T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/157 Esas
KARAR NO: 2024/805
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 29/07/2017
KARAR TARİHİ: 22/10/2024
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taşıma sektöründe iştigal eden müvekkili şirketin, araçlarının trafik, kasko vb sigorta işlemlerini davalı ------- şirketi aracılığıyla yaptığını, bu kapsamda dava konusu 30.07.2017 keşide tarihli 120.000 TL bedelli --------- nolu çekin keşide edildiğini ve aracı firmaya teslim edildiğini, aracı firmanın, --------- şirketinin sigorta poliçesini yaptığı davalı ... Sigortaya çeki, tahsil ve temlik cirosu ile cirolayarak teslim ettiğini, müvekkil şirketin bazı araçlarını devretmiş olup, iptal edilen poliçeler sebebiyle davalı ... şirketine olan borçlarında azalma olduğu halde davalı şirketin ekte sunulan çeki takastan sordurmaya devam etmekte olup çekin yazdırılma ihtimalinin bulunduğunu,zira müvekkilinin çek sebebiyle herhangi bir borcunun kalmadığını, nitekim aynı mahiyette başka bir çek dolayısıyla ---------- şirketinin 80.000 TL bedelli çeki, --------- şirketinden aldığını ve doğrudan ihtiyati hacze konu ederek kötü niyetli bir şekilde hacze geldiğini, haciz mahallinde ödeme yapılarak hacze mani olunduğunu öne sürerek, yukarıdaki bu çeklerden dolayı borçlu olmadığının tespitine ve davalıların haksız takibi nedeniyle % 20 kötü niyet tazminatına mahkumiyetini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı ... vekili cevabında; her ne kadar davacı, dava konusu 30.07.2017 tarih --------- nolu 120.000 TL bedelli çekin müvekkili şirket elinde olmadığını, söz konusu çekin her ne kadar 19.12.2016 tarihinde muhasebe kayıtlarına alınmış ise de çekin vadesinin çok ileri bir tarih olması nedeniyle 20.12.2016 tarihinde muhasebe kayıtlarından çıkartıldığını ve çek aslının, diğer davalı---------- şirketine iade edildiğini, bu nedenle davanın husumet yönünden müvekkil şirketine yöneltilmesinin mümkün olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.Davalı ---------- şirketi davaya cevap vermemekle beraber 25.08.2017 tarihli oturumunda; davacı tarafın elindeki araçları satmaya başladığını, üzerinde rehin bulunmayan bütün araçlarını sattığını, müvekkil şirketin trafik sigortası düzenlediğini, sigortaların, araçların satışı olana kadar geçerli olduğunu ve tek taraflı iptalinin mümkün olmadığını, sigorta bedellerini nakit olarak ödendiğini, akabinde davacı taraftan çek alındığını, ancak davacı tarafça herhangi bir ödeme yapılmadığını, müvekkilinin sigorta poliçelerini değiştirme imkanının bulunmadığını, poliçelerin tarafınca sunulduğunu, davacının ise ödemeye ilişkin bir belgeyi sunmadığını, 11.08.2017 tarihli dilekçe ekinde sunduğu cari hesaptan da görüleceği üzere davacının müvekkil şirkete borçlu olduğunu savunmuştur.
İNCELEME VE GEREKÇE : Dava hukuki niteliği itibariyle takibe konu Çek'den dolayı davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine ilişkindir.Dava ilk olarak Mahkememizin -------- sayılı Esasında görülmekte iken yapılan yargılama sonunda ---------- K. Sayılı 21/05/2019 tarihli karar ile "1.Davalı ...Ş. Yönünden davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, 2.Davalı ... Yönünden kanıtlanamayan davanın reddine, 3.Dava değeri 120.000,00 TL'nin %20'si oranında belirlenecek tazminatın davacıdan tahsili ile davalı ... 'ne ödenmesine, 4.Davacının yatırdığı teminatın, davalı ... Lehine hükmedilen %20 tazminata mahsulen davalıya hükmün kesinleşmesinden sonra ödenmesine," şeklinde karar verildiği, işbu kararda karşı istinaf yoluna başvurulması üzerine dosya istinaf incelemesi için BAM ilgili Hukuk Dairesine gönderilmiştir.--------- Sayılı 02/02/2022 tarihli karar ile "Davalıların sigorta şirketlerinin acenteleri oldukları, davacının davalı ----------Ş. ile sigorta sözleşmeleri yapılması hususunda anlaştığı ve bu kapsamda adı geçen davalıya çek ve senetler teslim ettiği, bir kısım poliçelerin ise davacının bilgisi dahilinde davalı ...Ş. aracılığıyla yapıldığı, akabinde bazı araçların satışları nedeniyle bir kısım poliçelerin iptal edildiği tarafların kabulünde olup uyuşmazlık konusu değildir. Dava konusu çek de bu kapsamda düzenlenmiş olup, incelendiğinde --------- Bankası --------- şubesine ait 30/07/2017 tarih ve 120.000 TL bedelli, ------- nolu keşidecisi davacı, lehdarı davalı ----------- olan, arka sayfasında sırasıyla davalı ---------- davalı ... lehine tam cirosu, dava dışı ---------- cirosu olan, takas bankasına ibraz edilen ancak keşideci imzası tutmadığından işlem yapılamamış olan çek olduğu, --------- yapılan tam cironun ve ---------- cirolarının iptal edilmiş olduğu görülmüştür. Dava konusu çek de dahil olmak üzere davacı tarafından davalı ----------- Şti’ne verilen çek/senetlerin taraflar arasındaki cari hesap ilişkisine mahsuben verildiği tarafların kabulünde olduğuna göre, mahkemece yapılması gereken iş, konusunda uzman mali müşavir bilirkişi ile sigortacılık alanında uzman bilirkişinden oluşan heyetten, davacı ve davalı ... tarafından sunulan ticari defter kayıtları ve dayanakları ile davalı ----------- Şti. tarafından 11/08/2017 tarihli dilekçe ekinde sunulan cari hesap ekstresi üzerinde inceleme yapılmak ve taraflar arasında akdedilen, akabinde iptal edilen poliçeler ile davacı ödemeleri dikkate alınmak, gerekirse bankalardan çeklerin ödeme bilgileri sorulmak suretiyle borç-alacak durumunun tespiti, buna göre dava konusu çekin bedelsiz kalıp kalmadığının tespitidir. Bununla birlikte dava konusu çekin kim tarafından hangi tarihte ibraz edildiği araştırılmadan ve ibraz edildiği bankadan önlü-arkalı bir sureti celp edilerek ibraz tarihi itibariyle davalı ...Ş.'nin çekte taraf olup olmadığı tespit edilmeden karar verilmesi de doğru görülmemiştir.Ayrıca davacı istinaf dilekçesinde taraflar arasında devam etmekte olan --------- E., sayılı dosyası ile ---------- E. Sayılı menfi tespit dava dosyalarından söz edilmiş olmakla, mahkemece bu dava dosyalarının celp edilerek incelenmesi, davaların konularının davacı tarafından bu davaya konu cari hesap ilişkisi içerisinde davalı ---------- Şti.'ne teslim edilen farklı çek veya senetlere ilişkin olup olmadığının, davalar arasında bağlantı olup olmadığının da gözetilmesi gerekir." gerekçesi ile mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.İstinaf kararı üzerine dosya yeniden yargılama yapılmak üzere mahkememizin --------- sayılı esasına kaydedilmiştir. Usulünce duruşma açılarak; uyuşmazlığın çözümü doğrultusunda tüm deliller toplanıp bilirkişi incelemesi yapılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.---------- Es. Sayılı dosyası UYAP üzerinden celp edilip incelenmiştir.---------- Es. Sayılı dosyası UYAP üzerinden celp edilip incelenmiştir. Tarafların delilleri toplanmış, dosya mali müşavir bilirkişi ile sigortacılık alanında uzman bilirkişiye tevdi edilerek davacı ve davalı ... tarafından sunulan ticari defter kayıtları ve dayanakları ile davalı --------- Şti tarafından 15/08/2017 tarihli dilekçe ekinde sunulan cari hesap ekstresi üzerinde iptal edilen poliçeler ve davacı ödemeleri de dikkate alınarak rapor düzenlemeleri istenmiştir.
Mahkememizce benimsenen usul ve yasaya uygun bilirkişi heyeti raporunda özetle; Davalının dosyaya sunulan cari hesap kayıtlarına göre 241.272,84-TL iade tutarının poliçeler bazında uygun olduğu ve davacı tarafından 12.06.2016 tarihinde verilen ----------- nolu 30.03.2017 vadeli çek 45.000 TL tutarlı çek, 29.05.2017 tarihinde verilen 30.10.2017 vadeli 30.039,00 TL tutarlı senet, 15.12.2017 vadeli 40.052,00 TL tutarlı senet ile 30.12.2017 vadeli senetlerin davalı tarafından tahsil edildiğinin kabulü halinde; davacının davalıdan 42.913,53 TL alacaklı olduğu, davacının, dava ve takibe konu edilen --------- Bankası ----------Şubesinin ---------- numaralı 30.07.2017 keşide tarihli 120.000 TL tutarlı çekten kaynaklı davalıya borçlu olmadığı sonucuna varıldığını bildirmişlerdir.Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller, bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde; davacı şirketin davalı --------- şirketinden sigorta aracılık hizmeti aldığı, davalı ... şirketinin dava konusu çeki ---------- şirketi ile olan ticari ilişki kapsamında ---------- şirketinden aldığı, daha sonra kayıtlardan çıkartılarak iade işleminin yapıldığı, dava konusu çekin ---------- şirketine keşide edildiği, ---------- şirketine ciro edilmediği, muhatap banka tarafından keşideci imzası tutmadığından işlem yapılmadığı, davalının cari hesap kayıtlarına göre davacı tarafından 12/06/2016 tarihinde verilen ---------- nolu 30/03/2017 vadeli 30.039,00 tutarlı senet, 15/12/2017 vadeli 40.052,00 TL tutarlı senet ile 30/12/2017 vadeli senetlerin davalı tarafından tahsil edildiği, davacının davalıdan 42.913,53 TL alacaklı olduğu, davacının dava konusu çek nedeniyle davalıya borçlu olmadığı yapılan bilirkişi incelemesi ile tespit edildiği anlaşılmakla; davanın ---------Şti. Yönünden kabulü ile davacının takip konusu çekten dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine, davalının davalı ... --------Ş. Yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın ----------Ş. Yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,
2-Davanın ----------Şti. Yönünden kabulü ile davacının ----------İcra Müdürlüğünün---------- Es. Sayılı dosyada takibe konu ---------- Bankası --------- Şubesine ait 120.000,00 TL bedelli 30/07/2017 keşide tarihli ------------ seri numaralı Çek nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine,
3-Davalı ----------Şti.'nin asıl alacağın %20'si oranında kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine,
4-Davacı tarafça yapılmış, 31,40 TL başvurma harcı, 2.049,30 TL peşin harç olarak toplam 2.080,70 TL harç gideri ile tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücreti olarak toplam 3.979,90 TL masraf olmak üzere toplam 6.060,60 TL yargılama giderinin davalı -----------Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,
5-Avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalı -----------Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,
6-Davası red edilen davalı yönünden, Avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... --------Ş.'ne verilmesine,
7-Alınması gereken 8.197,20 TL karar ve ilam harcından peşin ödenen 2.049,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 6.147,90 TL harcın davalı --------.Şti.'den tahsili ile hazineye irad kaydına,
8-Taraflarca yatırılmış gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar tarafların yokluğunda açıkça okundu.22/10/2024