T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/147 Esas
KARAR NO: 2023/975
DAVA: Sigorta (Yangın Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 12/06/2014
KARAR TARİHİ: 05/12/2023
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Yangın Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle
Müvekkili şirket nezdinde işyeri Ekstra Sigorta Poliçesi ile sigortalı -------- ve ------- ait işyerinde 24.09.2013 tarihinde davalının imalatı olan ve devreye alınması da davalı tarafından yapılan santrifüj pompasının gövde kısmının patlaması sonucu su deposundan sızan su nedeniyle hasar meydana geldiğini, hasara neden olan pompanın davalı firma tarafından imal edildiğini ve davalı tarafından devreye alındığını pompanın henüz garantisinin dolmadığını, dava konusu hasarın -------- marka uçtan emişli santrifüj pompasının gövdesinin patlaması sonucu meydana geldiğini ve davalının hasardan sorumlu olduğunu, inceleme yapılarak hazırlanan eksper raporuna göre su baskının sebebinin davalı tarafından imal edilen ve devreye alınan --------- marka santrifüj pompası olduğunu, yapılan ekspertiz incelemesi sonucunda sigortalısına 15.11.2013 tarihinde 119,416,50-TL ödendiğini ve ibra olunduğunu, bütün bu nedenlerle, 119.416,50-TL’nin 15.11.2013 ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi, yargılama giderleri ve vekalet ücreti ile birlikte tahsilini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle:
Dava konusu hasarın oluşmasında müvekkili şirkete hiçbir kusur atfedilemeyeceğini, müvekkili şirketin pompayı doğrudan davacılara satmadığını, pompanın 3 kez el değiştirerek davacıların kullanımına ulaştığını, pompadaki hasarın kullanıcıdan kaynakladığını, söz konusu pompanın montajının müvekkili şirket tarafından yapılmadığını dava konusun pompanın kullanma kılavuzuna uygun kullanılmadığından pompadaki hasarın garantim kapsamı dışında olduğunu, davacının dayanak yaptığı ekspertiz raporunun resmi hasar tespit raporu olmadığını ve hükme esas alınmaması gerektiğini, teknik servis raporuna da itiraz etiklerini, davacı tarafın talebinin fahiş olduğunu, davacının talep ettiği faiz başlangıcına itiraz ettiklerini, bütün bu nedenlerle, haksız ve mesnetsiz davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerine bırakılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, işyeri sigorta sözleşmesine dayalı rücuan tazminat istemine ilişkindir.
Davacı ------- şirketinin ------ numaralı İşyeri Ekstra Sigorta Poliçesi ile -------- ve --------- ait -------- Mh. ------- Sk, No:-------- --------- adresindeki işyerinin 27.06.2013 – 27.06.2014 tarihleri arasında, rizikonun gerçekleştiği 24.09.2013 tarihini de kapsayacak şekilde sigorta teminatı altında olduğu; Poliçede dahili su nedeniyle binada, demirbaşlarda ve emtialar da oluşacak hasarlar için teminat verildiği ve limitlerinin yeterli olduğu tespit edilmiştir.Dosya konusunda uzman bilirkişi heyetine tevdii edilmiş ve 28/06/2017 tarihli bilirkişi raporu alınmıştır.
Bilirkişi Raporunda; --------- marka uçtan emişli santrifüj pompasının döküm gövdesinin patlaması sonucu, olayın meydana geldiği, 22.01.2013 tarihinde satın alınarak montajı yapılan davalı firmanın imali pompanın, garantisi dolmadan, 8 ay sonra döküm gövdesinin patlamasının; döküm esnasında döküm gövdesinde meydana gelen boşluklardan kaynaklana bileceği, davalı firmanın pompanın gövdesini döktükten sonra ve talaşlı imalat esnasında döküm gövdede boşluk testi yapmadığı ve döküm esnasında oluşan gaz boşluğu ve çekinti boşluğunun zaman içinde büyüyerek patlamaya neden olduğu, davalının imalatı olan pompanın gizli ayıplı olduğu, bu ayıbı ilk alırken fark etmenin mümkün olmadığı, ancak kullanım esnasında ortaya çıkacağı, meydana gelen patlamaya bu ayıbın sebep olduğu, davalı firmanın olayda %100 oranında kusurulu olduğu, davacı sigorta şirketine İşyeri Ekstra sigortalı işyerinde dahili su basbası nedeniyle,toplam zarar ve ziyanın 119.416,50-TL olduğu, davalı firmanın olayda %100 oranında kusurlu olduğundan, bu bedelin tamamından sorumlu olacağı, davacı sigorta şirketinin, davalı firmadan 15.11.2013 ödeme tarihinden itibaren ticari avans faizi talep edebileceğini, tespit etmişlerdir.Davalı tarafça söz konusu pompanın gövdesinin kendileri tarafından üretilmediği --------Şti. tarafından üretildiğinin iddia edilmesi ve davanın bu şirkete ihbarının talep edilmesi üzerine davanın bu şirkete ihbarı yapılmıştır. Davalı tarafın bilirkişi raporuna itirazları neticesinde bilirkişilerden ek rapor alınmasına karar verilmiştir.Bilirkişi Kurulu tarafından hazırlanan 28/05/2019 tarihli ek raporda; 30.09.2013 tarihli ----------Servis Raporunda, ---------ait --------- çorapları işyerinde kullanılan santrifüj pompanın blok çatlaması nedeniyle servis yapıldığı, blok üzerinde yapılan incelemede bloğun çatlama nedeninin bulunamadığının yenisinin takılıp eskisinin fabrikaya gönderildiğinin belirtildiği, bu rapora göre pompanın döküm gövdesinin çatladığının açık olduğu, bu rapora göre sigortalı firmanın makine dairesindeki pompanın bağlı olduğu tesisatın diğer hiçbir elemanında hasar meydana gelmediği, sadece santrifüj pompasının döküm gövdesinde çatlak şeklinde hasar meydana geldiğinin anlaşıldığı, tesisatta bir hata yapılmış olsaydı bunun tesisatın diğer bağlantı elemanlarında zarar vereceğini, ancak gerçekte sadece pompa gövdesinin zarar gördüğünü, döküm işlemi yapılırken bilimsel olarak önlem alınmaz ise döküm esnasında gönde içinde mikro ve makro büyüklükte çekinti boşluğu ve gaz boşluğu oluşacağı, meydana gelen bu boşluklardan kullanma esnasında çatlamalar, hatta yarılmalar meydana gelebileceği, dava konusu olayda da aynı olayın meydana geldiği kanaatine varıldığı, davacı -------- şirketine sigortalı iş yerinde meydana gelen hasarın, davalıya ait olan ve gizli ayıplı olarak imal edilen santrifüj pompasının döküm gövdesinin patlamasından meydana geldiğinden, davalı firmanın olayda %100 oranında kusurlu olduğu, davacı sigorta şirketine işyeri ekstra sigortalı işyerinde dahili su basması nedeniyle oluşan toplam zarar ve ziyanın 119.416,50-TL olduğu, davalı firma olayda % 100 oranında kusurlu olduğundan, davalı firmanın bu bedelin tamamından sorumlu olacağı, davacı sigorta şirketinin, davalı firmadan 15/11/2013 ödeme tarihinden itibaren ticari avans faizi talep edebileceği değerlendirilmiştir.
İLK KARAR:
Mahkememizin 02/05/2019 gün, -------- Esas, --------- Karar sayılı ilamında: Mahkememizce davalının imalatı olan pompanın gizli ayıplı olduğu, anılan pompanın gövdesinin patlaması sonucu olayın meydana geldiği, meydana gelen zararın 119.416,50 TL olduğu, sigortalının pompanın bulunduğu bodrum katını depo olarak kullanması ve buraya ürünlerini koymasının hayatın olağan akışına uygun olduğu, bu durumun müterafik kusur olarak değerlendirilemeyeceği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.Karar yasal süresinde davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.
BAM KARARI:
--------- sayılı ilamında; davalı vekili, yangın pompasının bulunduğu bölmenin binanın diğer bölümlerinden izole olması ve sigortalının bu kısımda ürün bulundurmaması gerektiğini, ancak sigortalının bu kısımda ürünlerini bulundurması nedeniyle müterafik kusurlu olduğunu savunmuştur. Hükme esas alınan raporda hasarın yangın pompasındaki gizli ayıptan kaynaklandığı yönünden görüş belirtilmiş, ancak olayda sigortalının müterafik kusurlu olduğu yönündeki savunma yönünde herhangi bir değerlendirme yapılmamıştır. Bununla birlikte mahkemece, sigortalının pompanın bulunduğu bodrum katını depo olarak kullanması ve buraya ürünlerini koymasının hayatın olağan akışına uygun olduğu belirtilerek sigortalının zararın artmasında herhangi bir kusurunun olmadığı kabul edilmiştir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 266. maddesi hükmüne göre, çözümü özel veya teknik bir bilgiyi gerektiren konularda bilirkişi oy ve görüşünün alınması zorunludur. Somut olayda, sigortalının, yangın pompasının bulunduğu bölümde, pompanın kullanım klavuzu, nitelik ve özelliklerine göre ne tür işlemler yapması gerektiği, sigortalının pompanın bulunduğu kısımda ürünlerini bulundurması nedeniyle müterafik kusururunun bulunup bulunmadığı hususunda gerekçeli ve denetime elverişli rapor alınmadan karar verilmesi doğru olmamıştır. Diğer taraftan rücu davaları; gerçek zararının giderilmesi amacına yönelik olup zenginleşmeye bir vesile teşkil etmemelidir. Dolayısıyla zarar sorumlusundan halefiyet ilkelerine dayalı olarak talepte bulunan davacı da, ödediği meblağın tamamını değil, ancak zarar görenin uğradığı gerçek zararı, zarar sorumlusu bulunanlardan isteyebilir . Somut olayda; sigortalıya ait işyerinde hasara uğrayan ürünlerin tekstil ürünleri olduğu anlaşılmaktadır. Davacı vekili meydana gelen su hasarı neticesinde iş yerinde tekstil ürünlerinin ve demirbaşın zarara uğradığını ileri sürerek sigortalıya ödeme yapıldığını iddia etmiş, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda yeni bir hesaplama yapılmaksızın davacının hasar dosyasında esas aldığı tazminat esas alınarak hesaplama yoluna gidilmiştir. Zarar gören emtianın (tekstil ürünleri) niteliği dikkate alındığında makine ve inşaat mühendisi bilirkişilerin zarar gördüğü iddia edilen tekstil ürünleri hakkında zarar tespiti yapmak konusunda uzmanlıkları bulunmadığından anılan raporun hükme esas alınması hatalıdır. Davalı, davacının ödediği miktardan değil, zarar nedeni ile ortaya çıkan gerçek zarardan kusurları oranında sorumludurlar. Bu durumda mahkemece yapılacak iş, zarar gördüğü iddia edilen emtia konusunda uzman tekstil mühendisi bilirkişi de heyete dahil edilerek meydana gelen dahili su hasarı nedeni ile zarar kalemlerinin belirlenmesi, zararın niteliğine göre ilgili uzman bilirkişiden bu konuda ayrıntılı ve denetime elverişli rapor alınması ile zarar görenin uğradığı gerçek zarar miktarının belirlenmesinden ibarettir. Açıklanan nedenler ile tekstil mühendisi bilirkişi de bilirkişi heyetine dahil edilerek, bilirkişilerden sigortalının olayda müterafik kusurlu olup olmadığı ve sigortalının gerçek zarar miktarı hususlarının da değerlendirildiği rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinden davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, gerekçesiyle kaldırma kararı verilmiştir.Mahkememizce dosyanın yukarıdaki esasa kaydı yapılarak, yargılamaya devam olunmuştur.Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları değerlendirilmek üzere dosya sigorta uzmanı, Makina mühendisi, İnşaat mühendisi bilirkişi heyetine tevdii edilerek, rapor alınmıştır. 05/07/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle: Dava konusu -------- marka, -------- modeli, --------- seri numaralı, ------- model santrifüj pompanın üretimden kaynaklı gizli ayıplı ve davalı üretici-------- şirketinin asli %100 kusurlu olduğunun ve istinaf tarafından da onaylandığı; yasal mevzuata ve hayatın olağan akışındaki uygulamalara göre, davacının sigortalıları -------- ve --------- rizikonun gerçekleşmesi ve hasarın boyutu yönünden herhangi bir kusurunun veya müterafik kusurunun olmadığı; toplam hasar tutarının 119.416,50 TL olduğu ve davacı tarafından 20.11.2013 tarihinde sigortalısına ödendiği; davacı -------- şirketinin --------- numaralı İşyeri Ekstra Sigorta Poliçesi ile -------- ve --------- ait -------- Mh,-------- Sk, No:-------- --------- adresindeki işyerinin 27.06.2013 — 27.06.2014 tarihleri arasında, rizikonun gerçekleştiği 24.09.2013 tarihini de kapsayacak şekilde sigorta teminatı altında olduğu; poliçede dahili su nedeniyle binada, demirbaşlarda ve emtialar da oluşacak hasarlar için teminat verildiği ve limitlerinin yeterli olduğu; davacının hasar tutarını sigortalısına ödeme tarihi 20.11.2013 itibariyle avans faizi talebinin uygun olduğu; davacı -------- şirketi tarafından 119.416,50 TL hasar tutarının sigortalısına ödenme tarihi 20.11.2013 itibariyle avans faizi ile talep edilebileceği; işbu rapordaki değerlendirmelerin dosyada mevcut 28.06.2017 tarihli bilirkişi raporu, 28.05.2018 tarihli bilirkişi ek raporu ve heyetimizce düzenlenen bilirkişi raporu ile uyumlu olduğu, şeklinde raporunu sunmuştur.Mahkememizce önceki heyete tekstil mühendisi atanarak, bilirkişi heyetinden rapor alınmıştır. 16/10/2023 tarihli bilirkişi raporunda; Dava konusu --------- marka, --------- modeli,-------- seri numaralı,-------- model santrifüj pompanın üretimden kaynaklı gizli ayıplı ve davalı üretici ------- şirketinin asli %100 kusurlu olduğunun ve İstinaf tarafından da onaylandığı; yasal mevzuata ve hayatın olağan akışındaki uygulamalara göre, davacının sigortalıları -------- ve --------- rizikonun gerçekleşmesi ve hasarın boyutu yönünden herhangi bir kusurunun veya müterafik kusurunun olmadığı, Toplam hasar tutarının 119.416,50 TL olduğu ve davacı tarafından 20.11.2013 tarihinde sigortalısına ödendiği; Davacı -------- şirketinin ---------- numaralı İşyeri Ekstra Sigorta Poliçesi ile --------- ve --------- ait ------- Mh, ------- Sk, No:------- ---------- adresindeki işyerinin 27.06.2013 – 27.06.2014 tarihleri arasında, rizikonun gerçekleştiği 24.09.2013 tarihini de kapsayacak şekilde sigorta teminatı altında olduğu; poliçede dahili su nedeniyle binada, demirbaşlarda ve emtialar da oluşacak hasarlar için teminat verildiği ve limitlerinin yeterli olduğu; Davacının hasar tutarını sigortalısına ödeme tarihi 20.11.2013 itibariyle avans faizi talebinin uygun olduğu; davacı -------- şirketi tarafından 119.416,50 TL hasar tutarının sigortalısına ödenme tarihi 20.11.2013 itibariyle avans faizi ile talep edilebileceği, tespitinde bulunmuştur.Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller, Bam ilamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava, işyeri sigorta sözleşmesine dayalı rücuen tazminat istemine ilişkindir.Somut uyuşmazlıkta, Pompa kullanım için hazır beklerken döküm gövdesi patlamıştır. Davacı tarafından santrifüj pompanın davalı firma tarafından devreye alındığı beyan edildiği, devreye alırken düzenlenen servis formu sunulmadığı, ancak davalının itiraz etmediği dikkate alındığında, santrifüj pompanın davalı veya yetkili servisi tarafından devreye alındığının kabulü gerektiği, bu durumda, pompanın konumu veya bulunduğu ortam uygun değilse davalı firmanın veya yetkili servisin pompayı devreye almaması veya müşterinin ısrarı nedeniyle devreye almak durumunda kalırsa da Pompa gövdesi yarıldıktan sonra --------- tarafından düzenlenen 30.09.2013 tarihli, --------- numaralı servis formunda pompanın konumunun ayıplı olduğu veya kullanımının kusurlu olduğu yönünde herhangi bir not düşülmediği, davalı tarafından hasarlı Pompanın sunulmadığı, davalı tarafından üzerine şerh düşülmüş servis formu sunulmadığı sürece oluşan rizikolarda sorumlu olduğunun kabulü gerektiği, davalının her ne kadar pompanın kullanma kılavuzuna uygun kullanılmadığını beyan etmişse de dayanak olarak kullanma kılavuzu sunulmamış ve kullanma kılavuzunun hangi maddesine aykırı kullanıldığı belirtilmediği, zira dava konusu rizikonun da yangın pompası kullanılırken gerçekleşmediği, yangın pompaları her an devreye girecek şekilde hazır bekler vaziyette olacağı, tüm dosya kapsamına göre, davacının sigortalıları -------- ve -------- rizikonun gerçekleşmesi ve hasarın boyutu yönünden herhangi bir kusuru veya müterafik kusuru olmadığı tespit edilmiş, toplam hasar tutarının tekstil- 106.916,50 TL ve demirbaş olmak üzere 12.500,00 TL toplam 119.416,50 TL olduğu ve davacı tarafından 20.11.2013 tarihinde sigortalısına ödendiği, ödediği tarihten itibaren avans faizi ile talep edebileceği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davanın KABULÜNE,
119.416,50 TL nin 20/11/2013 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2- Alınması gerekli 8.157,34-TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 2.039,35-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 6.117,99-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3- a) Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 25,20-TL. başvurma harcı, 121,30 TL istinaf başvuru harcı, 2.039,35-TL peşin harcın toplamı olan 2.185,85-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
b) Davacı tarafından sarfedilen toplam 5.300,00-TL yargılama giderlerinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davalının üzerine bırakılması,
5- Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştikten sonra talep halinde yatırana iadesine,
6- Avukatlık asgari ücret tarifesine göre davacı taraf için takdir olunan 19.106,64-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Dair, davacı ve davalı vekilinin ve ihbar olunan vekilinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta süre içinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 05/12/2023