T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/484 Esas
KARAR NO: 2024/44
DAVA: Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 26/04/2017
KARAR TARİHİ: 23/01/2024
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkil şirket ortakları olan -------- ile ... arasında-------- sayılı dosyası ile açılan davada ortakların şirketi kötü idare etmeleri sebebi ile şirkete yönetim kayyumu atandığını, yönetim kayyımı tarafından ihtilaflar doğrultusunda; huzurdaki davada davalı firma olan ------- şirketinin, ------- Mah.------ Cad.------- Sok.no------- -------- adresinde mevcut inşaatta yapılan işlerin piyasada rayiç bedellerinin çok üzerinde fiyatlandırdığından -------- D. İş sayılı dosyası ile tespit yaptırıldığını, yaptırılan tespit sonucu alınan raporda da şirket ortaklarından olan -------- ile ... arasında yapılmış olan sözleşmelerdeki bedellerin piyasadaki fiyatların çok üstünde olduğu anlaşıldığını, müvekkili şirket ortağı -------- tarafından gerek şirketin banka hesaplarından ve gerekse şirketin çekleri kullanılmak suretiyle ------- --------- toplam 755.000-TL ödeme yapıldığı tespit edildiğini, ------- D. İş sayılı tespit dosyasında davalı firma--------- tarafından yapılan işin bedeli 171.994,44 USD (KDV Dahil) olarak tespit edilmiştir. Kaldı ki, şirketin defter kayıtlarının incelenmesinde de; davalı şirket tarafindan yapılan işler karşılığında 03.02.2016 tarihinde --------- seri numaralı 354.000TL. bedelli tek bir fatura tanzim edilmiş, başkaca fatura tanzim ve tebliğ etmediği tespit edildiğini, müvekkil şirket ortağı --------- ile davalı firma tarafından imzalamış olan sözleşmelerin toplam değeri 263.393-USD + 40.710-USD olmak üzere toplam 304.103-USD olduğu görülmektedir, bu değer ile mahkemece yapılan değer tespiti (171.994,44-TL) sonucunda çıkan rakam farkı 132.108,56 USD, --------- sayılı dosyası ile 42.000 TL, bedelli çeki icraya koyduğunu, şirkete ait çeklerin tamamı tarafımızca bilinemediğini, bu durumun ------- Bankası -------- Şubesine şirkete ait çek hesabı sorularak açıklığa kavuşturulması gerektiğini, davalı firmaya verilen çekler belirlendiğinde icraya konulmaması için tedbir konulmasını talep ettiğini, --------- D. İş sayılı dosyası ile yaptırılan tespit sonucu ortaya çıkan 132.108,56 USD(KDV Dahil) TL fark kadar müvekkil şirketin borçlu olmadığının tespiti ile, yapılan işlerin bedeli olan 171.994.44 USD (KDV Dahil) üzerinde yapılan ödemelerin TL karşılığının paranın şirkete vadesi ve davalı firmanın uhdesinde bulunan şirket çeklerinin iadesi için işbu davayı açmak zarureti hasıl olunduğunu, bu sebeple haklı davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekilinin 02.06.2017 tarihli cevap dilekçesinde özetle: Husumet yönünden itirazlarımız davacı şirket ... adı altında dava ikame etmiş olup dava tarafımıza tebliğ olunduğunu, sebeple davanın husumet gereği reddi gerektiğini, bu sebeple müvekkilime açılmış olan davanın reddini talep ettiğini, müvekkilinin almış olduğu işi eksiksiz bir şekilde yapmış ve ilgili firmaya teslim ettiğini, buna ilişkin şirket tarafından müvekkili muhtelif zamanlarda ödemeler gerçekleştirdiğini, şirketin kendi iç ilişkisinden kaynaklanan ve ortakların anlaşmazlığından dolayı hiçbir ilgilisi ve alakası olmamasına rağmen bu dava ikame edildiğini, müvekkilinin serbest piyasa koşullarında yapacağı işe ilişkin ilgili firma ile anlaşmış ve anlaşma doğrultusunda ilgili inşaata çalışmalarını tamamlandığını, davacı şirketin şirketi zarara uğrattığı şirketten fazla para alındığı iddiaları gerçekle bağdaşmamaktadır. Davacı şirket tarafından -------- diş dosyası ile yaptırılan tespit raporunu hiçbir şekilde kabul etmediklerini, bu sebeple davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekili 17/07/2018 tarihli cevaba cevap dilekçesinde özetle: cevap dilekçesini kabul etmediklerini, husumet itirazını haklı olmadığını, -------- ayrıca tebligat gönderilmesi yönünde ara karar oluşturarak tebligat gönderilmesini,------vekili olduğuna göre tekrar dava dilekçesinin tebliğinin gerekip gerekmediğinin takdirini mahkemeye ait olduğunu, cevap dilekçesinde tüm sözleşmelerin ortaklardan sadece--------- ile imzalandığını doğruladığını, Müvekkil şirket ortakları olan -------- ile -------- arasında ------- sayılı dosyası ile açılan davada ortakların şirketi kötü idare etmeleri sebebi ile şirkete yönetim kayyumu atandığını, zaten dava konusu da davalının, müvekkil şirkete ait -------- Mah.-------- Cad.-------- Sok.no:------- --------- adresinde mevcut inşaatta yapılan işlerin piyasada rayiç bedellerinin çok üzerinde fiyatlandırılması ve çok fazla ödeme yapılması olduğunu, bu durumda --------- D.İş sayılı dosyası ile yaptırılan tespit sonucu alınan raporda şirket ortaklarından olan -------- ile ... arasında yapılmış olan sözleşmelerdeki bedellerin piyasadaki fiyatların çok üstünde olduğu anlaşııldığını, Müvekkil şirket ortağı ------- ile davalı firmanın imzalamış olduğu sözleşme değeri ile mahkemece yapılan değer tespiti sonucunda çıkan rakam farkı 132.108,56 USD olduğunu davanın kabulünü talep etmiştir.Davacı vekili 18/12/2019 tarihli beyan dilekçesinde: "Dava dilekçemizin 5. Maddesinde “müvekkil şirket ortağı -------- ile davalı firma tarafından imzalanmış sözleşmelerin toplam değeri 263.393 USD+40.710 USD olmak üzere toplam 304.103 USD olduğu görülmektedir, bu değer ile mahkemece yapılan işin bedeli olarak tespit edilen 171.994,44 USD sonucunda çıkan rakam farkı olan 132.108,56 USD’dir.” şeklinde açıklanan 132.108,56 USD’nin (tespit dosyasındaki döviz kurunun sözleşme tarihi itibarı ile 1 dolar=3 TL olarak sabitlenmesi nedeni ile) döviz kurunun Türk Lirasına çevrilmesi sonucunda Asla 23.03.2015/24.02.2016/ 28.08.2015 tarihli fiyat cetvelleri ekli 31.08.2015 tarihli sözleşmeyi kabul anlamına gelmemekle birlikte fazlaya dair haklarımız saklı kalmak ve harca esas olmak üzere menfi ve istirdat taleplerimiz yönünden toplam 457.000 TL. olarak belirlenmiştir." şeklinde beyanda bulunmuş, Menfi tespit ve istirdat taleplerinin 457.000,00 TL olduğunu, bildirmiştir.... tarafından 07/06/2017 tarihli davaya katılma talepli dilekçe sunulduğu görülmüştür.
DELİLLER ve GEREKÇE: Dava; Hukuki niteliği itibariyle, davacı şirket tarafından davalı şirket tarafına yapıtırlan işin bedlinin tespit dosyasında tespit edilen 171.994,44 USD (KDV dahi) olduğunun iddia edilerek şimdiden ödenen 713.000,00 TL den fazla ödenen tutarın iadesi ile 30/10/2016 tarihli 42.000,00 TL bedelli çek nedeniyle de borçlu olunmadığının tespitine ilişkindir.Mahkememizce taraflara usulüne uygun tebligat yapılmış,--------- Bankasına yazılan müzekkere cevabı, hesap özeti, çeklerin önlü arkalı görüntüsü, -------- esas sayılı dosyası, -------- esas sayılı dosyası dosyamız arasına alınmıştır. Davacı şirketin fesih ve tasfiyesine karar verildiği görülmüştür.Dosya konusunda uzman İnşaat Mühendisi, Nitelikli Hesap uzmanı, Mali Müşavir bilirkişiye verilerek rapor alınmıştır. 21/05/2020 uyap havale tarihli bilirkişi raporun özetle: Davalı ve davacı şirketler arasında 31.08.2015 tarihinde imzalanan, genel olarak “cephe kompozit kaplamat alüminyum doğrama imalatları” konulu eser sözleşmesi kapsamında bahse konu işinde davalı tarafından ifa edilerek tamamlandığı, bahse konu sözleşmede her iki tarafın da imzasının bulunmasına rağmen dava uyuşmazlık konusu an “fahiş fiyat” iddiası üzerine tarafımızca yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonucu sözleşmedeki birim fiyatların, işin yapıldığı 2015-2016 yılları, sözleşmedeki iş kalemlerinin metrajlarının ise dosyaya sunulan herhangi bir proje ya da taraflarca kesin hakediş olmaması nedeniyle tarafımızca kontrol edilememesi/ hesaplanamaması dolasıyla -------- D.İş dosyası kapsamında sunulmuş olan bilirkişi taporunda“ metrajların proje üzerinden ve yerinde ölçüm yapılarak” tespit edildiğinin beyan edilmiş olması dolayısıyla söz konusu bilirkişi raporundan alınması durumunda, bilirkişi raporundaki metrajlar ileyapılan iş bedeli hesapları sonucu, işin toplam bedelinin orlalama 164.139.50 Usd+Kdv olacağı, sözleşme eklerindeki metrajların baz alınması durumunda ise işin toplam bedelinin ortalama 21.297,50 USD+KDV olacağı, davalı şirketin ibraz ettiği 2016 yılıma ait ticari defterlerin açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal süresinde yapıldığı, davalı şirketin ticari defterlerinde davacı şirketin dava dilekçesine konu çeklerinin ve ödemelerinin kayıtlı olmadığı, davalı şirket tarafından tanzim edilen 03.02.2016 tarihinde ---------- seri numaralı 354.000 TL. bedelli faturanın “--------” cari hesabı ile kapatıldığı, Davalı şirketin hesap kayıtları ve ticari defterlerinin incelenmesi suretiyle, hütün alacakların ve borçların------- Ortaklardan Alacaklar ve ------- Ortaklara Borçlar hesabı kullanılmak suretiyle kapatıldığı, çeklerin ödeme vadelerinde banka hesabı kullanılmadığı, yapılan incelemeler neticesinde ticari defterlerin usulüne uygun tutulmadığı tespit edildiği,-------- D.İş dosyasında yer alan tespit raporunda yapılan işin bedelinin mahsubuyla davacının davalıya 46.456,68 TL borçlu olmadığı, bu tutarın davacıya iadesi gerektiği; ayrıca 30.10.2016 tarihli 42.000,00 TL bedelli çek nedeniyle davacının borçlu olmadığına karar verilebileceği, şeklinde raporunu sunmuştur.Mahkememiz 10.05.2022 tarihli duruşması gereğince mahallinde -------- Mah. ------ Cad. -------- Sok. No:------- --------- adresindeki bilirkişi eşliğinde keşif yapılmış, refakate inşaat mühendisi alınmış, metrajların detaylı olarak çıkarılabilmesi için heyetimize dış cephe konusunda bir Mimar bilirkişinin eklenerek, yerinde detaylı inceleme ve ölçüm yapılması gerektiğinden yerinde inceleme yetkisi verilmiştir.Bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 19.11.2023 tarihli raporunda: Yapılan işe yönelik sözleşme birim fiyatlarının piyasa rayicinin % 15 ila % 30 üzerinde olduğu, metrajların ise sözleşme metrajları ile uyumlu olduğu fakat işin doğası gereği yapılan imalata esas ölçülerde bazı farklılıklar oluşabildiği, ihtilaf bulunmayan işlerde söz konusu durumun göz ardı edilebildiği fakat işe yönelik ihtilaf bulunmasından dolayı yapılan ölçümlere riayet edilerek metrajların baz alındığı ve maliyet tablosunun oluşturulduğu, ihtilafa esas işin toplam bedelinin kdv hariç 245.023,70 usd (kdv dahil 289.127.967 usd) mertebesinde olduğu, TL bazında ise işin toplam bedelinin 245.023,70 USD X 3 TL= 735.071,10 TL (Kdv Hariç) ve 867.383,90 TL Kdv dahil mertebesinde olduğu, kök raporumuzdaki mali değerlendirmede davacının davalıya yapmış olduğu ödemeler toplamı 562.290,00 TL olduğunun tespit edildiği, yapılan hesaplama uyarınca davalının, davacıya borcunun bulunmadığı hesap ve taktir edildiği, tespitinde bulunmuştur.Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş olup taraf vekilleri ayrı ayrı beyan ve itiraz dilekçesi sunmuşlardır.Bilirkişi raporu denetime açık, karar vermeye yeterli ve elverişli mahiyettedir.Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamından;Taraflar arasında eser sözleşmesinin akdedildiği sabit olup, metrajların sözleşme metrajları ile uyumlu olduğu, imalata esas ölçülerde bazı farklılıklar oluşabilmesi nedeniyle yapılan ölçümlere riayet edilerek metrajların baz alındığı ve maliyet tablosunun oluşturulduğu, sözleşmede dolar kurunun 3 TL olarak belirlendiği, 2015-2016 yıllarında dolar kurunun bu değerde olduğu, piyasa teamülünün de bu yönde olduğu dikkate alınarak benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda davaya konu işin toplam bedelinin raporda hesaplanan KDV dahil 867.383,90 TL olduğuna kanaat edilmiş, dosyaya kazandırılan çek ödeme tablosu, hesap özeti doğrultusunda 05/04/2016 tarihli çekin 45.710,00 TL kısmının karşılıksız olduğu, 30/10/2016 tarihli 42.000,00 TL bedelli çekin ödenmediği, davacının davalıya yaptığı ödemeler toplamının 562.290,00 TL olduğu, davacı tarafından yapılan fazla ödeme olmadığı görülmekle davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli 427,60-TL harçtan davacı tarafça peşin olarak yatırılan 7.804,42-TL artan 7.376,82-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafça sarf edilen 113,50-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 69.980,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Tarafların artan gider avansı bulunması halinde karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, Davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta süre içinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 23/01/2024