T.C. İstanbul Anadolu 2. FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/203 Esas
KARAR NO: 2020/170
DAVA: Faydalı Model Belgesi (Faydalı Model Belgesinin Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 26/06/2019
KARAR TARİHİ: 08/12/2020
Mahkememizde görülmekte bulunan Faydalı Model Belgesi (Faydalı Model Belgesinin Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
İSTEM / Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı müvekkil şirket aleyhine------- dosyası ile faydalı modelin korunma haklarına tecavüz edildiği iddiası ile maddi ve manevi tazminat davasını ikame edildiğini, müvekkili aleyhine açılan bu dava müvekkilin ticari faaliyetlerini ve kariyerini olumsuz etkilediğini , müvekkilin bu dava nedeniyle telafisi zor zararlar gördüğünü, Davalının buluş olarak iddia ettiği ürününü ---- tarihinde ------- ---- ----- Sayılı faydalı model olarak tescil ettirdiğini, Mahkemenizin de malumu olduğu üzere faydalı model olarak koruma altına alınabilecek buluşlarda dünyada yenilik ve sanayiye uygulanabilirlik kriterinin bulunması şarttır. Yine 6769 Sayılı Kanunun 142. Maddesi ve hükümlerinde faydalı modelle ilgili düzenlemeler yapılmakla bir ürününün faydalı model olarak tescil edilebilmesi için kriterler açıkça belirlenmiş olduğunu, mezkur kanunun 142.Maddesi " ancak 83 üncü maddenin birinci fıkrası hükmüne göre yeni olan ve 83 üncü maddenin altıncı fıkrası kapsamında sanayiye uygulanabilen buluşlar, faydalı model verilerek korunur " hükmüne amirdir. Mezkur kanunun 83/2 Maddesi " Tekniğin bilinen durumu, başvuru tarihinden önce dünyanın herhangi bir yerinde, yazılı veya sözlü tanıtım yoluyla ortaya konulmuş veya kullanım ya da başka herhangi bir biçimde açıklanmış olan toplumca erişilebilir her şeyi kapsar. " hükmüne havidir. Bu kapsamda davalının faydalı model olarak tescil ettirdiği ürün aslında faydalı model olmayıp tekniği başvuru tarihinde çok daha önce bilinen ve kullanılan bir yapıya sahip olduğunu, nitekim ----numaralı ----müracaatı yangın damperi ile ilgili olduğunu, bahsedilen patent başvurusunun tarifname ve istemlerinde bahsi geçen ---- numaralı faydalı modelde yer alan tüm unsurlar yer almakta olduğunu, hatta ve hatta yaylı mekanizma olabileceği gibi motorlu mekanizma da olabilir denilmektedir. ------ kayıtlarında yer alan faydalı model yeni değildir. Bu itibarla yenilik unsuru taşımadığını, davalı taraf ------- ve tescilli bir ürünü kopyalayarak ülkemizde faydalı model olarak aldığını, yenilik unsuru taşımayan -------- numaralı faydalı modelin taklit olması nedeniyle iptalinin gerektiğini, nitekim bilirkişi------- haricen alınan raporda bu hususun açıkça ortaya koyulduğunu, ayrıca belirtmek gerekir ki davalının faydalı model olarak tescil ettirdiği ürün ---- tescilli olmasının da etkisiyle, davalının tescil tarihinden çok önceleri dahi ------ piyasalarında da aktif olarak üretilerek kullanılan bir ürün olduğunu, ----- sınırları içerisinde bir çok firma aynı ürünü üretmekte ve kullanmakta olduğunu, bu nedenle davalının buluş olduğu iddiasıyla tescil ettirdiği faydalı modelin yeni bir ürün olmayıp , tekniği önceden bilinen ve kullanılan bir ürün olduğunu, davalının -------. Sayılı dosyası ile müvekkil aleyhine aynı konuda açmış bulunduğu bir dava da bulunduğunu, Bu nedenle taktir mahkemenin olmak üzere dosyaların birleştirilmesini talep etmiş ve arz olunan durum muvacehesinde davasının kabulüne, uyuşmazlık konusu ürünün faydalı model olmadığının tespiti ile------ numaralı faydalı model belgesinin hükümsüzlüğüne karar verilmesini , yargılama giderleri ve ücret-i vekaletin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVAYA CEVAP / Davalı vekili cevap dilekçesini duruşmada tekrarla; Davaya konu faydalı modelin başvuru tarihi itibarıyla dünyada yeni ve müvekkili şirkete ait bir buluş olduğu ve sanayiye uygulanabildiği için müvekkili şirket adına -------- tarihinden itibaren tescil edilerek ---- tescil no.lu faydalı model belgesi ile koruma altına alındığını, faydalı modelin konusu buluş ------- ------ olup damperin ortasındaki sızdırmazlığı sağlayan -----çalıştıran mekanizma olduğunu, sigortalı ------grubunda ya da motorlu mekanizma gurubunda olmak üzere iki ayrı grupta üretilmekte olduğunu, faydalı modelin konusu olan bu klapenin işlevi bir mafsal vasıtasıyla --------- etmesiyle ortasında bulunan ------ etrafında dönerek kapanarak alevlerin ve / veya dumanın başka tarafa geçmesini engelleyerek sızdırmazlığını sağlamak olup, klapeyi çalıştıran davaya konu faydalı model sayesinde sızdırmazlık özelliğinin çalışıp çalışmadığı hususu istenildiği zaman test edilebilir hale geldiğini, davacı şirketin müvekkiline ait faydalı modelin aynısını ya da ayırt edilemeyecek derecede benzeri ile ----- arasındaki fuara katılmış ve standında teşhir ederek satışa sunduğunu, sektör dergilerini de bu modeldeki ------ ilanını verdiğini, ayrıca bu ----- yangın dayanım belgesi aldığını, ürettikleri ------ daha öncesinde düşük sınıf test performansları ile sonuçlandığını, faydalı model belgesine konu olan tasarımları kullanılarak teste girilerek yangın dayanım belgesi alabildiklerini, davacı şirketin açtığı bu davanın, davalı şirketin davacı şirket ve ------ aleyhine açmış olduğu ------ dosya ile birleştirilmesi yönündeki talebin davaların tarafları ve konusu faklı olduğu için reddine karar verilmesini, haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
D E L İ L L E R V E G E R E K Ç E / Dava, Davalı adına tescilli ------- başlıklı faydalı modelin hükümsüzlüğü için açılan hükümsüzlük davasıdır.
Dosyaya ---- getirtilmiş olup, incelendiğinde-------- numaralı faydalı model belgesinin, davalı adına tescil edildiği, buluş özetinin-------- çalıştırıldığı ------ ilgili olup, özelliği; bünyesinde--------------- şeklinde olduğu anlaşılmıştır.
----- dosyası uyap ortamından dosya içine getirtilmiştir.
Davanın çözümü teknik bilgi gerektirdiğinden, mahkememizce bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, bilirkişiler --- tarihli raporlarında; Dava konusu ----- no.lu faydalı model belgesinde buluşun, buluş konusunun ilgili olduğu teknik alandaki bir uzmanın onu uygulamaya koyabilmesi mümkün kılacak yeterlikte, açık ve tam olarak tanımlanmadığı ve bu durumun 551 no.lu KHK Mad. 165 (b) kapsamında olduğu, yetersiz ifşaat nedeniyle dava konusu faydalı model belgesinin en yakın belge olan -------- karşısında yenilik içerip içermediği değerlendirmenin yapılamayacağı yönünde görüş bildirmişlerdir.
Toplanan deliller, davalıya ait faydalı model belgesi, bilirkişi raporları ve dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, dava konusunun, davalı adına tescilli ------- faydalı modelin, yenilik ve sanayiye uygulanabilirlik kriterine sahip olmadığı iddiasına dayalı hükümsüzlük talebi olup, dava konusu faydalı model incelemesinin teknik bir konu olması nedeni ile dosya konusunda uzman bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, alınan ----tarihli bilirkişi heyet raporunda, "dava konusu ----- buluşun, buluş konusunun ilgili olduğu teknik alandaki bir uzmanın onu uygulamaya koyabilmesini mümkün kılacak yeterlilikte açık ve tam olarak tanımlanmadığı" yönünde kanaat oluşturulduğu, bilirkişi raporunun denetlenebilir, gerekçeli, açık ve hüküm kurmaya elverişli olduğu bu nedenle hükme esas alındığı, buna göre; dava konusu faydalı modelin, hükümsüzlük incelemesi bakımından 551 sayılı KHK'ya tabi olduğu, 551 sayılı KHK'nun 165.b maddesi uyarınca, faydalı model belgesi konulu buluşun, buluş konusunun ilgili olduğu teknik alandaki bir uzmanın onu uygulamaya koyabilmesini mümkün kılacak yeterlilikte açık ve tam olarak tanımlanmadığının anlaşılması karşısında, davanın kabulü ile dava konusu faydalı modelin hükümsüzlüğüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M /Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
Davanın KABULÜ ile, davalıya ait ------- Faydalı Modelin HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE,
Alınması gereken 54,40 TL harçtan peşin alınan 44,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 10,00 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,
Davacı vekiline Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir olunan 5.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Davacılar tarafından yapılan 44,40 TL harç, 97,30 TL tebligat ve müzekkere masrafları ile 3.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.141,70 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgililere iadesine,
Dair davacı vekili ile davalı vekilinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/12/2020