T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/6 Esas
KARAR NO: 2024/245
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 03/01/2023
KARAR TARİHİ: 28/03/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili -------- şirketi tarafından davalı ... aleyhine -------- İcra Müdürlüğü'nün --------- E. sayılı icra dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından takibe, borca, faize ve takibin tüm ferilerine itiraz edilmesi üzerine takibin durduğunu, akabinde tarafımızca huzurdaki itirazın iptali dava şartı olan zorunlu arabuluculuk kurumuna başvurulmuş, -------- - --------- numaralı arabuluculuk dosyası kapsamında yapılan görüşmeler neticesinde herhangi bir anlaşmaya varılamaması sebebiyle işbu davayı açmak zorunda kaldıklarını, açıklanan nedenlerden dolayı davanın kabulüne, %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili rücu alacaklısı olanın muhatabı dava dışı firmaya ait emtiaları defalarca taşıdığı ve hiç bir zarara uğramadığını, müvekkilinin dava konusu edilen rücu tazminata ilişkin malları da yine kendi adına kayıtlı olan 3 adet tırından birisi ile gerçekleştirdiğini, müvekkilinin kendi adına kayıtlı araç ile birlikte tır da ne kadar yüklü bulunduğunun belirsiz mallar da zarar gördüğünü, davacının takip dayanaklarının asla doğru olmadığını, müvekkilinin taşıma işlemini gerçekleştirdiği -------- şirketi ile -------- şirketi arasındaki hukuki bağın ne olduğunu ve bu doğrultuda ------- şirketi firması ile davacı ... arasındaki hukuki süreci bilmesi ve müdahil olmasının mümkün olmadığını, -------- şirketi firmasının davacı ... şirketine ne tür bir poliçe yatırdığı dahi müvekkilini bağlamadığını, zira müvekkili sadece taşıma işlemi gerçekleştirdiği malların bedeli kadar iş verenine karşı ve sigorta nedeni ile temlik alacaklısına karşı sorumlu olduğunu, ------- şirketi tarafından------- şirketi firmasına ulaştırılmak üzere tanzim edilen fatura içeriğinde bulunan malların müvekkilinin aracına yüklendiğinin davacı tarafından ispat edilmesi gerektiğini, davacının zararının belli olmadığını, açıklanan nedenlerden dolayı müvekkiline ait araç ile birlikte çalınan sigortalı firmaya ait emtianın her türlü şüpheden uzak miktar ve niteliği ve çeşidi belirli olarak müvekkiline ait araca yüklendiğine dair belgeler ile ispatlanmasına, ispatlanamayan hiçbir mal beyanının asla kabul edilmeyeceğine, bu davanın reddine, %20 den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: İncelenen tüm dosya kapsamına, tarafların iddia ve savunmalarına göre davanın, davacı tarafından davalı aleyhine-------- İcra Müdürlüğü'nün -------- Esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine davalı tarafından yöneltilen itirazın iptaline ilişkin olduğu, dava konusu icra dosyasının incelemesinde takip alacaklısının mahkememiz dosyasının davacısı, takip borçlusunun mahkememiz dosyasının davalısı olduğu, toplam 19.307,30 EURO (385.501,13 TL) ilamsız icra takibine davalı borçlunun süresinde itirazı doğrultusunda takibin durduğu, davanın itirazın iptali ve takibin devamı istemi ile açıldığı görülmüştür. Taraflar arasındaki uyuşmazlık ise; taşıma esnasında çalınan emtia nedeni ile fiili taşıyıcının sorumluluğunun olup olmadığı, tazminat miktarı ve ödemenin kadri maruf olup olmadığı hususlarında uyuşmazlık olduğu,-------- İcra Müdürlüğü'nün -------- E. sayılı takibi davalı tarafından yapılan itirazın haklı olup olmadığı itirazın iptali gerekip gerekmediği buna ilişkin itirazın iptali davası olduğu tespit edilmiştir.
Taraflarca bildirilen tüm deliller toplanmış, poliçe, hasar dosyası, --------- İcra Müdürlüğü'nün ---------- Esas sayılı dosyası, ----------Asliye Ticaret Mahkemesi'nin -------- Esas sayılı dosyası ile --------- Esas sayılı dosyasının bir sureti vs tüm belge ve dokümanlar dosya içerisine celp edilmiştir.Mahkememiz 25/05/2023 tarihli duruşması, 4 nolu ara kararı gereği, dosyanın bir taşıma alanında uzman bilirkişi ve bir sigorta uzmanı bilirkişi ve bir kozmetik ürün değerlemesi yapabilecek kimya mühendisi bilirkişiden oluşan heyete tevdi edilerek uyuşmazlık noktasında rapor aldırılmasına karar verilmiş, dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, 13/10/2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle; "...Dosyaya sunulan satış faturaları incelendiğinde, dava dışı -------- işletmesinin toplam 335.808,00 TL bedelinde muhtelif kozmetik/bakım ürününün satışını dava dışı --------- işletmesine gerçekleştirdiği, aralarında satış sözleşmesi kurulduğu, ---------- işletmesinin satıcı olduğu, dosyaya sunulan Sistem Ekran görüntüsü irdelendiğinde, davalı ... --------- - ------- araçlar ile --------- yükleme noktası, Varış noktası ile -------- konumlu adresin gözüktüğü bir taşıma işi için hareket ettiğinin anlaşıldığı, bu taşıma işinin hizmetini alan tarafının --------- şirketi olduğu, ancak söz konusu ekran görüntüsünde, satışa konu olan yüklerin burada ifade edilen taşıma sürecinin konusu olup olmadığının netleştirilemediği, dosyada mevcut CBS dosyası içerisinde kolluk kuvvetleri ve davalının resmi ifade tutanağında, -------- - -------- plakalı araçlar ile taşıma yaptığı, “07.17.2020 tarihinde 10.20 saatlerinde --------- Mah. Faaliyet gösteren ----------- isimli işyerinden aldığım 350.000 TL tutarındaki ürünleri ---------- ilçesinde faaliyet gösteren --------- isimli işyerine teslim etmek üzere teslim aldım.” ifadeleri gözetildiğinde davalı yanın açık şekilde tarih, yük bedeli, varış noktası, satıcı - yükleme noktası gibi unsurlar gözetildiğinde satış faturası ve taşıma sürecini işaret eden sistem görüntüsü içeriği ile örtüşen detaylar olduğunu, bu doğrultuda --------- şirketi ile dava dışı --------- işletmesinin ekran görüntüsü olduğu kanaati oluşan doküman gözetilerek aralarında taşıma sözleşmesi kurulduğu, ---------TAŞIYICI'nın --------- olduğu; davalı tarafın ise açık şekilde ALT-FİİLİ TAŞIYICI olduğu tespit edildiği, Taşıma sürecinin ulusal nitelik taşıdığı; TTK hükümleri kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, bu doğrultuda Taşıyıcıların zarardan TTK Md.875/1 uyarınca müteselsil sorumluluğu olduğu, huzurdaki davanın ----------Sigortacısı olan davacı ile fiili taşıyıcı arasında olduğu, Taşıyıcının TTK Md.882'de belirtilen sınırlı sorumluluk haklarından faydalanamayacağı, bu hususun özellikle CBS dosyasında davalının verdiği ifade tutanağında da belirtildiği üzere, taşıma sırasında aracı korunaksız bir şekilde üzerinde anahtarı üzerinde olacak şekilde, ayrıca yükleme sonrasında yapılan bu park aşamasının ---------- isimli bir şahısın müşterilerden kapora alacağını kendisine söylemesi sebebiyle üzerine aracı kullanması olduğunu beyan ettiği, dolayısıyla yükleme yapılan aracı açık şekilde korunaksız olarak başkasına bıraktığı, bu sebeple kanaatimizce TTK Md.889 hükmü uyarınca ağır kusurunun olduğu, elbette TTK Md.889 kapsamındaki kusur değerlendirmesinin takdirinin sayın mahkemede olacağı, TTK Md.889 kapsamında zarar tutarının tamamından taşıyıcıların sorumlu olduğu, keza dava dilekçesindeki beyanlardan davacının sigortalısına ödeme yaptığını beyan ettiği zarara ilişkin KDV hariç tam fatura tutarının üzerinden muafiyet bedelinin tenzili suretiyle ödemenin yapıldığı sonucuna varıldığı, dava dışı --------- şirketine ait kişisel bakım ürünleri ve temizlik malzemesi türündeki emtianın çalınması suretiyle, meydana gelen zararın, KDV hariç 284.583,05-TL (28.327,99-EUR), KDV Dâhil 335.808,00 TL (33.427,03-EUR) tutarında olduğu, davacı ...Ş. tarafından, dava dışı -------- şirketi ile alt kuruluşu dava dışı --------- şirketi tarafından nakliye işlemleri yapılacak müşterilerine ait emtialarda, nakliyat sürecinde meydana gelecek rizikolar sebebi karşılaşacakları hukuki sorumlulukların teminat altına alınması maksadıyla 10.04.2020 başlangıç 10.04.2021 bitiş tarihlerini kapsayacak şekilde, Emtia Nakliyat Sigortası Genel Şartları ve Üçüncü Şahıslara Karşı Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları ile poliçe üzerinde yazılı özel şart hükümleri ve klozlar kapsamında gerçekleşecek rizikolara karşı ---------- numaralı Taşıyıcı Sorumluluk Sigorta Poliçesinin tanzim edildiği, 07.11.2020 tarihinde nakliyat aşamalarında meydana gelen zararın, poliçe vadesi içerisinde gerçekleştiği, gerçekleşen zararın, davacı ...Ş. nin sigortacı sıfatı ile dava dışı -------- şirketi ile alt kuruluşu dava dışı -------- şirketi tarafından nakliye işlemleri yapılacak müşterilerine ait emtialarda, nakliyat “sürecinde meydana gelecek rizikolar sebebi ile karşılaşacakları hukuki sorumlulukların teminat altına alınması maksadıyla düzenlediği ---------- numaralı Taşıyıcı Sorumluluk Sigorta Poliçesi hükümleri gereği poliçe teminatı kapsamında olduğu, davacı ...Ş. tarafından tanzim edilen ---------- numaralı ----------- Sigorta poliçesi teminat bedelinin 7.500.000,00-EUR olarak belirlendiği, taşınan emtianın rayiç bedelinin, sigorta değerini aşmadığı zarar gören emtianın poliçe teminat limitleri içerisinde bulunduğu, gerçekleşen hasar neticesinde oluşan zararın, Nakliyat Emtia Sigortası Genel Şartları ve Şahıslara Karşı Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları ile davacı ... rafından düzenlenen -------- numaralı Taşıyıcı Sorumluluk Sigorta Poliçesi özel şart, kloz ve hükümleri gereği, poliçe primlerinin ödenmiş ve poliçenin hasar tarihinden önce herhangi bir sebeple iptal edilmemiş olması kaydıyla ödenmesine engel teşkil edecek bir hususun bulunmadığı, davacı ...Ş. tarafından 01.11.2021 tarihinde 18.327,99-EUR tutarında hasar tazminatının ödenmesi suretiyle tazminat yükümlülüğünün yerine getirildiği, tazminat yükümlülüğünü yerine getiren davacı ...Ş.'nin halefiyet hakkına dayanarak, ağır kusurlu olması sebebiyle zarara sebep olan fiili taşıyıcı davalı ... karşı, ödediği 18.327,99-EUR tazminat tutarı ile sınırlı olmak kaydı ile rücuen tazminat talep şartlarının gerçekleşeceği.." şeklinde rapor sunulmuştur.Raporun taraflara tebliğ edildiği, taraf vekillerince rapora karşı itiraz ve beyan dilekçesi sundukları, dosyanın rapor sunan bilirkişi heyetine tevdi edilerek davacı sigortanın Euro cinsinden talepte bulunup bulunamayacağı, bulunabilecek ise gerekçesi, bulunamayacak ise TL cinsinden ne kadar talepte bulunabileceği hususlarında ve davalının itirazlarını karşılayacak şekilde ek rapor düzenlenmesi istenilmiş, dosya bilirkişi heyetine tevdi edildiği, 15/02/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;"..Lojistik ve Taşıma Süreçleri açısından kök rapordaki görüş ve kanaatlerimizin değişmediğini, itirazlara yönelik ilgili izahatların rapor içerisinde yapıldığı Kök rapordaki görüşlerimiz devam etmekle beraber, yukarıda sunulan bilgiler ışığında poliçenin dövizli olarak tanzim edilmiş, tazminatın döviz cinsinden ödenmiş ve icra takibinin dövize bağlı olarak yapılmış olma sebepleri ile rücu talebinin döviz ile yapılmasının uygun olacağı görüş ve kanaatine varıldığını, 07.11.2020 hasar tarihi itibariyle (ilgili tarih hafta sonu olması sebebi ile 06.11.2020 tarihli döviz kuru ---------- EUR döviz satış kuru IEUR-10,046-TL) meydana gelen zarar üzerinden muafiyet tenzilinin yapılması suretiyle rücu edilebilecek alacak yönünden, Sayın mahkeme tarafında tazminatın EUR döviz cinsinden rücu edilebileceği yönünde karara varması durumunda ana para tutarının hasar tarihi itibariyle, EUR döviz cinsinden 18.327,99-EUR tutarında olduğu, Sayın mahkeme tarafında tazminatın Türk Lirası cinsinden rücu edilebileceği yönünde karara varması durumunda ana para tutarının hasar tarihi itibariyle, TL cinsinden (18.327,99-EURx 10,046-TL)—184.113,04-TL tutarında olduğu.." şeklinde rapor sunulmuştur.Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı ...Ş. ile dava dışı -------- şirketi ve iştiraklerinden olan -------- şirketi arasında nakliye rizikolarına ilişkin 10.04.2020 - 10.04.2021 vade ve ----------- numaralı "---------- Sigorta Poliçesi" akdedildiği, dava dışı akdi taşıyan sıfatını haiz sigortalı -------- şirketi ile emtia sahibi / satıcı -------- şirketi arasında 31 Palet (10.906 Adet - 9.044,37 kg) kişisel bakım ve temizlik ürünleri cinsi emtianın satıcı firmanın -------- bulunan tesisinden alıcı firma ---------Ş.'nin ---------- adresine sevk edilmesini konu edinen bir navlun sözleşmesi kurulduğu, dava dışı sigortalı --------- şirketi, söz konusu taşıma işi bakımından akdi taşıyıcı sıfatını haiz olduğu, taşımayı fiilen gerçekleştirmesi için davalı ... görevlendirildiği, davalının fiili taşıyan konumunda olduğu, davaya konu emtia, sürücü ... ruhsat sahibi olduğu ve idaresindeki -------- - --------plakalı araçla taşınması esnasında hırsızlandığı, davalının aracı çalışır vaziyette, açık şekilde korunaksız olarak başkasına bıraktığı, bu sebeple TTK Md.889 hükmü uyarınca ağır kusurunun olduğu, zararın tamamından sorumlu olduğu, davalının savcılıktaki "... 07.17.2020 tarihinde 10.20 saatlerinde --------- Mah. Faaliyet gösteren -------- isimli işyerinden aldığım 350.000 TL tutarındaki ürünleri --------- ilçesinde faaliyet gösteren --------- isimli işyerine teslim etmek üzere teslim aldım. ... " şeklindeki beyanı dikkate alındığında davacının ödeme yapmış olduğu ürünlerin davalı tarafından teslim alınmış olduğu ve davacının yapmış olduğu ödemeden davalının sorumlu olduğu kanaatine varılmıştır. -------- Sayılı kararı; " ...davalılara rücu hakkı olduğu düşünülse dahi, rücu edilebilecek tazminat tutarının, zarar görenlerin gerçek zararına göre belirlenmesi gerekmekte olup zararın TL cinsinden doğduğu sabit olması nedeni ile sigorta şirketi tarafından Türk lirasının, euro karşılığı olarak ödenen bedelin tahsili yönünden hüküm kurulmasının yerinde olmadığını, Yargıtay tarafından zararın yabancı para cinsinden ödenmesi halinde yabancı paranın sadece zararın ve zarar miktarının tespitinde rol oynayacağını, zarar gören açısından zarar hangi para birimine göre doğmuşsa o para biriminin tazminat olarak taep edilebileceği görüşü benimsendiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir. Uyuşmazlık, yurt içi taşıyıcı sorumluluk sigorta poliçesine dayalı dava dışı sigortalının uğradığı zararın taşıyan davalılardan rücuen tahsili istemine ilişkindir. Asıl ve birleşen davada davalılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA, ... " şeklinde olup, yargıtay ilamı da dikkate alındığında, davalının Euro cinsi ile hüküm kurulmaması şeklindeki itirazının yerinde olmadığı, poliçenin dövizli olarak tanzim edilmiş olması, tazminatın döviz cinsinden ödenmiş ve icra takibinin dövize bağlı olarak yapılmış olma sebepleri ile rücu talebinin döviz ile yapılmasının uygun olacağı görüş ve kanaatine varılmıştır.Davacı her ne kadar olay tarihinden itibaren faiz talep etmiş ise de; davacı ... poliçesi kapsamında ödeme yaptığı 01.11.2021 tarihinden itibaren faiz talep edebileceğinden bu tarihten takip tarihine kadar Euro cinsi yabancı paraya devlet bankalarınca uygulanan en yüksek faiz hesaplanmış ve bu miktar üzerinden faiz talebinin kısmen kabulüne karar verilmiştir. İcra inkar tazminatı ve harç hesaplanırken hesaplanırken dava tarihindeki kur esas alınarak hesaplama yapılmış, vekalet ücreti hesaplanırken karar tarihindeki kur esas alınmıştır.
HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; -------- İcra Müdürlüğü’nün -------- E. sayılı icra dosyasında davalı tarafından yapılan itirazın kısmen iptaline, takibin 18.627,40 Euro asıl alacak ve 33,11 Euro işlemiş faiz olmak üzere toplam 18.660,51 Euro üzerinden devamına, alacağa takip tarihinden ödeme tarihine kadar 3095 sayılı kanunun 4/a maddesi gereğince -------bankalarının Euro para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz işletilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Alacak likit olduğundan kabul edilen (18.660,51 Euro karşılığı) 372.586,93 TL üzerinden hesaplanacak %20 icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gerekli 25.451,41 TL harçtan peşin alınan 5.092,31 TL harcın mahsubu ile bakiye 20.359,10 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 5.092,31 TL peşin harç, 179,90 TL başvuru harcı olmak üzere toplam 5.272,21 TL harç giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından harç dışında harcanan 9.093,25 TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan (%96,65 Kabul, %3,35 Ret) 8.788,63 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı kendini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesaplanan 97.123,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-6325 sayılı Kanun'un 18-A/13. bendi uyarınca ---------- tarafından karşılanan 1.560,00-TL zorunlu arabuluculuk ücretinin davanın kabul ve ret oranına göre 1.507,74-TL'sinin davalıdan 52,26 TL'sinin davacıdan alınarak Hazineye gelir olarak kaydedilmesine,
10-Tarafların artan gider avansı bulunması ve talep etmeleri halinde ilgili tarafa iadesine,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 28/03/2024