T.C. İstanbul Anadolu 2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/39 Esas
KARAR NO:2025/145
DAVA: Fikir Ve Sanat Sanat Eseri Sahipliğinden Kaynaklanan Haklara Tecavüzün Ref'i, Önlenmesi Ve Tazmini
DAVA TARİHİ: 13/02/2024
KARAR TARİHİ: 25/09/2025
Mahkememizde görülmekte bulunan Fikir Ve Sanat Sanat Eseri Sahipliğinden Kaynaklanan Haklara Tecavüzün Ref'i, Önlenmesi Ve Tazmini davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; “Davacı müvekkil ------sanatçısı olup; çok sayıda müzik eserine sahip çeşitli kitlelerce ve ülke çapında tanınan bir sanatçıdır. Davacının diğer eserlerinin yanı sıra ---- isimli -------için yapılan ve bu davanın konusunu oluşturan söz, müzik ve aranjesi Müvekkilime ait olan---- isimli eseridir. Müvekkilimin arkadaşı olan ------ müvekkilimi arayarak tanıdığı bir yapım şirketinin filminde yayınlanmak üzere ---- yapılması konusunda aracı olmuş ve nihayetinde taraflar bir araya gelerek bedeli 20.000 TL olarak belirledikleri bir ------müziği yapılması için sözlü bir anlaşma sağlanmıştır. ---- aşaması ve aynı zamanda------ bitmeden önce yapım grubu ve yönetmen müvekkilimi montajın yapıldığı firmaya davet etmişlerdir. Orada buluştuklarında hep beraber-------- öncesi ------ izledikten sonra birden herkesin içinde yönetmen tarafından müziklerin çok kötü olduğunu, ------için yapılan böyle mi yapılır? biz bu müziklerini kullanamayız! gibi sözlerle orada bulunan insanlar huzurunda, Müvekkilimi itibarsızlaştırma çabası içinde iğneleyici sözler sarf etmiştir. Daha sonra müziklerin kullanılmayacağından bahisle müvekkilime ; ödemenin geri kalanını yapamayacaklarını beyan etmişlerdir. Daha sonra 2024 yılına geldiğimizde Müvekkilimin hayranları tarafından ona sürekli mesajlar gelmeye başlamıştır. ---------diye bir -----olduğunu, orada onun sesine benzeyen biri olduğunu ve şarkıyı çok beğendiklerini söylemişlerdir. Müvekkilim de bu vesile ile eserine yönelik yapılan bu haksız tecavüzü öğrenmiştir. Söz konusu filmin sonunda yer alan tanıtım jenerik metninde ------ olarak müvekkilimin değil başka bir ismi referans göstererek adeta başkasınınmış gibi göstermişlerdir. Ayrıca müvekkilime ait olan -----adlı şarkı legal ve illegal bir şekilde bir çok dijital platformda ve sitelerde yayınlanmıştır.--------- yapılmadan izinsiz bir şekilde demo hali kullanılmış ve ayrıca muvafakat name alınmamıştır. Yukarıda arz ve izah etmiş olduğumuz ve mahkemenizce resen gözetilecek olan nedenlerle haklı davamızın kabulü ile fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla 150.000 TL maddi 150.000 TL manevi olmak üzere toplam 300.000 TL'nin davalılardan alınarak davacı müvekkile tahmiline karar verilmesini” talep ettiği görülmüştür.
KARŞI İDDİA: Davalı ---- cevap dilekçesinde özetle; “Müvekkile karşı açılan davada müvekkilimin husumet sıfatı yoktur. Müvekkil bu davanın tarafı olamaz çünkü, -----olarak açılmış davada ---- yapan firmada ve şirket kuruluşunda müvekkilin ne sermayesi ve ne de hissesi bulunmaktadır. Ayrıca ------- tarafından ------- verilmiş olan eser işletme belgesinden de anlaşılacağa üzere -------- ilgisi yoktur. Daha önce müvekkilce yapılmış --------deneyimlerimden dolayı yapımcı firma sahibinin isteği üzerine ------ tecrübeleri ile yardımcı olarak destek vermesi üzerine müvekkilin ismine ---------jeneriğinde teşekkür babında jest olsun diye yer verilmiş yapımcı unvanına istinaden hukuki dayanaktan yoksun olarak açılmış davanın reddini talep etmekteyiz. Yukarıda kısaca arz ve izah etmeye çalıştığımız nedenlerle haksız ve hukuki dayanaktan yoksun taraf ve husumet sıfatı bulunmayan müvekkile karşı açılan davanın reddine ve yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesin” talep ettiği görülmüştür.Davalı -----vekilinin cevap dilekçesinde;--------- Müvekkil şirkete gelerek oyunculuk ve --------müziklerimizi yapmak istediğini belirtmiştir. Müvekkil şirket sahibi ------- çalışmış olduğumuz projelerde oyuncu olarak şu anda uygun bir rol olmadığını ama ilerleyen dönemlerde ona uygun rol olduğunda değerlendirebileceğini, Müzikleri için ise filmin yapımını taşeron sözleşmesi ile ---- verdiğini -------- için onlar ile görüşmesini belirttik bu görüşme sonucunda taşeron firma ile görüşmüşler yapımcı önerisi olduğu için taşeron firma uygun görüp jenerik müziği için 3 bin ti ---------müzikleri için on yedi bin tl olmak üzere toplamda Yirmi bin tiye anlaşmışlar, bu anlaşmaya binaen de 10.000 TL Avans ödemesi yapılmıştır. Filmin Yönetmeni filmin dokusuna uygun olan tarzın ne olduğunu ve nasıl Müzik istediğini sanatçıya anlatmış ayrıca telefon ile sürekli irtibat halinde olup isteklerini talep etmiştir. Sanatçı filmin müziklerini stüdyoya getirdiğinde ----- monte edilip yönetmen ekibi ile birlikte izlediğinde Müziklerin filmin dokusuna ve tarzına uygun olmadığını eksikleri olduğunu ve revize edilmesini talep etmiştir. ----------- Sanatçının cevabı ise ben Müzisyenim sen müzikten ne anlarsın diyerek yönetmenimize hakaret tarzı sözler ve tavırla ile tersleyip siz bu müzikleri beğenmediyseniz ben revize yapmam deyip stüdyoyu terk etmiştir. Daha sonra taşeron firma Kendisine verilmiş olan avans on bin ti yi geri talep ettiğin de almış olduğu avansı harcadığını parasının olmadığını için de geri ödeyemeyeceğini buna karşılık hazırlamış olduğu şarkıyı filmde kullanabileceğimizi uygulayıcı yapımcıya belirtmiştir. Kaldı ki ----- ayrıca uygulayıcı yapımcı ile olan yazışmasında yapım firmasından bedelsiz bir şekilde --------- filminden de kendi eserinin kullanıldığı yerlerle ilgili video klibi için muvafakat istemiştir. Bu geçen süre zarfında şirketimiz filmin müzikleri tamamlanmadığı için davacının da üstünden 3 aydan fazla zaman geçmesi --------satışının yapılamamasına neden olup üstüne başka bir müzik editörü ile anlaşıp 2. kez şirketimiz ---------müziği için ödeme yapma durumunda kalmıştır. --------müziklerini daha sonra taşeron firma tarafından -------- yapan stüdyoya yaptırılmış olup ---- yapan editör ------- gerekli muvafakat alınmıştır. Sanatçının tarafımızı arayarak tehditler savurmuştur. Bunun üzerine müvekkil firma sahibi araştırmış ve davacının isminin ------- yazılmadığını, stüdyoda --------çalışmasını yapan editörler sanatçının ----------ile ilişiğinin kalmadığı ve müzikleri yapan ------ İsmin yazılmasının karışıklığa neden olduğu anlaşılmış. Bunun üzerine sanatçıya verdiği değerden dolayı müvekkil şirket hemen filmde sanatçının ismini revize ederek düzeltme yaptırmıştır. Yapılan karışıklık art niyetle değil teknik hata olarak yapılmış olup -----işi meşakkatli olduğundan her filmde bu ve buna benzer hatalar olması normaldir.” şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür.
D E L İ L L E R V E G E R E K Ç E : Dava, davacıya ait olduğu iddia edilen ------ isimli müzik eserinin davalı tarafından izinsiz kullanıldığı iddiasıyla maddi manevi tazminat taleplidir. Mahkememizde aldırılan ------ tarihli bilirkişi raporunda; Davacı ile Davalı arasında, Davacı'ya ait olduğu tespit edilen eser üzerindeki mali hakların devrini ya da ruhsat şeklinde kullanımına yönelik yazılı şekilde yapılmış olan ve konu edindikleri mali hakları ayrı ayrı gösterilmiş olan FSEK m. 52'ye uygun olarak imzalanmış bir sözleşme olmadığı, Davacı'nın eserinin, yazılı izin alınmadan sinema filminde kullanılması ve eser sahibi olarak Davacı'nın adının belirtilmemesi nedeniyle Davacı'nın talepte bulunabileceği, Davalı --- diğer Davalı -----konumu bilinmediği, sorumluluk bakımından takdirin Sayın Mahkeme'ye ait olduğuna dair raporunu sunmuşlardır.
Tarafların gösterdikleri deliller toplanmış, tüm usuli eksiklikler giderilmiştir.İncelenen dosya kapsamı, mevcut deliller, bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde; Davacının ---- alanında tanınan bir sanatçı olduğunu iddia ettiği, davalılarca çekilecek ----simli sinema filminin müziğinin yapılması konusunda, sözlü olarak anlaştıkları, anlaşma bedelinin 20.000 TL olduğunu, avans olarak 10.000 TL ödendiğini, ------çekimlerinin sonuna doğru filmin yönetmeninin müziği beğenmediğini bu müzikleri kullanmayacaklarını, ödemenin de geri kalanını ödemeyeceklerini belirttiklerini fakat daha sonra------ isimli filmde davacıya ait şarkının kullanıldığının öğrenildiğini iddia ettiği, bu durumun manevi ve mali hakların ihlali olduğu iddiasıyla maddi manevi tazminat talebinde bulunduğu, davalı şirket filmin müziklerinin başka bir stüdyoya yaptırıldığını fakat daha sonra davacının emeği nedeniyle filmde sanatçı ismi yer alarak düzeltme yapıldığını, diğer davalının ise dava konusu --------- ilgisi olmadığından husumet nedeniyle reddini talep ettiği, dinlenen davacı tanıklarından -------- alınan beyanında dava konusu ------için davacıyı kendisinin önerdiğini, 20.000 TL rakama anlaşıldığını, 10.000 TL' nin ödendiği, kalan 10.000 TL nin ödenip ödenmediğini bilmediğini, davalı tanığı ---------isimli filmin uygulama yapımcısı olduğunu, filmin müziklerinin revize edilmesi konusunda davacı ile filmin yönetmeni arasında problem çıktığını, kendisinin ----aradığını, filmin müzikte kullanılabileceğini söyledi fakat hatalarının filmin müzikleri kısmında----- ismini yazmaması olduğunu söylediği, diğer davalı tanığı---------- isimli filmin yönetmeni olduğu, filmin müziklerinin bazı sahneler için revize edilmesi gerektiğini söylediği, kabul etmeyince filmin müziklerini başkasına yaptırdığını fakat davacının müziklerinin filmde kullanıldığını belirttiği, alınan 16/03/2025 tarihli bilirkişi raporunda, davacının müziğinin filmde kullanıldığı, herhangi bir yazılı izin alınmadığı, mali ve manevi haklarının ihlal edildiğini, maddi yönden emsal sözleşme olmadığı için maddi tazminat hesabının yapılamadığını, buna göre tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde, davaya konu------- isimli sinema eserinin, ------- celp edilen kayıt ve tescil belgesi incelendiğinde, -------- kısmında, davacının isminin yer almadığı, yine tanık beyanları ve bilirkişi raporuna göre davacıya ait müziklerin sinema eserinde kullanıldığı fakat davacının ismine yer verilmediği her ne kadar taraflar arasında sinema eseri tamamlanmadan önce sözlü bir anlaşma sağlanmış ise de daha sonra taraflar arasındaki anlaşmazlık nedeniyle bu sözleşmeden vazgeçildiği fakat buna rağmen davacının müziklerinin sinema eserinde kullanıldığı her ne kadar davalı şirket ile davalı tanıkları davacının eserin kullanılması yönünde muvafakat verdiğini iddia etmiş iseler de buna ilişkin yazılı belge olmadığı gibi muvafakat almış olsalar dahi davacının sinema eserinde kullanılan müzikleri nedeniyle davacının ismine yer vermedikleri de dikkate alındığında bu yöndeki savunmalarına itibar edilmediği bu şekilde davacının FSEK ten kaynaklı çoğaltma, umuma iletim, yayma ve adın belirtilmesi şeklinde mali ve manevi haklarının ihlal edildiği bu nedenle davacının maddi ve manevi tazminat talebinde bulunabileceği, bilirkişi raporunda maddi tazminat talebi yönünden emsal bedel olmadığı için hesaplama yapılamadığı bu nedenle maddi tazminat talebinin mahkememizce değerlendirildiği, sinema eserinde kullanılacak müziklerin belli bir rayicinin kesin olarak belli olmadığı daha çok müziği yapan sanatçısının bilinirliği, kişiliği, kullanıldığı sinema eserinin yapım maliyeti, yayınlanacağı kanallar v.s. Tüm faktörlerin bir arada değerlendirilerek hesaplama yapılması gerektiği, dosya kapsamına göre davacının müzik sektöründe özellikle dizi ve sinema eserlerine yapmış olduğu müzikler nedeniyle bilinen tanınan bir sanatçı olduğu, eserlerinin bir çok dizi ve sinema filminde kullanıldığı, mahkememizce bütün bu hususlar değerlendirilerek her ne kadar taraflar arasında, tarafların kabulünde olan 20.000 TL anlaşılmış ise de bu anlaşma tarafların beyanına göre sona erdiği fakat daha sonra davacı eserinin kullanılmasının FSEK den kaynaklı mali ve manevi hakların ihlali niteliğinde olduğundan tarafların anlaştığı 20.000 TL' nin dosya kapsamına göre az bulunduğu, mahkememizce dava tarihi itibariyle en uygun rakamın 35.000 TL olduğu fakat daha önce ödenen 10.000 TL de gözetilerek takdiren 25.000 TL maddi tazminata hükmedildiği yine besteciler bakımından yapmış oldukları eserin maddi getirisinden daha çok eserin kullanıldığı sinema veya dizide eser sahibinin adının geçmesi hususunun daha önemli olduğu zira bunun sanatçısının bilinirliğini arttırdığı, bu nedenle mahkememizce dosya kapsamı, davacının sanatçı kişiliği, eserin sinema filminde kullanılmış olması ve çok sayıda mecrada gösterilecek olması gibi hususlar da dikkate alınarak takdiren 30.000 TL Manevi tazminatın dosya kapsamına uygun olduğu, diğer davalı ----- husumet yönündeki itirazları değerlendirildiğinde ise sinema eserinin tescil belgesinde davalının yapımcı olarak adının yer almadığı fakat aldırılan bilirkişi raporunda filmin ---- sayfasında filmin yapımcıları arasında ----- yer aldığının görüldüğü, dava konusu ----- isimli sinema eseri ile ilgili olarak davalı -------- yapımcı olarak yer almasının davalıların iddia ettiği gibi teşekkür mahiyetinde öteye filmin yapımcısı olarak lanse edildiği her ne kadar tescil belgesinde adı geçmese de ---------tanıtımında yapımcı olarak yer almasının dava konusu bakımından davacı yönünden husumet taşıdığı ve filmin yapımcısı sıfatıyla diğer davalı şirketle birlikte sorumlu olduğu kanaatine ulaşıldığından her iki davalı yönünden, davanın kısmen kabul kısmen reddi ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile,
Davalılar tarafından davacının FSEK ten kaynaklı mali ve manevi haklarına tecavüzde bulunduğunun tespitine, menine ve refine,
25.000,00 TL maddi tazminat, 30.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine,
Hüküm kesinleştiğinde hükmün ilanına,
1-Alınması gereken 3.757,05 TL harçtan peşin alınan 427,60 TL ve tamamlama harcı olan 4.695,65 TL mahsubu ile fazla alınan 1.366,20 TL harcın davacıya iadesine, davacı tarafından yatırılan peşin yatırılan 3.757,05 TL Harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline davacıya verilmesine,
2-Davacı tarafından yapılan toplam 25.530,00 TL yargılama giderinden davanın ret ve kabul oranına göre 12.765,00 TL' nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
3-Maddi tazminat talebi yönünden: Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 25.000,00 TL ücreti vekaletin davalılardan alınarak davacıya ödenmesine,
4-Maddi tazminat talebi yönünden: Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 25.000,00 TL ücreti vekaletin davacıdan tahsiline, davalılara verilmesine,
5-Manevi tazminat talebi yönünden: Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 30.000,00 TL ücreti vekaletin davalılardan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Manevi tazminat talebi yönünden: Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 30.000,00 TL ücreti vekaletin davacıdan tahsiline, davalılara verilmesine,
7-Kullanılmayan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair davacı asil, vekili ile davalılar vekilinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 25/09/2025