T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/804 Esas
KARAR NO: 2022/639
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
BİRLEŞEN-------- SAYILI DAVA DOSYASINDA :
DAVA : Alacak (Vekalet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
ASIL DAVA TARİHİ: 24/07/2017
BİRLEŞEN DAVA TARİHİ: 02/10/2019
KARAR TARİHİ: 22/09/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan), Alacak (Vekalet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Asıl dava dosyasında davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı taraf arasında ticari iş ilişkisi kurulduğunu, fatura alacakları tahsil edilemeyince------ dosyasından icra takibi başlatıldığını, davacı şirket ile davalı taraf arasında imzalanan ---- tarihli hizmet sözleşmesinden doğan edimini yerine getirdiği halde davalı tarafın ödeme yükümlülüklerini yerine getirmediğini, gönderilen faturaları teslim almaktan imtina ettiklerini, teslim aldıkları faturaların bir kısmı için iade faturası düzenlediklerini ve bu şekilde yükümlülüklerini yerine getirmekten kaçındıklarını, davalı tarafın--------tarihli dilekçesi ile itiraz ettiğini, müvekkilinin alacaklarını tahsil etmek üzere davalıya ait gayrimenkuller üzerine ihtiyari tedbir konulmasını, icra inkar tazminatı ile birlikte itirazın iptalini talep etmiştir.
Asıl dava dosyasında davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında ------ tarihinde müvekkili şirketin yapmakta olduğu ----- ve yönetim hizmetleri için sözleşme yapıldığını, davacı şirketin mülk yatırımı konusunda müvekkili şirketi yanlış yönlendirdiğini,------ sonra alelacele açılışa zorladığını, alanları kiraya veremediğini, mevcut kiracıların kiralarını takip etmediğini, yetersiz elemanları ------ görevlendirdiğini ve müvekkili şirketin çok büyük zarara uğradığını bu nedenle müvekkilinin sözleşmeyi feshettiğini ancak sözleşmenin feshinden sonra davacı taraf vermediği hizmetlerin bedelini tahsil yoluna gittiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Asıl dava dosyasında davacı vekili tarafından sunulan cevaba cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın sözleşme kapsamındaki yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirdiğini, zira sözleşmenin ----- Maddesinde davacı tarafın sözleşmeye aykırı davranması halinde davalının tazminatsız fesih hakkı olmasına rağmen sözleşmeyi feshetmeyerek 3 yıl sözleşme ilişkisinin devam ettiği, -------- numaralı ihtarname ile sözleşmenin feshedildiğinin davalı tarafından bildirildiği, fesih ihtarnamesinin düzenlendiği tarihe kadar sözleşme ilişkisinin devam ettiğinin davalı tarafın da kabulünde olduğu, dava konusu alacağa ilişkin faturaların tarafların ticari defterlerinde kayıtlı olduğunu beyan ederek davanın kabulünü talep etmiştir.
Birleşen ------dosyada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasında----- konsept, dizayn, mağaza karması ve perakennde alanlarında danışmanlık hizmetleri, kiralama yönetim hözmetleri olmak üzere kiralama ve konseptlendirme hizmetleri konusunda vekalet akti imzaladıklarını, davalının danışmanlığı ve önerileri ile ---- olarak tamamladığı yatırım nedeniyle müvekkilinin zarar ettiğini, davalının danışmanlığı ve önerileri ile ------ olarak tamamladığı yatırım nedeniyle zarar ettiğini, vekalet sözleşmesinden kaynaklanan mülk yönetimi ve kiralama hizmeti edimlerini ifa etmediği halde davalı şirket sözleşmede belirlenen ücretler için fatura düzenleyerek müvekkile gönderdiğini, davalı şirket tarafından muhasebeleştirilen ve bir kısmı da iade edilen faturalara dayanılarak icra takiinde bulunduklarını, itiraz üzerine ------itirazın iptali davası açıldığını, davanın bu dava ile birleştirilmesini, davalının sözleşmeden kaynaklanan edimleri, hizmetleri yerine getirmemesi eksik ve özensiz edimler nedeniyle davacı müvekkilin ticari zararının fazlaya ilişkin hakların saklı kalması kaydı ile şimdilik ------- sözleşme uyarınca davalıdan iadesine her iki kalem için reeskont avans faizi , avukatlık ücreti ve yargılama giderleri ile tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen ------- sayılı dosyada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; asıl davanın karar aşamasına geldiğinden dolayı birleştirme kararı verilmesinin usule ve hakkaniyete aykırı olduğu, bu nedenle davanın tefrik edilmesini, davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağı, bu nedenle davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, davalı müvekkilinin asıl davada sözleşme kapsamında verdiği hizmetlerden dolayı alamadığı ücretlerinin tahsili amacıyla başlattığı icra takibine itirazın iptali davası olduğunu, davacı tarafından sözleşme süresince ayıp veya eksik iş iddiasına ilişkin herhangi bir bildiriminin olmadığı, hizmetin tam ve eksiksiz verildiğini, davacı tarafın sözleşme edimlerini yerine getirilmediği iddiasının soyut iddialar olduğu, davacının yatırımından beklenen karı elde edememesinin sorumlusunun davalı gibi gösterilmesinin iyiniyet kurallarına aykırı olduğu ve davalı müvekkilinin davacının elde edemediği kardan sorumlu olmadığı, davalı müvekkilinin gelir vaadinde bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Asıl dava yönünden; İncelenen tüm dosya kapsamına, tarafların iddia ve savunmalarına göre davanın, davacı tarafından davalı aleyhine ----- dosyası ile başlatılan icra takibine davalı tarafından yöneltilen itirazın iptaline ilişkin olduğu, dava konusu icra dosyasının incelemesinde takip alacaklısının mahkememiz dosyasının davacısı, takip borçlusunun mahkememiz dosyasının davalısı olduğu, fatura alacağına dayalı olarak toplam -------- tutarlı ilamsız icra takibine davalı borçlunun süresinde itirazı doğrultusunda takibin durduğu, davanın itirazın iptali ve takibin devamı istemi ile açıldığı görülmüştür.
Asıl dava yönünden; Taraflar arasındaki uyuşmazlığın davalıya ait olan ve --------, kiralama hizmetlerinin ve danışmanlık hizmetlerinin verilmesi amacıyla davacı ile davalı arasında imzalanan sözleşmeye ve faturalara istinaden alacaklı olup olmadığı, itirazın iptali şartlarının bulunup bulunmadığı noktasında toplandığı tespit edilmiştir.
Birleşen dava yönünden; incelenen tüm dosya kapsamına, tarafların iddia ve savunmalarına göre davanın, taraflar arasında düzenlenen sözleşme gereği davalının sözleşmeden kaynaklanan edimleri ve hizmetleri yerine getirip getirmediği, davalının eksik ve özensiz edimlerinin olup olmadığı, bu nedenle davacının ticari zararının olup olmadığı ve davalının bu zarardan sorumlu olup olmadığına ilişkin tazminat davası olduğu tespit edilmiştir.
Taraflarca bildirilen deliller toplanmış, davalı - birleşen dosya davacısının defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi aracılığıyla inceleme yapılması için -----bilirkişi raporunda özetle-----defter kayıtları ve bu kayıtlara dayanak belgeler birbirini doğrulamaktadır. Taraflar arasında ticari ilişki vardır----yasal defterleri de muhasebe standartlarına uygun olup ------alacağı aynen ----dönem sonu alacağı olan ---- içerisinde herhangi bir hareket olmamıştır. Davalı -------Davacı ----- yasal defterinde ---- borçlu olduğu kayıtlı olup ---- de herhangi bir hareket olmadığı için ----takip tarihi itibariyle borcu ------ olarak kayıtlıdır." şeklinde rapor düzenlenmiştir.
Davacı tarafın defterlerinin incelenmesi için mahkememizce resen seçilen mali müşavir bilirkişiye dosya tevdi edilerek rapor aldırılmış, ----- tarihli bilirkişi raporunda özetle;
"...Davacı alacaklı----- Davalı borçlu ----- defter, cari hesap dökümleri ve belgeleri, sözleşme ile dosya kapsamındaki tüm bilgi ve belgeler, muavin kayıtları üzerinde yapılan inceleme, davalı --------- adresinde yapılan bilirkişi incelemesi - rapor üzerinde dava konusu ile ilgili yapılan tespit ve değerlendirmede, ayrıntısı rapor içeriğinde yer aldığı üzere aşağıdaki sonuca ulaşılmıştır.
1-Alacak davasına konu olan İcari hesabın taraflar arasında imza altına alınan sözleşme kapsamında ----daylacı tarafından düzenlenen------ hizmet bedelllerindeni oluşan 10 adet satış faturalarının toplam ------- bakiyesinden ibarettir.
2-Davacının davalıdan takip mhiktarı kadar ------ fatura alacağı olduğu, davacının inceleme günü sunmuş olduğu defterlerini HMK nın 222/4. maddesi uyarınca, inceleme bölümümüzde ve eklerde verildiği üzere zamanın da açılış ve kapanış tasdiklerini yaptırdığı, ticari defterlerinin kayıtlarının birbirirli doğruladığı ve sahibi lehine delil olma özelliğinin bulunduğu yüce mahkemenin verdiği görev kapsamında tespit edilmiştir.
3-Davalının da davacıya ----fatura borcunun olduğu, davalının ------ atanan Bilirkişi tarafından yapılan incelemede tespit edilmiştir. Defterlerinin ise HMK nın 222/4. Maddesi uyarınca, açılış ve kapânış tasdiklerini yaptırdığı, ticari defterlerinin kayıtlarının birbirini doğruladığı ve sahibi lehine deli| olma özelliğinin bulurnduğu bu rapor içeriğinde bulunmaktadır.
4- Davacının fatura sürecindaki fatura alacak talepleri ile sözleşme mali açıdan uyum sağlamaktadır. ------- yüce mahkemeye aittir.
5-Davacı tarafırdan-------vermek zorunda olduğu satış
bildirimlerini------- süresinde verildiği ,Defter ve belgelerinde kayıtlı olan faturaların İcra takibine ve gonra itirazın iptal davasına konu faturalar ile uyumlu - eş oldukları, davalı firma ismi ve ------ hariç tutarların ----- yazılarak bildirimde bulunduğu ibraz edilen — ilgili aylar ------ verilen satış bildirim formlarından tespit edildi. Davalı tarafın ise ----- yapılan Bilirkişi incelemesinde raporunda veya eklerde ------ bulunmamaktadır.
7-Tarafların yapılan incelemelerdeki mutabakat farkının ayrıntısı inceleme bölümü 5.4 de verildiği üzere aşağıdaki gibidir.Ayrıntısı İnceleme bölümü 5 maddede (a-b-c-d-e) verildiği üzere taraflar arasında kaydi mutabakat mutabakatsızlık sebepleri bilirkişliğimizce tespit edilerek yüce mahkemenin değerlendirilmesine arz edilmektedir.Kati mutabak olarak mali açıdan değerlendirildiğinde; Defter kayıtları, Hizmet sözleşmesi, Gelir İdaresi bildirlmleri, davalı iade faturasının durumu, davalı tarafından davacı bir adet faturanın kayda alınmaması,------- devir rakamının eş olmama durumu, davalı törafından yapılan----ödemenin farklı şirkete yapılmış olma durumu bir bütün Mali açıdan değerlendirildiğinde Davacı tarafın iş bu ----- faturanın karşılığında defter ve kayıtlarında ----alacaklı olduğu, İcra takibinde talep ettiği Üzere ödeme günü reeskont faiz hesaplanarak ödenmesi..." şeklinde rapor sunulmuştur.
Dosyanın daha önce rapor tanzim eden mali müşavir bilirkişi, 1 sözleşme hukukunda uzman, 1 işletme uzmanından oluşan heyete tevdi edilerek; taraflar arasındaki ticari defter uyuşmazlıkları dikkate alınarak defter kayıtlarındaki farka ilişkin hizmetin verilip verilmediği, bu farka ilişkin faturanın düzenlendiği tarihte sözleşmenin yürürlükte olup olmadığı, davalı ticari defterlerinde kayıtlı olmasına rağmen davacının yapılan bir kısım ödemenin dava dışı bir şirkete yapıldığı iddiasının değerlendirilmesi, davalı birleşen davacının birleşen dava yönünden ----tarihli ön inceleme tutanağındaki uyuşmazlık konularında, özellikle taraflar arasındaki sözleşme gereğince hizmetin yerine getirilip getirilmediği, hizmetin ayıplı olup olmadığı, söz konusu fatura dönemlerinde sözleşmenin geçerli olup olmadığı, davalı birleşen davacının alacak taleplerinde hakkı olup olmadığı hususlarında ayrıntılı ve gerekçeli bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş,---------- tarihli bilirkişi raporunda özetle; "...Asıl Dava Bakımından; Davacının davalıdan takip tarihi itibariyle, takip konusu --------- adet faturadan kaynaklanan ----- tutarında alacağı bulunduğu; Birleşen Dava Bakımından; Davacının davalıdan, birleşen dava tarihi itibariyle, iddia ve talep ettiği gibi alacakları bulunmadığı, zira birleşen davadaki iddia ve taleplerinin ispata muhtaç olduğu..." şeklinde rapor düzenlenmiştir.
Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; asıl davada uyuşmazlık; davacı ile davalı arasında akdedilmiş olan sözleşmeye istindden davacı tarafından davalıya düzenlenmiş olan ---- adet faturanın konusunu hizmetlerin davacı tarafından davalıya gereği gibi verilip verilmediği, işbu ----fatura bedelinin ödenmesini davacının takip tarihi itibariyle davalıdan talep etmeye hak kazanıp kazanmadığı noktasındadır. Taraflar arasında|----- sözleşme akdedilmiştir. Sözleşmeye göre; davalı tarafından yapımı planlanan---------------- davacı tarafından verilmesini; davalı tarafından da davacıya ücret ödenmesini konu edinmektedir. ---- maddesinde; davacı tarafından verilecek hizmetler, ----- olarak sayılmış ve her bir hizmetin detayları açıklanmıştır. ----- maddesi hükmüne göre; sözleşme imza tarihinde yürürlüğe girecek olup, sözleşme süresi ----itibaren---- yıldır. Davacının birleşen dava dilekçesindeki beyanına göre; ------ tarihinde sona erecektir. Sözleşmenin---- maddesi hükmüne göre; davacının sözleşmenin herhangi bir hükmüne aykırı davranması halinde, davalı iş bu aykırılığın düzeltilmesi için davacıya ihtar çekmek suretiyle ---- düzeltme süresi verecek olup, bu süre içinde aykırılığın düzeltilmemesi halinde davalı sözleşmeyi feshedebilecektir. Davalı tarafından sözleşmeye istinâden aylık olarak ödenmesi gereken hizmet bedellerini içeren takip ve dava konusu toplam ----bedelli fatura davalının defterlerine kaydedilmemiştir. Davacı, davalıya keşide etmiş olduğu ----tarihli ihtarnameyle, bu faturanın tebliğ alınmaktan imtina edildiğini beyan etmiştir. ------ bedelli fatura ise, davalının ticari defterlerine işlenmişse de, sonradan davalının düzenlediği ------ tarihli iade faturası ile iade edilmiştir. Davalı söz konusu 2 tane faturayı kabul etmemesine gerekçe olarak davacının sözleşmeyle üstlendiği hizmetleri gereği gibi yerine getirmediğini ------niteliğinde olup, davacı tarafından bu sözleşmeyle borçlanılmış olan edimler------- niteliğindedir. Davacının sözleşmeyle borçlandığı edimler, genel itibariyle ------ niteliğinde olup, davacı bu sözleşmeyle---- borçlanmıştır. Davacının borçlanmış olduğu hizmetlerin gereği gibi verilmediğini iddia eden davalı bul iddiasını ispat etmekle yükümlüdür. Davalı, dava dosyasına bu hizmetlerin gereği gibi verilmediğini ispata yönelik herhangi bir delil sunmamıştır. Ayrıca, sözleşmenin devam ettiği süre içinde davalı, davacıya, davacının edimlerini gibi yerine getirmediği yönünde bir ihtarda bulunmamıştır. Bu nedenlerle, davacının sözleşmeyle üstlendiği edimleri gereği ifa ettiği kabul edilmiş, bu nedenle de söz konusu 2 adet fatura bedelinin de davalı tarafından davacıya ödenmesi gerektiği kanaatine varılmış, davalının dava konusu -------- toplam bedeli olan ---- davacıya ödemekle yükümlü olduğu kanaatine varılmıştır. Davalının defterlerinde, --------davacıya yapıldığı kaldı mevcuttur. Fakat bu kayıt davacının defterlerinde mevcut değildir. Davalı, davacıya bu tutarda ödeme yaptığını ispata yönelik delil ---------- sunmamıştır. Davacı tarafından sunulmuş olan ödeme dekontu örneğinden ise, bu ödemenin davadışı bir şirkete yapılmış olduğu anlaşılmaktadır. Bu nedenlerle, böyle bir ödemenin davacıya yapılmış olduğunu davalı tarafından ispat edilemediği kanaatine varılmış, asıl davanın kabulüne karar verilmiş, alacak faturaya dayalı belirlenebilir bir alacak olduğundan %20 icra inkar tazminatına hükmedilmiştir.
Birleşen dava konusu uyuşmazlık, davalının sözleşme ile üstlendiği edimleri gereği gibi yerine getirmemesinden dolayı davacının tazminat talep etmeye hak kazanıp kazanmadığı ve sözleşme sürecinde davacıya ödemiş olduğu kiralama hizmeti bedellerinin davacıya olan borçlarından mahsubunu talep etmeye hak kazanıp kazanmadığı noktasındadır. Yukarıda asıl dava kısmında da âçıkladığımız üzere; davacının sürekli edim niteliğindeki borçlarını ledimlerini gereği gibi ifa etmediğini veya eksik ifa ettiğini iddia eden davacı bu iddiasını ispat etmekle yükümlüdür. Ne var ki davacı bu iddiasını ispat edememiştir. Bu nedenle de, davacının davalıdan, sözleşme konusu edimlerin gereği gibi İfa edilmemesinden kaynaklanan bir tazminat talebine hak kazanamadığı gibi; sözleşmeye istinaden asıl dava konusu faturalar karşılığında davacıya ödemiş olduğu kiralama hizmeti bedellerinin iadesini de talebe hak kazanamadığı kanaatine varılmış, birleşen dosya yönünden davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile,-------- sayılı takip dosyasına davalının yapmış olduğu itirazın iptaline, takibin aynen devamına,
2-Kabul edilen asıl alacak üzerinden hesaplanacak %20 icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Birleşen ----- sayılı davanın REDDİNE,
4-Asıl dava yönünden alınması gerekli 8.434,45 TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 2.108,62 TL harcın mahsubu ile bakiye 6.325,83 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
5-Asıl dava yönünden davacı tarafından dava açılırken yatırılan 31,40 TL başvurma harcı, 2.108,62 TL peşin harç toplamı olan 2.140,02 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Asıl dava yönünden davacı tarafından sarfedilen toplam 2.868,80 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Asıl dava yönünden davalı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
8-Asıl dava yönünden kullanılmayan gider avansının karar kesinleştikten sonra talep halinde yatırana iadesine,
9-Asıl dava yönünden avukatlık asgari ücret tarifesine göre davacı vekili için takdir olunan 19.520,97 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
10-Birleşen dava yönünden alınması gerekli 80,70 TL harcın peşin alınan 170,78 TL harçtan mahsubu ile artan 90,08 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
11-Birleşen dava yönünden davacı tarafından yapılan giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
12-Birleşen dava yönünden tarafların artan gider avansı bulunması ve talep etmeleri halinde karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
13-Birleşen dava yönünden davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 9.2000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
14-Birleşen dava yönünden 6325 sayılı Kanun'un 18-A/13. bendi uyarınca -------- tarafından karşılanan 1.320,00 TL zorunlu arabuluculuk ücretinin tamamının davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 22/09/2022