T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/504 Esas
KARAR NO: 2020/991
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 26/06/2019
KARAR TARİHİ: 01/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davacı şirketin belge bilgi ve ilgili tüm dökümanların arşivlenmesi ve aynı zamanda korunarak saklanması hususunda ---------- tarihinde sözleşme imzalandığını, dava dışı ----- ---------- pek çok sektörde arşiv hizmeti sunan, uluslararası alanda faaliyeti gösteren bir firma olduğunu, davacı şirket ile dava dışı şirket arasında imzalanan------ sözleşme uyarınca ------------ davacı şirketin arşivleyerek kendisine gönderdiği tüm dökümanları koruyarak saklama yükümlülüğü altına girdiğini, bu kapsamda davacı şirket tarafından kendisine gönderilen arşiv kayıtlarını muhafaza etmeye başladığı--------------adresinde bulunan depolama alanlarında ------ tarihinde yangın meydana geldiğine dair ön bilgilendirme yapıldığını, ön bilgilendirme akabinde davacı şirket yetkilileri tarafından derhal -----------bağlantı kurularak gerçekleşen yangına ilişkin temin edilecek her türlü bilgi ve belge ------davacı şirketin arşivleyerek gönderdiği tüm dokümanların akıbeti ve zayi olanların envanterinin talep edildiğini, ancak ----------------- yevmiye no.lu ihbarname ile, itfaiyenin tesiste çalışmalarının halen devam etmekte olduğunu beyan ettiğini, ----- tarihinde ise dava dışı şirketin davacı şirkete göndermiş olduğu e-posta aracılığı ile gerçekleşen yangın hadisesine ilişkin Yangın Raporunun taraflarına iletildiğini, yangın raporu ve ekindeki belgeler, -------------- yevmiye numaralı ihbarnamesiyle de davacı şirkete gönderildiğini, alınan bilgilerden söz konusu yangından etkilenen -------- davacı şirkete ait toplamda ------ adet arşiv kutusunun mevcut olduğunun, davacı şirkete ait tüm bu belgelerin zayi olduğunun, yangın raporunda görüleceği üzere deponun içerisinde bulunan tüm malzemelerin tamamen yanmış olduğunun anlaşıldığını, davacı şirketin gerek -------------- saklamakla yükümlü olduğu belge ve defterler, ------------ tarihinde arşiv deposunda çıkan yangın sebebiyle zayi olduğunu, söz konusu yangın olayının meydana gelmesinde ve ilgili evrakların zayi olmasında davacı şirketin hiçbir kusurunun bulunmadığı, davacı şirkete ait zayi evrak sayısının çok fazla olması resmi kurumların yangınla ilgili çalışmalarını hali hazırda devam etmesi nedeniyle zayi olan belgeler fiili imkansızlık sebebiyle tam olarak tespit edilemediğini, ancak TTK m. 827/7 uyarınca 15 günlük hak düşürücü süre içerisinde zayi davası açılması mecburiyeti bulunduğundan ve davacı şirketin hak ve menfaatlerinde bir zarar gelmemesi için şimdilik dilekçe ekinde yer alan envanter listesi ile birlikte davaya konu zayi olan belgelere ilişkin ayrıntılı envanter listesi temin edildiğinde ayrıca Sayın Mahkemeye sunulacağını, her türlü talep hakları saklı kalmak kaydı ile ------------ tesisinde --------adet kutu içerisinde bulunan ve neler oldukları açıkça belirtilen belge ile kayıtlara ilişkin zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE: Dava hukuki niteliği itibariyle, davacı tarafından dava dilekçesinde ve ----- tarihli dilekçede belirtilen belgelerin, --- tarihinde dava dışı ---------------yangında zayi olduğu iddiasıyla açılan zayi belgesi verilmesi davasıdır.
Dava dilekçesi ekinde sunulan ve davacı ile dava dışı -----arasında imzalanan ------- başlıklı sözleşmeye istinaden, davacıya ait bir kısım belgelerin dava dışı ----- tarafından depolandığı anlaşılmıştır.
------------- tarafından tanzim edilen yangın raporunda,-------------adresindeki, arşiv depolama hizmeti veren binada yangın çıktığı, yangının ---- tarihinde söndürüldüğü, ------------- içinde bulunan tüm malzemelerin yanmış olduğu, yangın ek 1 raporunda ise yanan malzemelerin envanterinin çıkarılmış olduğu, bu envanterde arşiv raf sisteminin yanmış olduğunun tespit edildiği görülmüştür.
Dava dışı -------------- davacıya gönderilen bilgilendirme yazısında, depolama tesisinde bulunan davacı şirkete ait kutuların çıkan yangında yandığının bildirildiği görülmüştür.
İlgili vergi dairesine, noterliklere, matbaalara müzekkereler yazılmış, toplanan delillerle birlikte inceleme yapılarak rapor tanzim edilmesi için dosya mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiştir.
Bilirkişi tarafından tanzim edilen ---------- tarihli raporda özetle, dava dışı ------adresinde ----tarihinde çıkan ve ------ tarihinde sona eren yangında, davacı şirkete ait ---- yanmış olduğu, davacı şirketle birleşen----------- hesap dönemlerine ait ------- davacı şirkete ait ----------hesap dönemlerine ait Yevmiye Defterleri ile raporda liste halinde sunulan belgeler hakkında zayi belgesi istenebileceği yönünde görüş bildirmiştir.
6102 Sayılı TTK. m. 82/7'de; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir."şeklinde düzenlenen hükme göre, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu belgelerin yangın sonucu zayi olması halinde tacir, 15 gün içinde mahkemeye başvurarak zayi belgesi verilmesini talep edebilmektedir. Aynı kanun m. 82/5'teki düzenlemede saklama süresinin------------yıl olduğu belirtilmiştir.
Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde, davacı şirketin bir kısım belgelerini depolanmak üzere dava dışı -----------------teslim etmiş olduğu, belgelerin ------tarihinde başlayıp ----- tarihinde sona eren yangında yanarak zayi olduğu anlaşılmıştır. Benzer konuda,------------------ tarihli kararı da göz önünde bulundurularak, davanın kısmen kabulüne, TTK. m. 82/7 kapsamına giren ve yangın tarihi itibariyle saklama süresi henüz dolmayan, davacı şirketle birleşen---------------- yılları hesap dönemlerine ait ---------------hesap dönemlerine ait -------------yılları hesap dönemlerine ait ----- yılına ait muhaberat evraklarının, ---------------------- Poliçesinin zayi olduğunun tespitine karar verilmiş, dava dilekçesinde ve bilirkişi raporunda liste halinde sıralanan, hakkında ayırt edici bilgi verilmeyen ve somutlaştırılmayan diğer belgeler yönünden talebin reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR : Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davanın KISMEN KABULÜNE;
a-Davacı şirketle birleşen ---------- yılları hesap dönemlerine ait -----------------
b-Davacı şirkete ait ------------- ait Yevmiye Defterlerinin
c----- yılına ait muhaberat evraklarının,------------ aslının,
d--------- ait olmak üzere toplam ------ aslının,
e---------------,
ZAYİ OLDUĞUNUN TESPİTİNE,
2-Fazlaya dair talebin REDDİNE,
3-Alınması gerekli 54,40-TL harçtan peşin alınan 44,40-TL harcın mahsubu ile bakiye 10,00-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davacının yaptığı yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı tarafından yatırılmış olan gider avansı bakiyesinin, karar kesinleştiğinde HMK. 333. maddesi uyarınca iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ------------- Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 01/12/2020