahrumiyet bedeli zararlarının tazmini talepli alacak davası olduğu, 24/02/2025 tarihli bilirkişi raporunun gerekçeli, bilimsel ve denetime uygun olmakla mahkememizce de hükme esas alındığı, bu doğrultuda meydana gelen trafik kazasında davacıya ait ---------- plakalı araç sürücüsü davacı ---------- kusursuz olduğu, davalı sigorta şirketine sigortalı olup diğer davalı şirketin maliki-işleteni olduğu ---------- plaka sayılı araç sürücüsü ---------- ise %100 oranında kusurlu olduğu, meydana gelen kaza sonucu oluşan hasara ilişkin tespitlerin, davacıya ait ----------- plakalı aracın arka kısımlarda meydana gelen maddi hasar ile uyumlu olduğu, dava konusu ----------- plaka sayılı araçta oluşan değer kaybı için davaya konu edilen ve davalı tarafın tazmin etmesi istenilen toplam değer kaybı tutarının Yargıtay Kararları doğrultusunda (Aracın serbest piyasa koşullarında dava konusu kazadan önceki 2. el piyasa rayiç değeri ile dava konusu kazadan sonraki onarılmış haldeki 2. el piyasa rayiç değeri arasındaki fark) kaza tarihi itibariyle serbest piyasa koşullarında 90.000,00-TL olabileceği, dosya kapsamında değer kaybı ödemesine ilişkin 13/12/2023 tarih ve 13.016,28-TL tutarlı dekont örneği bulunduğu, bu bedel bilirkişice hesaplanan bedelden tenzil edildiğinde, değer kaybına ilişkin kalan tutarın (90.000,00-TL – 13.016,28-TL=)76.983,72-TL olacağı, aracı kullanamamak doğan zarar yönünden yapılan değerlendirmede ise her ne kadar davacı tarafından aracın 20 gün onarımda kaldığı beyan esilse de, bilirkişice dava konusu aracın hasarının onarımı için gereken makul tamir sürenin 15 gün olabileceği, bu süre zarfında davacı tarafın aracını kullanamamaktan doğan net zararının beher gün için 1.250,00-TL bedelle kaza tarihi olan 13/05/2023 tarihi itibariyle 18.750,00-TL olabileceği bildirilmekle mahkememizce de gerekçelendirilen bu tespite itibar edildiği, ezcümle davacının kusursuz olduğu, davalıların sigortacısı ve işleteni olduğu araç sürücüsünün ise tam kusurlu olduğu, davalı sigorta şirketinin meydana gelen değer kaybı zararından poliçe limiti ile sınırlı olarak diğer davalı işleten şirketin ise tüm zarardan beraberce müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları, davalı sigorta şirketinin dava öncesinde davacıya hasar bedeli için 95.580,00-TL, değer kaybı için ise 13.016,28-TL ödediği bu durumda davalı sigorta şirketinin 120.000,00-TL olan limitinden bakiye 11.403,72-TL kalmış olduğu, davalı sigorta şirketinin mahrumiyet bedelinden sorumlu olmadığı, davacının dava dilekçesi ile talep ettiği 100,00-TL mobilya zararından ise 25/03/2025 tarihli dilekçesi ile feragat ettiği, davalı sigorta şirketi yönünden dava öncesi başvuru tebliğ-tebellüğ belgesi sunulmamakla temerrüdün ilk değer kaybı ödemesini yaptığı 13/12/2023 diğer davalı için ise kaza arihi olacağı mahkememizce değerlendirilmiş , zarar veren araç ticari olmakla faizin nevisi de avans faizi olarak belirlenerek davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir,
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Açılan davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile,
Değer kaybı yönünden:
76.983,72 TL bakiye değer kaybı alacağının davalı ---------Ş için 13/12/2023 tarihinden itibaren, davalı ----------Ş için ise kaza tarihi olan 13/05/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Araç Mahrumiyet Bedeli Yönünden:
18.750,00 TL araç mahrumiyet bedelinin kaza tarihi olan 13/05/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalı -----------Ş.'den alınarak davacıya verilmesine,
Mobilya zararına ilişkin talebin vaki FERAGAT sebebiyle REDDİNE,
KARAR HARCI
2-Alınması gerekli 6.539,57 TL harçtan davacı tarafından yatırılan 427,60 TL peşin harç ve 1.650,00 TL ıslah harcı toplamı 2.077,60 TL'nin mahsubu ile eksik 4.461,97 TL'nin davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,
AVUKATLIK ÜCRETLERİ
3-Avukatlık asgari ücret tarifesine göre davacı vekili için takdir olunan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen kısım için karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen 100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine,
DİĞER YARGILAMA GİDERLERİ
5-Davacı tarafından dava açılırken harç olarak yatırılan 427,60 TL başvurma harcı, 427,60 TL peşin harç ve 1.650,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 2.505,20 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından sarfedilen 7.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 332,00 TL posta ücreti olmak üzere toplamda 7.332,00 TL'nin davanın kabul ve red oranı gözetilerek 7.324,35 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, kalan 7,65 TL'nin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Arabuluculuk sürecinde düzenlenmiş sarf kararında yer alan 3.600,00 TL'nin 6325 Sayılı Kanunun 18/A maddesi uyarınca, haklılık oranına göre 3.596,24 TL sinin davalıdan, 3,76 TL sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
8-Davalılar tarafından sarf edilen yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
9-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı ----------- vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ----------- BAM nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 19/06/2025