T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/307 Esas
KARAR NO: 2023/109
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 19/07/2020
KARAR TARİHİ: 14/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin,------ sigortalı emtiasının nakliyesi esnasında maruz kalabileceği hasar, zarar ve ziyana karşı ---- tarihleri arasında ---- numaralı---- teminat altına alındığını, sigortalı ------ numaralı fatura ile satın aldığı toplam 4.350,00KG brüt ağırlığındaki 2 kap ve 1 adet neşi ve çubuk sürücüsü cinsi emtiayı 31.07.2018 tarihli ve torna tezgahiı ----- mal faturası ile çek bulunan -----araç ile ----- taşınmasının planlandığını, emtianın nakliye aracına-------- ile yüklenmesi işinin davalı ---- ve davalı ------- yetkilendirmesi ve -------- -------- tarafından gerçekleştirildiğini, ----- tarihinde davalılar tarafından nakliye aracına ------ yardımı ile emtianın yüklemesi yapılırken araç içerisine düşme neticesinde hasar meydana geldiğini, bu hususun tutanak ile belgelendirildiğini, emtianın------teslimi sonrasında alıcının makinenin kullanımının mümkün olmadığını bildirdiğini, yapılan ekspertiz incelemesinde 94.899,75-TL hasar tespiti yapıldığını ve 13.11.2018 tarihinde sigortalıya bu tutarın ödendiğini ve müvekkilinin hem kanuni hem de akdi halef sıfatını kazandığını, ödenen tazminatın rücuan tahsili amacıyla -------dosyası ile icra takibi başlatıldığını, barçluların itirazı ile takibin durduğunu belirterek itirazın iptali ile takibin devamına, davalılar aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı-------tarihli cevap dilekçesinde; Müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, bu nedenle davanın usulden reddi gerektiğini, müvekkilinin nakliye firması olmadığı gibi dava konusu emtianın nakliyesinden de sorumlu olmadığını, nakliyeci firmanın ------- olduğunu, davanın bu firma yerine müvekkiline açılmasının doğru olmadığını, davacı tarafın aldığı ekspertiz raporunun özensiz inceleme ile sanki müvekkili şirketin yükleme işleminden sorumlu olduğuna yönelik hata ile düzenlendiğini, sigorta şirketinin gerekli araştırmayı yapmaksızın malın sanki telef olmuşçasına müşteri memnuniyeti için lütuf ödemesi yaptığını ve yapılan ödemenin rücu talebinin kötü niyetli olduğunu belirterek davanın reddine, davacı aleyhine %20 kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin de davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar---- ile---- vekili beyan dilekçesinde; Müvekkili -----ile ----- Arasında ---- tarihinde makine alım satım sözleşmesi yapıldığını, --- tarafından müvekkili ------- numaralı fatura ile satın aldığı toplam 4.350,00KG brüt ağırlığındaki 2 kap 1 adet torna tezgahi makinesi ve çubuk zürücüsü cinsi emtiayı 31.07.2018 tarihli ve ---- numaralı------ sattığını, emtianın nakliye aracına yüklenmesi ve hiçbir işin müvekkili ------- şirketine ait olmadığını, müvekkili ile alıcı arasında düzenlenen sözleşmenin ------ Fıkrasında “malın ----- getirilmesine kadarki tüm sorumluluk ve masraf ve masraflar satıcıya aittir. Malın------- teslime hazır edilmesinden sonra malın ithalatı, gümrüklenmesi, banka, -------- içindeki nakli, nakliye sigortasi vb. Tüm sorumluluk ve masraflar alıcıya aittir.” şeklinde yazılı olduğunu, bu nedenle söz konusu zarardan müvekkilinin sorumlu olamayacağını, davacının burada kötü niyetli olduğunu, kaza anından sonra sigorta yaptırarak, kasten müvekkilini zarardan sorumlu tutma amacında olduğunu, hasarın davacının belirttiği gibi ---------tarihinde meydana geldiğini, emtianın zarar esnasında bir sigortası olmadığını belirterek davanın reddine, davacı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; Hukuki niteliği itibariyle --------sayılı icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın İİK 67 maddesi gereğince iptali ile icra inkar tazminatı isteminden ibarettir.
Mahkememizce ------dosyası dosyamız arasına alınmıştır.
Davalı tanığı ----- yönetici olarak çalıştığı; kazayı görmediği; ----- tane bulunan serbest bölgelerden bir tanesi olduğu; bölge içerisinde taşıma hizmetlerinin kendileri tarafından yapıldığı; taşıma yapılan ---- davalı ------ ait ve ------ de ---- personeli olduğu; ---- taşımada üç türlü yol olduğu; birincisinin ------ şoförlü olarak yollayıp, hizmet isteyene gönderildiği; bunun ------ belirlediği bir hizmet bedeli olduğu, ikincisinde, firma depo içerisinde taşıma yapacağı; kendi içinde------- yapacağı; ------- belirlenen ayrı bir bedeli olduğu, üçüncüsünde,-------- uygun olmadığı, daha ağır taşımalarda vinç ya da ağır vasıtaların temin edildiği; denetim,-------hizmetinin verildiği,----- belirlenen ayrı bir bedeli olduğu, Ücret tarifesinde devlet payının %4 olduğu; firmanın kendilerinde üç türden birisini talep ettiği; davacının sigortalısının da kendilerinden ikinci türde bahsedilen depo içerisinde yer değişikliği, istifleme/depolama şeklinde bir talebinin olduğu; bu hizmette malı alıp nakliye aracının içerisine koymak hizmeti bulunmadığı; somut uyuşmazlıkta birinci türe göre nakliye aracına yükleme yapılacağına yönelik davalı -------- şirketinden resmi bir talep olmadığı; davacı şirketin ---------- ikinci türe göre hizmet istemesinin sebebinin daha ucuz olması olduğu; ayrıca davacının birinci türe nakliye aracına yükleme boşaltma gibi bir talebinin olması halinde yükleme/boşaltma sigortasının yapıldığı ve müşteriye fatura edildiği; somut uyuşmazlıkta birinci türe göre bir talepte bulunulmadığından sigorta da yapılmadığı; gümrük yetkililerinin çeşitli kademelerde ürünlerin kontrolünü yaptıkları ve ürünün ikinci el ya da hasarlı olması halinde bölgeden çıkışına izin verilmediğini beyan etmiştir. Davalı tanığı ----: ---- şirketinde depo sorumlusu olarak çalıştığını, kazayı görmediğini,----- kendisine bağlı olduğu; firmaların talebine göre ------ görevlendirdikleri; ----istedi,------- şoförlü olarak yönlendiriliyor, bu sadece düzenleme olarak istediği; depo içerisinde depolama/istifleme / yer değişikliği şeklinde bir talepte bulundukları, makineyi göz ile incelediği ve herhangi bir hasar görülmediği; tam hatırlamamakla birlikte bir hafta ya da 5 gün sonra makine için -------beyin geldiği, sigortadan para alacakları için tutanak tutulması gerektiğinin beyan edildiği ve birlikte tutanak tuttuklarını beyan etmiştir. Tanık ---- talimat Mahkemesince alınan beyanında: Ben, ------ yardımcısı olarak çalışırım. Çalıştığım şirket ------- işletici olarak yer alan bir firmadır, yani firma kantar, elektrik, su, doğal gaz ve taşıma hizmetlerini ücret karşılığında verir, genel olarak oradaki serbest bölgeye giren tüm malların taşıması ------ tarafından ücret karşılığında yapılır. Malın sahibi olan firma bize malın niteliği konusunda yani ağırlığı ve ------ taşınıp taşınamayacağı konusunda bilgi verir, biz de alınan bilgi doğrultusunda ağırlığına uygun------ veya başka malzemeler ile taşımasını yaparız ancak bize taşınacak mal ile ilgili bilgi karşı taraftaki firma tarafından verilir biz de buna göre hazırlık yaparız. Yani taşımanın niteliği konusunda karşı tarafın verdiği bilgi ile sınırlı olarak ona uygun olan--------- kullanırız. Fakat zaman zaman bize bildirilen mallar ile taşınan malların nitelikleri arasında farklılıklar olabiliyor, bu durumda bazen taşıma sırasında kazalar meydana gelmektedir, bu durumda bizim sorumluluğumuz bulunmamaktadır, bize eşya ile ilgili bilgilerin tam olarak verilmesi gerekmektedir. Benim genel olarak taşıma ile ilgili bilgim vardır, ancak dava konusu olay benim görev yapmamdan önce gerçekleşmiş bir olaydır, bu yüzden dava konusu olay ile ilgili bilgim yoktur, demiştir.
Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları değerlendirilmek üzere dosya nakliyat uzmanı, makina mühendisi ve mali müşavir bilirkişi heyetine tevdii edilerek, rapor alınmıştır----- tarihli bilirkişi raporunda özetle: -----, dava konusu çubuk sürücü makineyi --------aracına yüklerken (yani kendisine verilen işin yapılması sırasında) düşürerek hasar görmesine sebep olduğundan “asli ve %100 kusurlu” olduğu, bu nedenle de ----------- çalışanı olduğunun kesinleşmesi halinde, derdest davada tartışılan zararın tazmininden, davacının dava dışi sigartalısı ve dolayısıyla da davacıya karşı ----- sorumlu tutulabileceği; bu durumda da davacının sigortalısına ödediği hasar bedelinin----- ----- rücuen talep edebileceği, talebin haklılığına hükmedilmesi halinde ise davacının bu alacağına miktarı infaz aşamasında belirlenmek üzere davanın dayandığı takip tarihinden itibaren 3095 SK. Md.2/2'ye göre avans faizi de yürütülebileceği, davalı-------- davalı --- (keza dava dışı taşıyıcının da) tutanağa bağlanan zarara etkili olacak herhangi bir kusurlu eylemi olmadığı; bu nedenle de asli kusurlu forklift operatörünün işvereni değiller ise oluşan zararın tazmininden sorumlu olmayacakları, tespitinde bulunmuştur.
Mahkemenin 14.12.2021 tarihli ara kararında, kök raporun sunulmasından sonra dinlenilen tanık beyanlarının, yerinde keşif yapılarak değerlendirilmesi görevi verilmiştir.
Bilirkişi heyeti tarafından, kök raporda işaret edilen bazı eksiklikler tanık beyanları ile giderilmiştir. İtirazlar değerlendirildikten sonra tanık beyanları dikkate alınarak kök rapor gözden geçirilerek tamamı sunulmuştur.
Keşif yerinde yapılan incelemede :17.03.2022 tarihinde davacı ---- vekili ve davalı ---- vekili ile birlikte------ gidilerek inceleme yapılmıştır.---- depo yetkilisi -------- tarafından yükleme yapılan ----- kaza anında ----- kullanan ---- gösterilmiştir. ------ birlikte fotoğrafları çekilmiştir.----- tarafından yükleme yapılan açık alan gösterilmiştir. Önceden ------- tarafından kullanılan işletmenin önündeki açık alanda yükleme yapıldığı ve işletmenin artık------tarafından kullanılmadığı beyan edilmiştir
Bilirkişi heyeti ek raporunda : ---------- düşürerek hasar görmesine sebep olduğundan “asli ve %100 kusurlu” olduğu,------- çalışanı olması nedeniyle derdest davada tartışılan zararın tazmininden, davacının dava dışı sigortalısı ve dolayısıyla da davacıya karşı ------- sorumlu tutulabileceği; bu durumda da davacının sigortalısına ödediği hasar bedelinin-------- rücuen talep edebileceği, talebin haklılığına hükmedilmesi halinde ise davacının bu alacağına miktarı infaz aşamasında belirlenmek üzere davanın dayandığı takip tarihinden itibaren 3095 SK. Md.2/2`ye göre avans faizi de yürütülebileceği, davalı---------- (keza dava dışı taşıyıcının da) tutanağa bağlanan zarara etkili olacak herhangi bir kusurlu eylemi olmadığı; bu nedenle de asli kusurlu ------- operatörünün işvereni değiller ise oluşan zararın tazmininden sorumlu olmayacakları, şeklinde ek raporunu sunmuştur. Mahkemenin 14.06.2022 tarihli ara kararında, ek rapora itirazların değerlendirmesi görevi verilmiştir. Bilirkişi ek raporunda ; Kusur ve hasar tutarı yönünden kök ve ek raporlardaki değerlendirmelerin aynen geçerli olduğunu ve değişiklik yapmaya gerek olmadığını, sair hususlarda (keza işlemiş faiz konusunda da kök ve ilk ek raporda) daha önce açıklanan görüşümüzün tümüyle muhafaza edildiğini, derdest davada tartışılan zararın tazmininden, davacının dava dışı sigortalısı ve dolayısıyla da davacıya karşı ---- sorumlu tutulabileceğini; bu durumda da davacının sigortalısına ödediği hasar bedelinin 86.273,- TL.`sını----- rücuen talep edebileceğini, talebin haklılığına hükmedilmesi halinde ise davacının bu alacağına miktarı infaz aşamasında belirlenmek üzere davanın dayandığı takip tarihinden itibaren 3095 SK. Md.2/2`ye göre avans faizi de yürütülebileceğini, şeklinde raporunu sunmuştur. Toplanan delillr ve tüm dosya kapsamından: Serbest bölgede bulunan ----- deposunda ---- faturaya bağlı -----numaralı çubuk sürücü isimli ürünün sevki esnasında ------ yükleme sırasında kamyon kasasının içinde devrilmiştir. Yapılan incelemede ürünün dışında herhangi bir hasar oluşmadığı görülüp resim altına alınmıştır. Fakat in içinde oluşan hasarın tespiti için ilgili adresine sevk edilip servis tarafından bakılıp incelenmesine teknik servisin raporu doğrultusunda hareket edilmiş olup, tutanak imzalanmıştır. ------ isim ve imzaları mevcuttur. Kullanılan ------ aittir ve operatör ------- sigortalı çalışanıdır.Mevcut belgeler ışığında, --------- aracına yüklerken düşürerek hasar görmesine neden olduğu için “asli ve %100” kusurlu olduğu, diğer davalıların tutanağa bağlanan kusurlu bir hareketlerinin bulunmadığı, tutanakta, makine de dıştan hasar görülmediği ancak içinde hasar olabileceği ve varış yerinde servis şartlarında kontrol edilmesi gerektiği belirtilmiştir. Davalı----- sahip olduğu ---- sigortalı çalışanı ile bir hizmet satmaktadır. -----operatörünün kusuru nedeniyle makine düşerek / devrilerek hasar görmüştür. İşverenler, çalıştırdıkları elemanların kusurlarından ve kusurları nedeniyle oluşan zararlardan sorumludur. Bilirkişi raporu doğrultusunda, tutanak içeriğinin olayın meydana geliş şekliyle uyumlu olduğu, davalı ---- ve ------maddesine göre sorumlu olduğu, olayın kendi sorumluluk alanında ve personeli tarafından gerçekleştirilmiş olduğu, poliçede yer alan kur esas alınarak hesaplanan hasar tutarının 5.000 Euro x 5,7515 TL/Euro — 86.273 TL olduğu nazara alınarak davanın kısmen kabul, kısmen reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KISMEN KABUL, KISMEN REDDİNE;
1------- Sayılı icra takibine vaki itirazın davalı --------- yönünden iptali ile, takibin 86.273,00-TL asıl alacak ve takip tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun madde 2/2 gereği uygulanacak avans faizi yönünden devamına,
2- Alacak likit ve belirlenebilir olduğundan kabul edilen 86.273,00- TL’nin %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3- Diğer davalılar yönünden davanın REDDİNE,
4- Alınması gerekli 5.893,31-TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 1.297,40- TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 4.595,91-TL'nin davalı ---- ve----- tahsili ile hazineye irad kaydına,
5- a) Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 54,40- TL. başvurma harcı, 1.297,40-TL peşin harcın toplamı olan 1.351,80- TL'nin davalı ---- ve ----- alınarak davacıya verilmesine,
b) Davacı tarafından sarfedilen toplam 5.039,70-TL yargılama giderlerinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 4.047,47-TL'nin davalı --- ve------ alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama giderleri bulunmadığından bu hususta karar verilmesin eyer olmadığına,
7- Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştikten sonra talep halinde yatırana iadesine,
8- Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul olunan dava değeri (86.273,00TL) üzerinden hesaplanan 13.803,68- TL vekalet ücretinin -----ve -----alınarak davacıya verilmesine,
9- Davalı ----ve -------- kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca (red olunan dava değeri 21.149,62. TL üzerinden hesaplanan nispi vekalet ücreti tutarı) 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili davalıya verilmesine,
10- Davalılar ----ve ------ kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca (red olunan dava değeri 107.422,62 TL üzerinden hesaplanan nispi vekalet ücreti tutarı) 17.113,39 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili davalılara verilmesine,
11-Uyapta yapılan sorgulamada sarf kararı düzenlenmediğinden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
Dair; karar davacı vekilinin yüzüne, davalı ---------- vekilinin yüzüne, diğer davalıların yokluklarında gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 14/02/2023