T.C. İstanbul Anadolu 2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/175 Esas
KARAR NO:2024/168
DAVA: Alacak (Fikir Ve Sanat Eseri İle İlgili Sözleşmeden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 16/08/2022
KARAR TARİHİ: 22/10/2024
Mahkememizde görülmekte bulunan Alacak (Fikir Ve Sanat Eseri İle İlgili Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirketin ------- ve ------- tarafından kurulduğunu ---- davalı şirket ile bir araya gelerek, ----------- ------ yönelik ortaklık ilişkisi kurduklarını, ortaklık ilişkisinin davalı tarafından teknik destek sağlanması diğer ortak olan dava dışı -------- santral ve telefon entegrasyonları konusunda destek sağlanması davacının ise hem teknik hem de sektöre yönelik olarak yazılımın yaratılması, geliştirilmesi ve pazarlanması şeklinde ortaklık kurulduğu bu şekilde davacının ---- yazılım eserlerinin sahiplerinden biri olduğunu.---- itibaren süren ortalık ilişkisinin davalı tarafından ----- ayında gönderilen --------- mesajı ile sona erdiğinin bildirilerek davacının davaya konu eserdeki hakları kullanmasından ve eserden gelir elde etmesinden engellendiğini bu sebeple davaya konu eserin hak sahiplerinden birinin davacı olduğunun tespitini, maddi tazminat olarak ise 340.000 TL alacağın belirsiz alacak olarak davaya konu yazılım eserinden kaynaklanan %25 lik davacı payının hesaplanarak temerrüt tarihinden itibaren faizi ile birlikte davalıdan tahsilini ayrıca davalı tarafından ------- lisanslamalar sebebi ile elde edilen gelirin de %20 lik kısmının şimdilik belirsiz alacak davası olarak 10.000 TL üzerinden davalıdan tahsilini, davalı tarafından kullandırılmayan bilgi alma ve inceleme hakkının kullandırılmasına ve davaya konu eserin bir kopyasının tüm kodları ile birlikte davacıya teslimini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının davacı sıfatı olmadığını. Taraflar arasında adi ortaklık ilişkisi olmadığını. Davalının yazılım konusunda herhangi bir yetkinliğe sahip olmadığını davaya konu eserin davalı şirketçe yaratıldığını. Davalının sadece davaya konu yazılımın pazarlanması ve müşteri bulunması bakımından danışmanlık ve destek hizmetleri verdiğini buna ilişkin hizmet bedeli altında faturalar kesiğini davaya konu eser Üzerinden davacının herhangi bir hakkı olmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
D E L İ L L E R V E G E R E K Ç E : Dava, davaya konu ----------- eseri üzerinde iştirak halinde hak sahibi olup olmadığının tespiti, eseri birlikte meydana getirip getirmedikleri davalı tarafından davacıya kullandırılmayan eser üzerindeki hakların davacıya kullandırtılması ayırca davacının kullanılmayan eser hakkına ilişkin olarak ----- ile ------ yazılımın lisanslanması sebebi ile elde edilen gelirin %20 si nin şimdilik 10.000 TL olarak davalıdan tahsili taleplidir. Mahkememizde aldırılan 06/09/2023 tarihli bilirkişi raporunda; Davalı ve davacının -----yazılımı üzerinde ortak çalışma yaptığı, davacının yazılımın geliştirilmesi konusunda çalışma yaptığı ve yazılımın tarafların ortak çalışması sonucu oluştuğu, Dosya konusu ------- yazılımın bir ilim ve edebiyat eseri niteliğinde olduğu, Dava konusu yazılımın davacı ve davalı şirketler bünyesinde oluşturulduğu anlaşılmakla, FSEK md.10/4 hükmü uyarınca, davacı ve davalı tarafın eser üzerinde birlikte hak sahipliği bulunduğu, Davacının, eser üzerinde birlikte hak sahipliği bulunması çerçevesinde, yazılımın ----kapsamında ----1 dönemi sonrasında davalıya ödenen lisans bedelinin %25'ini alacak olarak talep edebileceği, talep edilebilecek tutarın hesaplanması mali inceleme gerektirmekle, heyetimizde mali bilirkişi bulunmaması nedeni ile hesaplama yapılamadığı, sonuç ve kanaatine varıldığına dair raporunu sunmuşlardır. Mahkememizde aldırılan 10/05/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda; Tüm dosya kapsamında davalı ve davacının sunmuş olduğu beyan ve itirazlar kapsamında yapılan inceleme sonucunda; kök raporumuzdaki kanaatimizde değişiklik olmadığı, Kök raporda belirtildiği üzere dava konusu------ yazılım projesinin davacı ve davalı tarafından ortak çalışmalarıyla geliştirildiği kanaati oluştuğu, Dosyaya sunulan faturaların incelenmesi neticesinde, davacının, dava konusu yazılımın ------lisanslanması kapsamında talep edebileceği lisans bedelinin 772.833,61 TL olduğu,----- lisanslanması kapsamında talep edebileceği lisans bedelinin 322.475,06TL olduğu, sonuç ve kanaatine varıldığına dair raporunu sunmuşlardır. Tarafların gösterdikleri deliller toplanmış, tüm usuli eksiklikler giderilmiştir. İncelenen dosya kapsamı, mevcut deliller, bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; Davaya konu ------- üzerinde iştirak halinde hak sahibi olup olmadığının tespiti, eseri birlikte meydana getirip getirmedikleri davalı tarafından davacıya kullandırılmayan eser üzerindeki hakların davacıya kullandırtılması ayırca davacının kullanılmayan eser hakkına ilişkin olarak 340.000 TL %25 lik payın ------ şirketlere yazılımın lisanslanması sebebi ile elde edilen gelirin %20 si nin şimdilik 10.000 TL olarak davalıdan tahsili talepli olup, davalı tarafından davaya konu ------ yazılımın eser sahibinin davalı şirket olduğu davacının sadece danışmanlık ve destek hizmetleri verdiği bu nedenle eser sahibi olmadığı iddiasıyla davanın reddinin talep edildiği, mahkememizce tüm deliller toplandıktan sonra aldırılan ------ tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak davaya konu ---- yazılımının ilim ve edebiyat eseri niteliğinde olup taraflarca ortak çalışma neticesi oluştuğunun belirtildiği, hem itirazların değerlendirilmesi hem de mali hesaplama yönünden aldırılan ----- tarihli ek raporda eser sahipliği yönünden kök rapordaki görüşlerin muhafaza edildiği, lisans bedeli kapsamında ise toplam 1.095.308,67 TL olarak hesaplandığı, buna göre tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğine, davaya konu uyuşmazlığın ---- bilgisayar programının hak sahipliği ve bu programın satışı nedeniyle elde edilen gelirin davacı kısmına düşen payın ödenmesine ilişkin olup taraflarca sunulan tüm deliller özellikle bilgisayar mühendisi bilirkişi tarafından incelenmiş, bu inceleme neticesi heyetteki diğer bilirkişilerce de ortak görüş olarak yazılımın taraflar arasındaki fikir alış verişlerinin ve bu şekilde oluşturulan dosyaların bir araya getirilmesi neticesi oluştuğu tespit edilmiş mahkememizce de bilgisayar programının oluşturulmasına ilişkin tespitlerin teknik mahiyette olup mahkememiz uzmanlık alanına girmemesi sebebiyle bu yöndeki bilirkişi raporları kapsamında ------- eserin taraflarca birlikte meydana getirildiği ve buna göre de FSEK 10. Maddesi kapsamında hem davacının hem davalının eser üzerinde iştirak halinde hak sahibi olduklarının kabulünün gerektiği kaldı ki davalı şirketçe dava konusu --------- yazılının dava dışı firmalara satışı nedeniyle payına düşen satış bedelinin %25 oranındaki bedeli de davacı şirkete gönderdiği, zımnen davacı ile aralarındaki ortaklığı da kabul etmiş sayıldıkları, her ne kadar davalı şirketçe davacı şirketin sunduğu hizmetlerin bir kısım destek ve pazarlama hizmetleri olduğu ileri sürülse de buna ilişkin yazılı bir delil sunulmadığı gibi davacıya yapılan ödemelerin de bu hizmetlere ilişkin olduğuna dair bir açıklama bulunmadığı bu nedenle bu yöndeki savunmalara itibar edilmediği, eser üzerindeki iştirak halinde hak sahipliğinin kabulüne göre de maddi tazminat yönünden aldırılan bilirkişi raporunda davalı kurumca davaya konu ---- yazılımın dava dışı -----satışı neticesinde ----- adet olmak üzere toplam 3.091.344,44 TL üzerinden %25 ' i olan 772.883,61 TL alacak, yazılımın satıldığı diğer kurum olan --------- yılında ise 11 adet fatura düzenlendiği, bu faturaların toplam bedelinin 1.289.900,26 TL olarak hesaplanıp bu bedelin %25' i olan 322.475,06 TL' sinin davacının alacağı olarak hesaplandığı, mahkememizce bu yöndeki hesaplamaya itibar edilmemiş zira dava tarihinin 16/08/2022 olduğu, dava tarihinden sonra doğmuş alacakların hesaplamaya dahil edilmemesi gerektiği halde, bilirkişi tarafından dava tarihinden sonraki alacakların da tazminat hesaplamasına dahil edildiği, mahkememizce bu durum resen tespit edildiğinden yargılamanın uzamaması ve mahkemece bu durumun resen düzeltilebileceği de anlaşıldığından yeniden bilirkişiye tevdi edilmeyerek yapılan incelemede dava dışı ------tarihli faturalar toplamı olan 739.323,95 TL ve bu bedelin %18 KDV miktarı olarak hesaplanan 133.078,311 TL' nin fazla hesaplandığı anlaşıldığından toplamda dava dışı ------ yönünden fazla hesaplanan 872.402,261 TL, 3.091.334,44 TL' den düşülmek suretiyle bulunan toplam 2.218.932,179 TL ' nin %25' i olan 554.733,04 TL' nin davacıya ödenmesi gereken %25' lik paya tekabül ettiği, dava dışı diğer kurum olan ---- Yönünden ise dava tarihinden sonra kesilen ------------faturalar toplamı olan 397.123,51 TL' nin toplam fatura bedeli olan 1.289.900,26 TL ' den düşülmesi neticesi toplamda 892.776,75 TL üzerinden hesaplanan %25 lik alacağa tekabül eden 223.202,93 TL' nin ise davacı payına düştüğü bu şekilde davalı şirketin davaya konu -----yazılımın satışından dolayı davalıya ödenmesi gereken miktarın dava dışı ---------- olmak üzere toplam davacının alacağının 777.935,85 TL üzerinden kabulüne karar vermek gerektiği, fazlaya ilişkin talebin reddi gerektiği, davacı tarafından ayrıca 10.000,00 TL lik alacak talep edilmiş ise de bu alacağın neye ilişkin olduğu açıkça belirtilmediği gibi taraflar arasında yukarıda hesaplanan alacak kalemleri dışında ödenmesi gereken herhangi bir alacak ilişkisinin de olduğu tespit edilemediğinden ayrıca talep edilen 10.000,00 TL lik bedel yönünden davacı iddiasını ispatlayamadığından reddine, neticeten davanın kısmen kabulü ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile,
1-Davaya konu ------- iştirak halinde eser sahipliğinin tespitini, toplam 777.935,85 TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, ayrı olarak talep edilen 10.000,00 TL lik alacak yönünden davanın reddine,
2-Davalı tarafından --------- ilişkin kaynak kodlarının tüm komponent servis databese santral programlarının konfigürasyon dosyaları ve yazılıma ilişkin tüm bilgi ve belgelerin davalı taraf ile paylaşılmasına ve buna ilişkin bilgi ve dökümanların davalıya bir disk içerisinde teslimine, tarafların eser üzerindeki hakları birlikte kullanmaları bu şekilde muarazanın giderilmesine,
3-Alınması gereken 53.140,79 TL harçtan alınan peşin alınan 5.977,13 TL harç ile tamamlama harcı 13.000,00 TL harcın mahsubu ile kalan 34.163,66 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, davacı tarafından yatırılan 18.977,13 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan toplam 7.283,00 TL yargılama giderinin kabul ve ret oranına göre 4.855,33 nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Eser sahipliğinin tespiti bakımından: Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, takdir olunan 40.000,00 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Alacak talebi yönünden: Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, takdir olunan 120.690,38 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
7-Alacak talebinin reddedilen kısmı yönünden: Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, takdir olunan 50.779,65 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
8-Reddedilen alacak talebi yönünden: Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, takdir olunan 10.000,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
9-Kullanılmayan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair davacı vekili ile davalı vekilinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/10/2024