T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2014/1679 Esas
KARAR NO : 2018/755 Karar
DAVA: Alacak (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 21/11/2014
KARAR TARİHİ: 09/10/2018
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Davacıya ait işyerinden 14/06/2014 tarihinde hırsızlık olayı gerçekleşmiş olduğunu, iş yerinden boş çekler, nakit para ve davacı adına yazılı 16 adet müşteri çeklerinin çalındığını ve buna ait karakol tutanağının dilekçesinde ikli olduğunu, çalışanan çeklerden;....... Şubesine ait keşidecisi "...." olan 17/09/2014 keşide tarihli .... numaralı çekin 7.900,00-TL bedelli, ............. Şubesine ait olan keşidecisi " ......." ne ait olan 10.08.2014 keşide tarihli ... numaralı çekin 3.293,68-TL bedelli, iki adet çekin .... tarafından ibraz edilmiş olduğunu.... Şubesine ait keşidecisi .... Ltd. Şti olan 12.09.2014 keşide tarihli ... numaralı çekin 4.200,00-TL bedelli bir adet çekin .... tarafından ibraz edilmiş olduğu belirtilmiş. Söz konusu çeklerin keşideciler tarafından davacı firma adına yazılmış olduğunu ve bu çeklerin davacının ticari defterlere işlenmiş olduğunu, çeklerin arkasındaki imza ve kaşenin taklit edilerek ciro yapıldığını, yukarıda açıklananan nedenlerden çekler hakkında Anadolu ........Asliye Ticaret Mahkemesi 2014/831 Esas sayılı dosyasında verilen ödeme yasağının devamına , davanın kabulüne ve toplam üç adet çekin istirdatına ve davalılar tarafından müvekkile teslimine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle;.......Ankara Şubesine ait .... numaralı 10.08.2014 keşide tarihli 3.298,68-TL lik çekin çek tevdi-teslim bordrosu ile teslim edilmiş, çek tevdi bordrosu, fatura ve dava dışı.....) 'nin davalı ...Ş ile imzalamış olduğu 13/05/2014 tarih ve ......... nolu faktoring sözleşmesi kapsamında gerçekleştirdiği ön ödemeli faktoring işlemi çreçevesinde davalı .......'ne ciro ve teslim edildiğini, ..... Şubesine ait .... numaralı 17/09/2014 keşide tarihli 7.900,00-TL lik çekin çek tevdi-teslim bordosu ile teslim edildiğini, çek tevdi bordrosu, fatura ve dava dışı.... ile davalı şirket arasında akdedilen faktoring sözleşmesi bulunduğunu, söz konusu her iki çeke ait belgelerin dilekçeleri ekinde sunulduğunu, çekler bankaya ibraz edildiğinde verilmiş olan tedbir kararı nedeniyle tahsil edilemediğini, davacının istirdat talebinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davalı şirketin tüm alacaklarının faturaya veya mal veya hizmet satışından doğmuş olduğunu tevsik eden diğer belgelere dayalı olduğunu, bu durumda davalı ... şirketinin devir aldığı alacaklardan dolayı tüm hukiki sorumluluklarını yerine getirmiş olduğunu, çeklerin tahsil edilemediğini, müvekkilinin iyi niyetli yetkili ve yasal hamil olduğunu, bu nedenlerle davanın reddine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle;Davaya konu...... Şubesine ait ... numaralı 4.200,00-TL lik keşidecisi " .. ............" olan çekin faktoring işlemleri neticesinde davalı şirketin müşterisi " ...... tarfından kullandığı kredinin tahsili karşılığında tevdi edildiğini, davalı şirketin meşru hamili olduğunu, arz ve izah ettikleri nedenlerle , davanın reddine karar verilmesini, çek hakkında verilen tedbir kararının davalı lehine kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE:
Dava, hukuki niteliği itibariyle, dava konusu çeklerin istirdadına yöneliktir.
Dosya konusunda uzman Yeminli Mali Müşavir'e tevdii edilmiş olup bilirkişi raporunda " davacının 2013 ve 2014 yılı ticari defterlerinin HMK 222 maddesi uyarınca sahibi lehine delil vasfının bulunduğu, Davalı ...ş'nin 2014 yılı ticari defterlerinin HMK 222 maddesi uyarınca sahibi lehine delil vasfının bulunduğu, davalı ...'nin 2013 ve 2014 yılı ticari defterlerinin HMK 222 maddesi uyarınca sahibi lehine delil vasfının bulunduğu, davacının incelenen ticari defterlerinden dava konusu çeklere ilişkin yapılan incelemede; ..... Şubesine ait olan keşidecisi " ........." 10.08.2014 keşide tarihli ... numaralı 3.293,68-TL bedelli çekin davacının ticari defterlerinden kayıtlı olduğu, ...... ait keşidecisi ".......... " olan 12.09.2014 keşide tarihli ..... numaralı 4.200,00-TL bedelli çekin davacının ticari defterlerinden kayıtlı olduğu, ............. Şubesine ait keşidecisi "....... Şti" olan 17/09/2014 keşide tarihli........... numaralı 7.900,00-TL bedelli çekin kaydına ise davacının ticari defterlerinden rastlanılmadığı, ancak dava konusu 7.900,00-TL çeke istinaden "............" adına 11.06.2014 tarihli tahsilat makbuzu düzenlendiği, ayrıca davacı tarafından dava dışı " ............. adına satış faturalarının düzenlendiğinin görüldüğü, Davalı .... nin incelenen ticari defterlerinde dava konus çeklere ilişkin yapılan incelemede; ............ Şubesine ............ Şubesine ait 7.900,00-TL lik çekin " ... müşteri hesap ekstresinde kayıtlı olduğunun tespit edildiği,............. Şubesine ait 10/08/2014 tarihli 3.293,68-TL lik çekin "...... " müşteri hesap ekstresinde kayıtlı olduğunun tespit eldiği, davalı ...'nin incelenen ticari defterlerinde dava konusu çeke ilişkin yapılan incelemede; ............. Şubesine ait 12/09/2014 tarihli 4.200,00-TL çekin " .......... " müşteri hesap ekstresinde kayıtlı olduğunun görüldüğü " şeklinde raporunu sunmuştur.
Dava konusu çekler üzerinde........... Bilirkişi vasıtasıyla bilirkişi incelemesi yapılmıştır. Bilirkişi Raporunda; sözkonusu çeklerin arka kısmında birinci cironta konumunda bulunan ......icaret kaşesi üzerindeki imzalar ile davacı ... imza örnekleri arasında raporda tarif ve tespit edilen tanı unsurları bakımından benzerlik ve uygunluk saptanamadığından söz konusu çekler üzerindeki imzaların davacıya ait olmadığı tespit edilmiştir.
Mahkemece yapılan imza incelemesinde davacı adına atılan imzanın davacıya ait olmadığı tespit edilmiş ise de; 6102 sayılı TTK’nın 790. maddesinde ''Cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır. Çizilmiş cirolar yazılmamış hükmündedir. Bir beyaz ciroyu diğer bir ciro izlerse, bu son ciroyu imzalayan kişi çeki beyaz ciro ile iktisap etmiş sayılır.'' hükmü ile TTK’nın 792. maddesindeki ''Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790’ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür.’ hükmü gözetildiğinde davacının davalıların çekleri iktisapta kötü niyetli olduğunu ya da ağır kusuru bulunduğunun ispat etmesi gerekmektedir.
Tarafların ticari defterlerinin incelenmesinde, davalıların söz konusu çekleri somut bir ilişkiye dayalı olarak ciro zincirinde bulunan kişilerden aldıkları, buna ilişkin kayıtların usulüne uygun olduğu ve çeklere ilişkin ciro zincirinde bir kopukluk bulunmadığı görülmüş, ayrıca davacı tarafça davalıların mezkur çekleri iktisabında ağır kusurları olduğu ya da kötü niyetli oldukları yönünde bir iddia bulunulmamış ve buna ilişkin somut bir delil de dosyaya sunulmamıştır.
Tüm dosya kapsamına göre, çeklerdeki ciro silsilesinde her hangi bir kopukluk bulunmamakta olup, hamilin imzaların sıhhatini araştırma yükümlülüğü bulunmamakta olduğundan ve davalıların meşru hamil olduğu saptandığından, çeklerin çalındığını bilerek kötü niyetli ele geçirdiğinin ve kötü niyetli oldukları ispat edilemediğinden davacı talebi ile bağlı kalınarak dava konusu çeklerin istirdatına yönelik talebin reddine karar vermek gerekmiş olup, aşağıdaki şekilde hüküm kurmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere;
Davacı talebi ile bağlı kalınarak dava konusu çeklerin istirdatına yönelik talebin reddine,
2- Alınması gerekli 1.051,54 - TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 25,20- TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 1.026,34- TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacının üzerine bırakılması,
4-Davalı ... tarafından sarfedilen 23-TL nin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
5- Davalılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunduğundan;
a)Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davalı ...... için takdir olunan 2.180,00- TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
b) Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davalı .... için takdir olunan 2.180,00- TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştikten sonra talep halinde yatırana iadesine,
Dair, Davacı Vekilinin yüzüne, diğer Davalıların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta süre içinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.