T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2020/351 Esas
KARAR NO : 2020/885
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 11/08/2020
KARAR TARİHİ: 10/11/2020
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı dava dilekçesinde özetle;----- numaraları ------ kadar bir ---- bankadan 24/06/2020 tarihinde teslim alıp ----şirket adresinin olduğu ofisinde şirket kasasına koyduğunu, daha güvenli olduğunu düşünerek çek yapraklarını evindeki kasaya koyduğunu, tatil için evinden uzaklaştığı sırada evine hırsız girerek kasada bulunan bütün kıymetli eşyalarını çaldığını bunlarla birlikte çek koçanlarının da çalındığını, bu çek yapraklarının kötüniyetli 3. Kişilerin eline geçmesi ve doldurularak kullanılması halinde mağduriyet yaşayacağını, bu çeklerin banka tarafından ödenmemesi için öncelikle ihtiyati tedbir konulmasını, yargılama sonunda ise çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; Hukuki niteliği itibariyle TTK. 818/s. maddesi yollamasıyla aynı Yasanın 757-765. maddelerine göre açılmış bir zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.
Dava dilekçesi incelendiğinde; davacı tarafın dava konusu ------- seri numarası----- başlayıp ----- ile biten boş çek yapraklarını kaybettiğini beyan ettiği, davacının çeklerin lehtar ya da hamili olmadığı, keşideci durumunda olduğu anlaşılmaktadır. Yine mahkememizce yapılan 10/11/2020 tarihli duruşmada da davacı taraf keşideci konumunda olduğunu beyan etmiştir.
TTK'nın 757-764. maddelerinde yer alan yasal düzenlemelere göre çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK'nın 651/2. maddesi uyarınca senet üzerinde hak sahibi bulunan hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibi hamile iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme, ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir.(TTK m.652). Zayi nedeniyle iptal davalarında amacın, keşidecinin mükerrer ödeme yapmasını önlemek ve kaybedilen kambiyo senedi yerine mahkemece verilecek iptal kararını keşideciye/muhataba ibraz etmek olduğu gözetildiğinde, keşidecinin kendisine ibraz edilmek üzere iptal kararı istemesi bu yolun kanunda öngörülen konuluş amacı ile bağdaşmaz. Nitekim benzer mahiyette İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi -------- Sayılı ilamı ve emsal bir çok karar mevcuttur. Bu nedenle keşidecinin eldeki davayı açma hakkı bulunmadığından davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Karar kesinleştiğinde talep halinde artan gider avansının iadesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.