T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/201 Esas
KARAR NO: 2019/975
DAVA: Tespit
DAVA TARİHİ: 17/04/2019
KARAR TARİHİ: 25/09/2019
Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı...vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili kooperatifin 90'lı yılların başında kurulduğunu, bulunduğu yerde faaliyetini icra ettiğini, kooperatif başkanının tutuklanması ve hapis yatması nedeniyle 2016-2017 ve 2018 yıllarına ait genel kurullarının yapılamadığını, geçmiş 3 yılın toplantısının yapılması için------ Sicil Müdürlüğü'ne müracaat edildiğini, gerekli izinlerin alındığını ancak --------- başvurulduğunda 3 yıl üst üste toplantı yapılamadığından kooperatifin canlı faal olduğu hükmi şahsiyetinin devam ettiğine dair mahkeme kararının gerektiği, bu nedenle huzurdaki iş bu davanın açıldığını belirterk müvekkili kooperatifin hükmi şahsiyetinin canlı ve devam ettiğinin tespitini talep etmiştir.
Davalı...kooperatife ait sicil dosyası celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Dava, kooperatifin canlı ve faal olduğunun tespiti istemiyle hasımsız açılmıştır.
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 99. maddesi uyarınca ticari dava niteliğinde ılduğu, mahkememizin görevli olduğu, kooperatif merkezinin ------olduğu, yargı çevresi itibariyle mahkememizin yetkili de olduğu anlaşılmıştır.
1163 sayılı Kanun'un 81. maddesinde kooperatiflerin dağılma sebepleri düzenlenmiş olup, anılan maddeye 3476 sayılı Kanun ile eklenen 6. ve ana sözleşmenin 75/6. bendi uyarınca kooperatifin üç yıl üst üste olağan genel kurulunu yapamaması halinde kooperatife genel kurul yapılabilmesi için uygun bir süre verilmesine gerek olmaksızın kooperatif kendiliğinden dağılmış sayılacaktır. Bu hükme göre kooperatifin olağan genel kurul toplantılarının 3 yıl üst üste yapılmaması, kooperatifin sicilden terkin edilmesi sonucunu doğurmayıp, kooperatifin tasfiye haline girmesini sağlar. Yine bu hükme göre, üç yol üst üste genel kurul toplanmadığında bakanlıkça, mahkemeye başvurulur, mahkemece kooperatifin dağılmasına karar verilir. Kooperatif genel kurul toplantılarının zamanında yapılmamamsı ayrıca yönetim kurulu üyelerinin 1163 sayılı yasanın ek 2/2 maddesi uyarınca cezai sorumluluklarını gerektirir. (----------------------------------------- )
Eldeki davada, dava dilekçesinde kooperatif başkanının tutuklu olması sebebiyle 2016,2017 ve 2018 yılına ait genel kurulların yapılamadı ileri sürülmüştür. Gecikmeli de olsa yapılmak üzere Ticaret Sicil Müdürlüğüne müracaat edildiği, toplantı yapma izninin verildiği anlaşılmıştır.
Davacı...kooperatifin 30/05/2019 tarihli sunduğu evraklardan, 2016 yılı için 18/06/2017 tarihinde 2017 yılı için 30/06/2018 tarihinde olağan toplantılarını yaptığına dair genel kurul tutanaklarını ibraz etmiştir.
Dava tarihi 17/04/2019 olup, dava tarihi itibariyle 2016, 2017 yılları genel kurul toplantısının yapıldığı anlaşılmaktadır. Sicil kaydına göre, kooperatif faaldir. 1163 sayılı Kanun'un 816 maddesine göre 3 yıl üst üste genel kurulun toplanaması kooperatifin tüzelkişiliğini resen ortadan kaldırmaz; resen terkini sonucunu doğurmaz; resen tasfiyeye sokar. Tasfiye sürecinde kooperatifin tüzelkişiliğinin olduğu tartışmasızdır. Davacının talebi, canlı ve faal olduğunun tespiti ise de sicil kaydına göre kooperatif zaten faal görünmektedir. ----- kooperatifin 81/6 maddesi uyarınca tasfiyesine ilişkin dava açılmadığı sürece davacının canlı ve faal olduğunun tespiti talebi erken açılmış bir dava mahiyetindedir. Yine, üç yıl üst süte genel kurulun toplanmamış olması dava şartı da somut olayda gerçekleşmemiş durumdadır.
Nitekim, Yargıtay, --------HD, 2015/4884 E, 2015/8441 K sayılı kararda da belirtildiği gibi, ortakların kooperatifin devamı yönünde irade gösterdikleri, genel kurul toplantısının gecikmeli de olsa gerçekleşmiş olduğu durumlarda, 1163 sayılı yasanın 81/6. maddede düzenlenen fesih şartları ortadan kalkacağı, bu durumda mahkemece, kooperatifin faal olduğunun tespiti yönünde mahkemeden karar istenmesinde davacının hukuki yararının bulunmadığı belirtilmiştir.(benzer kararlar: Y, ------ HD, --- E,---- Y,---- HD.nin ---- K)
Açıklanan sebeplerle hukuki yarar yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE
2-Alınması gereken 44,40-TL harç peşin alındığından ayrıca harç alınmasına yer olmadığına
3-Davacı...tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı...tarafça yatırılan gider avansından artan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,
Gerekçeli kararın taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere davacı...vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.