T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2017/1259 Esas
KARAR NO : 2019/488
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 23/11/2017
KARAR TARİHİ: 07/05/2019
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ...tarafından sigortalanan-------- plakalı araç, müvekkili olan ...ye ---------plakalı araca ----------- tarihinde %100 kusurlu olarak çarptığı ve hasarlanmasına sebebiyet verdiğini, hasar nedeniyle araçta değer kaybı meydana geldiğini, müvekkilinin zarara uğradığını, müvekkilinin kredi kullandırdığı araca ilişkin kredi borcunu ödenmediğinden İstanbul Anadolu 14. İcra Müdürlüğü ------------ E. Nolu dosyası ile icra takibi başlatıldığını, aracın "rehnin paraya çevrilmesi" yoluyla takibine İstinaden satılması noktasında araçlarda oluşan hasarlar değer kaybına neden olacak,aracın daha düşük bedel ile satılması ve müvekkilin alacağını karşılayamaması sonucunu doğuracağını, müvekkilinin mevzuat çerçevesinde rehinli araçta oluşan değer kaybını mahkeme yoluyla talep etme zarureti hasıl olduğunu, müvekkilinin hasar sonucu oluşan değer kaybının tespiti amacı ile bağımsız eksperden rapor aldığını ve 177 TL ödemek zorunda kaldığını, davalı ... şirketine 07.11.2017 tarihinde değer kaybının ve eksper ücretinin ödenmesi için başvuru yapıldığını, ancak bir cevap alınamadığını, hasara ilişkin tüm onarım belge faturalar ve fotoğraflar dosyada bulunduğunu,-------- plakalı rehinli araçta oluşan değer kaybı için şimdilik 200-TL ve değer kaybının tespiti için yapılan 177 TL eksper ücreti olmak üzere şimdilik toplam 377 TL değer kaybı bedeline poliçe limitleri dahilinde kaza tarihinden itibaren yasal faizin işletilerek müvekkiline verilmesini, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini saygılarımla vekaleten arz ve talep ederim.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; söz konusu poliçeye göre teminatlarının poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, sigortalının kazanın meydana gelmesindeki kusur oranına göre tazminat meblağı belirleneceğini, müvekkil şirketin poliçelerden kaynaklanan sorumluluğu; azami teminat limiti dâhilinde, gerçek zarar ve sigortalı araç sürücüsünün kusur oranı ile sınırlı olduğunu, davacı rehin alacaklısının hangi sıfatla bu davayı açtığını sormak gerektiğini, rehin alacaklısı her durumda malik yerine geçerek dava açamayacağını, henüz ortada gerçekleşmemiş bir ihtimali ileride gerçekleşebilir zannı ile dava açılmasının mümkün olmayacağını, davacı tarafın ekspertiz ücreti talebi hususuna gelince söz konusu talebin, 5684 Sayılı Sigortacılık Kanunu Madde 22/(19), BK. Madde 183-184 ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 1426. Maddesi kapsamında, davacı, sigortalı veya hak sahibinin talep edebileceği tutarı da temlik aldığından dolayı, ekspertiz raporları bulunmadığından değerlendirme mümkün olmamakla birlikte, yol gideri hariç olmak üzere makul tutarda ücret talep hakkına sahip bulunacağını, aynı zamanda davaya konu araç zaten eski model olup, geçen yıllar itibariyle değerini nispeten kaybetmiş durumda olduğunu, hasar gördüğü iddia olunan araçta kısmen de olsa bir değer kaybının olduğu tespit edilirse, bu değer kaybı miktarının nasıl hesap edileceği, Karayolları Motorlu Araçları ZMMS Trafik Poliçesi Genel Şartları uyarınca bir hesaplama yapmasının gerektiğini, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini savunmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, hukuki niteliği itibariyle; davacıya rehinli ---------plakalı araç ile davalı ... şirketine sigortalı olan ----------- plakalı aracın karışmış olduğu kaza nedeniyle rehinli araçta meydana gelen değer kaybı ve ekspertiz ücreti alacağının sigortalının kusuru oranında davalı ... şirketinden tahsili istemli maddi tazminat davasıdır.
Davacı dain-i mürtehin sıfatı ile araçta oluşan değer kaybınının tazminini istemiştir. Bilindiği üzere Türk Ticaret Kanunu'nun 1456. maddesi birinci fıkrası uyarınca sınırlı ayni hak ile takyit edilmiş bir mal üzerindeki malike ait menfaat sigortalandığı takdirde kanunda aksi öngörülmemişse sınırlı ayni hak sahibinin hakkı sigorta tazminatı üzerinde de devam eder.Aynı kanunun 1456/2. maddesinde ise “Sigortacıya, mal üzerinde sınırlı ayni hak bulunduğu bildirildiği takdirde, ayni hak sahiplerinin izni bulunmadıkça, sigortacı sigorta tazminatını sigortalıya ödeyemez. Ayni hakkın sicille alenileştiği veya sigortacının bunu bildiği durumlarda bildirime gerek yoktur. Sigortalı menfaate konu malın tamiri veya eski haline getirilmesi amacıyla ve teminat gösterilmesi şartıyla, tazminat sigortalıya ödenebilir” düzenlemesi yer almaktadır. Öte yandan TMK’nın 879. maddesine göre, sigorta tazminatının öncelikle rehin hakkı sahibine verilmesi veya açık muvafakatinin alınması gereklidir. Bu durumda, sigortalı durumda olan rehin hakkı sahibi olduğundan sigorta şirketinden tazminat talep etme hakkının da öncelikle ona ait olması gerekir ve sigorta ettiren, ancak sigortalı malın dain-i mürtehini olan ve lehine sigorta edilenin açık muvafakatini almak suretiyle sigortadan, şayet kendi menfaati de zedelendiği takdirde, tazminat istemek hakkına sahip olur.
Mahkememizde görülmekte olan davada davacı ayni hak sahibi olup dain-i mürtehin sıfatıyla iş bu davayı açtığından aktif husumetinin bulunduğu anlaşılmaktadır. Davacı, dava konusu olan rehinli araç için taşınır rehninin paraya çevrilmesi yoluyla İstanbul Anadolu 14.İcra Müdürlüğü'nün ----------- E. Sayılı icra dosyasında takip başlatmış olup, 41.143,47-TL rehin açığı belgesi düzenlendiği anlaşılmıştır.
Dosya Mahkememizce re'sen seçilen konusunda uzman makina mühendisi ----------- verilerek araç değer kaybı hususunda rapor alınmasına karar verilmiş olup, Makina Mühendisi ---------- tarihinde sunmuş olduğu bilirkişi raporunda özetle; dava konusu olayda -------- plakalı araç sürücüsünün Karayolları Trafik Kanunu'nun 56.maddesi ile 84. Maddesi d fıkraları hükümlerine aykırı davranarak önündeki araçlarla güvenli ve yeterli mesafeyi ayarlamayarak hareket ettiği önünde seyreden davacıya ait araca arkadan çarparak maddi hasarlı trafik kazasının oluşumuna sebebiyet verdiğinden davalı ... şirketine sigortalı ---- ------ plakalı araç sürücüsü ---------- kazada % 100 oranında kusurlu olduğu, kazanın oluşumunda davacıya rehinli aracın herhangi bir kusurunun bulunmadığını, davacıya ait --- --------- plakalı araç değer kaybının 1.664,00-TL olduğu, eksper masrafının KDV dahil 177,00 TL olduğu kanaatine ilişkin rapor hazırladığı görülmüştür.
Kaza tarihinin ve poliçe tarihinin 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'ndan sonra olması nedeniyle hesaplama yöntemlerinin de yeni Genel Şartlar ekine uygun olarak yapılması gerektiği anlaşılmış, bilirkişinin de rapor tanzim edilirken bu hususa dikkat ederek rapor düzenlediği görülmüş, hal böyle olunca raporun hüküm kurmaya ve denetime elverişli olduğu kanaatine varılmıştır.
Davacı taraf 26/11/2018 tarihli ıslah dilekçesi ile netice-i talebini 1.664,00-TL değer kaybı tazminatının tarafına ödenmesini ve 177,00-TL ekspertiz ücretinin yargılama gideri olarak davalıdan tahsilini talep etmiştir.
Davacı tarafın 177,00-TL ekspertiz ücreti talep ettiği anlaşılmış olup , 2017 yılı ekspertiz ücret tarifesine göre, hesaplanan değer kaybı bedelinin %1,5'i olan 44,76-TL'nin tarifede belirlenen ekspertiz ücret tarifesinin alt sınırının altında olması nedeniyle talep edilebilecek ekspertiz ücretinin toplam 174,33-TL olduğu anlaşılmış bu nedenle ekspertiz ücret talebinin 174,33-TL'si yargılama gideri olarak değerlendirilmiştir. Ekspertiz ücretinin yargılama giderleri arasında değerlendirilmesi gerektiğinden reddedilen ekspertiz ücreti yönünden davalı lehine vekalet ücreti takdir edilmemiştir. Davacının davalı şirkete 07/11/2017 tarihinde başvuruda bulunması nedeniyle 8 iş günü sonrası olan 18/11/2017 tarihinde davalının temerrüde düştüğü anlaşıldığından 18/11/2017 tarihinden itibaren yasal faize hükmetmek gerekmiştir.
Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller ve bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde: Davacının dain-i mürtehin sıfatıyla Mahkememize dava açtığı, TTK ve TMK hükümleri gereği iş bu davayı açmakta aktif husumetinin bulunduğu anlaşılmış, bilirkişinin; kazaya karışan davacı şirkete rehinli aracın kusursuz olduğu ve davalı şirkete sigortalı aracın %100 kusurlu olduğu, toplam 1.664,00-TL rehinli aracın değer kaybına uğradığı yönündeki raporu hüküm kurmaya ve denetime elverişli bulunmuş, ekspertiz ücreti yargılama gideri olarak kabul edildiğinden kısmen kabul nedeniyle ayrıca davalı lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemiş, davacı tarafın davalı şirkete başvurusunun tebliğ edildiği tarihten itibaren 8 iş günü sonrası davalının temerrüde düşürüldüğü anlaşılmış, talep gibi yasal faize hükmetmek gerekmiş, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, 1.664,00-TL değer kaybı bedelinin 18/11/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Fazlaya dair talebin reddine,
3-Alınması gerekli 113,67-TL harcın, peşin alınan 31,40 TL harçtan mahsubu ile bakiye 82,27-TL harcın davalıdan tahsili ile hazine adına irad kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 31,40 TL peşin harç, 4,60 vekalet harcı, 31,40 TL başvuru harcı, 600,00-TL bilirkişi ücreti ve 153,50 TL posta masrafı, 174,33-TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplamda 995,23-TL yargılama giderinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesaplanan 1.664,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Tarafların artan gider avansı bulunması ve talep etmeleri halinde kendilerine iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda KESİN olarak verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 30/05/2019