T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2016/588 Esas
KARAR NO : 2021/289
DAVA: Alacak (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/05/2016
KARAR TARİHİ: 23/02/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalıya ait ----- tarihinde ------ plakalı araca arkadan çarptığını, davalı ----- oranında kusurlu hareketi neticesinde, davacıya ait araçta maddi zarar meydana geldiğini, aracın yaklaşık -- ay tamirde kaldığını, davacıya ait araçta meydana gelen değer azalmasına ilişkin olarak şimdilik -------- maddi tazminatın, dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davalı sigorta şirketlerinin sorumluluğunun, poliçelerdeki limitler üzerinden kabul ve tespitine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
Davalı ----- cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili sigorta şirketi nezdinde gerekli araştırmalar yapıldığını ve ----- sigorta teminatı altına alınmış bulunan aracın, kazaya karıştığı araçta meydana geldiği iddia edilen değer kaybının talep edildiğini, davacının taleplerinin haksız ve mesnetsiz olduğundan davanın reddinin gerektiğini, ------ davacının usuli yükümlülüğü olan başvuru şartını yerine getirmeksizin dava açtığından davanın usulden reddinin gerektiğini, kabul manasında olmamak üzere, davacının taleplerinin ------ gereğince teminat dışı kalan hallerden olması nedeniyle davacının talebinin reddinin gerektiğini, tazminat hesabının fahiş olduğunu, bu nedenle kabulünün mümkün olmadığını, kusur oranlarının tespiti bakımından dosyanın ----- kurumuna sevki ile kusur raporu alınması gerektiğini, değer kaybına ilişkin yapılacak bilirkişi incelemesinde----- genel şartları gereğince yapılan hesaplama yönteminin esas alınması gerektiğini, davacı tarafından ekspertiz ücreti talebinin bulunmadığını, kaldı ki ekspertiz ücreti talebinde bulunulsa dahi iş bu talebin reddinin gerektiğini, müvekkili şirketin söz konusu zarardan poliçe teminat limitleri dahilinde sorumlu olduğunu, iş bu dava tarihine kadar herhangi bir ihbarın bulunmadığını, davayı kabul anlamına olmamak kaydıyla faizin dava tarihinden itibaren yasal faiz olması gerektiğini, bu nedenlerden dolayı, davanın esastan ve usulden reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
Davalı -------- cevap dilekçesinde özetle; KTK md. 100 ve KTK md.97 gereği, dava öncesinde müvekkili sigorta şirketine herhangi bir başvuru yapılmadığından, davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini, sigorta şirketine dava öncesi başvuru dava şartı olarak düzenlendiğini, -------- poliçesinin yalnızca ----- tükendikten sonra devreye girebilmesi karşısında, davacı zararının ----tükenmediği gözetilerek, ------ gereği, açılan davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini, aksi halde aleyhe tüm hususlara itirazlarının kabulünü, öncelikle kusur ve hasar tespiti yapılmasını, davacı zararının ---- aşmadığının tespit edilmesi, hasar yönünden yapılan incelemede aracın pert edilmesi gerekip gerekmediğinin incelenmesini, değer kaybı hesabının ------ yer alan değer kaybı hesap kriterlerine göre yapılmasını talep ettikleri, sigortalı araca atfı kabil kusur bulunmadığından davanın reddini yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; Hukuki niteliği itibariyle davacıya ait ----araç ile davalıya ait ------ tarihinde karıştığı trafik kazasında, davacıya ait araçta hasar meydana gelmesi nedeniyle aracın değer kaybına uğradığı iddiasıyla araç işleteni, -----sigortacısına karşı açılan maddi tazminat davasıdır.
Dava açılmadan önce ----- başvuru tamamlanabilir bir dava şartı olduğundan davacı vekiline sigorta şirketine başvurması için kesin süre verilmiş, verilen kesin sürede başvurunun yapıldığı dava şartlarının tamamlandığı anlaşılmıştır.
Dava konusu uyuşmazlığın çözümü için makine mühendisi bilirkişiden rapor alınmıştır. ----- tarihli raporunda davalının %100 kusurlu olduğu, araçta meydana gelen değer kaybının ise ----- olduğu tespit edilmiştir. Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, Davacı vekili ---- tarihli dilekçesiyle dava dilekçesinde talep edilen miktarı bilirkişi raporu doğrultusunda -----olarak ıslah ettiklerini beyan etmiştir. Davalının rapora itirazları kapsamında sigortacı bilirkişiden ve kök rapor makine mühendisi bilirkişiden ek rapor alınmıştır. Makine mühendisi ek raporunda kök rapora bağlı kaldığını beyan etmiş ancak alınan raporun itirazları karşılamadığı anlaşılmıştır. Hal böyle olunca rapor hüküm kurmaya ve denetime elverişli bulunmamış ve yeni bir makine mühendisi bilirkişiden rapor alınmıştır.
Mahkememizce tayin edilen bilirkişinin ---- tarihli raporunda özetle: "Davalı sürücü ----- zincirleme kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 oranında kusurlu olduğunu, davacı sürücü ----- kazının meydana gelmesinde kusurunun olmadığını, dava dışı sürücü ------- zincirleme kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığını, boyanan parça sayısı işbu raporda -----tarihli raporda---- alındığı, tamponların ve şasenin boyanmasının değer kaybına sebep olmayacağı,------ tarihli raporda şasenin düzeltilmesi ile arka çamurluk düzeltilmesinin---- Seviye hasar olarak değerlendirmesine katılmadığı, somut olayda değer kaybı yönünden şasedeki eğilme, çamurluktaki eğilmeden daha fazla önemli olduğu, iş bu raporda----- eklenen yöntem ile hesaplanan değer kaybının ----- olduğunu, onarım sonrasında ki rayiç değerinin ---- kaza nedeniyle piyasa şartlarında değer kaybının ----olduğunu ve iş bu raporda esas alındığını, davalı------ sorumlu olduğunu, davalı ----------- mağdur aracın değer kaybının ------- müştereken müteselsilen sorumlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır" içeriğiyle raporunu mahkememize sunmuştur. Alınan bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davalı tarafça rapora itiraz edilmiş ise de; bilirkişinin --------- tarihli rapordaki hesap yöntemlerini de tek tek değerlendirerek ve değer kaybına neden olabilecek hususları ayrıntılı ve denetime elverişli olarak belirterek rapor tanzim etmiş olması sebebiyle itirazlar yerinde görülmemiş, Mahkememizce alınan son bilirkişi raporunu hükme esas almak gerekmiştir.
Yargılama devam ederken------------------- ibaresinin ve ikinci cümlesinde yeralan ----- ibaresinin iptal edilmiş olması sebebiyle; genel şartlar davacı açısından tazminat belirlenmesinde uygulanamayacaktır.--------- ilamında açıkça: "Hem olay tarihi hem de poliçe tanzim tarihi itibariyle zorunlu mali sorumluluk sigortası yeni genel şartları yürürlüktedir. Ancak ne var ki, somut uyuşmazlığa uygulanması gereken kanun maddesinin ---- aykırı olduğu değerlendirilerek ---------- iptaline karar verilmiştir. Bu durumda sigorta şirketleri yönünden de araç değer kaybının gerçek zarar ilkesine ve---------- benimsenen yönteme göre yapılması için davacı aracının hasarsız haldeki ikinci el değeri ile hasar sonrası tamiri yapıldıktan sonraki ikinci el değerinin piyasa rayicine göre saptanması ve karşılaştırılması suretiyle belirlenmiş olması gerekecektir." gerekçesi ile bu hususa değinilmiştir. ----------- tarihli kararında vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmiştir. Bu halde, değer kaybı hesabının yukarıda belirtilen ------ uygulamasına göre kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ve bu bedele hükmedilmesi gerektiği bilirkişi raporunda da bu yönde yapılan hesapta davacının aracında ---değer kaybı meydana geldiği anlaşılmaktadır. Bilindiği gibi, ------- kısımdan dolayı----- kapsamında davalı ----olacağı açıktır. Hal böyle olunca davacının toplam maddi zararı olan ---- davalılardan sıralı sorumlulukları oranında tahsili gerekmektedir. Davalıya ait aracın------ yapan davalı ------ hasar bedeli ödemesi yaparak poliçe limitinin -----dışındaki kısmı tükenmiş olduğundan, toplam zararın tamamından ---- diğer davalılarla müştereken ve müteselsilen sorumlu olması kaydıyla; ----- bakiye ---- kısmından ise -------- hükmetmek gerekmiş, davalıya ait aracın ruhsat kaydının hususi olması ve davacının ıslah dilekçesindeki faiz türü ile bağlı kalınarak yasal faize hükmetmek gerekmiş, dava dilekçesinde açıkça sigorta şirketlerinin poliçe limitleri ile sınırlı olarak tahsili talep edildiğinden kabul ret oranı ve yargılama giderlerinde bu hususa göre hesaplama yapılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, davacının aracında meydana gelen toplam ---- değer kaybı zarar bedelinin; davalılardan --- tamamından, davalı ---- bu zararın sadece ----kısmından sorumlu olması, diğer davalı ---- limitinin tükenmesi sebebiyle geriye kalan ------- kısmından sorumlu olması kaydıyla, dava tarihinden itibaren tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-a) ---- arasında sıralı sorumluluk olması sebebiyle -----yönünden müştereken ve müteselsilen kabul edilen ---alacak yönünden; alınması gerekli --- harcın davacı tarafça peşin olarak yatırılan ---- harçtan mahsubu sonucu harç alınmasına yer olmadığına,
b-Bakiye ------- yönünden müştereken ve müteselsilen kabul edilen ---- alacak yönünden; Alınması gerekli ----harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan miktardan kalan ---- harcının mahsubu ile bakiye ---harcın davalı ------------müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 341,55-TL peşin harç, 29,20-TL başvuru harcı ve 157,00-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 527,75-TL harcın;
A-)Kabul edilen 3.146,00-TL'lik kısım yönünden davacı tarafça harcanan harç miktarı olan 214,90-TL'nin davalı ----------müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
B-)Kabul edilen 20.854,00-TL'lik kısım yönünden davacı tarafça harcanan harç miktarı olan; 126,65-TL ve 157,00-TL ıslah harcının toplamı olan 283,65-TL'nin davalı ---------- müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
C-Davacı tarafça harcanan 29,20-TL başvurma harcının tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından harç dışında harcanan 2.363,20-TL yargılama giderinden kabul ve ret oranına göre hesaplanan 2.314,05-TL'nin sigorta şirketlerinin sorumluluklarına göre yapılan oranlama neticesinde;
A)Davalı --------- müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
B-Kalan 2.010,71-TL'nin davalı---------- müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı -------- tarafından sarf edilen 600,00-TL yargılama giderinden kabul ve ret oranına göre hesaplanan 12,48-TL'nin davacıdan alınarak davalı ----------- verilmesine, bakiye kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı---------tarafından yargılama gideri sarf edilmediğinden bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı kendini vekille temsil ettirdiğinden 2021 yılı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davacı vekili için takdir olunan 4.080,00-TL vekalet ücretinin davalılardan ------ile birlikte, diğer davalı -------- sorumluluğu oranında bakiye -------- birlikte sorumlu olması kaydıyla ve her iki sigorta şirketinin sorumlulukları ayrı ayrı olmak kaydıyla) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalı ----- vekille temsil ettirdiğinden reddedilen kısım üzerinden 2021 yılı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davalı vekili için takdir olunan 510,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı --------- verilmesine,
9-Dava dilekçesinde poliçe limitleri ile sınırlı olarak tazminat talep edildiğinden ve ----- yönünden aslında dava tam kabul olduğundan davalı ------ lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
10-Tarafların artan gider avansı bulunması ve talep etmeleri halinde karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, Gerekçeli kararın taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı davalıların yokluğunda verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.23/02/2021